III OSK 1856/21

III OSK 1856/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2022-12-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-01-04
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Dariusz Chaciński
Wojciech Jakimowicz
Zbigniew Ślusarczyk /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
II SA/Bd 199/19 - Wyrok WSA w Bydgoszczy z 2019-06-12
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 2096
art. 64 § 2, art. 134
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Dz.U. 2018 poz 1184
art. 77 ust. 5
Ustawa z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze - tekst jedn.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Wojciech Jakimowicz Sędzia del. WSA Dariusz Chaciński po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Komendanta Wojewódzkiego Policji w Bydgoszczy od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 12 czerwca 2019 r. sygn. akt II SA/Bd 199/19 w sprawie ze skargi W. G. na postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w Bydgoszczy z dnia 20 grudnia 2018 r. nr 37/K-18 w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od Komendanta Wojewódzkiego Policji w Bydgoszczy na rzecz W. G. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z 12 czerwca 2019 r. sygn. akt II SA/Bd 199/19 po rozpoznaniu sprawy ze skargi W. G. na postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w Bydgoszczy z 20 grudnia 2018 r. nr 37/K-18 w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.) dalej "p.p.s.a." uchylił zaskarżone postanowienie (pkt 1) oraz zasądził od Komendanta Wojewódzkiego Policji w Bydgoszczy na rzecz W. G. kwotę 480 złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego (pkt 2).
W uzasadnieniu wyroku Sąd pierwszej instancji wskazał, że organ błędnie stwierdził niedopuszczalność odwołania od decyzji o zawieszeniu skarżącego w czynnościach służbowych, wniesionego i podpisanego przez aplikanta adwokackiego. Komendant Wojewódzki Policji w Bydgoszczy nietrafnie przyjął, że pełnomocnik skarżącego nie udokumentował upoważnienia dla aplikanta do wniesienia i podpisania odwołania i w konsekwencji niewłaściwie uznał, że odwołanie wniosła osoba nieuprawniona. Zdaniem Sądu pierwszej instancji nieskuteczne było wezwanie strony do uzupełnienia braku formalnego odwołania. Mając na uwadze, że wnoszący odwołanie aplikant nie czyni tego we własnym imieniu, a w imieniu strony postępowania, niezłożenie przez pełnomocnika stosownego upoważnienia winno skutkować wezwaniem pełnomocnika do złożenia upoważnienia dla aplikanta na podstawie art. 64 § 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.) zwanej dalej "k.p.a." Natomiast organ ograniczył się do wezwania do uzupełnienia braku w zakresie dołączenia pełnomocnictwa udzielonego pełnomocnikowi przez stronę i brak ten pełnomocnik skarżącego uzupełnił. W takim stanie rzeczy nie można przyjąć, że odwołanie nie pochodzi od strony, lecz wniosła je osoba nieposiadająca legitymacji procesowej. Ponadto Sąd zauważył, że zaskarżone postanowienie nie zawiera oznaczenia strony i zostało doręczone wyłącznie skarżącemu, z pominięciem pełnomocnika. Sąd Wojewódzki zwrócił też uwagę, że niezrozumiałe jest kwestionowanie przez organ skuteczności procesowej podpisania odwołania przez aplikanta adwokackiego w sytuacji, w której 24 grudnia 2018 r. wpłynęło do organu pismo pełnomocnika skarżącego odnoszące się do tych wątpliwości, potwierdzające umocowanie aplikanta do dokonania spornej czynności, wskazujące na wezwanie wyłącznie do przedłożenia pełnomocnictwa od strony. Do tego pisma dołączono upoważnienie do zastępstwa procesowego w tej sprawie dla aplikanta adwokackiego datowane na 14 listopada 2018 r.
Wobec powyższego Sąd pierwszej instancji stwierdził, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania, tj. art. 64 § 2 w zw. z art. 134 oraz art. 40 § 2, art. 124 § 1 k.p.a., co uzasadniało jego uchylenie.
