Orzeczenie · 2024-10-29

III OSK 1713/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-10-29
NSAAdministracyjneWysokansa
samorząd terytorialnyradnymandatwygaśnięcie mandatukonflikt interesówmienie powiatuzarządzenie zastępczeprawo administracyjneNSA

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Wojewody Zachodniopomorskiego od wyroku WSA w Szczecinie, który uchylił zarządzenie zastępcze Wojewody o wygaśnięciu mandatu radnego Rady Powiatu w G. WSA uznał, że spółka X Sp. z o.o. w G., w której radny W. D. był członkiem zarządu, a która świadczyła usługi dla Powiatu G., nie prowadziła działalności z wykorzystaniem mienia powiatu, ponieważ była spółką gminną. Naczelny Sąd Administracyjny uznał tę wykładnię za błędną. Sąd podkreślił antykorupcyjny charakter przepisów zakazujących radnym prowadzenia działalności gospodarczej z wykorzystaniem mienia powiatu. NSA stwierdził, że fakt, iż środki na wynagrodzenie dla spółki pochodziły z budżetu Powiatu G., a Rada Powiatu (której członkiem był skarżący) miała wpływ na te środki, tworzy konflikt interesów i uzasadnia wygaśnięcie mandatu. NSA uchylił wyrok WSA i oddalił skargę radnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów antykorupcyjnych dotyczących radnych, zakazu prowadzenia działalności gospodarczej z wykorzystaniem mienia powiatu oraz konfliktu interesów.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji radnego powiatu i spółki świadczącej usługi dla powiatu.

Zagadnienia prawne (2)

Czy radny powiatu, będący członkiem zarządu spółki prawa handlowego, która świadczy usługi na rzecz powiatu i otrzymuje za nie wynagrodzenie z budżetu powiatu, prowadzi działalność gospodarczą z wykorzystaniem mienia powiatu w rozumieniu art. 25b ust. 1 ustawy o samorządzie powiatowym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, radny prowadzi działalność gospodarczą z wykorzystaniem mienia powiatu, co uzasadnia wygaśnięcie mandatu.

Uzasadnienie

NSA uznał, że związek spółki z budżetem powiatu (środki na wynagrodzenie pochodzą z budżetu powiatu) oraz wpływ radnego na decyzje Rady Powiatu dotyczące tych środków tworzą konflikt interesów i stanowią wykorzystanie mienia powiatu w rozumieniu przepisów antykorupcyjnych.

Czy spółka gminna, w której gmina posiada całość udziałów, jest traktowana jako 'powiatowa osoba prawna' w kontekście zakazu wykorzystywania mienia powiatu przez radnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, spółka gminna nie jest powiatową osobą prawną, ale jej działalność prowadzona z wykorzystaniem mienia powiatu (finansowanego z budżetu powiatu) nadal podlega zakazowi.

Uzasadnienie

NSA wyjaśnił, że zakaz dotyczy wykorzystania mienia powiatu, a nie tylko mienia powiatowych osób prawnych. Kluczowy jest związek funkcjonalny między działalnością gospodarczą a mieniem powiatu.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżony wyrok WSA i oddalono skargę radnego na zarządzenie zastępcze Wojewody o wygaśnięciu mandatu.

Przepisy (10)

Główne

u.s.p. art. 25b § ust. 1

Ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym

Zakaz prowadzenia działalności gospodarczej na własny rachunek lub wspólnie z innymi osobami z wykorzystaniem mienia powiatu, w którym radny uzyskał mandat, a także zarządzania taką działalnością lub bycia przedstawicielem/pełnomocnikiem w prowadzeniu danej działalności.

Pomocnicze

u.s.p. art. 85a § ust. 2

Ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym

ustawa Kodeks wyborczy art. 383 § § 1 pkt 5

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy

Podstawa do wydania zarządzenia zastępczego w przypadku naruszenia zakazów.

P.p.s.a. art. 148

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonego wyroku przez WSA.

P.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Związanie NSA granicami skargi kasacyjnej.

P.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy skargi kasacyjnej (naruszenie prawa materialnego lub przepisów postępowania).

P.p.s.a. art. 188

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Możliwość uchylenia wyroku i rozpoznania skargi przez NSA.

P.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi przez NSA.

P.p.s.a. art. 203 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego.

Ustawa z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców art. 3

Definicja działalności gospodarczej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Związek spółki z budżetem powiatu i wpływ radnego na decyzje Rady Powiatu tworzą konflikt interesów. • Wykorzystanie mienia powiatu przez spółkę, w której radny jest członkiem zarządu, uzasadnia wygaśnięcie mandatu. • Przepisy antykorupcyjne mają na celu zapobieganie korzyściom radnych z mandatu.

Odrzucone argumenty

Spółka gminna nie jest powiatową osobą prawną, więc radny nie zarządza działalnością z wykorzystaniem mienia powiatu (argument WSA).

Godne uwagi sformułowania

Sąd pierwszej instancji dokonał niewłaściwej wykładni postanowień art. 25b ust. 1 u.s.p. • Unormowanie art. 25b ust. 1 u.s.p. ma jednoznacznie antykorupcyjny charakter • Wykorzystywanie mienia komunalnego powiatu na uprzywilejowanych zasadach w prowadzonej działalności gospodarczej mogłoby podważyć zaufanie wyborców do radnego. • Zachodzi związek funkcjonalny pomiędzy przychodami osiąganymi z działalności gospodarczej Spółki, a faktem wykorzystywania mienia powiatu, skoro środki pieniężne na sfinansowanie tych usług pochodzą z budżetu Powiatu G.

Skład orzekający

Małgorzata Masternak - Kubiak

przewodniczący sprawozdawca

Teresa Zyglewska

sędzia

Ireneusz Dukiel

sędzia del. WSA

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów antykorupcyjnych dotyczących radnych, zakazu prowadzenia działalności gospodarczej z wykorzystaniem mienia powiatu oraz konfliktu interesów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji radnego powiatu i spółki świadczącej usługi dla powiatu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu etyki w samorządzie terytorialnym – konfliktu interesów radnych i wykorzystania mienia publicznego. Jest to temat istotny dla prawników zajmujących się prawem samorządowym i administracyjnym.

Radny stracił mandat za "wykorzystanie mienia powiatu"? NSA rozstrzyga konflikt interesów.

Sektor

administracja publiczna

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst