III OSK 1821/24

III OSK 1821/24 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-09-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-06-26
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Kazimierz Bandarzewski /sprawozdawca/
Olga Żurawska - Matusiak
Przemysław Szustakiewicz /przewodniczący/
Symbol z opisem
6219 Inne o symbolu podstawowym 621
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
II SA/Wa 913/23 - Wyrok WSA w Warszawie z 2023-11-28
Skarżony organ
Zarząd Dzielnicy
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 145 par 1 pkt 1 lit c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Przemysław Szustakiewicz Sędziowie: Sędzia NSA Olga Żurawska-Matusiak Sędzia del. WSA Kazimierz Bandarzewski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 24 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Ł. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 listopada 2023 r. sygn. akt II SA/Wa 913/23 w sprawie ze skargi Ł. M. na uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] m.st. Warszawy z dnia 8 marca 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zakwalifikowania do udzielenia pomocy mieszkaniowej oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 28 listopada 2023 r. sygn. akt II SA/Wa 913/23 oddalił skargę Ł. M. (dalej wnioskodawca, skarżący lub skarżący kasacyjnie) na uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] m.st. Warszawy z dnia 8 marca 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zakwalifikowania do udzielenia pomocy mieszkaniowej.
W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał w pierwszej kolejności, że sprawa była rozpatrywana w oparciu o przepisy uchwały nr XXIII/669/2019 Rady m.st. Warszawy z dnia 5 grudnia 2019 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu m.st. Warszawy (Dz. Urz. Woj. Maz. z 2022 r. poz. 14836 z późn. zm.) zwanej dalej uchwałą.
Oceniając przebieg postępowania Sąd uznał, że skarga Ł. M. nie zasługiwała na uwzględnienie, albowiem zaskarżona uchwała z dnia 8 marca 2023 r. nr [...] Zarządu Dzielnicy [...] m.st. Warszawy, odmawiająca skarżącemu zakwalifikowania do udzielenia pomocy mieszkaniowej z zasobów mieszkaniowych m.st. Warszawy nie narusza, obowiązujących w dacie jej wydania, przepisów prawa. Uchwała ta została podjęta na podstawie § 35 ust. 1, § 18 ust. 1 pkt 1, § 4, § 7 ust. 2 pkt 12, § 5 ust. 1 w związku z ust. 2 pkt 4 lit. f uchwały.
W rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, że ustosunkowując się do zarzutów podniesionych w skardze, w treści których skarżący podkreślił, iż spełnia kryteria do uzyskania lokalu z mieszkaniowego zasobu m.st. Warszawy, które określone zostały w art. 23 ust. 2 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów należy zauważyć, że przepis ten stanowi, iż umowa najmu socjalnego lokalu, z uwzględnieniem art. 14 ust. 1, może być zawarta z osobą, która nie ma tytułu prawnego do lokalu i której dochody gospodarstwa domowego nie przekraczają wysokości określonej w uchwale rady gminy podjętej na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 2, z uwzględnieniem art. 21b.
Zdaniem Sądu pierwszej instancji nie ulega wątpliwości, że przepis ten nie nakłada na gminę obowiązku zapewnienia lokalu osobie o niskich dochodach i nieposiadającej tytułu prawnego do lokalu, lecz określa jedynie krąg osób, z którymi można zawrzeć umowę najmu socjalnego lokalu. Natomiast, zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 2 cyt. ustawy, to rada gminy uchwala zasady wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu gminy, w tym zasady i kryteria wynajmowania lokali, których najem jest związany ze stosunkiem pracy, jeżeli w mieszkaniowym zasobie gminy wydzielono lokale przeznaczone na ten cel. Na tej podstawie Rada m.st. Warszawy podjęła w dniu 5 grudnia 2019 r. stosowną uchwałę, w której określiła szczegółowe zasady wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu m.st. Warszawy.
W konsekwencji w ocenie Sądu nie ulega wątpliwości, że osoby kwalifikowane do najmu lokalu wchodzącego w skład mieszkaniowego zasobu m.st. Warszawy, muszą spełniać określone w tej uchwale kryteria. Tymczasem, skarżący na datę złożonego wniosku nie spełniał kryterium dochodowego, bowiem ze złożonej przez niego w dniu 30 grudnia 2022 r. Deklaracji o wysokości dochodów gospodarstwa domowego za okres wrzesień, październik, listopad 2022 r. wynika, że jego średni miesięczny dochód wynosił 4.250 zł. Oznacza to, że dochód skarżącego, ubiegającego się o uregulowanie tytułu prawnego do lokalu mieszkalnego na podstawie § 18 uchwały przekraczał wskaźnik, wynoszący w dacie wydania decyzji 70%, czyli kwotę w wysokości 4.243,13 zł.
W niniejszej sprawie Sąd uznał, że Zarząd Dzielnicy [...] m.st. Warszawy, wydając sporną uchwałę w sposób prawidłowy ustalił stan faktyczny sprawy i dokonał prawidłowej oceny sytuacji wnioskodawcy, stwierdzając, że na dzień wydania uchwały nie spełniał on warunków uprawniających do udzielenia pomocy mieszkaniowej przewidzianych w § 5 ust. 1 w związku z ust. 2 pkt 4 lit. f uchwały. Organ miał zatem podstawy do odmowy zakwalifikowania skarżącego do udzielenia pomocy mieszkaniowej z mieszkaniowego zasobu miasta stołecznego Warszawy.
Jednocześnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że niezasadny okazał się zarzut, że przed podjęciem uchwały z dnia 8 marca 2023 r. organ nie wezwał wnioskodawcy do złożenia aktualnej deklaracji o wysokości dochodów, skoro od dnia złożenia wniosku o pomoc mieszkaniową (30 grudnia 2022 r.) do dnia podjęcia uchwały upłynęły zaledwie dwa miesiące. Nadto Sąd pierwszej instancji dostrzegł trudną sytuację życiową i materialną strony skarżącej, jednakże rozstrzygając niniejszą sprawę, zobowiązany był uwzględnić fakt, iż najem lokali pochodzących z zasobu mieszkaniowego m.st. Warszawy jest ściśle reglamentowany i ogranicza się wyłącznie do osób, które spełniają przesłanki do udzielenia pomocy mieszkaniowej, o których mowa w stosownych przepisach uchwały.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł Ł. M., zaskarżając go w całości. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił, mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, naruszenie przepisów postępowania, tj.:
1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 z późn. zm.) zwanej dalej P.p.s.a. w zw. z art. 8 i 9 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U z 2024 r. poz. 582 z późn. zm.) zwanej dalej K.p.a. oraz § 32 ust. 5 uchwały, poprzez niezasadne uznanie, że Zarząd Dzielnicy [...] m.st. Warszawy nie był zobowiązany do pouczenia Pana Ł. M. o możliwości złożenia aktualizacji deklaracji wysokości dochodu, od którego był wyliczany wskaźnik uprawniający do przyznania pomocy mieszkaniowej;
2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1, art. 80 i art. 81 K.p.a. oraz § 32 ust. 6 uchwały, poprzez niezasadne uznanie, że Zarząd Dzielnicy [...] m.st. Warszawy nie był zobowiązany do wezwania Pana Ł. M. do złożenia aktualnego deklarację o wysokości dochodów.
W oparciu o powyższe zarzuty w skardze kasacyjnej wniesiono o uwzględnienie skargi kasacyjnej oraz uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz uchwały Zarządu Dzielnicy [...] m.st. Warszawy z 8 marca 2023 r., nr [...]. Jednocześnie skarżący kasacyjnie wniósł o zasądzenie kosztów postępowania, jednocześnie oświadczając, że koszty udzielonej pomocy prawnej z urzędu nie zostały pokryte w całości, ani w części, a także oświadczył, że zrzeka się rozprawy.
Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie wniesiono.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę przesłanki uzasadniające nieważność postępowania wymienione w art. 183 § 2 P.p.s.a. oraz przesłanki uzasadniające odrzucenie skargi bądź umorzenie postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym, stosownie do treści art. 189 P.p.s.a. Żadna z powyższych przesłanek w tej sprawie nie zaistniała.
Sprawa podlega na podstawie art. 182 § 2 P.p.s.a. rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym, ponieważ strona wnosząca skargę kasacyjną zrzekła się rozprawy, a strona przeciwna po doręczeniu odpisu skargi kasacyjnej nie zażądała jej przeprowadzenia.
Rozpoznając sprawę Naczelny Sąd Administracyjny związany jest granicami skargi. Związanie granicami skargi oznacza związanie podstawami zaskarżenia wskazanymi w skardze kasacyjnej oraz jej wnioskami. Naczelny Sąd Administracyjny bada przy tym wszystkie podniesione przez stronę skarżącą kasacyjnie zarzuty naruszenia prawa (tak NSA w uchwale pełnego składu z 26 października 2009 r. sygn. akt I OPS 10/09, opubl. w ONSAiWSA 2010 z. 1 poz. 1).
Zgodnie z art. 174 P.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, a także 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Stosownie do treści art. 176 P.p.s.a. strona skarżąca kasacyjnie ma obowiązek przytoczyć podstawy skargi kasacyjnej wnoszonej od wyroku Sądu pierwszej instancji i szczegółowo je uzasadnić wskazując, które przepisy ustawy zostały naruszone, na czym to naruszenie polegało i jaki miało wpływ na wynik sprawy. Rola Naczelnego Sądu Administracyjnego w postępowaniu kasacyjnym ogranicza się do skontrolowania i zweryfikowania zarzutów wnoszącego skargę kasacyjną.
Skarga kasacyjna nie może odnieść zamierzonego skutku.
Zaskarżonym wyrokiem Sąd pierwszej instancji oddalił na podstawie art. 151 P.p.s.a. wniesioną skargę. Sąd pierwszej instancji nie oparł swojego orzeczenia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. co wprost wynika z treści jego uzasadnienia. W tej sprawie przedmiotem zaskarżenia jest uchwała Zarządu Dzielnicy [...] m.st. Warszawy z dnia 8 marca 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zakwalifikowania do udzielenia pomocy mieszkaniowej. Strona skarżąca kasacyjnie zarzuca Sądowi pierwszej instancji naruszenie prawa poprzez pominięcie lub niezastosowanie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. Zarzut taki mógłby okazać się skuteczny jedynie wówczas, gdyby autor skargi kasacyjnej zarzucając niezastosowanie określonego przepisu jednocześnie wskazał przepis, który w jego przekonaniu został wadliwie zastosowany zamiast przepisu przez niego wskazywanego - wraz z podaniem uzasadnienia tego stanowiska. Wymogu tego skarga kasacyjna nie spełnia.
Ponadto w tej sprawie przedmiotem zaskarżenia była uchwała organu dzielnicy jako jednostki pomocniczej Miasta Stołecznego Warszawy. Uchwały te są kwalifikowane jako formy działania organów wykonujących administrację publiczną objęte zakresem art. 3 § 2 pkt 6 P.p.s.a., a więc inne akty niż akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej (tak też NSA w wyroku z 2 października 2024 r. sygn. akt III OSK 498/23; NSA w wyroku z 7 maja 2025 r. sygn. akt III OSK 667/24). Wprawdzie jednostki pomocnicze Miasta Stołecznego Warszawy nie stanowią wprost odrębnych jednostek samorządu terytorialnego, to jednak akty organów tych jednostek w zakresie obejmującym wykonywanie zadań samorządu gminnego są zaliczane do tej kategorii. W takiej zaś sytuacji kompetencję sądu administracyjnego uwzględniającego skargę wyznacza art. 147 § 1 P.p.s.a., a nie art. 145 P.p.s.a. Tym samym Sąd pierwszej instancji nie mógł oprzeć swojego orzeczenia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., ponieważ przepis ten obejmuje uprawnienia sądu do orzekania w przypadku skarg na decyzje lub postanowienia, a nie na uchwały.