Skargę kasacyjną złożył Komendant Wojewódzki Policji w Bydgoszczy, zaskarżając powyższy wyrok w całości. Zarzucił naruszenie przepisów postępowania mogące mieć wpływ na wynik sprawy, tj.:
1. art. 64 § 2 w zw. z art. 33 § 3, art. 134 oraz art. 6, art. 7, art. 8 § 1, art. 9 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. "polegające na błędnym przyjęciu przez WSA w Bydgoszczy, iż organ II instancji dokonał błędnej wykładni i niewłaściwie zastosował w tej sprawie przepisy postępowania administracyjnego, tj. art. 64 § 2 w zw. z art. 134 k.p.a., gdyż zdaniem Sądu w sytuacji, jaka zaistniała w sprawie, brak było podstaw prawnych do stwierdzenia niedopuszczalności odwołania, a tym bardziej, że jest to odwołanie aplikanta adwokackiego, a nie strony postępowania oraz zarzucenie organowi odwoławczemu złamanie wskazanych wyżej zasad ogólnych k.p.a.".
Ponadto Komendant Wojewódzki Policji w Bydgoszczy zarzucił naruszenie przepisu prawa materialnego, tj.:
2. art. 77 ust. 5 ustawy z 26 maja 1982 r. – Prawo o adwokaturze (Dz. U. z 2018 r., poz. 1184) przez jego niewłaściwą wykładnię i w konsekwencji uchylenie zaskarżonego postanowienia.
W oparciu o tak sformułowane zarzuty Komendant Wojewódzki Policji w Bydgoszczy wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Bydgoszczy lub o uchylenie zaskarżonego wyroku i rozpoznanie przedmiotowej sprawy. Wniósł także o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazał, że w myśl art. 33 § 3 k.p.a. profesjonalny pełnomocnik był zobowiązany dołączyć do akt oryginał lub odpis pełnomocnictwa i upoważnienia dla aplikanta adwokackiego, którego to obowiązku w części nie dopełnił. W k.p.a. brak jest wskazań odnośnie do momentu, kiedy pełnomocnik ma obowiązek zawiadomienia organu o fakcie udzielenia pełnomocnictwa. Na grunt postępowania administracyjnego należy przenieść zasadę z art. 89 § 1 k.p.c., że chodzi tu o pierwszą czynność procesową. Organ nie powinien dopuścić do udziału w postępowaniu osoby, która w ogóle nie legitymuje się należytym pełnomocnictwem lub upoważnieniem. Rozpoznanie środka odwoławczego podpisanego przez osobę nielegitymującą się dokumentem pełnomocnictwa lub upoważnienia stanowiłoby rażące naruszenie prawa. W rozpatrywanej sprawie organ skierował do pełnomocnika skarżącego wezwanie do usunięcia braków formalnych. Pełnomocnik powołał się na pełnomocnictwo znajdujące się w aktach odrębnego postępowania dyscyplinarnego prowadzonego przeciw skarżącemu. W ocenie skarżącego kasacyjnie organu nie ma on jednak obowiązku poszukiwać pełnomocnictwa znajdującego się w aktach innych spraw pod warunkiem, że są to odrębne, niepowiązane ze sobą, sprawy. Ponadto wskazano, że upoważnienie dla aplikanta adwokackiego do sporządzenia i podpisania pisma, stosownie do art. 77 ust. 5 Prawa o adwokaturze, musi wynikać z wyraźnego upoważnienia adwokata. Zwrócono uwagę, że w rozpatrywanej sprawie upoważnienie to zostało doręczone organowi po upływie 7-dniowego terminu, o którym mowa w art. 64 k.p.a.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną skargi W. G. wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej w całości jako bezzasadnej oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę kasacyjną wskazał, że odwołanie podpisane przez aplikanta adwokackiego zawierało wyraźne podkreślenie, iż zostaje ono wniesione z upoważnienia adwokata. Podkreślił, że w wezwaniu do uzupełnienia braków formalnych odwołania organ nie wspomniał o braku upoważnienia dla aplikanta i nie wezwał do uzupełnienia tego braku, który następnie uznał za podstawę odmowy rozpoznania odwołania.
