Orzeczenie · 2026-01-13

III OSK 169/25

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-01-13
NSAAdministracyjneWysokansa
dostęp do informacji publicznejinformacja publicznaopinia prawnopodatkowadokument wewnętrznybezczynność organuNSAprawo administracyjneustawa o dostępie do informacji publicznej

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Z.U. od wyroku WSA w Krakowie, który oddalił jego skargę na bezczynność Naczelnika Urzędu Skarbowego w przedmiocie dostępu do informacji publicznej. Skarżący domagał się udostępnienia opinii prawnopodatkowej sporządzonej w jego sprawie oraz oceny tej opinii. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko sądu niższej instancji. Sąd podkreślił, że informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, związana z funkcjonowaniem wspólnoty publicznoprawnej. Wewnętrzne dokumenty robocze, takie jak opinie sporządzane na potrzeby konkretnej sprawy i nieprzeznaczone do obiegu zewnętrznego, nie posiadają waloru informacji publicznej. Sąd wyjaśnił, że celem ustawy o dostępie do informacji publicznej jest zapewnienie transparentności działalności organów władzy publicznej w zakresie realizacji zadań publicznych, a nie udostępnianie dokumentów wewnętrznych służących procesowi decyzyjnemu. Ponadto, sąd uznał za niezasadny zarzut naruszenia Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych, wskazując, że nie gwarantuje on publicznego dostępu do każdego rodzaju informacji. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną i zasądził koszty postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ugruntowana interpretacja pojęcia informacji publicznej w kontekście dokumentów wewnętrznych organów administracji, w szczególności opinii prawnych sporządzanych na potrzeby konkretnych spraw.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której organ twierdzi, że nie posiada żądanego dokumentu. Interpretacja dotyczy głównie charakteru dokumentów wewnętrznych.

Zagadnienia prawne (2)

Czy wewnętrzna opinia prawnopodatkowa sporządzona na potrzeby konkretnej sprawy przez organ administracji publicznej stanowi informację publiczną podlegającą udostępnieniu w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wewnętrzna opinia prawnopodatkowa, która nie jest dokumentem urzędowym skierowanym do obiegu zewnętrznego i służy jedynie procesowi decyzyjnemu organu, nie stanowi informacji publicznej.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych związana z funkcjonowaniem wspólnoty publicznoprawnej i realizacją zadań publicznych. Dokumenty wewnętrzne, służące wymianie informacji i zgromadzeniu materiałów w toku procesu decyzyjnego, nie posiadają waloru informacji publicznej.

Czy organ administracji publicznej jest zobowiązany do udostępnienia dokumentu, który według jego oświadczenia nie znajduje się w jego posiadaniu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ nie może być uznany za bezczynny w zakresie udostępnienia dokumentu, którego według jego oświadczenia nie posiada, a które to oświadczenie zostało potwierdzone w toku postępowania.

Uzasadnienie

Sąd uznał za chybiony zarzut braku zapoznania się przez WSA z treścią wnioskowanej opinii, wskazując na oświadczenia organu podatkowego o braku posiadania takiego dokumentu w aktach sprawy.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Z.U. od wyroku WSA w Krakowie, który oddalił skargę na bezczynność Naczelnika Urzędu Skarbowego w przedmiocie dostępu do informacji publicznej.

Przepisy (10)

Główne

u.d.i.p. art. 1 § 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 4 § 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 6 § 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 6 § 2

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

Konstytucja RP art. 61 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Pomocnicze

Konstytucja RP art. 61 § 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

p.p.s.a. art. 174 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 133 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Odrzucone argumenty

Niezastosowanie art. 149 § 1 pkt 1-3 i § 1a p.p.s.a. oraz niewłaściwe zastosowanie art. 151 w zw. z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. w zw. z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2022 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych w zw. z art. 1 ust. 1 i art. 6 ust. 1 i 2 w zw. z art. 4 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, poprzez niewłaściwą kontrolę administracji, polegającą na oddaleniu skargi w całości wskutek wadliwego przyjęcia przez Sąd pierwszej instancji, że wnioskowana przez skarżącego opinia nie stanowi informacji publicznej i nie podlega udostępnieniu w trybie u.d.i.p. • Niewłaściwe zastosowanie art. 133 § 1 w zw. z art. 151 p.p.s.a., poprzez wydanie orzeczenia bez zapoznania się z treścią wnioskowanej opinii. • Art. 1 ust. 1, art. 6 ust. 1 i 2 (w tym art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. d i art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a i c) w zw. z art. 4 ust. 1 i 3 w zw. z art. 13 ust. 1 u.d.i.p., poprzez ich błędną wykładnię, polegającą na niezasadnym przyjęciu, że dokument – opinia prawnopodatkowa, sporządzona w toku czynności urzędowych przez pracowników lub współpracowników Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] na zlecenie organu w związku z wnioskiem skarżącego o zwrot środków pieniężnych – nie stanowi informacji publicznej, ponieważ ma charakter dokumentu wewnętrznego i nie podlega udostępnieniu w trybie u.d.i.p. • Art. 61 ust. 1 Konstytucji RP w zw. z art. 1 ust. 1 i art. 6 ust. 1 i 2 oraz art. 4 ust. […]

Godne uwagi sformułowania

informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych • dokumenty wewnętrzne, służące wprawdzie realizacji jakiegoś zadania publicznego, ale nieprzesądzające o kierunkach działania organu • nie każda opinia prawna sporządzona przez organ administracji publicznej posiada walor informacji publicznej

Skład orzekający

Teresa Zyglewska

przewodniczący

Mirosław Wincenciak

sprawozdawca

Maciej Kobak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowana interpretacja pojęcia informacji publicznej w kontekście dokumentów wewnętrznych organów administracji, w szczególności opinii prawnych sporządzanych na potrzeby konkretnych spraw."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której organ twierdzi, że nie posiada żądanego dokumentu. Interpretacja dotyczy głównie charakteru dokumentów wewnętrznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest istotna dla prawników zajmujących się dostępem do informacji publicznej, ponieważ precyzuje granice tego prawa w odniesieniu do dokumentów wewnętrznych organów. Dla szerszej publiczności może być mniej interesująca.

Czy opinia prawna urzędu skarbowego to informacja publiczna? NSA wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst