III OSK 289/22

Naczelny Sąd Administracyjny2025-03-21
NSAAdministracyjneŚredniansa
policjadyscyplina służbowakara dyscyplinarnadodatek służbowypostępowanie administracyjneskarga kasacyjnaNSAsąd administracyjnyprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA oddalił skargę kasacyjną funkcjonariusza Policji dotyczącą obniżenia dodatku służbowego, uznając, że zarzuty naruszenia prawa materialnego były nieskuteczne z powodu błędnego wskazania podstawy prawnej.

Funkcjonariusz Policji zaskarżył skargą kasacyjną wyrok WSA w Poznaniu, który oddalił jego skargę na decyzję o obniżeniu dodatku służbowego. Skarżący kwestionował proporcjonalność obniżenia dodatku (o 40%) jako kary dyscyplinarnej. NSA oddalił skargę kasacyjną, wskazując na niedostateczne sprecyzowanie zarzutów przez skarżącego oraz na fakt, że wskazany przez niego przepis (art. 134h ustawy o Policji) nie stanowił podstawy prawnej decyzji o obniżeniu dodatku, którą oparto na art. 104 ust. 3 ustawy o Policji i przepisach rozporządzenia MSWiA.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej funkcjonariusza Policji R. S. od wyroku WSA w Poznaniu, który oddalił jego skargę na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Poznaniu w przedmiocie obniżenia dodatku służbowego. Skarżący został ukarany dyscyplinarnie ostrzeżeniem o niepełnej przydatności do służby za zaniechanie czynności służbowej związanej z interwencją wobec nieletniego. W konsekwencji tej kary, jego dodatek służbowy został obniżony o 40%. Skarżący zarzucił w skardze kasacyjnej naruszenie prawa materialnego, w szczególności art. 134h ustawy o Policji, twierdząc, że obniżenie dodatku o 40% nie było proporcjonalne do winy i ciężaru przewinienia. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd wskazał, że skarga została sporządzona niestarannie, a zarzuty nie zostały dostatecznie sprecyzowane, w szczególności nie wskazano konkretnych jednostek redakcyjnych naruszonego przepisu. Co więcej, NSA stwierdził, że wskazany przez skarżącego art. 134h ustawy o Policji, dotyczący dyrektyw wymiaru kar dyscyplinarnych, w ogóle nie stanowił podstawy prawnej zaskarżonej decyzji o obniżeniu dodatku służbowego. Podstawę tę stanowiły art. 104 ust. 3 ustawy o Policji oraz przepisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, które przewidują obligatoryjne obniżenie dodatku służbowego w przypadku wymierzenia kary dyscyplinarnej, pozostawiając organom jedynie swobodę w ustaleniu wysokości obniżenia w określonych granicach (20-50%). Sąd podkreślił, że obniżenie dodatku następuje w odrębnym postępowaniu od postępowania dyscyplinarnego. Z uwagi na nieskuteczność podniesionego zarzutu, NSA oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 p.p.s.a. Sąd nie orzekał o kosztach pomocy prawnej udzielonej z urzędu, wskazując, że należą one do właściwości sądu pierwszej instancji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, przepis art. 134h ustawy o Policji nie stanowi podstawy prawnej decyzji o obniżeniu dodatku służbowego. Podstawę tę stanowią inne przepisy, a wskazany przez skarżącego przepis dotyczy dyrektyw wymiaru kar dyscyplinarnych.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że art. 134h ustawy o Policji dotyczy dyrektyw wymiaru kar dyscyplinarnych, a nie podstaw obniżenia dodatku służbowego. Obniżenie dodatku następuje na podstawie odrębnych przepisów (art. 104 ust. 3 ustawy o Policji i rozporządzenia MSWiA) i jest konsekwencją wymierzenia kary dyscyplinarnej, a nie jej częścią.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (7)

Główne

u. Policji art. 104 § 3

Ustawa o Policji

Stanowi podstawę prawną obniżenia dodatku służbowego w przypadku wymierzenia kary dyscyplinarnej.

rozp. MSWiA art. 9 § 5

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której uzależniony jest wzrost uposażenia zasadniczego

Odsyła do przepisów dotyczących dodatku funkcyjnego w zakresie obniżenia dodatku służbowego.

rozp. MSWiA art. 8 § 8

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której uzależniony jest wzrost uposażenia zasadniczego

Określa, że dodatek funkcyjny (stosowany do dodatku służbowego) obniża się w granicach od 20% do 50% stawki w przypadku naruszenia dyscypliny służbowej.

Pomocnicze

u. Policji art. 134h

Ustawa o Policji

Przepis dotyczy dyrektyw wymiaru kar dyscyplinarnych, a nie podstaw obniżenia dodatku służbowego.

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania.

p.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy skargi kasacyjnej: naruszenie prawa materialnego lub przepisów postępowania.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa oddalenia skargi kasacyjnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga kasacyjna została sporządzona niestarannie i nie spełnia wymogów formalnych. Zarzut naruszenia art. 134h ustawy o Policji jest nieskuteczny, gdyż przepis ten nie stanowił podstawy prawnej zaskarżonej decyzji.

Odrzucone argumenty

Naruszenie prawa materialnego przez błędne ustalenie proporcjonalności obniżenia dodatku służbowego o 40%.

Godne uwagi sformułowania

Skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 p.p.s.a.). Granice skargi kasacyjnej wyznaczają wskazane w niej podstawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany granicami skargi kasacyjnej i nie ma w związku z tym kompetencji do dokonywania za wnoszącego skargę kasacyjną wyboru, który przepis prawa został naruszony i dlaczego. Wskazany w skardze kasacyjnej przepis w ogóle nie stanowił podstawy materialnoprawnej zaskarżonej decyzji...

Skład orzekający

Ewa Kwiecińska

przewodniczący sprawozdawca

Wojciech Jakimowicz

sędzia

Ireneusz Dukiel

sędzia del. WSA

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wymogi formalne skargi kasacyjnej w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w szczególności dotyczące precyzyjnego wskazywania naruszonych przepisów prawa materialnego i procesowego oraz podstawy prawnej zaskarżonych decyzji."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji formalnej skargi kasacyjnej i nie rozstrzyga meritum sprawy dotyczącej obniżenia dodatku służbowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych w postępowaniu kasacyjnym, a nie meritum sprawy dotyczącej obniżenia dodatku służbowego funkcjonariuszowi. Jest to interesujące głównie dla prawników procesowych.