Zarządzeniem z 13 października 2022 r. Przewodnicząca Wydziału III Izby Ogólnoadministracyjnej na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 w zw. z ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2021 r., poz. 2095 ze zm.) skierowała sprawę na posiedzenie niejawne, informując strony o możliwości uzupełnienia argumentacji uzasadnienia skargi kasacyjnej albo żądania jej oddalenia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału III Izby Ogólnoadministracyjnej, w oparciu o art. 15zzs4 ust. 3 w zw. z ust. 1 ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych. Strony w niniejszej sprawie zostały powiadomione o skierowaniu sprawy na posiedzenie niejawne i miały możliwość zajęcia stanowiska, co oznacza, że standardy ochrony praw stron i uczestników zostały zachowane. Powyższe zaś przesądziło o przyjęciu przez Naczelny Sąd Administracyjny, że rozpoznanie niniejszej sprawy na posiedzeniu niejawnym jest dopuszczalne.
Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329), zwanej dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku. W tych okolicznościach w sprawie badaniu podlegały wyłącznie zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej na uzasadnienie przytoczonych podstaw kasacyjnych.
W sprawie strony nie kwestionują, że rozkaz personalny organu pierwszej instancji, w przedmiocie zawieszenia policjanta w czynnościach służbowych na okres 3 miesięcy, wydany został 14 listopada 2018 r. i tego samego dnia został doręczony skarżącemu 19 listopada 2018 r. do organu pierwszej instancji wpłynęło odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia sporządzone i podpisane "Z up. Adw. K. O. Apl. adw. T. S.". Odwołanie w nagłówku zawiera oznaczenie i adres Kancelarii Adwokackiej adw. K. O., aczkolwiek wskazuje sygnaturę akt sprawy dyscyplinarnej, to wprost odnosi się do zaskarżenia rozkazu personalnego nr 426 z 14 listopada 2018 r. w przedmiocie zawieszenia w czynnościach służbowych asp. sztab. W. G. Do odwołania nie zostało dołączone pełnomocnictwo do działania w imieniu zawieszonego policjanta, ani upoważnienie dla aplikanta adwokackiego. Pismem z 23 listopada 2018 r. adwokat K. O. został wezwany przez Komendanta Wojewódzkiego Policji: "w związku ze złożonym przez Pana odwołaniem" od powyższego rozkazu personalnego, na podstawie art. 64 § 2 w zw. z art. 33 § 3 k.p.a., "do usunięcia braków formalnych poprzez przekazanie do Komendy Wojewódzkiej Policji w Bydgoszczy pełnomocnictwa udzielonego przez stronę", ze wskazaniem że omawiany brak należy usunąć w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem pozostawienia sprawy bez rozpoznania. Wezwanie zostało doręczone adwokatowi 7 grudnia 2018 r. W wyznaczonym terminie – 14 grudnia 2018 r. wpłynęło do organu pismo adwokata K. O. informujące, że pełnomocnictwo znajduje się w aktach sprawy dyscyplinarnej jego klienta ale z ostrożności procesowej złożył dodatkowe pełnomocnictwo do przedmiotowego postępowania. Ponadto Komendant Wojewódzki Policji 17 grudnia 2018r. zwrócił się do własnej komórki organizacyjnej, która przejęła postępowanie dyscyplinarne prowadzone wobec W. G., z której pozyskał pełnomocnictwo dla adwokata K. O. do reprezentowania w postępowaniu dyscyplinarnym jako obrońca skarżącego z 19 listopada 2018 r. wraz upoważnieniem udzielonym przez adwokata aplikantowi adwokackiemu T. S. do zastępowania go w sprawie dyscyplinarnej W. G. przed Komendantem Powiatowym Policji w [...] i dalszymi instancjami, a także do sporządzania, podpisywania i składania pism procesowych.
Przedstawiony stan faktyczny doprowadził Naczelny Sąd Administracyjny do przekonania, że Sąd I instancji nie naruszył przepisów art. 64 § 2 w zw. z art. 33 § 3, art. 134 oraz 6, 7, 8 § 1, 9 k.p.a. w zw. z art. 77 ust. 5 ustawy z 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze i prawidłowo na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania. Sąd I instancji prawidłowo przyjął, że Komendant Wojewódzki Policji dokonał błędnej wykładni i niewłaściwie zastosował przepisy art. 64 § 2 w zw. z art. 134 k.p.a., ponieważ w sytuacji jaka zaistniała w sprawie brak było podstaw prawnych do stwierdzenia niedopuszczalności odwołania, dlatego że organ nie wezwał prawidłowo pełnomocnika strony do uzupełnienia braku odwołania w postaci złożenia upoważnienia dla aplikanta adwokackiego do podpisania złożonego przez tegoż aplikanta odwołania od rozkazu personalnego o zawieszeniu policjanta w czynnościach służbowych.
Stosownie do art. 134 k.p.a. organ odwoławczy bada czy odwołanie jest dopuszczalne oraz czy zostało wniesione z zachowaniem terminu. W razie ustalenia, że odwołanie jest niedopuszczalne dalsze czynności w postępowaniu odwoławczym nie mogą być podjęte, a organ drugiej instancji odwoławczy jest zobowiązany stwierdzić w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania. W niniejszej sprawie profesjonalny pełnomocnik zawieszonego policjanta nie spełnił wymogów z art. 33 § 3 k.p.a. nie złożył z odwołaniem sporządzonym i podpisanym przez aplikanta adwokackiego pełnomocnictwa od zawieszonego policjanta dla adwokata oraz upoważnienia od tego adwokata dla owego aplikanta adwokackiego do podpisania wniesionego odwołania. Jak to trafnie wskazała autorka skargi kasacyjnej w Kodeksie postępowania administracyjnego brak jest wskazań co do momentu kiedy pełnomocnik ma zawiadomić organ o fakcie udzielenia pełnomocnictwa. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych musi to nastąpić przy pierwszej czynności procesowej, wykonanej przez pełnomocnika. Pełnomocnictwo powinno być udzielone na piśmie, w formie dokumentu elektronicznego lub zgłoszone do protokołu. Skoro na pełnomocniku ciąży formalny obowiązek przedstawienia organowi dokumentu pełnomocnictwa, to w razie jego braku, organ powinien wezwać tegoż pełnomocnika o uzupełnienie tego braku formalnego. Organ powinien brać pod uwagę z urzędu rodzaj udzielonego pełnomocnictwa w każdym stadium postępowania i nie powinien dopuścić do udziału w postępowaniu osoby, która w ogóle nie legitymuje się należytym pełnomocnictwem, lub gdy pełnomocnictwo dotyczy innej sprawy niż rozstrzygana w postępowaniu albo pełnomocnik zamierza podjąć czynności, do których nie jest umocowany. W przypadku ustalenia, że odwołanie zostało wniesione przez osobę, która nie legitymuje się wymaganym pełnomocnictwem do dokonania tej czynności, organ odwoławczy powinien wezwać pełnomocnika do uzupełnienia braków formalnych pisma w trybie art. 64 § 2 k.p.a. Rozpoznanie bowiem środka odwoławczego podpisanego przez osobę nielegitymującą się dokumentem pełnomocnictwa, które obejmowałoby tę czynność procesową stanowi rażące naruszenie prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Powyższe odnosi się również do braku załączenia upoważnienia dla aplikanta adwokackiego, który złożył podpisane przez siebie odwołanie z upoważnienia adwokata będącego pełnomocnikiem strony odwołującej się od rozkazu personalnego.
Zgodnie z art. 77 ust. 1 ustawy z 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze aplikant adwokacki po sześciu miesiącach aplikacji adwokackiej może zastępować adwokata przed sądami, organami ścigania, organami państwowymi, samorządowymi i innymi instytucjami. Jednak w myśl art. 77 ust. 5 tej ustawy umocowanie aplikanta do sporządzania i podpisywania pism procesowych musi wynikać z wyraźnego upoważnienia adwokata. Wskazane przepisy regulują więc dwie różne kwestie, mianowicie zwykłe zastępowanie adwokata oraz umocowanie do sporządzania i podpisywania pism. Skuteczne złożenie pisma niewątpliwie wymaga umocowania w trybie art. 77 ust. 5 ustawy Prawo o adwokaturze. Przepis ten dla skuteczności upoważnienia wymaga wymienienia w nim rodzaju pisma, czy pism, do podpisania których aplikant zostaje upoważniony. Na marginesie należy zauważyć, że brak wyraźnego wskazania pism, do podpisania których aplikant adwokacki zostaje upoważniony, wprowadza wręcz nieograniczoną jego autonomię, nad którą adwokat (patron) de facto pozbawia się kontroli, a co jest oczywiście nie do zaaprobowania, rodzić może bowiem uzasadnioną obawę, czy tak reprezentowana strona ma nadal realnie zapewnione prawo do należytej obrony swoich praw, skoro celem aplikacji adwokackiej - zgodnie z art. 76 ust. 1 ustawy Prawo o adwokaturze - jest dopiero przygotowanie aplikanta do należytego i samodzielnego wykonywania zawodu adwokata, w szczególności wykształcenie umiejętności z zakresu zastępstwa procesowego, sporządzania pism, umów i opinii oraz przyswojenie zasad wykonywania zawodu.
Trafnie zatem zarzuca skarżący kasacyjnie, że w niniejszej sprawie trudno mówić o konieczności odformalizowania przez organ odwoławczy procedury przewidzianej w k.p.a. na etapie postępowania zmierzającym do oceny spełnienia wymogów formalnych pełnomocnictwa udzielonego profesjonalnemu pełnomocnikowi i dalej upoważnienia do występowania w jego imieniu aplikanta adwokackiego. W przedmiotowej sprawie pełnomocnikiem strony nie był członek rodziny lub domownik. Odformalizowanie przez organ odwoławczy zasad w przedmiocie oceny wymogów formalnych udzielonych profesjonalnym pełnomocnikom pełnomocnictw i dalej upoważnień aplikantom, na co wskazuje Sąd I instancji, stanowiłoby zaprzeczenie celowi dla jakiego ustanawia się profesjonalnego pełnomocnika, którym jest uwolnienie się strony od problemów prawnych związanych z toczącym się postępowaniem administracyjnym lub sądowym. Od profesjonalnego pełnomocnika wymaga się aktów wyższej staranności niż od innej osoby. W związku z tym, organ administracji publicznej w sprawie, w której strona powołała profesjonalnego pełnomocnika, a dołączone przez niego pełnomocnictwo czy upoważnienie dla aplikanta jest niewłaściwe, lub w aktach sprawy brak upoważnienia - winien powiadomić o tym pełnomocnika i wezwać go do uzupełnienia braków formalnych (tak NSA w wyroku z 12 października 2016 r. II FSK 2336/14).