Tym niemniej wskazany brak w zakresie prawidłowego wskazania przepisów mającymi być wzorcem kontroli nie uzasadnia stwierdzenia, że skarga kasacyjna nie spełnia ustawowych wymogów określonych w art. 176 P.p.s.a. i podlega odrzuceniu (por. wyrok NSA z 11 maja 2006 r. sygn. akt II FSK 684/05). Nawet bowiem wadliwe przyporządkowanie zarzutu do właściwej podstawy kasacyjnej nie uzasadnia nie objęcia rozpoznaniem zarzutu, jeżeli sposób jego sformułowania pozwala na jego ocenę w ramach prawidłowej podstawy kasacyjnej (por. wyrok NSA z 2 września 2010 r. sygn. akt II FSK 636/09; wyrok NSA z 11 lipca 2012 r. sygn. akt II FSK 2670/10). Jeżeli bowiem Naczelny Sąd Administracyjny może, na podstawie analizy uzasadnienia skargi kasacyjnej, samodzielnie zidentyfikować zarzut naruszenia prawa przez Sąd pierwszej instancji, to wówczas taka skarga kasacyjna podlega rozpoznaniu. Istnieje zatem możliwość rozpoznania skargi kasacyjnej, która nie wskazuje wyraźnie podstaw i zarzutów kierowanych pod adresem skarżonego wyroku, jeżeli na podstawie uzasadnienia tej skargi daje się jednoznacznie ustalić, jakie naruszenia podnosi autor skargi kasacyjnej. Taka wykładnia ma także charakter prokonstytucyjny ponieważ pozwala, stosownie do treści art. 45 § 1 Konstytucji RP, na realizację prawa do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy sąd.
Mimo więc wadliwości w samej konstrukcji skargi kasacyjnej, istotą zarzutu skarżącego kasacyjnie jest naruszenie przez Sąd pierwszej instancji przepisów postępowania poprzez niezasadne przyjęcie, że w tej sprawie nie zostały naruszone zasady wynikające z Kodeksu postępowania administracyjnego w zakresie art. 8 jak i art. 9 K.p.a. oraz § 32 ust. 5 uchwały.
Zgodnie z art. 9 K.p.a. zawierającym zasadę informowania strony, organ administracji publicznej ma obowiązek do należytego i wyczerpującego informowania strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organ czuwa nad tym, aby strona i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa i w tym celu udziela im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek.
W orzecznictwie sądowym dominuje pogląd, zgodnie z którym zasada ta nie może być interpretowana jako podstawa do wykonywania przez organ uprawnień pełnomocnika strony lub zastępowania samej strony w toku postępowania. W orzecznictwie sądowym podnosi się, że zasada ta nie ma charakteru absolutnego w tym znaczeniu, że organy nie mają obowiązku informowania strony o wszelkich możliwych trybach postępowania, jak i działania niejako w roli pełnomocnika strony dbającego o złożenie przez stronę stosownego wniosku (wyrok NSA z 14 listopada 2023 r. sygn. akt III OSK 1064/22; wyrok NSA z 14 listopada 2023 r. sygn. akt III OSK 1023/22; wyrok NSA z 14 listopada 2023 r. sygn. akt III OSK 1044/22).