Ważne dla prawników: NSA oddala skargę kasacyjną z powodu błędów formalnych – jak uniknąć pułapek w postępowaniu sądowym?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III OSK 289/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-03-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-01-31
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Ewa Kwiecińska /przewodniczący sprawozdawca/
Ireneusz Dukiel
Wojciech Jakimowicz
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne
Policja
Sygn. powiązane
III SA/Po 886/20 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2021-06-02
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 360
art. 134h
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tj.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Ewa Kwiecińska (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Wojciech Jakimowicz sędzia del. WSA Ireneusz Dukiel Protokolant sekretarz sądowy Rafał Pawłowski po rozpoznaniu w dniu 21 marca 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej R. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 2 czerwca 2021 r. sygn. akt III SA/Po 886/20 w sprawie ze skargi R. S. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Poznaniu z dnia 25 września 2020 r. nr 25/Ks/d/2020 w przedmiocie obniżenia dodatku służbowego oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 2 czerwca
2021 r., sygn. akt III SA/Po 886/20, wydanym po rozpoznaniu sprawy ze skargi R. S. (dalej "skarżący") na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Poznaniu z dnia 25 września 2020 r. nr 25/Ks/d/2020 w przedmiocie obniżenia dodatku służbowego, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2019, poz. 2325), dalej "p.p.s.a.", oddalił skargę w całości.
Wyrok został wydany w poniższym stanie faktycznym i prawnym.
Skarżący został obwiniony o to, że w dniu 10 lipca 2015 r. pełniąc służbę w wyniku podjętej interwencji wobec nieletniego spożywającego pod sklepem alkohol, po stwierdzeniu zaistnienia okoliczności świadczących o jego demoralizacji, zaniechał czynności służbowej polegającej na dokonaniu wpisu o sposobie załatwienia tej interwencji w notatniku służbowym i w zakresie dotyczącym powiadomienia o tym fakcie właściwego ze względu na miejsce zamieszkania nieletniego, Sądu Rodzinnego i Nieletnich. W dniu 27 października 2015 r. Komendant Powiatowy Policji w [...] wydał orzeczenie nr 6/2015 o uznaniu skarżącego winnym naruszenia dyscypliny służbowej oraz zasad etyki zawodowej i wymierzeniu kary dyscyplinarnej ostrzeżenia o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku, które to orzeczenie zostało utrzymane w mocy wskutek wniesionego przez skarżącego odwołania, orzeczeniem nr 25/Ks/o/2015 Komendanta Wojewódzkiego Policji w Poznaniu z dnia 27 listopada 2015 r.
Skarżący wniósł skargę do WSA w Poznaniu, który wyrokiem z dnia 10 sierpnia 2016 r. skargę tę oddalił (sygn. akt IV SA/Po 94/16), zaś wywiedziona od tego wyroku skarga kasacyjna wskutek wyroku NSA z dnia 18 września 2018 r. (sygn. akt I OSK 28668/16) również została oddalona. W rezultacie, orzeczenie nr 25/Ks/o/2015 uzyskało przymiot ostatecznego i prawomocnego. W wydanym przez NSA wyroku z dnia 18 września 2018 r. Sąd ten przesądził, że skarżący dopuścił się stwierdzonego naruszenia. Skutkiem wydania orzeczenia nr 25/Ks/o/2015 z dnia 27 listopada 2015 r. było wydanie rozkazu personalnego nr 187/2015 z dnia 4 grudnia 2015 r. Komendanta Powiatowego Policji w [...], mocą którego skarżącemu obniżono z dniem 4 grudnia 2015 r. dodatek służbowy o 50% do dnia 29 lutego
2016 r.
Powyższy rozkaz personalny był kolejnym rozkazem personalnym wydanym wobec skarżącego w innych postępowaniach dyscyplinarnych (rozkaz personalny nr 66/2015 z dnia 15 lipca 2015 r. obniżający dodatek służbowy skarżącemu o 30%
i rozkaz personalny nr 139/2015 z dnia 23 września 2015 r. obniżający dodatek służbowy skarżącemu o 30%). W obu postępowaniach dyscyplinarnych wydano orzeczenia, które wskutek wniesionych przez skarżącego skarg zostały uchylone (wyrok NSA z dnia 29 listopada 2017 r., sygn. akt I OSK 157/16 – w wyniku którego zmianie uległ rozkaz personalny nr 66/2015 wskutek wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. i wyrok NSA z dnia 15 marca 2018 r., sygn. akt I OSK 1094/16 – w wyniku którego zmianie uległ rozkaz personalny nr 139/2015