W rozpoznawanej sprawie profesjonalny pełnomocnik przy pierwszej czynności procesowej nie dołączył do akt sprawy toczącego się przed tym organem odwoławczym postępowania administracyjnego w przedmiocie zawieszenia w czynnościach służbowych policjanta w ogóle pełnomocnictwa oraz upoważnienia dla aplikanta adwokackiego który podpisał wniesione odwołanie. W tej sytuacji organ odwoławczy kierując do adwokata pismo z 23 listopada 2018 r. działał zgodnie z art. 64 § 2 k.p.a. Przepis ten stanowi, że jeżeli podanie (w przedmiotowej sprawie odwołanie) nie spełnia innych wymagań (niż wskazanych w art. 63 i art. 64 § 1 k.p.a.) ustalonych w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w wyznaczonym terminie, nie krótszym niż siedem dni z pouczeniem, że nieusunięcie braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. Wbrew twierdzeniom organu adwokat - pełnomocnik zawieszonego policjanta zastosował się w całości do wezwania organu z 23 listopada 2018 r. W piśmie tym, organ w związku ze złożonym przez adwokata K. O. odwołaniem, wezwał tego adwokata "do usunięcia braków formalnych, przez przekazanie do Komendy Wojewódzkiej Policji w Bydgoszczy pełnomocnictwa udzielonego przez stronę". Adwokat K. O. w wyznaczonym terminie w piśmie z 10 grudnia 2018 r. poinformował, że pełnomocnictwo znajduje się w aktach sprawy dyscyplinarnej jego klienta (asp. szt. W. G.). Do tego pisma z ostrożności procesowej dołączył pełnomocnictwo do przedmiotowego postępowania datowane na 18 listopada 2018 r. Słusznie podnosi się w skardze kasacyjnej, że organ administracji nie ma obowiązku poszukiwania dokumentu pełnomocnictwa w aktach innych spraw pod warunkiem, że są to odrębne sprawy, ze sobą niepowiązane (patrz wyrok NSA z 28 lipca 2016 r. II OSK 513/16), co miało miejsce w niniejszej sprawie. Słusznie podnosi też organ w skardze kasacyjnej, że upoważnienie dla aplikanta, na które powołał się adwokat K. O. w piśmie z 10 grudnia 2018 r. udzielone było tylko do sprawy dyscyplinarnej, prowadzonej równocześnie przeciwko skarżącemu początkowo przez Komendanta Powiatowego Policji w [...], a następnie przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w Bydgoszczy. Jeżeli przed organem administracji, choćby w tym samym czasie, toczyło się z udziałem tego samego pełnomocnika więcej niż jedno postępowanie tej samej strony, w aktach każdej z tych spraw powinien znajdować się oryginał pełnomocnictwa (patrz wyrok NSA z 26 maja 1998 r. I SA 1911/97). Jeżeli ta sama osoba ustanowiła tego samego pełnomocnika do działania w większej liczbie postępowań, to pełnomocnik ten jest zobligowany złożyć uwierzytelniony odpis pełnomocnictwa do akt każdego z postępowań. Naczelny Sąd Administracyjny nie zgadza się ze stanowiskiem Sądu I instancji, zmierzającym do zaakceptowania stanowiska pełnomocnika zawieszonego policjanta, że ustanowienie adwokata jako obrońcy policjanta w postępowaniu dyscyplinarnym obejmuje również postępowania administracyjne w przedmiocie zawieszenia policjanta w obowiązkach służbowych. W okolicznościach niniejszej sprawy, nawet w sytuacji podobnej podstawy faktycznej tych obydwu postępowań, nie sposób przyjąć, że pozostają one w tak ścisłym związku, że czynią stanowisko Sądu I instancji akceptowalnym przez Sąd kasacyjny.
Powyższe stanowisko odnieść należy wprost do niedołączenia upoważnienia dla aplikanta do podpisania odwołania. Zatem upoważnienie dla aplikanta adwokackiego T. S. znajdujące się w aktach sprawy dyscyplinarnej udzielone było przez adwokata K. O. należy uznać za obejmujące tylko sprawę dyscyplinarną W. G. RPD-6/2018. Dlatego nie można uznać aby było ono skuteczne do czynności procesowej jaką było podpisanie przez tego aplikanta odwołania w innej sprawie - zawieszenia tego policjanta. Upoważnienie dla aplikanta adwokackiego do sprawy w przedmiocie zawieszenia policjanta w czynnościach służbowych z 14 listopada 2018 r. zostało doręczone organowi 24 grudnia 2018 r., czyli po upływie 7 dniowego terminu od wezwania do złożenia pełnomocnictwa. Jednak najważniejsze w sprawie jest to, co zasadnie przyjął Sąd I instancji, że co prawda adwokat w 7 dniowym terminie od wezwania z 23 listopada 2018 r. nie dołączył upoważnienia dla aplikanta adwokackiego, który podpisał odwołanie, jednak brak ten nie był przedmiotem wezwania z 23 listopada 2018 r., co wbrew twierdzeniom autorki skargi kasacyjnej, jednoznacznie wynika z zacytowanej wyżej jego treści. Z tego względu, Sąd I instancji zasadnie stwierdził, że organ odwoławczy nie wezwał pełnomocnika strony do uzupełnienia braku polegającego na niewykazaniu umocowania osoby, która sporządziła i podpisała odwołanie z jego upoważnienia. Twierdzenie to jest oparte na stanie faktycznym wynikającym zebranego materiału dowodowego w sprawie.
