III OSK 1782/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Komendanta Wojewódzkiego Policji od wyroku WSA w Gliwicach, który uchylił decyzję organu administracji odmawiającą funkcjonariuszowi B.B. ponownego ustalenia i wypłaty wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop. Sprawa dotyczyła policjanta zwolnionego ze służby przed 6 listopada 2018 r., który domagał się wyrównania ekwiwalentu za urlop obliczonego według nowej stawki (współczynnik 1/21 zamiast 1/30), powołując się na nowelizację ustawy z dnia 14 sierpnia 2020 r. Organy administracji odmawiały ponownego rozpatrzenia sprawy w trybie art. 154 k.p.a., uznając pierwotną decyzję za prawidłową. WSA uznał, że naruszono art. 154 k.p.a., gdyż względy interesu społecznego i słuszny interes strony przemawiają za uchyleniem decyzji, zwłaszcza w kontekście orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego i zasady demokratycznego państwa prawnego. NSA oddalił skargę kasacyjną organu, stwierdzając, że zarzuty nie są zasadne. Sąd podkreślił, że art. 154 k.p.a. może być stosowany do decyzji związanych, jeśli nie prowadzi to do naruszenia prawa, a zmiana wykładni prawa uzasadnia uchylenie lub zmianę decyzji ostatecznej. NSA potwierdził, że art. 9 ust. 1 ustawy nowelizującej nie stanowi przeszkody do stosowania art. 115a ustawy o Policji w nowym brzmieniu do stanów faktycznych sprzed nowelizacji, co uzasadnia istnienie przesłanki słusznego interesu strony.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaMożliwość stosowania art. 154 k.p.a. do decyzji związanych w przypadku zmiany wykładni prawa lub orzecznictwa, a także interpretacja przepisów dotyczących ekwiwalentu za niewykorzystany urlop dla funkcjonariuszy służb mundurowych.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariusza Policji zwolnionego przed określoną datą i domagającego się wyrównania na podstawie nowelizacji, która weszła w życie później. Kluczowe jest istnienie słusznego interesu strony i interesu społecznego.
Zagadnienia prawne (2)
Czy decyzja ostateczna, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa, może być uchylona lub zmieniona w trybie art. 154 k.p.a. w sytuacji, gdy przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony, nawet jeśli decyzja ma charakter związany?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, art. 154 k.p.a. może być stosowany do decyzji związanych, o ile nie prowadzi to do naruszenia prawa. Kluczowe jest istnienie interesu społecznego lub słusznego interesu strony, który musi mieć oparcie w obowiązujących przepisach prawa.
Uzasadnienie
NSA potwierdził, że art. 154 k.p.a. nie wyłącza możliwości uchylenia lub zmiany decyzji związanej, jeśli przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony, a takie działanie nie prowadzi do sprzeczności z prawem. Ewolucja wykładni prawa, zwłaszcza po wydaniu decyzji ostatecznej, może stanowić podstawę do stwierdzenia istnienia tych interesów.
Czy art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 14 sierpnia 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych stanowi przeszkodę do stosowania art. 115a ustawy o Policji w brzmieniu nadanym tą ustawą nowelizującą, do stanów faktycznych zaistniałych przed dniem wejścia w życie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 30 października 2018 roku?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, art. 9 ust. 1 ustawy nowelizującej nie stanowi przeszkody do stosowania art. 115a ustawy o Policji w brzmieniu obowiązującym od 1 października 2020 r. do stanów faktycznych zaistniałych przed tym dniem.
Uzasadnienie
NSA oparł się na jednolitej wykładni przepisów przyjętej w orzecznictwie sądów administracyjnych, zgodnie z którą literalna wykładnia art. 9 ust. 1 ustawy nowelizującej, wyłączająca możliwość stosowania zasad obliczania ekwiwalentu za urlop wobec funkcjonariuszy zwolnionych przed 6 listopada 2018 r., jest niezgodna z praworządnością. Zmiana wykładni prawa uzasadnia zastosowanie art. 154 k.p.a.
Przepisy (21)
Główne
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 154 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
u.o. Policji art. 115a
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji
ustawa nowelizująca art. 9 § ust. 1
Ustawa z dnia 14 sierpnia 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych nadzorowanych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, o zmianie ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 189
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 204 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 154 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 6
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 16
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 154
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 155
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
u.o. Policji art. 33 § ust. 3
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji
u.o. Policji art. 114 § ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji
Konstytucja RP art. 190 § ust. 4
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 66 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zmiana wykładni prawa uzasadnia zastosowanie art. 154 k.p.a. do uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej, nawet jeśli ma ona charakter związany. • Art. 9 ust. 1 ustawy nowelizującej nie stanowi przeszkody do stosowania art. 115a ustawy o Policji w nowym brzmieniu do stanów faktycznych sprzed nowelizacji. • Względy interesu społecznego i słusznego interesu strony przemawiają za ponownym rozpatrzeniem sprawy w kontekście zmiany prawa i orzecznictwa.
Odrzucone argumenty
Organ administracji nieprawidłowo zastosował art. 154 k.p.a., odmawiając uchylenia decyzji. • Sąd pierwszej instancji błędnie uznał, że względy interesu społecznego można sprowadzić do realizacji woli ustrojodawcy wyrażonej w art. 190 ust. 4 Konstytucji RP. • Sąd pierwszej instancji nieprawidłowo nakazał organowi rozstrzygnięcie w trybie nadzwyczajnym o wypłacie należnego ekwiwalentu. • Art. 9 ust. 1 ustawy nowelizującej został błędnie zinterpretowany przez WSA.
Godne uwagi sformułowania
nie można przyjąć, aby art. 9 ust. 1 ww. ustawy stanowił przeszkodę do stosowania art. 115a ustawy o Policji w brzmieniu obowiązującym od 1 października 2020 r. nadanym ustawą nowelizującą, do stanów faktycznych zaistniałych przed tym dniem. • za uchyleniem decyzji przemawiały względy interesu społecznego oraz słuszny interes strony. • Słuszny interes strony, w rozumieniu art. 154 § 1 k.p.a., musi być więc interesem znajdującym oparcie w obowiązujących przepisach prawa. • nie do pogodzenia z wymaganiami praworządności jest stanowisko wyrażone przez Komendanta MP w kwestionowanej w trybie art. 154 k.p.a. decyzji ostatecznej z 10 maja 2021 r.
Skład orzekający
Olga Żurawska - Matusiak
przewodniczący sprawozdawca
Wojciech Jakimowicz
sędzia
Zbigniew Ślusarczyk
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Możliwość stosowania art. 154 k.p.a. do decyzji związanych w przypadku zmiany wykładni prawa lub orzecznictwa, a także interpretacja przepisów dotyczących ekwiwalentu za niewykorzystany urlop dla funkcjonariuszy służb mundurowych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariusza Policji zwolnionego przed określoną datą i domagającego się wyrównania na podstawie nowelizacji, która weszła w życie później. Kluczowe jest istnienie słusznego interesu strony i interesu społecznego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak zmiana wykładni prawa i orzecznictwa może wpłynąć na możliwość wzruszenia ostatecznych decyzji administracyjnych, nawet tych związanych. Jest to istotne dla prawników procesowych i administracyjnych.
“Czy można wzruszyć ostateczną decyzję administracyjną po latach? NSA odpowiada.”
Sektor
służby mundurowe
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.