III OSK 1857/24

III OSK 1857/24 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-12-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-07-02
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Arkadiusz Windak /sprawozdawca/
Sławomir Wojciechowski
Wojciech Jakimowicz /przewodniczący/
Symbol z opisem
6135 Odpady
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
II SA/Gd 743/23 - Wyrok WSA w Gdańsku z 2024-03-13
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2018 poz 21
art. 42 ust. 4 i ust. 1 i ust. 2
Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach.
Dz.U. 2016 poz 672
art. 3 pkt 6
Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska - tekst jedn.
Dz.U. 2015 poz 796
Rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 11 maja 2015 r. w sprawie odzysku odpadów poza instalacjami i urządzeniami
Dz.U. 2016 poz 353
art. 71 ust. 2 pkt 2, art. 72 ust. 1 pkt 21
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 156 § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Wojciech Jakimowicz, Sędziowie Sędzia NSA Sławomir Wojciechowski, Sędzia del. WSA Arkadiusz Windak (spr.), po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 13 marca 2024 r. sygn. akt II SA/Gd 743/23 w sprawie ze skargi N. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia [...] czerwca 2023 r. nr [...] w przedmiocie nieważności decyzji w sprawie udzielenia zezwolenia na zbieranie i przetwarzanie odpadów oddala skargę kasacyjną
Uzasadnienie
Decyzją z [...] września 2016 r., nr [...] Starosta G., na podstawie art. 41 ust. 2, ust. 3 pkt 2, ust. 5, art. 43 ust. 1 i 2 oraz art. 44 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2013 r. poz. 21 ze zm.) udzielił N. Spółka z o.o. z siedzibą w O. zezwolenia na zbieranie i przetwarzanie odpadów określnych w pkt 3 decyzji (wg kodów odpadów: 17 01 01 - odpady betonu oraz gruz betonowy z rozbiórek i remontów; 17 01 02 - gruz ceglany; 17 01 07 - zmieszane odpady z betonu, gruzu ceglanego, odpadowych materiałów ceramicznych i elementów wyposażenia inne niż wymienione w 17 01 06; 17 01 81 - odpady z remontów i przebudowy dróg; 17 05 04 - gleba i ziemia, w tym kamienie, inne niż wymienione w 17 05 03; 17 05 06 - urobek z pogłębiania inny niż wymieniony w 17 05 05; 19 12 09 - minerały (np. piasek, kamienie). W pkt 4 decyzji jako miejsce zbierania odpadów wskazał część działki nr [...] obr. S. - zgodnie z załącznikiem nr 1 do decyzji. W pkt 5 określił miejsce i sposób magazynowania odpadów.
W uzasadnieniu ww. decyzji Starosta uwzględnił, że proces przetwarzania będzie odbywać się poza instalacją, zatem nie jest wymagana decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach.
Decyzją z [...] czerwca 2023 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku, na mocy art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. stwierdziło nieważność decyzji Starosty G. z [...] września 2016 r. w sprawie udzielenia N. Spółka z o.o. zezwolenia na zbieranie i przetwarzanie odpadów.
W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało, że przedsięwzięcie, którego dotyczy decyzja z [...] września 2016 r. wymagało wydania decyzji środowiskowej. Opisany we wniosku oraz w decyzji sposób przetwarzania odpadów nie pozostawia wątpliwości, że ma być on dokonywany nie poza instalacją, lecz w ramach instalacji, którą stanowi kruszarka oraz przesiewacz/sita. W ocenie Kolegium, kruszarka oraz powiązany z nią przesiewacz/sita są urządzeniami stanowiącymi instalację w rozumieniu art. 3 pkt 6 ustawy Prawo ochrony środowiska, która może powodować emisje, co przesądza, że przedsięwzięcie dla którego została wydana przez Starostę decyzja z [...] września 2016 r. jest przedsięwzięciem mogącym potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Tym samym, wraz z wnioskiem o wydanie stosownego zezwolenia, powinna być złożona decyzja środowiskowa. Taka decyzja warunkuje możliwość ubiegania się o zezwolenie na odzysk odpadów, co wynika wprost z dyspozycji art. 72 ust. 1 pkt 21 w zw. z art. 71 ust. 2 pkt 2 u.o.i.ś. Brak jej przedłożenia wraz z wnioskiem świadczy o rażącym, oczywistym naruszeniu ww. przepisów prawa przy wydawaniu przez Starostę zezwolenia na zbieranie i przetwarzanie odpadów.
N. Spółka z o. o. zaskarżyła opisaną wyżej decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 13 marca
2024 r. sygn. akt II SA/Gd743/23, w pkt 1 - uchylił zaskarżoną decyzję, w pkt 2 orzekł o zasądzeniu od organu na rzecz strony skarżącej zwrotu kosztów postępowania.
W uzasadnieniu wyroku Sąd zwrócił uwagę na szczególny tryb jakim jest postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji i uznał, że kwestią sporną w okolicznościach sprawy jest to, czy złożony przez Spółkę wniosek o wydanie pozwolenia na gospodarowanie odpadami dotyczył przetwarzania odpadów poza instalacją w rozumieniu art. 3 pkt 6 p.o.ś., czy też przy jej wykorzystaniu. Kluczowe było ustalenia, czy używane urządzenia (sita, kruszarki, ładowarki, taśmociąg) w procesie przetwarzania odpadów R5 są instalacją w rozumieniu art. 3 pkt 6 ustawy z 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2024 r. poz. 54 w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zezwolenia z 27 września 2016 r.).
W dalszej części uzasadnienia Sąd Wojewódzki przytoczył przepisy art. 42 ust. 2 pkt 6 ustawy o odpadach oraz definicję instalacji w rozumieniu art. 3 pkt 6 ustawy Prawo ochrony środowiska. Po ich przeanalizowaniu stwierdził, że w okolicznościach faktycznych sprawy uznać należało, że przetwarzanie nastąpi przy wykorzystaniu instalacji, a w ślad za tym – merytorycznie ocenić okoliczność braku przedłożenia decyzji środowiskowej, jako wymaganej w sprawie – co winno skutkować odmową wydania zezwolenia. Dostrzegając naruszenie prawa przez Starostę Sąd wskazał, że dokonanie wykładni art. 3 pkt 6 p.o.ś., który w swym brzmieniu nie jest jednoznaczny, wymaga zebrania odpowiedniego materiału dowodowego, w tym odnośnie do metody przetwarzania, związanych z tym maszyn i urządzeń, zasad ich funkcjonowania oraz miejsca i czasu ich funkcjonowania. Zatem brak jest podstaw do przyjęcia, że rozstrzygnięcie Starosty uznające urządzenia wskazane przez Spółkę (sita, kruszarki, ładowarki, taśmociąg) za urządzenia techniczne, a nie jako instalację w rozumieniu powołanego przepisu, stanowiło oczywiste naruszenie prawa, polegające na rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia w tym zakresie, a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. W sposób rażący może zostać naruszony przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, to znaczy który nie wymaga wykładni prawa. Taka sytuacja w niniejszej sprawie odnośnie do dokonania kwalifikacji wspomnianych urządzeń nie miała miejsca, na co zresztą wskazuje nie tylko bogate orzecznictwo przytoczone we wniosku Marszałka Województwa z 9 maja 2016 r. o stwierdzenie nieważności decyzji, ale także w treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji Kolegium.
Ostatecznie Sąd Wojewódzki doszedł do wniosku, że decyzja Starosty o udzieleniu przedmiotowego zezwolenia została wydana z naruszeniem art. 42 ust. 4 ustawy o odpadach, co wynikało z pominięcia obowiązku poprzedzenia takiej decyzji decyzją środowiskową. Jednak naruszenie to nie miało charakteru rażącego w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Z tego względu decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego stwierdzająca nieważność wydanego przez Starostę pozwolenia narusza prawo, co uzasadniało jej uchylenie.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku wniosło od opisanego wyżej wyroku skargę kasacyjną. Na podstawie art. 173 § 1 i § 2 oraz art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. zarzuciło Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku:
1) naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez:
- błędną wykładnię art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. polegającą na przyjęciu, że o rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu powyższego przepisu nie może być mowy w przypadku, gdy zastosowanie przepisu wymagało "zebrania odpowiedniego materiału dowodowego", podczas gdy prawidłowo rozumiane pojęcie rażącego naruszenia prawa obejmuje zarówno przypadki naruszenia prawa poprzez błędną wykładnię, jak i poprzez niewłaściwe zastosowanie, polegające na błędzie w subsumcji, to jest zastosowaniu normy w sposób ewidentnie nieadekwatny do stanu faktycznego rozstrzyganej sprawy, co doprowadziło do zanegowania sensu stosowanej regulacji i wywołało skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wartości, których ochronie stosowana norma prawa służy, które to naruszenie doprowadziło Sąd pierwszej instancji do błędnej kwalifikacji naruszeń prawa stwierdzonych w decyzji będącej przedmiotem stwierdzenia nieważności;
- niewłaściwe zastosowanie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 71 ust. 2, art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2016 r. poz. 353 ze zm.) oraz § 3 ust. 1 pkt 80 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r. poz. 71) oraz art. 3 pkt 6 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2016 r., poz. 672 ze zm.) w brzmieniu znajdującym zastosowanie w sprawie w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a., wyrażające się w błędnym przyjęciu przez Sąd pierwszej instancji, że stwierdzone i niewątpliwe naruszenie prawa w decyzji Starosty G. z [...] września 2016 r. w sprawie udzielenia N. Spółka z o.o. zezwolenia na zbieranie i przetwarzanie odpadów nie ma charakteru rażącego naruszenia prawa, podczas gdy prawidłowo zastosowana norma wyrażona powyższymi przepisami prowadzić powinna do wniosku, że wydanie zezwolenia na zbieranie i przetwarzanie odpadów bez wymaganej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia stanowi, przez wzgląd na swe skutki oraz charakter naruszanego obowiązku, rażące naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., które to naruszenie doprowadziło Sąd pierwszej instancji do błędnych ocen w zakresie legalności zaskarżonej decyzji.
Zdaniem organu, naruszenia te doprowadziły Sąd pierwszej instancji do naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c, oraz art. 151 p.p.s.a. poprzez nieuzasadnione uchylenie zaskarżonej decyzji w sytuacji, gdy w sprawie nie doszło do naruszenia przez orzekający organ norm prawa materialnego i procesowego, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, prowadząc do uwzględnienia w miejsce oddalenia skargi.
Mając powyższe na uwadze Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o:
- uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi, względnie, przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji;
- obciążenie kosztami postępowania strony przeciwnej.
Jednocześnie, na podstawie art. 176 § 2 p.p.s.a., organ zrzekł się rozpoznania sprawy na rozprawie.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiono argumentację sformułowanych w niej zarzutów.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym (art. 182 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", bowiem strona wnosząca skargę kasacyjną zrzekła się rozprawy, a druga strona, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądała jej przeprowadzenia.
W myśl art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej, które wyznaczają jej podstawy (art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a.).
Przed ustosunkowaniem się do zasadności zarzutów skargi kasacyjnej wskazać należy, że instytucja stwierdzenia nieważności decyzji, obok trybu wznowienia postępowania oraz zmiany lub uchylenia decyzji, jest zaliczana to tzw. nadzwyczajnych trybów postępowania. Ocena dokonywana przez organ administracji prowadzący postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczy wyłącznie zbadania, czy decyzja ta została dotknięta jedną z wad określonych w art. 156 § 1 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która:
1) wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości;
2) wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa;
3) dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną albo sprawy, którą załatwiono milcząco;
4) została skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie;
5) była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały;
6) w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą;
7) zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa.
Istota sporu w niniejszej sprawie, przy uwzględnieniu treści podniesionych w skardze kasacyjnej zarzutów, koncentruje się na ocenie czy prawidłowo uznał Sąd Wojewódzki, że decyzji Starosty G. z 27 września 2016 r., udzielającej N. Spółka z o.o. zezwolenia na zbieranie i przetwarzanie odpadów, nie można zarzucić rażącego naruszenie prawa, tj. art. 42 ust. 4 ustawy z dnia 14 grudnia
2012 r. o odpadach w brzmieniu obowiązującym w dacie wydana zezwolenia (Dz. U. z 2013 r. poz. 21 ze zm.).
Przepisy art. 42 ust. 1 i 2 ww. ustawy stanowiły, że zezwolenie na zbieranie jak również na przetwarzanie odpadów wydaje się na wniosek posiadacza odpadów. W myśl art. 42 ust. 4 ustawy o odpadach, do wniosków, o których mowa w ust. 1 i 2, dołącza się decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, o ile jest wymagana.
Według postanowień art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2016r. poz. 353), uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych:
1) przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko;
2) przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.