w wyniku wznowienia postępowania na tej samej podstawie prawnej.). Powyższe rozstrzygnięcia Sądu miały wpływ na treść rozkazów personalnych, w tym rozkazu personalnego nr 187/2015. Wobec tego postanowieniem nr 3/Ks/2018 Komendanta Powiatowego Policji w [...] z dnia 11 czerwca 2018 r. wznowione zostało też postępowanie w sprawie wydania decyzji o zmianie decyzji ostatecznej wyrażonej w rozkazie personalnym nr 187/2015 z dnia 4 grudnia 2015 r. obniżającym skarżącemu dodatek służbowy na czas nieokreślony o 50 % (o słuszności wznowienia postępowania w trybie art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. przesądził WSA
w Poznaniu w wyroku z dnia 28 marca 2018 r., sygn. akt IV SA/Po 718/18).
Decyzją nr 1 /Ks/2020 z dnia 20 lipca 2020 r. Komendant Powiatowy Policji
w [...] uchylił w całości własny rozkaz personalny nr 187/2015 z dnia
4 grudnia 2015 r. i z dniem 31 grudnia 2015 r. obniżył dodatek służbowy o 40%, tj. o kwotę 98 złotych, do kwoty 147 zł, w związku z prawomocnym orzeczeniem kary dyscyplinarnej ostrzeżenia o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku.
Decyzja ta została następnie utrzymana w mocy zaskarżoną decyzją Komendanta Wojewódzkiego Policji w Poznaniu z dnia 25 września 2020 r.
Organ odwoławczy podał, że w obrocie prawnym jest prawomocne orzeczenie nr 6/2015 z dnia 27 października 2015 r. Komendanta Powiatowego Policji
w [...] o wymierzeniu skarżącemu kary dyscyplinarnej ostrzeżenia
o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku (młodszego aspiranta), utrzymane w mocy orzeczeniem nr 25/Ks/o/2015 Komendanta Wojewódzkiego Policji w Poznaniu z dnia 27 listopada 2015 r. (ostatecznym
i prawomocnym) , które stało się podstawą do wystawienia rozkazu personalnego nr 187/2015 z dnia 4 grudnia 2015 r. Ponieważ wskutek zapadłych wyroków kwota dodatku służbowego, od której miało nastąpić obniżenie o 50 % otrzymanej stawki dodatku, uległa zmianie, postępowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną należało wznowić. Z obrotu prawnego należało wycofać wadliwy rozkaz personalny nr 187/2015, co spowodowało powrót do sprawy i w świetle uchyleń poprzednich orzeczeń dyscyplinarnych o dwukrotnym obniżeniu dodatku służbowego o 30 % (rozakaz personalny nr 66/2015 z dnia 15 lipca 2015 r. i rozkaz personalny nr 139/2015 z dnia 23 września 2015 r.), zaistniała nowa sytuacja.
Organ stwierdził, że kwestię orzeczonej wobec skarżącego kary dyscyplinarnej ostrzeżenia o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku rozstrzygnął WSA w Poznaniu w wyroku z dnia 10 sierpnia 2016 r., w sprawie o sygn. akt IV SA/Po 94/16. Zgodnie z przepisem § 9 ust. 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której uzależniony jest wzrost uposażenia zasadniczego w szczególnie uzasadnionych przypadkach dodatek służbowy podlega obniżeniu i w tym zakresie stosuje się przepisy § 8 pkt 5-8 dotyczące dodatku funkcyjnego, z zastrzeżeniem ust. 6 określającego sytuacje, w których cofa się dodatek służbowy. Zgodnie z kolei z § 8 ust. 8 pkt 1 rozporządzenia dodatek funkcyjny obniża się w granicach od 20 % – 50 % otrzymywanej stawki w przypadku naruszenia przez policjanta dyscypliny służbowej w czasie służby lub podczas wykonywania zadań lub czynności służbowych, za które wymierzono mu karę dyscyplinarną. Zdaniem organu, takim uzasadnionym przypadkiem obniżenia policjantowi dodatku służbowego jest stwierdzenie naruszenia dyscypliny służbowej, za które wymierzono policjantowi karę dyscyplinarną (§ 8 ust. 8 pkt 1 ).
Toteż, zdaniem organu odwoławczego, w tym przypadku obniżenie dodatku służbowego stało się obligatoryjne, fakultatywną kwestią jest natomiast wysokość obniżenia. Organ uznał, że wartość obniżenia dodatku służbowego o 40% jest adekwatna i proporcjonalna do winy i ciężaru popełnionego przewinienia dyscyplinarnego. Stwierdził, że obniżenie dodatku funkcyjnego winno nastąpić z ostatnim dniem miesiąca, w którym doręczono stronie prawomocne orzeczenie dyscyplinarne.
Skarżący zaskarżył orzeczenie w całości wskazując, że Komendant pominął argumentację zawartą w wyroku NSA z dnia 29 listopada 2017r. wydanym w sprawie o sygnaturze akt I OSK 157/16.
WSA w Poznaniu uznał, że skarga jest niezasadna.