Z zasady pogłębiania zaufania obywateli do władzy publicznej (art. 8 § 1 k.p.a.) i zasady informowania stron (art. 9 k.p.a.) wynikają obowiązki organów administracji kierowania się zasadami proporcjonalności oraz należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków a także czuwania nad tym aby strony i inni uczestnicy nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa i tym celu udzielają im niezbędnych wskazówek. W tym kontekście należy stwierdzić, że jeżeli pismo posiada więcej niż jeden brak, należy stronę wezwać do uzupełnienia każdego z nich. Także zawodowy pełnomocnik strony powinien być wezwany do uzupełnienia wyszczególnionych konkretnie braków. Zobowiązanie do ich uzupełnienia nie może opierać się na domysłach wezwanego pełnomocnika, co miał na myśli organ. Szczególnie kiedy braków jest kilka a organ wzywa o uzupełnienie tylko jednego z nich. Wbrew twierdzeniom organu, pełnomocnik zawieszonego policjanta w jednozdaniowej odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia braków, nie wypowiedział się co do braku upoważnienia dla aplikanta. Późniejsze uzupełnienie tego braku, mogące świadczyć o tym, że pełnomocnik strony z pisma organu z 23 listopada 2018 r. domyślił się intencji organu co do objęcia wezwaniem również braku upoważnienia, nie świadczy o poprawności wezwania z 23 listopada 2018 r. Ponadto jak trafnie zauważył pełnomocnik zawieszonego policjanta, zdarzają się sytuacje, w których omyłkowo załączono do pisma jedynie upoważnienie a nie załączono jedynie pełnomocnictwa.
W konsekwencji niedopuszczalna jest odmowa rozpoznania merytorycznego środka prawnego wskutek nieuzupełnienia braków formalnych innych, aniżeli tych, do których uzupełnienia pełnomocnik strony nie został wezwany. Konsekwencje wynikające z nieuzupełnienia w terminie braków formalnych mogą obciążać stronę tylko wtedy, gdy wezwanie do ich uzupełnienia było prawidłowe, tj. zostało skierowane do właściwego podmiotu, wskazywało braki, które należy uzupełnić i zawierało pouczenie, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie pisma bez rozpoznania.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że organ niezasadnie wydał postanowienie o niedopuszczalności odwołania na podstawie art. 134 k.p.a. w zw. art. 64 § 2 k.p.a. naruszając te przepisy a w konsekwencji naruszając także zasady wynikające z art. 6, 7, 8 § 1, 9 k.p.a. Przy czym wobec nieprzedstawienia w skardze kasacyjnej jakiejkolwiek argumentacji na poparcie zarzutu naruszenia art. 6, 7, 8 § 1, 9 k.p.a., niemożliwe jest szersze odniesienie się do niego.
Mając na uwadze powyższe wywody, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżony wyrok mimo częściowo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu, dlatego na mocy art. 184 p.p.s.a. skargę kasacyjną oddalił.
O kosztach postępowania kasacyjnego od Komendanta Wojewódzkiego Policji w Bydgoszczy na rzecz W. G., ograniczających się do wynagrodzenia adwokata, orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 p.p.s.a.