III OSK 1813/25

III OSK 1813/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-12-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-09-15
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Zbigniew Ślusarczyk /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6197 Służba Celna
Hasła tematyczne
Wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego
Sygn. powiązane
III OSK 1270/22 - Wyrok NSA z 2025-05-27
II SA/Wa 1990/21 - Wyrok WSA w Warszawie z 2022-01-11
Skarżony organ
Szef Krajowej Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Odrzucono skargę o wznowienie postępowania
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 280
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk po rozpoznaniu w dniu 10 grudnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi J. N. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 maja 2025 r., sygn. akt III OSK 1270/22 w sprawie ze skargi J. N. na decyzję Szefa Krajowej Administracji Skarbowej z dnia 13 marca 2021 r. nr DOM1.1125.32.2021.EDE w przedmiocie wygaśnięcia stosunku służbowego postanawia: odrzucić skargę o wznowienie postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 27 maja 2025 r., sygn. akt III OSK 1270/22, na podstawie art. 184 oraz art. 204 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a." oddalił skargę kasacyjną J. N. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 11 stycznia 2022 r. sygn. akt II SA/Wa 1990/21 w sprawie ze skargi J. N. na decyzję Szefa Krajowej Administracji Skarbowej z dnia 13 marca 2021 r. nr DOM1.1125.32.2021.EDE w przedmiocie wygaśnięcia stosunku służbowego (pkt 1) oraz zasądził od skarżącej na rzecz Szefa Krajowej Administracji Skarbowej kwotę 360 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego (pkt 2).
Skarżąca pismem z 9 września 2025 r. wniosła do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę o wznowienie postępowania, na podstawie art. 271 pkt 1 p.p.s.a. wskazując na nieważność postępowania z uwagi na niewłaściwą obsadę sądu. Skarżąca podniosła, że do niewłaściwej obsady doszło na skutek udziału w składzie sądu sędziego powołanego w procedurze z udziałem tzw. neo-KRS.
W odpowiedzi na skargę o wznowienie postępowania, Szef Krajowej Administracji Skarbowej wniósł o odrzucenie skargi, z uwagi na niedochowanie wymogu podpisania skargi przez profesjonalnego pełnomocnika, a także z uwagi na uchybienie terminu do wniesienia skargi.
W piśmie z 10 listopada 2025 r. skarżąca wniosła o nieodrzucanie skargi i umożliwienie ponownego wniesienia pisma przez pełnomocnika profesjonalnego. Ponadto wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania. Podkreśliła brak świadomości obowiązku reprezentacji przez adwokata lub radcę prawnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego podlega odrzuceniu.
W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że postępowanie w przedmiocie wznowienia postępowania nie jest zwykłym postępowaniem sądowym ani też postępowaniem ze skargi kasacyjnej, lecz ma ono charakter nadzwyczajny, gdyż może doprowadzić do wzruszenia prawomocnego orzeczenia sądu administracyjnego. Ze względu na wyjątkowy charakter tego postępowania muszą być zachowane wymogi określone w dziale VII p.p.s.a.
Stosownie do treści art. 280 p.p.s.a. sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga o wznowienie postępowania jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W przypadku braku jednego z tych wymagań sąd skargę o wznowienie odrzuci, bowiem merytoryczne rozpoznanie skargi jest niemożliwe, w przeciwnym razie wyznaczy rozprawę. Podkreślenia przy tym wymaga, że badanie o jakim mowa w ww. przepisie nie jest badaniem zasadności skargi o wznowienie. Celem tego badania jest bowiem stwierdzenie, czy spełnione zostały warunki formalne, które umożliwiają rozpatrzenie samej skargi o wznowienie postępowania.
Natomiast w myśl art. 276 p.p.s.a. do postępowania ze skargi o wznowienie postępowania stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, jeżeli przepisy poniższe nie stanowią inaczej. Jednakże, gdy do wznowienia postępowania właściwy jest Naczelny Sąd Administracyjny, stosuje się odpowiednio art. 175 p.p.s.a. Odesłanie to oznacza, że skargę o wznowienie postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym może sporządzić wyłącznie adwokat lub radca prawny (art. 175 § 1 p.p.s.a.). Wyjątkowo skarga ta może być sporządzona przez stronę postępowania, ale wyłącznie w sytuacji, gdy strona jest: sędzią, prokuratorem, notariuszem, radcą Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej albo profesorem lub doktorem habilitowanym nauk prawnych albo jeżeli wnosi ją prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka (§ 2). Przepisu art. 175 § 1 p.p.s.a. nie stosuje się także wtedy, gdy stroną postępowania jest Prezes Prokuratorii Generalnej RP, a także wówczas, gdy czynności w postępowaniu za organy administracji rządowej, państwowe jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej lub Skarb Państwa podejmowane są przez Prokuratorię Generalną RP (art. 175 § 2a p.p.s.a.). Ponadto skarga o wznowienie postępowania może być sporządzona przez: doradcę podatkowego – w sprawach obowiązków podatkowych i celnych oraz w sprawach egzekucji administracyjnej związanej z tymi obowiązkami; rzecznika patentowego – w sprawach własności przemysłowej (§ 3).
Ustanowiony przez ustawodawcę wymóg sporządzenia skargi o wznowienie postępowania przez profesjonalnego pełnomocnika ma charakter materialnoprawny, dlatego uchybienie temu wymogowi nie podlega uzupełnieniu.
W okolicznościach niniejszej sprawy skarga o wznowienie postępowania nie została sporządzona ani przez profesjonalnego pełnomocnika, ani przez żaden z podmiotów wymienionych w art. 175 p.p.s.a. Skargę tę sporządziła natomiast osobiście skarżąca. Oznacza to, że nie został spełniony obowiązek ustawowy z art. 276 w związku z art. 175 § 1 p.p.s.a. Skarżąca nie posiada bowiem wymaganej ustawowo tzw. zdolności postulacyjnej do sporządzenia przedmiotowej skargi o wznowienie postępowania.
Okoliczności tej nie zmienia stanowisko skarżącej wyrażone w piśmie z 10 listopada 2025 r. Należy stronie wyjaśnić, że skarga o wznowienie, o ile nie została cofnięta, musiała podlegać rozpoznaniu. Brak w postaci podpisania skargi o wznowienie postępowania przez podmiot uprawniony nie podlega uzupełnieniu w toku postępowania.
Ponadto skarga podlega odrzuceniu z uwagi na uchybienie terminu do jej wniesienia. Zgodnie z art. 277 p.p.s.a. "Skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzymiesięcznym. Termin ten liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji - od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy". Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 27 maja 2025 r., sygn. akt III OSK 1270/22 został wydany na rozprawie, w obecności pełnomocnika skarżącej. Oznacza to, że termin 3-miesięczny upłynął 27 sierpnia 2025 r., podczas gdy skarga o wznowienie postępowania została wniesiona dopiero 9 września 2025 r. (data nadania w placówce pocztowej – k . 5).
Jednocześnie z art. 87 § 4 p.p.s.a. wynika, że równocześnie z wnioskiem o przywrócenie terminu strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Skarżąca nie była uprawniona do żądania przywrócenia terminu do wniesienia skargi podpisanej przez podmiot uprawniony, przed wniesieniem tego pisma do sądu.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 i 6 oraz § 3 w związku z art. 276 i art. 193 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił skargę o wznowienie postępowania sądowego.