W pierwszej kolejności Sąd I instancji przypomniał, że sposób i tryb prowadzenia postępowania dyscyplinarnego przeciwko funkcjonariuszom Policji reguluje rozdział 10 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 360), przy czym regulacja postępowania dyscyplinarnego jest – co do zasady – regulacją pełną (kompleksową) w zakresie wszczęcia, przebiegu i formy zakończenia, a w rezultacie do postępowania dyscyplinarnego policjantów nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Z tego powodu Sąd I instancji stwierdził, że nieuzasadnione są zarzuty skargi odnoszące się do naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 8 w zw. z art. 107 § 1 i 3 k.p.a.; art. 136 § 1 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a.; art. 15 k.p.a.; art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.).
Za bezzasadny Sąd I instancji uznał także podnoszony w skardze zarzut bezprawnego i bezpodstawnego wszczęcia postępowania dyscyplinarnego.
W tym zakresie Sąd I instancji podkreślił, że w wyroku z dnia 18 września 2018 r. NSA ostatecznie przesądził, że prawidłowym było ustalenie faktyczne o uznaniu skarżącego winnym naruszenia dyscypliny służbowej i zasad etyki zawodowej i prawidłowym było wymierzenie skarżącemu kary dyscyplinarnej ostrzeżenia o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku (sygn. akt I OSK 2668/16). Ponadto, jak zaznaczył dalej Sąd I instancji, NSA
w uzasadnieniu tego wyroku wypowiedział się co do popełnionego przez skarżącego naruszenia, stwierdzając zaistnienie okoliczności świadczących o demoralizacji nieletniego, a niewątpliwie spożywanie alkoholu uznać należy za demoralizację, oraz o popełnieniu przez niego czynu zabronionego określonego w art. 431 ust. 1 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Skarżący winien był, oprócz dokonania odpowiedniego zapisu w tym zakresie w prowadzonym notatniku służbowym, sporządzić stosowną dokumentację i powiadomić o tym fakcie właściwy Sąd Rodzinny i Nieletnich, według miejsca zamieszkania nieletniego. Brak dokonania powyższych czynności stanowił wystarczającą przesłankę do wszczęcia w niniejszej sprawie postępowania dyscyplinarnego i orzeczenia kary dyscyplinarnej.
Według Sądu I instancji, w sprawie nie doszło ani do naruszenia przepisu
art. 134h ust. 1 ustawy o Policji, który wskazuje, że podstawę wszelkich rozstrzygnięć w postępowaniach dyscyplinarnych stanowią ustalenia faktyczne, ani do naruszenia przepisu art. 135g ustawy o Policji, zgodnie z którym przełożony dyscyplinarny i rzecznik dyscyplinarny są obowiązani badać oraz uwzględniać okoliczności przemawiające zarówno na korzyść, jak i na niekorzyść obwinionego. Zdaniem Sądu I instancji, ustalenia stanu faktycznego nie budzą jakichkolwiek wątpliwości, a organ dokonał oceny całokształtu materiału dowodowego.
Sąd zwrócił też uwagę, że wobec wymierzenia skarżącemu kary dyscyplinarnej, dodatek służbowy ulega obniżeniu w granicach od 20 do 50%, o czym mówi przepis § 8 ust. 8 pkt 1 powołanego we wcześniejszej części uzasadnienia, rozporządzenia. Decyzje w przedmiocie obniżenia dodatku służbowego mają bowiem charakter związany. Nie są one podejmowane w ramach uznania administracyjnego. Tym samym organy Policji nie mają żadnej możliwości odstąpienia od wykonania dyspozycji przedmiotowej normy w razie stwierdzenia stanu faktycznego w niej opisanego. Uznaniu właściwych przełożonych pozostawiona została jedynie skala obniżenia dodatku służbowego. W zależności od własnej oceny przedmiotowe świadczenie można bowiem obniżyć w granicach od
20 % do 50% stawki otrzymywanego przez policjanta dodatku służbowego.
Sąd I instancji za prawidłową przyjął również ocenę czynu skarżącego
i dobór wymierzonej kary dyscyplinarnej (art. 134 ustawy o Policji). Zdaniem Sądu I instancji, zachowanie skarżącego należało uznać za szczególnie naganne (biorąc pod uwagę charakter przewinienia). Kształtowało ono bowiem negatywny wizerunek Policji i mogło też wpływać na utratę zaufania społeczeństwa do organów państwowych.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł skarżący, reprezentowany przez adwokata ustanowionego z urzędu. Skarżący kasacyjnie zaskarżył wyrok
w całości.
Skarżący kasacyjnie wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez wydanie orzeczenia uchylającego zaskarżoną decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji
w [...] z dnia 25 września 2020 r. (nr 25/Ks/d/2020), utrzymującą w mocy decyzję nr 1/Ks/2020 z dnia 20 lipca 2020 r. Komendanta Powiatowego w [...] w przedmiocie obniżenia dodatku służbowego oraz wniósł o wydanie orzeczenia zmieniającego w ten sposób, aby obniżenie dodatku zmniejszone zostało do wysokości 20% stawki otrzymywanego przez skarżącego dodatku służbowego. Alternatywnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.