Na mocy art. 60 ww. ustawy, Rada Ministrów, uwzględniając możliwe oddziaływanie na środowisko przedsięwzięć oraz uwarunkowania, o których mowa w art. 63 ust. 1, określiła w drodze rozporządzenia z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływań na środowisko (Dz. U. z 2016 r. poz. 71 ze zm.), że do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się (pkt 80) "instalacje związane z odzyskiem lub unieszkodliwianiem odpadów, inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 41-47, z wyłączeniem instalacji do wytwarzania biogazu rolniczego w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne o zainstalowanej mocy elektrycznej nie większej niż 0,5 MW lub wytwarzających ekwiwalentną ilość biogazu rolniczego wykorzystywanego do innych celów niż produkcja energii elektrycznej, a także miejsca retencji powierzchniowej odpadów oraz rekultywacja składowisk odpadów".
Według definicji instalacji zawartej w art. 3 pkt 6 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2016 r., poz. 672 ze zm.), ilekroć w ustawie jest mowa o instalacji - rozumie się przez to:
a) stacjonarne urządzenie techniczne,
b) zespół stacjonarnych urządzeń technicznych powiązanych technologicznie, do których tytułem prawnym dysponuje ten sam podmiot i położonych na terenie jednego zakładu,
c) budowle niebędące urządzeniami technicznymi ani ich zespołami,
których eksploatacja może spowodować emisję.
Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego, decyzja Starosty G. została wydana z rażącym naruszeniem prawa w wyniku niewłaściwego uznania, że sposób przetwarzania odpadów będzie dokonywany poza instalacją. Tymczasem następować to będzie w ramach instalacji, za którą należało uznać kruszarkę oraz przesiewacz/sita. Urządzenia te należało bowiem traktować jako stanowiące instalację w rozumieniu art. 3 pkt 6 ustawy Prawo ochrony środowiska.
Przypomnieć należy, na co słusznie zwrócił uwagę Sąd Wojewódzki, że z "rażącym naruszeniem prawa" w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. mamy do czynienia wtedy, gdy naruszenie prawa jest oczywiste, a charakter przepisu, który został naruszony, pozwala na uznanie oczywistości naruszenia. Z takimi sytuacjami mamy do czynienia wówczas, gdy proste zestawienie zastosowanej normy i decyzji, w której została ona zastosowana ujawnia oczywistą niezgodność. Oczywistość taka zachodzi w takich sytuacjach, gdy decyzja została wydana wbrew zakazom lub nakazom ustanowionym w przepisie, a także wtedy, gdy wbrew przesłankom przepisu nadano prawa lub nałożono obowiązki lub też odmówiono ich nadania lub nałożenia.
Podzielić należy stanowisko wypracowane w orzecznictwie sądów administracyjnych, że rażące naruszenie prawa występuje, gdy orzeczenie wydane przez organ w sposób ewidentny odbiega od normy prawnej, przy czym wykładania tej normy nie budzi wątpliwości (por. wyroki NSA: z 3 grudnia 2008 r. sygn. akt I OSK 1808/07; z 18 listopada 2008 r. sygn. akt II OSK 1396/07).
Stwierdzenie nieważności decyzji wskutek rażącego naruszenia prawa na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. jest wyjątkiem od zasady trwałości decyzji ostatecznych, a zatem pojęcie to musi być interpretowane wąsko.
Rozważanie przesłanek do stwierdzenia nieważności decyzji Starosty G. należało rozpocząć od podstaw faktycznych i prawnych wskazanych przez ten organ w wydanym zezwoleniu.
Decyzja z [...] września 2026 r. została oparta na przywołanych wyżej przepisach ustawy o odpadach. W uzasadnieniu decyzji podano, że miejsce przetwarzania odpadów odbywać się będzie na terenie Gminy P. oraz R. Jako metodę przetwarzania odpadów Starosta wskazał, proces odzysku R5 - recykling lub odzysk innych materiałów nieorganicznych. Odpady będą wykorzystanie do utwardzenia powierzchni terenów lub do podbudowy dróg, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 11 maja 2015 r. w sprawie odzysku odpadów poza instalacjami i urządzeniami (Dz. U. z 2015 r. poz. 796 ze zm.).
Pomimo powołania się przez Starostę na powyższe okoliczności Samorządowe Kolegium Odwoławcze przy formułowaniu oceny o rażącym naruszeniu prawa uznało, że wykorzystanie kruszarki oraz przesiewacza w procesie przetwarzania odpadów o wymienionych w decyzji kodach, odbywać będzie się w tych urządzeniach w ramach instalacji. W rozważaniach swych Kolegium pominęło wskazany przez Starostę i zgłoszony przez wnioskodawcę proces odzysku odpadów oznaczony jako R5 oraz przepisy rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 11 maja 2015 r. w sprawie odzysku odpadów poza instalacjami i urządzeniami. Rozporządzenie to określa rodzaje odpadów oraz warunki ich odzysku w procesach odzysku R3, R5, R11 i R12 wymienionych w załączniku nr 1 do ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach, poza instalacjami lub urządzeniami. Rodzaje tych odpadów zostały wskazane w załączniku do rozporządzenia. Wśród odpadów tych wymienione zostały m.in. odpady wyszczególnione w pkt 7 decyzji Starosty G. (o kodach 17 01 01, 17 01 02, ex17 01 07, ex17 01 81, 17 05 04, ex17 05 06, 19 12 09).
Co istotne, w ramach opisanego procesu odzysku R5 rozporządzenie przewidywało m.in., że odpady z podgrupy 17 01 przed ich zastosowaniem poddaje się kruszeniu w przypadku konieczności dostosowania ich składu granulometrycznego do realizacji konkretnego przedsięwzięcia.
Oznacza to, wbrew stanowisku Kolegium, prawem przewidziany proces odzysku odpadów wymienionych w decyzji Starosty (R5) "poza instalacjami lub urządzeniami". Możliwości przetwarzania odpadów według wskazanego w decyzji procesu odzysku R5 w związku z przepisami ww. rozporządzenia z dnia 11 maja 2015 r. w sprawie odzysku odpadów poza instalacjami i urządzeniami, Kolegium nie zakwestionowało w realiach niniejszej sprawy. Uwagę swą skoncentrowało wyłącznie na odkodowaniu definicji instalacji i stacjonarności urządzenia technicznego, nie dostrzegając przedstawionej w uzasadnieniu decyzji Starosty metody przetwarzania odpadów objętych tą decyzją (poza instalacjami lub urządzeniami), którą przewidywały przepisy prawa.
Zagadnienie rażącego naruszenia analizowanych przepisów prawa w zakresie możliwości dokonywania przetwarzania odpadów w tym trybie, w odniesieniu do stanu faktycznego wynikającego ze złożonego przez N. Spółka z o.o. wniosku, nie było przedmiotem zaskarżonej decyzji Kolegium. Trafnie zwrócił przy tym uwagę Sąd Wojewódzki, że takie okoliczności jak faktyczna działalność N. Spółka z o.o., ewentualne ujawnienie innych naruszeń prawa, nie może mieć znaczenia dla oceny istnienia obiektywnych podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji w ramach prowadzonego postępowania.
Uwzględniając powyższe, nie było uzasadnione przez organ wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji Starosty G. z powołaniem się na stwierdzenie, że przetwarzanie odpadów przez N. Spółka z o.o. będzie realizowane poza instalacją, skoro organ całkowicie pominął milczeniem wskazaną w decyzji przez Starostę oraz we wniosku przez stronę, metodę przetwarzania odpadów, poprzez ich odzysk poza instalacjami lub urządzeniami (na terenie Gminy P. oraz R.) w ramach procesu R5. Swoje wątpliwości w zakresie istnienia podstaw do uwzględnienia przez Starostę sposobu przetwarzania odpadów poza instalacjami lub urządzeniami w ramach procesu R5 wyartykułował Marszałek Województwa Pomorskiego w pkt 2 pisma z dnia 5 października 2022 r. kierowanego do Kolegium. Okoliczności te nie stanowiły jednak przedmiotu rozważań Kolegium oraz podstaw wydania decyzji z [...] czerwca 2023 r.
Z tego względu jako prawidłowy należało uznać kwestionowany skargą kasacyjną wyrok Sądu Wojewódzkiego uznający za naruszającą prawo decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] czerwca 2023 r., pomimo przedstawienia w uzasadnieniu wyroku odmiennej argumentacji.
