III OSK 1645/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła wniosku o udostępnienie informacji publicznej w postaci skanu umowy między Narodowym Bankiem Polskim a Narodowym Bankiem Ukrainy, która miała umożliwić uchodźcom z Ukrainy wymianę hrywien na złote. Prezes NBP odmówił udostępnienia informacji, powołując się na tajemnicę bankową, zgodnie z art. 104 Prawa bankowego, wskazując, że umowa dotyczy czynności bankowych takich jak rozliczenia pieniężne i skup/sprzedaż wartości dewizowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę wnioskodawcy, uznając, że umowa jest objęta tajemnicą bankową, a jej ujawnienie naruszałoby przepisy. Sąd podkreślił, że tajemnica bankowa chroni informacje o czynnościach bankowych, a nie tylko o klientach, i obejmuje również negocjacje oraz umowy między bankami centralnymi. Stowarzyszenie [...] wniosło skargę kasacyjną, zarzucając m.in. błędną wykładnię przepisów prawa materialnego i naruszenie przepisów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że zarzuty nie są uzasadnione. NSA podkreślił, że skarga kasacyjna musi precyzyjnie określać naruszenia, a w tym przypadku zarzuty dotyczące przepisów postępowania i prawa materialnego nie spełniały tych wymogów. Sąd uznał, że uzasadnienie wyroku WSA było prawidłowe, a zarzuty dotyczące błędnej wykładni przepisów prawa materialnego nie zostały skutecznie uzasadnione, gdyż skarżący w istocie kwestionował ustalenia faktyczne, a nie wykładnię prawa.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie szerokiego zakresu tajemnicy bankowej i jej zastosowania jako podstawy odmowy udostępnienia informacji publicznej, nawet w przypadku umów między bankami centralnymi.
Dotyczy specyficznej sytuacji umowy między bankami centralnymi, ale zasady interpretacji tajemnicy bankowej są uniwersalne.
Zagadnienia prawne (3)
Czy umowa zawarta między bankami centralnymi państw, dotycząca rozliczeń pieniężnych i wymiany walut, może być objęta tajemnicą bankową i tym samym wyłączona z zakresu dostępu do informacji publicznej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, umowa taka jest objęta tajemnicą bankową, ponieważ dotyczy czynności bankowych wymienionych w Prawie bankowym, co stanowi ustawową przesłankę odmowy udostępnienia informacji publicznej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że tajemnica bankowa obejmuje wszelkie informacje dotyczące czynności bankowych, w tym umowy między bankami centralnymi, które realizują zadania banku centralnego, takie jak rozliczenia pieniężne i działalność dewizowa. Ochrona ta wynika z Prawa bankowego i stanowi ograniczenie prawa do informacji publicznej.
Czy status stron umowy (banki centralne) oraz jej publicznoprawny charakter wyłączają możliwość zastosowania tajemnicy bankowej w kontekście dostępu do informacji publicznej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, publicznoprawny charakter zadań NBP i status stron umowy nie wyłączają zastosowania tajemnicy bankowej. Tajemnica bankowa chroni informacje o czynnościach bankowych, a nie tylko o klientach, i ma zastosowanie niezależnie od statusu podmiotowego stron.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że tajemnica bankowa ma na celu ochronę informacji o czynnościach bankowych, a nie tylko prywatności klientów. Jej zakres jest szeroki i obejmuje umowy między bankami centralnymi, jeśli dotyczą czynności bankowych.
Czy zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego zostały prawidłowo sformułowane i uzasadnione?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzuty skargi kasacyjnej nie spełniały wymogów formalnych i merytorycznych, w szczególności nie wykazywały błędów w wykładni lub zastosowaniu prawa materialnego, a jedynie kwestionowały ustalenia faktyczne lub ocenę legalności decyzji.
Uzasadnienie
NSA wskazał, że skarga kasacyjna musi precyzyjnie określać naruszone przepisy i uzasadniać zarzuty, co w tym przypadku nie nastąpiło. Zarzuty dotyczące przepisów postępowania były niezasadne, a zarzuty dotyczące prawa materialnego nie wykazywały błędnej wykładni, lecz próbowały zastąpić zarzut procesowy zarzutem materialnym.
