Orzeczenie · 2024-05-08

III OSK 1804/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-05-08
NSAAdministracyjneWysokansa
prawo miejscoweregulamin gminyutrzymanie czystościodpady komunalnepojemniki na odpadymycie pojazdówzwierzęta gospodarskiepsydelegacja ustawowakontrola sądowa

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargi kasacyjne Prokuratora Okręgowego w Warszawie i Rady Gminy Kampinos od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który stwierdził nieważność części przepisów uchwały Rady Gminy Kampinos z dnia 3 marca 2021 r. nr XXIX/183/21 w przedmiocie przyjęcia regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie gminy. WSA uznał za nieważne m.in. § 5 ust. 1 w zakresie słów "z wyłączeniem mycia podwozia i silnika", § 6 pkt 1-4 dotyczące pojemności pojemników na odpady, § 9 i § 10 ust. 1 pkt 1 ppkt "f", "i" oraz "j", a także § 17 ust. 1 pkt 3 i 4 dotyczące utrzymania zwierząt domowych. NSA, analizując zarzuty skarg kasacyjnych, uznał częściowo rację obu stron. Stwierdził nieważność § 5 ust. 1 w zakresie słów "z wyłączeniem mycia podwozia i silnika", uznając, że rada gminy przekroczyła delegację ustawową, ograniczając możliwość mycia pojazdów jedynie do nadwozia. Uznano również za zasadne stwierdzenie nieważności § 6 pkt 1-4, § 9 i § 10 ust. 1 pkt 1 lit. f, i, j, gdyż przepisy te określały maksymalne lub dokładne pojemności pojemników, zamiast minimalnych, co naruszało art. 4 ust. 2 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. NSA podzielił również zarzut Prokuratora co do nieważności § 18 ust. 3 pkt 4, który nakazywał zabezpieczenie terenu nieruchomości przed opuszczeniem jej przez zwierzęta gospodarskie, uznając to za niewykonalne w przypadku pszczół miodnych. Sąd uznał jednak, że wadliwe było unieważnienie § 17 ust. 1 pkt 3 i 4 w całości, wskazując, że przepisy te, choć zawierały pewne niedoskonałości, nie naruszały prawa w sposób istotny, zwłaszcza w zakresie dotyczącym psów ras agresywnych. Ostatecznie NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA i stwierdził nieważność wskazanych przepisów uchwały, a w pozostałym zakresie skargę oddalił.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja granic delegacji ustawowych dla rad gmin przy tworzeniu regulaminów utrzymania czystości i porządku, w szczególności w zakresie mycia pojazdów, gospodarki odpadami, utrzymania zwierząt gospodarskich i psów.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach i może wymagać adaptacji do innych aktów prawnych.

Zagadnienia prawne (4)

Czy rada gminy może w regulaminie utrzymania czystości i porządku zakazać mycia podwozia i silnika pojazdu samochodowego poza myjniami?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, rada gminy nie posiada delegacji ustawowej do wprowadzania takiego zakazu, gdyż upoważnienie dotyczy określenia ogólnych zasad dotyczących mycia pojazdów poza myjniami, a nie wprowadzania szczegółowych zakazów dotyczących konkretnych części pojazdu.

Uzasadnienie

Przepis art. 4 ust. 2 pkt 1 lit. d ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach upoważnia radę gminy do określenia wymagań w zakresie mycia pojazdów poza myjniami, ale nie daje podstaw do wprowadzania zakazu mycia podwozia i silnika.

Czy rada gminy może w regulaminie określać maksymalną pojemność pojemników na odpady komunalne?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, rada gminy może określać jedynie minimalną pojemność pojemników lub worków, a nie ich maksymalną wielkość ani standaryzować ich rozmiarów.

Uzasadnienie

Art. 4 ust. 2 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach nakłada obowiązek określenia minimalnej pojemności pojemników, a nie maksymalnej. Określenie konkretnych lub maksymalnych wielkości pojemników stanowi przekroczenie delegacji ustawowej.

Czy rada gminy może nakazać zabezpieczenie terenu nieruchomości przed opuszczeniem jej przez wszystkie zwierzęta gospodarskie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, takie uregulowanie jest niewykonalne w przypadku zwierząt takich jak pszczoły miodne i stanowi istotne naruszenie prawa.

Uzasadnienie

Nakaz zabezpieczenia terenu przed opuszczeniem przez zwierzęta gospodarskie jest niewykonalny w stosunku do pszczół miodnych, które mogą przelatywać na duże odległości. Rada gminy może zakazać hodowli określonych zwierząt, ale nie może wprowadzać regulacji niewykonalnych.