Jak dodatkowo ponadto podnosi się w orzecznictwie sądowym celem art. 9 K.p.a. jest zapobieganie sytuacjom, w których strona dysponuje dodatkowymi dowodami na okoliczności istotne dla wykazania zasadności jej żądania albo może je łatwo uzyskać, a z powodu braku odpowiedniej wiedzy o potrzebnych dowodach bądź o sposobie oceny wcześniej przedstawionych dowodów - nie korzysta z takiej możliwości. Chodzi przy tym o to, aby strona nie została zaskoczona negatywnym rozstrzygnięciem sprawy, jeżeli sama może podjąć działania zmierzające do odmiennego ustalenia istotnych okoliczności danej sprawy (por. wyrok NSA z 24 lutego 2023 r. I GSK 1064/22).
Tym samym naruszenie tej zasady mogące mieć istotne znaczenie w sprawie ma miejsce wtedy, gdy organ ma wiedzę o dowodach posiadanych przez stronę lub istotnych okolicznościach danej sprawy, które strona może podnieść, ale unika informowania o tym strony i tym samym ustala stan faktyczny niezgodny ze stanem rzeczywistym (por. wyrok NSA z 23 stycznia 2025 r. sygn. akt I OSK 1171/23). Innymi słowy gdyby strona wiedziała, że w danej sprawie posiadane przez nią dowody mogłyby przyczynić się do odmiennego ustalenia stanu faktycznego sprawy, a organ zaniechałby o tym poinformowania strony w trybie art. 9 K.p.a., to wówczas takie zachowanie organu mogło wskazywać na naruszenie zasady informowania strony w zakresie umożliwiającym uchylenie aktu kończącego to postępowanie.
Zasada ta nie została w tej sprawie naruszona w takim zakresie, aby niezasadnym było oddalenie skargi przez Sąd pierwszej instancji. Zgodnie z powołanym § 32 ust. 5 uchwały wnioskodawca może w trakcie analizy jego sprawy złożyć aktualną deklarację o wysokości dochodów. Skarżący kasacyjnie złożył deklarację o wysokości swoich dochodów w dniu 30 grudnia 2022 r. deklarując, że w miesiącach wrzesień-listopad 2022 r. uzyskał dochód w wysokości 12.750 zł z tytułu prac dorywczych. W aktach sprawy znajduje się oświadczenie wnioskodawcy (skarżącego kasacyjnie) z dnia 19 grudnia 2022 r. złożone do Urzędu Skarbowego Warszawa-Praga w Warszawie zgodnie z którym w okresie od września do grudnia 2022 r. uzyskał on dochód w wysokości 17.000 zł (akta sprawy, karta nr 56). Tych oświadczeń nie kwestionuje strona. Skarżący kasacyjnie nie podnosił również, że jego dochód był mniejszy po dacie 30 grudnia 2022 r. Nie wskazał na to ani w skardze, ani w piśmie z dnia 8 listopada 2023 r. (akta sądowe sprawy, karta nr 59), ani też w skardze kasacyjnej. Skarżący kasacyjnie tylko hipotetycznie podniósł, że nie został wezwany do przedłożenia aktualnego dochodu, ale w żaden sposób nie wykazał, że jego dochód uzyskany w styczniu 2023 r. lub w lutym 2023 r. był w innej wysokości niż wskazany w deklaracji z 30 grudnia 2022 r.
Tym samym wprawdzie brak poinformowania przez Zarząd Dzielnicy [...] m.st. Warszawy lub pracownika właściwego Wydziału ds. Zasobów Lokalowych o możliwości złożenia deklaracji o wysokości dochodów stanowił naruszenie art. 9 K.p.a., ale nie było to w tej sprawie naruszenie istotne. Strona skarżąca kasacyjnie w żaden sposób nie wskazała bowiem, aby jej dochody w okresie od stycznia do lutego 2023 r. były inne niż zadeklarowane pod koniec grudnia 2022 r. Nie można stwierdzić, że ewentualna informacja skierowana do skarżącego kasacyjnie o możliwości złożenia aktualnej deklaracji o wysokości dochodu na koniec lutego lub na początek marca 2023 r. spowodowałaby zmianę w ustaleniu jego sytuacji dochodowej.
Jak zostało to już wskazane, zasada informowania stron nie ma charakteru absolutnego w tym znaczeniu, że zawsze organ musi poinformować stronę przed wydaniem danego aktu o możliwości złożenia nowych lub kolejnych dowodów w sprawie. Tylko w sytuacji, gdy organ wie lub powinien wiedzieć, że strona dysponuje takimi dowodami, a mimo to nie informuje jej o możliwości ich złożenia do akt danej sprawy, to takie zachowanie organu może świadczyć o naruszeniu art. 9 K.p.a. w stopniu uzasadniających uchylenie decyzji kończącej dane postępowanie. Natomiast w przypadku, gdy strona podnosi, że nie została poinformowana o możliwości złożenia jakiegoś dochodu, ale nie wskazuje, że taki dowód posiada lub że ma wiedzę o jakiejś istotnej w sprawie okoliczności, to zarzut naruszenia art. 9 K.p.a. co do zasady nie stanowi o istotniejszym uchybieniu procedury administracyjnej. Skarżący kasacyjnie w żaden sposób nie wskazywał, że jego dochód po dniu 1 stycznia 2023 r. był mniejszy niż zadeklarowany 30 grudnia 2022 r. Ponadto nie można pominąć i tego, że skarżący kasacyjnie brał już udział we wcześniejszym postępowaniu w sprawie zakwalifikowania do udzielenia mu pomocy mieszkaniowej, a tym samym powinien mieć wiedzę co do trybu prowadzonego postępowania.
Kwestia wykonywania przez skarżącego kasacyjnie prac dorywczych nie miała w tej sprawie istotniejszego znaczenia. Z oświadczeń zalegających w aktach sprawy (także sprzed daty 19 grudnia 2022 r.) wynika, że skarżący uzyskiwał dochód z tych prac także w okresie wcześniejszym niż wrzesień 2022 r. Niewątpliwie wynagrodzenie za prace dorywcze może nie być identyczne w każdym okresie roku kalendarzowego, co jednak nie oznacza, że w kolejnym okresie po złożonym w tej sprawie oświadczeniu o dochodzie było ono mniejsze. Również kwestia niewielkiej różnicy między wysokością uzyskanego dochodu a progiem dochodowym uprawniającym do uzyskania pomocy mieszkaniowej nie stanowi istotnej okoliczności w tej sprawie. Trudno bowiem byłoby pogodzić z treścią tak art. 9 K.p.a., jak i art. 7 K.p.a. takiego zachowania organu, który doradzałby stronie jak należy obniżyć wysokość dochodu, żeby uzyskać pomoc mieszkaniową.
Mając powyższe należy stwierdzić, że w tej sprawie zarzut dokonania przez Sąd pierwszej instancji wadliwej oceny zastosowania przez Zarząd Dzielnicy [...] m.st. Warszawy art. 9 K.p.a. nie może uzasadniać uchylenia zaskarżonego wyroku.
Zarzut dokonania wadliwej oceny przez Sąd pierwszej instancji zastosowania przez organ art. 8 K.p.a. nie poddaje się kontroli sądowej, ponieważ przepis ten składa się z dwóch paragrafów, zawierających odrębne normy prawne. Skarga kasacyjna jest kierowana przeciwko przyjętej w zaskarżonym wyroku podstawie prawnej rozstrzygnięcia. Konieczne jest przy tym wskazanie konkretnych przepisów naruszonych przez Sąd, z podaniem jednostki redakcyjnej (numeru artykułu, paragrafu, ustępu, punktu). Uzasadnienie podstaw kasacyjnych powinno z kolei szczegółowo określać, do jakiego naruszenia przepisów prawa doszło i na czym to naruszenie polegało, a w przypadku zarzucania uchybień przepisom procesowym - dodatkowo wykazać, że to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (por. wyrok NSA z 29 sierpnia 2012 r. sygn. akt I FSK 1560/11; wyrok NSA z 11 czerwca 2024 r. sygn. akt III OSK 1459/23). Skarga kasacyjna nie zawierająca precyzyjnie wskazanego przepisu, którego naruszenia zarzuca strona skarżąca uniemożliwia przeprowadzenia w tym zakresie kontroli przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd nie może domniemywać intencji strony i samodzielnie uzupełniać, czy też konkretyzować zarzutów kasacyjnych (por. wyrok NSA z 11 września 2011 r. sygn. akt II OSK 151/12; wyrok NSA z 16 listopada 2011 r. sygn. akt II FSK 861/10).
Nie jest także zasadny zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji przepisów postępowania w zakresie obejmującym art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 81 K.p.a. oraz § 32 ust. 6 uchwały poprzez niezasadne uznanie, że Zarząd Dzielnicy [...] m.st. Warszawy nie był zobowiązany do wezwania Ł. M. do złożenia aktualnej deklaracji o wysokości dochodów. Powołane przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczą postępowania dowodowego i na ich podstawie organ prowadzący postępowanie ma obowiązek należytego zebrania materiału dowodowego i ustalenia rzeczywistego stanu faktycznego danej sprawy. Organ musi przy tym wziąć pod uwagę całość zgromadzonego materiału dowodowego. Strona skarżąca zarzucając Sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów postępowania nie dość, że wadliwie powołała się na art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., to także nie wskazała, które to dowody zostały pominięte w tej sprawie przez Zarząd Dzielnicy Prawa Północ m.st. Warszawy. Wprawdzie § 32 ust. 6 uchwały stanowi, że Dzielnica może wezwać wnioskodawcę do złożenia aktualnej deklaracji o wysokości dochodów, o której mowa w art. 21b ust. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego, to jednak nie oznacza, że ta możliwość stanowi zarazem obowiązek organu Dzielnicy. Poza tym, że skarżący kasacyjnie uzyskiwał dochód z pracy dorywczej nic nie wskazuje, aby jego dochód był w styczniu lub w lutym 2023 r. inny niż zadeklarowany w dniu 30 grudnia 2022 r. Zarząd Dzielnicy powinien wezwać wnioskodawcę do złożenia aktualnej deklaracji wtedy, gdy dysponował wiedzą o zmianie dochodu zawartego w już złożonej deklaracji lub też gdy minął długi okres czasu między złożeniem deklaracji o rozpoznaniem wniosku i zachodziła uzasadniona wątpliwość co do aktualnej wysokości takiego dochodu. Byłby to np. przypadek, gdyby wiedzą notoryjną była likwidacja zakładu pracy, w którym wnioskodawca był zatrudniony. W tej zaś sprawie wobec braku jakichkolwiek informacji o zmianie dochodów skarżącego brak skorzystania przez Zarząd Dzielnicy [...] m.st. Warszawy z § 32 ust. 6 uchwały nie mógł stanowić istotnego naruszenia postępowania. Takiej oceny dokonał w tej sprawie Sąd pierwszej instancji i nie została ona podważona w skardze kasacyjnej.
Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że w tej sprawie, na podstawie tak ustalonego stanu faktycznego i prawnego i w granicach zarzutów samej skargi kasacyjnej zaskarżony wyrok Sądu pierwszej instancji odpowiada prawu, a tym samym skarga ta podlega na podstawie art. 184 P.p.s.a. oddaleniu.
Zawarty w skardze kasacyjnej wniosek o zasądzenie wynagrodzenia z tytułu udzielonej pomocy prawnej z urzędu na rzecz pełnomocnika skarżącego kasacyjnie nie podlega rozpoznaniu przez Naczelny Sąd Administracyjny. Wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za wykonaną pomoc prawną należne od Skarbu Państwa przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach w art. 254 § 1 i art. 258-261 P.p.s.a. Pełnomocnik skarżącego powinien złożyć do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie stosowny wniosek w tym przedmiocie.