Oceny tej nie zmienia fakt, że słusznie podniosło Kolegium w skardze kasacyjnej uwagę w odniesieniu do uznania przez Sąd Wojewódzki, że o rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. nie może być mowy w przypadku, gdy zastosowanie przepisu wymagało "zebrania odpowiedniego materiału dowodowego". Brak rzetelnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w tym braki w materiale dowodowym z reguły nie stanowią podstawy do wyeliminowania decyzji z obrotu prawego w trybie stwierdzenia jej nieważności. Uchybienia w zakresie postępowania wyjaśniającego w wyjątkowych przypadkach mogą skutkować stwierdzeniem nieważności decyzji. Do takich rażących naruszeń zalicza się sytuację całkowitego uchylenia się od rozpatrzenia materiału dowodowego albo wydanie decyzji bez jakiegokolwiek postępowania wyjaśniającego.
Ustosunkowując się do pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej zwrócić należy uwagę, że w żadnym spośród nich Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie podważyło uznania przez Sąd Wojewódzki braku podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji w związku z naruszeniem przez Starostę przepisów stanowiących faktyczną podstawę jej wydania. Poza próbą zakwestionowania przez organ w skardze kasacyjnej niewłaściwej wykładni i zastosowania przez Sąd Wojewódzki przepisów art. 71 ust. 2, art. 72 ust. 1 pkt 2 u.o.i.ś., § 3 ust. 1 pkt 80 rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz art. 3 pkt 6 p.o.ś., Kolegium nie sformułowało względem kwestionowanego wyroku jakiegokolwiek zarzutu względem uznania przez Sąd Wojewódzki braku przesłanek do stwierdzenia rażącego naruszenia przez Starostę art. 42 ust. 4 oraz art. 42 ust. 1 i 2 ustawy o odpadach - przepisów będących podstawą prawną wydanego przez Starostę zezwolenia.
Podsumowując, wobec niepodważenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze możliwości wydania przez Starostę zezwolenia na zbieranie i przetwarzanie odpadów w sposób opisany przez organ w zezwoleniu, tj. poprzez ich odzysk poza instalacjami lub urządzeniami w ramach procesu R5 przewidującego ich uprzednie kruszenie, stwierdzenie nieważności zezwolenia było niezgodne z prawem i co najmniej przedwczesne.
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku mimo częściowo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu, dlatego na podstawie art. 184 p.p.s.a. skargę kasacyjną oddalił.
Wniosek pełnomocnika N. Spółka z o.o. z siedzibą w m. O., zawarty w piśmie z 23 maja 2024 r. zatytułowanym "Odpowiedź na skargę kasacyjną strony przeciwnej" o zasądzenie od organu kosztów zastępstwa procesowego, nie mógł być uwzględniony.
Z akt sądowych sprawy wynika, że powyższe pismo zostało w dniu 3 czerwca 2024 r. (karta 64 akt) zwrócone pełnomocnikowi strony wnoszącej pismo - radcy prawnemu Katarzynie Ludwichowskiej, na podstawie art. 66 § 1 p.p.s.a. Pełnomocnik Spółki, przy piśmie przewodnim z 10 czerwca 2024 r., nadanym do Naczelnego Sądu Administracyjnego w dniu 10 czerwca 2024 r. (data stempla pocztowego), ponownie przekazał pismo z 23 maja 2024 r. zatytułowane "Odpowiedź na skargę kasacyjną strony przeciwnej" z załączonym odpisem tego pisma dla strony przeciwnej.
Wobec powyższego należało przyjąć, że odpowiedź na skargę kasacyjną złożono w dniu 10 czerwca 2024 r. Natomiast, odpis skargi kasacyjnej wniesionej przez organ doręczono pełnomocnikowi Spółki w dniu 9 maja 2024 r. (k - 73 akt), a zatem termin określony w art. 179 p.p.s.a. upłynął z dniem 23 maja 2024 r. Zgodnie ze stanowiskiem zawartym w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 listopada 2012 r. sygn. akt II FPS 4/12, nie stanowi odpowiedzi na skargę kasacyjną w rozumieniu art. 179 p.p.s.a. pismo procesowe strony wniesione po upływie terminu zakreślonego w tym przepisie. Stąd też pismo nadane w dniu 10 czerwca 2024 r. 2024 r., z powodu uchybienia 14. dniowemu terminowi do wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną, określonemu w art. 179 p.p.s.a., nie mogło stanowić odpowiedzi na skargę kasacyjną. W tej sytuacji wniosek w nim zawarty o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego nie mógł być skuteczny.