Przepisy (30)
Główne
P.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Prawo bankowe art. 104 § ust. 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe
Pomocnicze
u.d.i.p. art. 5 § ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
u.d.i.p. art. 16
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
u.d.i.p. art. 17 § ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
Prawo bankowe art. 5 § ust. 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe
Prawo bankowe art. 5 § ust. 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe
Konstytucja RP art. 61 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 31 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
P.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Prawo bankowe art. 6 § ust. 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe
Prawo bankowe art. 105
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe
Prawo bankowe art. 110
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe
Prawo bankowe art. 111
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe
Prawo bankowe art. 171
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe
Prawo bankowe art. 106a
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe
Prawo bankowe art. 106d
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe
u.z.n.k.
Ustawa z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji
u.NBP art. 51 § ust. 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o Narodowym Banku Polskim
u.NBP art. 51 § ust. 1 pkt 4
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o Narodowym Banku Polskim
u.NBP art. 51 § ust. 1 pkt 1-3b
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o Narodowym Banku Polskim
Prawo bankowe art. 5 § ust. 1 pkt 6
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe
Prawo bankowe art. 5 § ust. 2 pkt 7
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe
Prawo bankowe art. 104 § ust. 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe
Tajemnica bankowa obejmuje wszystkie informacje dotyczące czynności bankowych, uzyskane w trakcie negocjacji, zawierania i realizacji umowy. Pojęcie negocjacji należy wykładać szeroko, obejmując rozmowy intencyjne. Obowiązek zachowania tajemnicy powstaje z chwilą powierzenia informacji bankowi.
P.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 183 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 133 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Umowa między NBP a Narodowym Bankiem Ukrainy dotyczy czynności bankowych (rozliczenia pieniężne, wymiana walut) i jest objęta tajemnicą bankową. • Tajemnica bankowa stanowi ustawową przesłankę odmowy udostępnienia informacji publicznej. • Publicznoprawny charakter zadań NBP i status stron umowy nie wyłączają zastosowania tajemnicy bankowej. • Skarga kasacyjna nie spełnia wymogów formalnych i merytorycznych.
Odrzucone argumenty
Umowa dotyczy polityki państwa i współpracy między bankami centralnymi, co wyłącza zastosowanie tajemnicy bankowej. • NBP nie może powoływać się na tajemnicę bankową w relacjach z bankiem centralnym Ukrainy. • Zaskarżona decyzja narusza istotę prawa do informacji publicznej i konstytucyjną hierarchię dóbr. • Wyrok WSA został wydany bez zapoznania się z treścią informacji publicznej. • Uzasadnienie decyzji organu nie odpowiada wymogom ustawowym.
Godne uwagi sformułowania
Tajemnicą bankową objęte są wszystkie informacje dotyczące czynności bankowych uzyskane przez bank w czasie negocjacji, w trakcie zawierania oraz w trakcie realizacji umowy, na podstawie której bank tę czynność wykonuje. • Pojęcie negocjacji z art. 104 ust. 1 Prawa bankowego należy wykładać szeroko, zgodnie z przyjętą w orzecznictwie generalną zasadą maksymalizacji zakresu tajemnicy bankowej. • Tajemnica bankowa chroni zatem zarówno prywatność osób fizycznych, jak i informacje dotyczące wszystkich innych klientów banku, o ile są związane z czynnością bankową. • W konsekwencji, na gruncie art. 104 ust. 1 Prawa bankowego, organ nie jest uprawniony do skonkretyzowania, doprecyzowania lub uszczegółowienia informacji o czynnościach bankowych w kontekście wnioskowanej umowy, w celu wykazania ich charakteru w postępowaniu w sprawie z wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej, ponieważ ujawnienie przez organ jakichkolwiek informacji dotyczących tych czynności stanowiłoby naruszenie tajemnicy bankowej.
Skład orzekający
Mirosław Wincenciak
przewodniczący
Przemysław Szustakiewicz
sprawozdawca
Maciej Kobak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie szerokiego zakresu tajemnicy bankowej i jej zastosowania jako podstawy odmowy udostępnienia informacji publicznej, nawet w przypadku umów między bankami centralnymi."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji umowy między bankami centralnymi, ale zasady interpretacji tajemnicy bankowej są uniwersalne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy dostępu do informacji publicznej w kontekście działalności banku centralnego i tajemnicy bankowej, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i bankowym. Wyjaśnia granice dostępu do informacji w relacjach międzynarodowych.
“Czy umowa NBP z bankiem Ukrainy o wymianie hrywien to tajemnica bankowa? NSA rozstrzyga.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.