Ponadto pełnomocnik skarżącego zamieścił w skardze kasacyjnej wniosek
o przyznanie od Skarbu Państwa zwrotu kosztów pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu w postępowaniu ze skargi kasacyjnej według norm przepisanych, a nie uiszczonych nawet w części.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:
- na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. - naruszenie prawa materialnego, a mianowicie art. 134h ustawy o Policji poprzez naruszenie wysłowionych w niej dyrektyw wymiaru kary, wskazujących na okoliczności łagodzące oraz obciążające obwinionego, powodujące błędne ustalenie, iż obniżenie dodatku służbowego skarżącemu o 40% jest karą proporcjonalną i adekwatną do winy i ciężaru popełnionego przewinienia dyscyplinarnego.
Na wezwanie Sądu I instancji skarżący kasacyjnie uzupełnił skargę kasacyjna o oświadczenie, zgodnie z którym wniósł o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.
Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie wniesiono.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj.: Dz.U. z 2024 r., poz. 935) - zwanej dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.
Skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:
1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,
2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 p.p.s.a.).
Granice skargi kasacyjnej wyznaczają wskazane w niej podstawy. Ze względu na sposób skonstruowania skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie, należy przypomnieć, że Naczelny Sąd Administracyjny, ze względu na ograniczenia wynikające ze wskazanych regulacji prawnych, nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich bądź w inny sposób korygować. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej oznacza również związanie wskazanymi w niej podstawami zaskarżenia, które determinują zakres kontroli kasacyjnej, jaką Naczelny Sąd Administracyjny sprawuje na podstawie i w granicach prawa (art. 7 Konstytucji RP) - w celu stwierdzenia ewentualnej wadliwości zaskarżonego orzeczenia. Z faktu związania Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej wynika wykluczenie możliwości domniemywania intencji strony składającej ten środek zaskarżenia, konkretyzowania jego zarzutów, czy też uzupełniania występujących w nim braków dotyczących podstaw skargi kasacyjnej i ich uzasadnienia.
Ze względu na wymogi konstrukcyjne skargi kasacyjnej, ich sporządzanie zostało powierzone profesjonalnym podmiotom, których fachowość powinna gwarantować prawidłowe skonstruowanie zarzutów, zgodnie z przepisami p.p.s.a. Do autora skargi kasacyjnej należy zatem wskazanie konkretnych przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania, które w jego ocenie naruszył Sąd I instancji i precyzyjne wyjaśnienie, na czym polegało ich niewłaściwe zastosowanie lub błędna interpretacja, w odniesieniu do prawa materialnego, bądź wykazanie istotnego wpływu naruszenia prawa procesowego na rozstrzygnięcie sprawy przez Sąd I instancji. Podkreślić należy, że zgodnie ze stanowiskiem przyjętym w uchwale pełnego składu NSA z 26 października 2009 r., I OPS 10/09, "Przytoczenie podstaw kasacyjnych, rozumiane jako wskazanie przepisów, które - zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną - zostały naruszone przez wojewódzki sąd administracyjny, nakłada na Naczelny Sąd Administracyjny (...) obowiązek odniesienia się do wszystkich zarzutów przytoczonych w podstawach kasacyjnych". Naczelny Sąd Administracyjny tylko wtedy może uczynić zadość temu obowiązkowi, gdy wnoszący skargę kasacyjną poprawnie określi, jakie przepisy jego zdaniem naruszył wojewódzki sąd administracyjny i na czym owo naruszenie polegało.
Skarga kasacyjna w niniejszej sprawie została sporządzona niestarannie, a zwłaszcza nie sprecyzowano w niej podstaw kasacyjnych, o jakich stanowi art. 174 p.p.s.a., ze wskazaniem, czy w ocenie wnoszącego skargę kasacyjną miało miejsce naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Skarżący kasacyjnie zarzucił bowiem "naruszenie prawa materialnego, a mianowicie art. 134h ustawy o Policji poprzez naruszenie wysłowionych w niej dyrektyw wymiaru kary, wskazujących na okoliczności łagodzące oraz obciążające obwinionego, powodujące błędne ustalenie, iż obniżenie dodatku służbowego skarżącemu o 40% jest karą proporcjonalną i adekwatną do winy i ciężaru popełnionego przewinienia dyscyplinarnego".
Odnosząc się do konstrukcji powyższego zarzutu, przypomnieć należy, że przez podstawę kasacyjną rozumiany jest konkretny przepis prawa, którego naruszenie przez Sąd I instancji zarzuca skarga kasacyjna. W odniesieniu do przepisu, który nie stanowi jednej zamkniętej całości, a składa się z ustępów, punktów i innych jednostek redakcyjnych, wymóg skutecznie wniesionej skargi kasacyjnej jest spełniony wówczas, gdy wskazuje ona konkretny przepis naruszony przez sąd pierwszej instancji, z podaniem numeru artykułu, ustępu, punktu i ewentualnie innej jednostki redakcyjnej przepisu (por. wyrok NSA z dnia 20 sierpnia 2008 r., II FSK 557/07; Lex nr 422065; wyrok NSA z dnia 7 marca 2014 r., II GSK 2019/12, LEX nr 1495144; wyrok NSA z dnia 28 czerwca 2013 r., II OSK 552/12, LEX nr 13562450; wyrok NSA z dnia 22 stycznia 2013 r., II GSK 1573/12, LEX nr 1354882; wyrok NSA z dnia 27 marca 2012 r., II GSK 218/11, LEX nr 1244607; wyrok NSA z dnia 8 marca 2012 r., II OSK 2496/10, LEX nr 1145608; wyrok NSA z dnia 14 lutego 2012 r., II OSK 2232/10, LEX nr 1138117; wyrok NSA z dnia 19 października 2022 r., I OSK 1407/19; wyrok NSA z dnia 11 października 2022 r., III OSK 5368/21; wyrok NSA z dnia 8 września 2022 r., II GSK 713/19). Warunek przytoczenia podstaw zaskarżenia i ich uzasadnienia nie jest spełniony, gdy skarga kasacyjna zawiera wywody zmuszające Sąd kasacyjny do domyślania się, który przepis skarżący miał na uwadze, podnosząc zarzut naruszenia prawa materialnego lub procesowego. Naruszony przez Sąd I instancji przepis musi być wyraźnie wskazany, gdyż w przeciwnym razie ocena zasadności skargi kasacyjnej nie jest możliwa. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany granicami skargi kasacyjnej i nie ma w związku z tym kompetencji do dokonywania za wnoszącego skargę kasacyjną wyboru, który przepis prawa został naruszony i dlaczego. Stanowi to powinność autora skargi kasacyjnej, który jest profesjonalnym pełnomocnikiem strony (por. wyrok NSA z dnia 20 sierpnia 2008 r., II FSK 557/07; Lex nr 422065; wyrok NSA z dnia 6 lutego 2014 r., II GSK 1669/12, LEX nr 1450654; wyrok NSA z dnia 14 marca 2013 r., I OSK 1799/12, LEX nr 1295809; wyrok NSA z dnia 23 stycznia 2014 r., II OSK 1977/12, LEX nr 1502246). Tymczasem skarżący kasacyjnie nie dostrzega, że art. 134h ustawy o Policji składa się z mniejszych jednostek redakcyjnych, tj. z pięciu ustępów, przy czym ustęp drugi i trzeci dzielą się na kolejne jednostki redakcyjne. Już z tego powodu podniesiony zarzut nie mógł osiągnąć zamierzonego skutku.
Niezależnie jednak od powyższego wypada zauważyć, iż wskazany w skardze kasacyjnej przepis w ogóle nie stanowił podstawy materialnoprawnej zaskarżonej decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w Poznaniu z dnia 25 września 2020 r. nr 25/Ks/d/2020 w przedmiocie obniżenia dodatku służbowego. Obniżenie dodatku służbowego nastąpiło bowiem w oparciu o przepis art. 104 ust. 3 ustawy o Policji oraz § 9 ust. 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego (Dz. U. z 2001 r, Nr 152, poz. 1732 z późn. zm.). Stosownie do § 8 ust. 8 pkt 1 rozporządzenia, do którego odsyła § 9 ust. 5, dodatek funkcyjny obniża się w granicach od 20 do 50% otrzymywanej stawki w przypadku naruszenia przez policjanta dyscypliny służbowej w czasie służby lub podczas wykonywania zadań lub czynności służbowych, za które wymierzono mu karę dyscyplinarną. Wskazany w skardze kasacyjnej przepis art. 134h ustawy o Policji dotyczy natomiast dyrektyw wymiaru kar dyscyplinarnych. Oczywiście obniżenie dodatku służbowego może być następstwem wymierzenia funkcjonariuszowi kary dyscyplinarnej, jednakże następuje ono w postępowaniu odrębnym od postępowania dyscyplinarnego.
Skoro podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut okazał się nieskuteczny, Naczelny Sąd Administracyjny nie miał podstaw do jej uwzględnienia, co skutkowało oddaleniem skargi kasacyjnej w oparciu o art. 184 p.p.s.a.
Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł również o kosztach pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za wykonaną pomoc prawną, należne od Skarbu Państwa (art. 250 p.p.s.a.), przyznawane jest bowiem przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 254 § 1 i art. 258 – 261 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI