III OSK 1775/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska od wyroku WSA w Rzeszowie, który uchylił zarządzenie pokontrolne nakazujące R. sp. z o.o. prowadzenie gospodarki zakaźnymi odpadami medycznymi zgodnie z zasadą bliskości (art. 20 ustawy o odpadach). Organ Inspekcji Ochrony Środowiska uznał, że spółka naruszyła zasadę, transportując odpady medyczne wytworzone w województwie podkarpackim do instalacji w województwie śląskim, zamiast unieszkodliwić je jak najbliżej miejsca wytworzenia. WSA w Rzeszowie uznał, że spółka nie naruszyła przepisów, ponieważ odpady były jedynie magazynowane, a następnie przekazane do unieszkodliwienia w najbliższej dostępnej instalacji poza województwem wytworzenia z powodu braku wolnych mocy przerobowych w instalacji w województwie podkarpackim. Sąd I instancji podkreślił również, że przepisy nie zakazują przywozu odpadów w celu magazynowania, a organ nie wykazał naruszenia zasady bliskości. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, uznając zarzut naruszenia prawa materialnego za zasadny. NSA stwierdził, że spółka naruszyła zasadę bliskości, ponieważ powinna była ustalić dostępność mocy przerobowych instalacji przed wysłaniem transportu odpadów. Sąd podkreślił, że przemieszczanie odpadów na duże odległości zwiększa ryzyko uciążliwości i zagrożenia dla środowiska. NSA uznał, że spółka nie może tłumaczyć się logistycznymi trudnościami i powinna dostosować swoją strukturę do obowiązujących przepisów. W konsekwencji NSA uchylił wyrok WSA i oddalił skargę spółki, zasądzając od niej koszty postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja zasady bliskości w kontekście transportu i unieszkodliwiania odpadów medycznych, obowiązki podmiotów gospodarczych w zakresie weryfikacji mocy przerobowych instalacji.
Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z odpadami medycznymi i zasadą bliskości, ale może być analogicznie stosowane do innych rodzajów odpadów.
Zagadnienia prawne (3)
Czy transport zakaźnych odpadów medycznych między województwami w celu poszukiwania wolnej instalacji unieszkodliwiającej jest zgodny z zasadą bliskości określoną w art. 20 ustawy o odpadach?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, transport zakaźnych odpadów medycznych nie może "jeździć" między województwami w poszukiwaniu wolnej instalacji. Podmiot powinien ustalić dostępność mocy przerobowych przed wysłaniem transportu.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zasada bliskości wymaga od podmiotu ustalenia dostępności mocy przerobowych instalacji przed transportem odpadów. Przemieszczanie odpadów na duże odległości zwiększa ryzyko uciążliwości i zagrożenia dla środowiska, a spółka powinna dostosować swoją strukturę do obowiązujących przepisów.
Czy magazynowanie zakaźnych odpadów medycznych na terenie województwa innego niż miejsce ich wytworzenia, a następnie transport do unieszkodliwienia w najbliższej dostępnej instalacji poza tym województwem, narusza zasadę bliskości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli magazynowanie jest jedynie etapem poprzedzającym transport do unieszkodliwienia poza województwem wytworzenia, a spółka nie dopełniła obowiązku wcześniejszego ustalenia dostępności mocy przerobowych.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przepisy ustawy o odpadach nie pozwalają na swobodne przemieszczanie odpadów między województwami w celu poszukiwania instalacji. Podmiot ma obowiązek zapewnić unieszkodliwienie odpadów jak najbliżej miejsca ich wytworzenia, co wymaga wcześniejszego zweryfikowania możliwości przerobowych.
Czy zarządzenie pokontrolne Inspekcji Ochrony Środowiska jest aktem, który może być przedmiotem kontroli sądowej w zakresie legalności ustaleń faktycznych?
Odpowiedź sądu
Nie, sąd administracyjny rozpoznający skargę na zarządzenie pokontrolne bada przede wszystkim zgodność zarządzenia z prawem i ustaleniami protokołu kontroli, ale nie bada legalności ustaleń faktycznych ujętych w protokole.
Uzasadnienie
Zarządzenie pokontrolne jest aktem sygnalizacyjnym, a nie decyzją administracyjną. Kontrola sądowa skupia się na tym, czy kontrola została przeprowadzona przez właściwy organ, czy zarządzenie koresponduje z ustaleniami protokołu i czy znajduje oparcie w przepisach prawa.
Przepisy (16)
Główne
u.o. art. 20
Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach
Reguluje zasadę bliskości przy unieszkodliwianiu zakaźnych odpadów medycznych i weterynaryjnych, dopuszczając odstępstwa w przypadku braku instalacji lub wolnych mocy przerobowych w województwie wytworzenia, ale wymaga unieszkodliwienia w najbliższej dostępnej instalacji.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 141 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy wymogów uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego.
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 189
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Umożliwia NSA wydanie wyroku reformatoryjnego.
p.p.s.a. art. 203 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Reguluje zasądzenie kosztów postępowania.
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej.
k.p.a. art. 7a
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada pogłębiania świadomości prawnej obywateli.
k.p.a. art. 8 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie.
k.p.a. art. 107 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi uzasadnienia decyzji administracyjnej.
p.o.ś. art. 3 § 39
Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska
Definicja odpadów.
u.P.p. art. 8
Ustawa z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców
Zasada 'co nie jest prawem zabronione, jest dozwolone'.
u.P.p. art. 10 § 1-3
Ustawa z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców
Domniemanie uczciwości przedsiębiorcy, rozstrzyganie wątpliwości na korzyść przedsiębiorcy.
u.P.p. art. 11 § 1-2
Ustawa z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców
Zasada przyjaznej interpretacji przepisów.
Ustawa z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych
Rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 26 listopada 2021 r. w sprawie unieszkodliwiania oraz magazynowania odpadów medycznych i odpadów weterynaryjnych
Określa zasady magazynowania odpadów medycznych i weterynaryjnych.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 14 § 1
Określa wysokość opłat za czynności radcy prawnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie zasady bliskości przy unieszkodliwianiu zakaźnych odpadów medycznych poprzez transport na duże odległości bez wcześniejszego ustalenia dostępności mocy przerobowych instalacji.
Odrzucone argumenty
Argument WSA, że spółka nie naruszyła zasady bliskości, ponieważ odpady były jedynie magazynowane, a następnie przekazane do unieszkodliwienia w najbliższej dostępnej instalacji poza województwem wytworzenia z powodu braku wolnych mocy przerobowych. • Argument WSA, że przepisy nie zakazują przywozu odpadów w celu magazynowania. • Argument WSA, że organ nie wykazał naruszenia zasady bliskości. • Argument WSA, że spółka nie jest w stanie przewidzieć logistycznie, jakie ilości odpadów trafią do jakiej instalacji i czy możliwe będzie unieszkodliwienie.
Godne uwagi sformułowania
transport z zakaźnymi odpadami medycznymi może jeździć między województwami i szukać wolnej instalacji • Spółka przed wysłaniem takiego transportu do określonej instalacji powinna uprzednio ustalić, czy będzie ona miała wolne moce przerobowe i tam kierować transport. • brak wolnych mocy przerobowych w jej instalacji w [...] czyli środków niezbędnych do unieszkodliwienia zakaźnych odpadów medycznych.
Skład orzekający
Jerzy Stelmasiak
sędzia
Sławomir Pauter
sprawozdawca
Teresa Zyglewska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja zasady bliskości w kontekście transportu i unieszkodliwiania odpadów medycznych, obowiązki podmiotów gospodarczych w zakresie weryfikacji mocy przerobowych instalacji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z odpadami medycznymi i zasadą bliskości, ale może być analogicznie stosowane do innych rodzajów odpadów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu ochrony środowiska i zdrowia publicznego – prawidłowego gospodarowania odpadami medycznymi. Wyjaśnia kluczowe zasady i obowiązki podmiotów w tym zakresie, co jest istotne dla branży i organów kontrolnych.
“Odpady medyczne nie mogą podróżować po Polsce w poszukiwaniu miejsca unieszkodliwienia – NSA wyjaśnia zasadę bliskości.”
Sektor
ochrona środowiska
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.