III OSK 1686/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną J.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Siedlcach. SKO stwierdziło nieważność decyzji Wójta Gminy S. z 2015 r. określającej środowiskowe uwarunkowania dla budowy fermy drobiu. Sąd I instancji uzasadnił nieważność decyzji Wójta naruszeniem przepisów ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, w szczególności brakiem zapewnienia należytego udziału społeczeństwa w postępowaniu. Skarżący kasacyjnie zarzucił Sądowi I instancji naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym art. 151 w zw. z art. 145 § 1 p.p.s.a., art. 141 § 4 p.p.s.a. oraz art. 33 ust. 1 i art. 79 ust. 1 ustawy środowiskowej. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając zarzuty za niezasadne. Sąd podkreślił, że postępowanie kasacyjne nie jest postępowaniem dowodowym i odrzucił wniosek o dopuszczenie dowodu z dokumentów jako zbędny. Odnosząc się do zarzutów procesowych, NSA wskazał na błędne powołanie przepisów wynikowych jako samodzielnej podstawy kasacyjnej. W kwestii naruszenia prawa materialnego, NSA potwierdził prawidłowość oceny Sądu I instancji co do rażącego naruszenia prawa przez Wójta w zakresie udziału społeczeństwa, wskazując na brak właściwych ogłoszeń i możliwości wypowiedzenia się przez społeczeństwo. Sąd uznał, że pisemne informowanie stron i publikacja w BIP nie zastępują wymaganego prawem udziału społeczeństwa w postępowaniu środowiskowym.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących udziału społeczeństwa w postępowaniach środowiskowych oraz kryteriów stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnych.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji budowy fermy drobiu, ale zasady dotyczące udziału społeczeństwa mają szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy publikacja informacji o wszczęciu, zakończeniu postępowania i wydaniu decyzji środowiskowej w Biuletynie Informacji Publicznej oraz pisemne informowanie stron postępowania jest wystarczające do zapewnienia udziału społeczeństwa w postępowaniu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, publikacja w BIP i informowanie stron nie zastępuje wymaganego prawem udziału społeczeństwa w postępowaniu środowiskowym, który wymaga zapewnienia możliwości zapoznania się z dokumentacją i zgłaszania uwag.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku wymaga aktywnego udziału społeczeństwa, który nie może być zastąpiony przez samo poinformowanie stron lub publikację w BIP. Brak właściwych ogłoszeń i możliwości wypowiedzenia się przez społeczeństwo stanowi rażące naruszenie prawa.
Czy naruszenie przepisów dotyczących udziału społeczeństwa w postępowaniu środowiskowym stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, rażące naruszenie przepisów dotyczących udziału społeczeństwa w postępowaniu środowiskowym stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że brak zapewnienia społeczeństwu udziału w postępowaniu, zgodnie z przepisami ustawy środowiskowej, jest wadą o szczególnym ciężarze gatunkowym, która może skutkować stwierdzeniem nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Czy Naczelny Sąd Administracyjny może dopuścić dowód z dokumentów w postępowaniu kasacyjnym?
Odpowiedź sądu
Dopuszczenie dowodów w postępowaniu kasacyjnym ma charakter wyjątkowy i jest możliwe tylko wtedy, gdy jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wniosek o dopuszczenie dowodu z wydruku z BIP był zbędny, ponieważ NSA jest sądem kasacyjnym, a postępowanie kasacyjne nie jest postępowaniem dowodowym.
Przepisy (19)
Główne
u.u.i.ś. art. 33 § ust. 1
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
Obowiązek podania do publicznej wiadomości informacji o czynnościach procesowych przed wydaniem lub zmianą decyzji wymagających udziału społeczeństwa.
u.u.i.ś. art. 79 § ust. 1
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
Udział społeczeństwa w postępowaniu jest wymagany w przypadku przeprowadzania oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.
k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa do stwierdzenia nieważności decyzji z powodu rażącego naruszenia prawa.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a i c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.u.i.ś. art. 33 § pkt 5
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
k.p.a. art. 8 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 10 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 16
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 73 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 61 § § 4
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 106 § § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przepisów dotyczących udziału społeczeństwa w postępowaniu środowiskowym stanowi rażące naruszenie prawa, uzasadniające stwierdzenie nieważności decyzji.
Odrzucone argumenty
Publikacja w BIP i informowanie stron postępowania jest wystarczające do zapewnienia udziału społeczeństwa. • Sąd I instancji naruszył przepisy postępowania, w tym art. 141 § 4 p.p.s.a., poprzez błędne przedstawienie stanu faktycznego. • Sąd I instancji naruszył przepisy prawa materialnego, w tym art. 33 ust. 1 i art. 79 ust. 1 ustawy środowiskowej.
Godne uwagi sformułowania
Naczelny Sąd Administracyjny jest sądem kasacyjnym, którego rolą jest kontrola zgodności z prawem orzeczeń sądów administracyjnych I instancji. • Postępowanie kasacyjne nie jest co do zasady postępowaniem dowodowym, a jego celem nie jest ponowne ustalanie stanu faktycznego sprawy. • Pojęcie 'rażącego naruszenia prawa' musi mieć postać kwalifikowaną, to jest muszą to być wady o szczególnym ciężarze gatunkowym. • Udziału społeczeństwa w tego rodzaju postępowania nie można utożsamiać z uprawnieniami stron postępowania w świetle art. 28-29 k.p.a.
Skład orzekający
Jerzy Stelmasiak
przewodniczący
Maciej Kobak
członek
Piotr Korzeniowski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących udziału społeczeństwa w postępowaniach środowiskowych oraz kryteriów stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji budowy fermy drobiu, ale zasady dotyczące udziału społeczeństwa mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa ochrony środowiska – udziału społeczeństwa w procesie decyzyjnym, co ma znaczenie dla lokalnych społeczności i inwestorów.
“Czy publikacja w BIP wystarczy? NSA wyjaśnia kluczowe zasady udziału społeczeństwa w sprawach środowiskowych.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.