Czy rada gminy może wprowadzić bezwzględny nakaz prowadzenia psów na smyczy na terenach przeznaczonych do wspólnego użytku?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, bezwzględny nakaz prowadzenia psów na smyczy, bez uwzględnienia wyjątków (np. ze względu na rasę, wiek, stan zdrowia), stanowi naruszenie delegacji ustawowej.

Uzasadnienie

Delegacja ustawowa z art. 4 ust. 2 pkt 6 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach wymaga uwzględnienia różnych uwarunkowań psa, a bezwzględny nakaz może prowadzić do działań niehumanitarnych. Prawidłowa regulacja powinna przewidywać wyjątki.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Stwierdzono nieważność § 5 ust. 1 w zakresie słów "z wyłączeniem mycia podwozia i silnika"; § 6 pkt 1 w zakresie słów "o pojemności 120l, 240l, 1100l"; § 6 pkt 2 w zakresie słów "do 10 m3"; § 6 pkt 3 w zakresie słów "o rozmiarach 60l, 120l"; § 6 pkt 4 w zakresie słów "o pojemności 30l-70l"; § 17 ust. 1 pkt 3 w zakresie słów "psów na smyczy na terenach przeznaczonych do wspólnego użytku, natomiast" oraz § 18 ust. 3 pkt 4 zaskarżonej uchwały. W pozostałym zakresie skargę oddalono.

Przepisy (12)

Główne

u.c.p.g. art. 4 § ust. 1

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

u.c.p.g. art. 4 § ust. 2 pkt 1 lit. d

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

Upoważnia do określenia zasad mycia pojazdów poza myjniami, ale nie do wprowadzania zakazu mycia podwozia i silnika.

u.c.p.g. art. 4 § ust. 2 pkt 2

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

Nakazuje określenie minimalnej pojemności pojemników na odpady, nie maksymalnej.

u.c.p.g. art. 4 § ust. 2 pkt 6

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

Dotyczy określenia obowiązków osób utrzymujących zwierzęta domowe, wymaga uwzględnienia różnych uwarunkowań.

u.c.p.g. art. 4 § ust. 2 pkt 7

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

Dotyczy określenia wymagań utrzymywania zwierząt gospodarskich na terenach wyłączonych z produkcji rolniczej.

Pomocnicze

u.s.g. art. 40 § ust. 1

Ustawa o samorządzie gminnym

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 94

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów w sprawie Zasad techniki prawodawczej art. 135

Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów w sprawie Zasad techniki prawodawczej art. 143

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt art. 10a § ust. 3

Ustawa z dnia 10 grudnia 2020 r. o organizacji hodowli i rozrodzie zwierząt gospodarskich art. 2 § pkt 1 lit. b

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rada gminy przekroczyła delegację ustawową, wprowadzając zakaz mycia podwozia i silnika pojazdów. • Rada gminy określiła maksymalne lub dokładne pojemności pojemników na odpady, zamiast minimalnych. • Nakaz zabezpieczenia terenu przed opuszczeniem przez zwierzęta gospodarskie jest niewykonalny w przypadku pszczół. • Bezwzględny nakaz prowadzenia psów na smyczy narusza delegację ustawową i może być niehumanitarny.

Odrzucone argumenty

Argumentacja Rady Gminy dotycząca dopuszczalności określenia maksymalnych pojemności pojemników. • Argumentacja Rady Gminy dotycząca dopuszczalności określenia zasad prowadzenia psów na smyczy i w kagańcu.

Godne uwagi sformułowania

brak jest zatem w upoważnieniu ustawowym podstawy do wprowadzenia przez radę gminy zakazu mycia podwozia i silnika pojazdu samochodowego • nie posiadała delegacji ustawowej w zakresie określenia maksymalnej wielkości pojemników przewidzianych do gromadzenia odpadów komunalnych • nie ma możliwości ograniczenia barierami danej nieruchomości w taki sposób, aby pszczoły miodne nie mogły przekraczać jej granic • bezwzględny nakaz prowadzenia psów na smyczy niezależnie od jego cech i innych uwarunkowań (w tym choroby) może prowadzić do działań niehumanitarnych

Skład orzekający

Teresa Zyglewska

przewodniczący

Piotr Korzeniowski

członek

Kazimierz Bandarzewski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja granic delegacji ustawowych dla rad gmin przy tworzeniu regulaminów utrzymania czystości i porządku, w szczególności w zakresie mycia pojazdów, gospodarki odpadami, utrzymania zwierząt gospodarskich i psów."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach i może wymagać adaptacji do innych aktów prawnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy codziennych regulacji gminnych, które mają bezpośredni wpływ na życie mieszkańców. Interpretacja granic władzy samorządowej i stosowanie przepisów prawa materialnego w praktyce jest zawsze interesujące dla prawników i obywateli.

Gmina nie może zakazać mycia podwozia auta ani narzucać maksymalnej wielkości śmietnika. NSA wyjaśnia granice prawa miejscowego.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst