III OSK 1630/24

III OSK 1630/24 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-09-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-06-03
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Piotr Korzeniowski /przewodniczący/
Sławomir Pauter /sprawozdawca/
Sławomir Wojciechowski
Symbol z opisem
6131 Opłaty za korzystanie ze środowiska
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
IV SA/Wa 2539/23 - Wyrok WSA w Warszawie z 2024-02-02
Skarżony organ
Inspektor Ochrony Środowiska
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok oraz decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 572
art. 145 par 1 pkt 5
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Piotr Korzeniowski Sędziowie: Sędzia NSA Sławomir Wojciechowski Sędzia del. WSA Sławomir Pauter (spr.) po rozpoznaniu w dniu 30 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej P.H.U. K. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 lutego 2024 r., sygn. akt IV SA/Wa 2539/23 w sprawie ze skargi P.H.U. K. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 18 sierpnia 2023 r. nr DKO-WOK.401.195.2023.ke w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej I. uchyla zaskarżony wyrok w całości i zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 17 lutego 2020 roku nr DW-DI7062.7.2019.sl.am, II. zasądza od Głównego Inspektora Ochrony Środowiska na rzecz skarżącej kasacyjnie P.H.U. K. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. kwotę 677 ( sześćset siedemdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi kasacyjnej wniesionej w niniejszej sprawie przez PHU K. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. jest wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 lutego 2024 roku, sygn. akt IV SA/Wa 2539/23, którym oddalono skargę w/w spółki na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 18 sierpnia 2023 r. nr DKO-WOK.401.195.2023.ke w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej.
Powyższy wyrok został wydany w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i prawne:
W dniu 20 września 2019 r. P.H.U. K. Sp. z o.o. wniosła o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 17 czerwca 2019 r., znak: DW[?]Dl.7062.7.2029.sl.am, którą wymierzono jej administracyjną karę pieniężną w wysokości 388 957,50 zł za zbieranie odpadów na terenie działki o nr ew. [...], przy ul. [...], w B., bez wymaganego zezwolenia. Spółka oparła w/w żądanie na art. 145 § 1 pkt 5 kpa w związku z wejściem w posiadanie "kwitów wagowych dla odpadów zbieranych na wskazanej wyżej działce ([...]) sporządzonych przez inny podmiot (spółkę A. sp. z o. o.) potwierdzających osobę faktycznego posiadacza tych odpadów. Dowody te nie były dotąd znane organowi, a przy tym istniały w dniu wydania kwestionowanej decyzji.
[...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska wznowił postępowanie, wstrzymał wykonanie w/w decyzji, a następnie zwrócił się do Spółki o przedłożenie informacji w poniższym zakresie: a) b) c) d) dane pracownika Spółki A. (imię i nazwisko, a także zajmowane stanowisko) z którym rozmawiał Pan A. C. numer telefonu z którego wykonano połączenie, a także numer telefonu osoby z którą rozmawiał Pan A. C. w dniu 28 sierpnia 2019 r. gdzie dokonywano ważenia odpadów kto dokonywał czynności ważenia - dane osoby - imię i nazwisko.; zajmowane stanowisko e) w jaki sposób spółka K. rozlicza się z podmiotem dokonującym usługi ważenia odpadów (kopie faktur, potwierdzenia przelewów) f) w jaki sposób spółka kontaktują się ze spółką atest". Z informacji uzyskanej z Krajowego Rejestru Sądowego wynika, że prezesem Spółki A. jest V. O., którego wezwano pismem skierowanym na adres podany w KRS do złożenia wyjaśnień. Pismo nie zostało podjęte i wróciło z adnotacją: Pismo zwrócone do nadawcy, gdyż adresat: pod wskazanym adresem jest nieznany, wyprowadził się. Spółka wyjaśniła, iż nie jest w stanie podać danych osobowych pracownika A. Sp. z o.o., z którym rozmawiał jej pracownik, wskazać daty, godziny, nr. telefonu, na który dzwoniono i z którego wykonano połączenie. Ponadto wskazała, iż ważeń odpadów dokonywano najprawdopodobniej na nieruchomości, na której zlokalizowana jest baza w B., na części oddanej w użyczenie A. sp. z o.o. Spółka zaznaczyła, iż nie uczestniczyła w tych ważeniach, a jej współpraca z A. Sp. z o.o. ograniczała się do fizycznego przekazania odpadów poprzez ich wyładunek na użyczonej A. Sp. z o.o. części nieruchomości. Spółka nie zna danych osobowych pracownika, który dokonywał ważenia odpadów. Spółka wskazała, iż przedłożyła już umowę użyczenia z 19 lutego 2018 r., która łączyła Stronę z A. Sp. z o.o., a umowa ta była elementem transakcji nabycia przez nią nieruchomości, na której zlokalizowana jest aktualnie baza w B. Zgodnie z w/w umową A. Sp. z o.o. świadczyła Stronie usługi nieodpłatnie, w związku z tym Spółka nie posiada dowodów rozliczeń, o których udostępnienie wnioskował [...] WIOŚ. Wyjaśniła, iż w skutek zintensyfikowanej próby kontaktu z A. Sp. z o.o., udało się jej odbyć tylko jedną rozmowę telefoniczną z pracownikiem w/w spółki, który zgodził się odnaleźć i doręczyć dokumenty załączone do wniosku o wznowienie postępowania.
[...] WIOŚ w decyzji z: dnia 17 lutego 2020 r., znak: DW[?]Dl.7062.7.2019.sLam, odmówił uchylenia decyzji 17 czerwca 2019 r. znak: DWDI.7062.7.2019.sl.am wymierzającej P.H.U. K. Sp. z o.o. administracyjną karę pieniężną za zbieranie odpadów bez wymaganego zezwolenia.
Od decyzji organu I instancji z dnia 17 lutego 2020 r., znak: DW-DI.7062.7.2019.sl.am, Spółka wniosła odwołanie.
Decyzją z dnia 18 sierpnia 2023 r. DKO-WOK.401.195.2023.ke Główny Inspektor Ochrony Środowiska utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Na wstępie uzasadnienia decyzji organ odwoławczy uznał, że zachodziły podstawy do wznowienia postępowania. Wskazane we wniosku o wznowienie postępowania dowody posiadają przymiot nowości, gdyż nie były znane organowi rozpoznającemu sprawie w postępowaniu zwykłym. Jednocześnie istniały w dniu wydania decyzji w tym postępowaniu. Natomiast kwestią sporną jest to czy nowe dowody przedstawione przez Spółkę są istotne dla sprawy, tj. czy mają wpływ na rozstrzygnięcie w sprawie zakończonej wydaniem w/w decyzji organu I instancji. W ocenie Spółki kwity wagowe miałyby dowodzić, iż firma A. Sp. z o.o. zbierała odpady na działce o nr ew. [...] w B. Natomiast w ocenie organu przedstawione przez Spółkę nowe dowody nie mogą mieć bezpośredniego wpływu na rozstrzygnięcie w sprawie zakończonej decyzją [...] WIOŚ z dnia 17 czerwca 2019 r., bowiem nie przesądzają o tym, iż dana spółka jest posiadaczem spornych odpadów oraz podmiotem, który je zbierał na w/w działce. Domniemanie, że władający powierzchnią ziemi jest posiadaczem odpadów, znajdujących się na danej nieruchomości wynika wprost z art. 3 pkt 19 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach, a może być obalone jedynie w przypadku, kiedy możliwe jest ustalenie podmiotu odpowiedzialnego za odpady. Nowe dowody wniesione przez Spółkę, która jest władającym powierzchnią ziemi, nie mogą stanowić podstawy do obalenia w/w domniemania, a w konsekwencji do uchylenia decyzji [...] WIOŚ z dniu 17 czerwca 2019 r., znak: DWDI.7062.7.2019.sl.am.
Z takim stanowiskiem nie zgodziła się P.H.U. K. Sp. z o.o. z siedzibą w W., wnosząc skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, powołują się na art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę uznając, że nie zawiera ona usprawiedliwionych podstaw.
Na wstępie uzasadnienia wyroku Sąd I instancji stwierdził, że została spełniona przesłanka uzasadniająca wznowienie postępowania w prawie zakończonej w postępowaniu zwykłym decyzją ostateczną [...] WIOŚ z dnia 17 czerwca 2019 roku, którą wymierzono spółce administracyjną karę pieniężną za zbieranie odpadów bez wymaganego zezwolenia, a określoną w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Jednocześnie Sąd podzielił pogląd zgodnie, z którym podana przez stronę w podaniu o wznowienie postępowania podstawa tego wznowienia wiążąco wyznacza granice tego nadzwyczajnego postępowania. Sąd podzielił ocenę organu, że kwity wagowe udostępnione przez Spółkę nie były znane organowi rozpoznającemu sprawę w postępowaniu zwykłym. Ponadto wystawiono je za miesiące: grudzień 2018 r. i styczeń 2019 r., a zatem dowody te istniały w dniu wydania decyzji [...] WIOŚ z dniu 17 czerwca 2019 r. Kwestią sporną w niniejszym postępowaniu było to czy nowe dowody przedstawione przez skarżącą są istotne dla sprawy, tj. czy mają wpływ na rozstrzygnięcie w sprawie zakończonej wydaniem w/w decyzji organu I instancji. Za istotne dla sprawy można uznać tylko te dowody lub okoliczności faktyczne, których istnienie lub brak ma bezpośredni wpływ na treść rozstrzygnięcia w danej sprawie. Chodzi tu o dowody lub fakty powodujące, że w danej sprawie zapadłaby decyzja co do swojej istoty odmienna od dotychczasowego rozstrzygnięcia. W ocenie Strony kwity wagowe miałyby dowodzić, iż firma A. Sp. z o.o. zbierała odpady na działce o nr ew. 470/1 przy ul. Kosynierów 1, w B. Jednak należało podzielić stanowisko organu, że dowody te nie mogły obalić domniemania wynikającego z art. 3 pkt 19 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2023 r. poz. 1587), że władający powierzchnią ziemi jest posiadaczem odpadów. Ratio legis tego przepisu polega na uniknięciu sytuacji, w której brak jest podmiotu odpowiedzialnego za umieszczenie odpadów na nieruchomości. Dlatego też - jak słusznie wskazał organ - domniemanie to może być obalone tylko w przypadku, kiedy możliwe jest ustalenie innego podmiotu odpowiedzialnego za odpady niż władający powierzchnią ziemi. Ciężar przeprowadzenia dowodu celem obalenia domniemania z art. 3 ust. 1 pkt 19 ustawy o odpadach spoczywa na władającym powierzchnią ziemi. Z zebranego materiału dowodowego, w tym odpowiedzi udzielonej przez spółkę na pytania organu zawarte w piśmie z dnia 24 października 2019 roku nie wynika, jak to sugeruje skarżąca, że była ona - zgodnie z art. 3 ust.1 pkt 20 ustawy o odpadach jedynie pośrednikiem w obrocie odpadami, tj. że organizowała przetwarzanie odpadów w imieniu spółki A. i nie obejmowała odpadów fizycznie w posiadanie. Sąd nie znalazł również uzasadnienia dla argumentacji skarżącej opartej na art. 27 ust. 3 i 4 omawianej ustawy, a dotyczącej przekazywania odpadów i przenoszenia odpowiedzialności za gospodarowanie odpadami. Ze złożonych przy wniosku o wznowienie postępowania kwitów wagowych nie wynika, że objęte postępowaniem odpady zostały przez ich wytwórcę lub innego posiadacza przekazane następnemu posiadaczowi odpadów, który posiada decyzję wymienioną w ust. 2 pkt 1 lub 2 albo posiada wpis do rejestru w zakresie, o którym mowa w art. 50 ust. 1 pkt 5 lit. a ustawy. Podobnie Sąd - w okolicznościach sprawy - nie znalazł zastosowania dla ust. 4 omawianego art. 27 ustawy o odpadach, zgodnie z którym posiadacza odpadów, który przekazał odpady transportującemu odpady, nie zwalnia się z odpowiedzialności za zbieranie lub przetwarzanie odpadów, do czasu przejęcia odpowiedzialności przez następnego posiadacza odpadów, który posiada decyzję wymienioną w ust. 2 pkt 1 lub 2 albo posiada wpis do rejestru w zakresie, o którym mowa w art. 50 ust. 1 pkt 5 lit. a ustawy.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła Spółka wnosząc na podstawie art. 188 p.p.s.a. o uchylenie zaskarżonego wyroku i rozpoznanie skargi poprzez uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji wydanych w postępowaniu wznowieniowym i docelowo decyzji [...] WIOŚ z 17 czerwca 2019 roku i umorzenia postępowania w sprawie zbierania odpadów bez wymaganego zezwolenia ewentualnie na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a., o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Nadto skarżąca spółka wnosiła o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Zaskarżonemu wyrokowi na podstawie art. 174 pkt 2 i 1 p.p.s.a. zarzucono;
1. naruszenie przepisów postępowania, mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 151 p.p.s.a. z uwagi na bezzasadne oddalenie skargi w sytuacji, gdy decyzje organów administracji publicznej naruszały art. 145 § 1 pkt 5 w zw. z art. 80 wraz z art. 81a § 1, oraz art. 77 § 1 i 4 oraz art. 75 § 1, a także art. 7, art. 7a § 1, art. 8 § 1, art. 11 i art. 12 § 1 k.p.a. przy uwzględnieniu art. 65 § 2 i 348 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (dalej: "KC") poprzez:
- przyjęcie, że kwity wagowe pochodzące od podmiotu trzeciego (A. sp. z o.o. z siedziba w B., KRS [...]), który to podmiot posiadał ważne zezwolenie na zbieranie wszystkich rodzajów odpadów, nie są istotnym dowodem w sprawie o nałożenie kary administracyjnej za zbieranie odpadów bez zezwolenia na przedmiotowej działce (działce [...]), gdy tymczasem dowody te (kwity wagowe), także wraz pozostałym materiałem dowodowym, bezsprzecznie świadczą o przekazaniu posiadania odpadów przez Skarżącą (jako posiadacza odpadów) innemu posiadaczowi opadów (A. sp. z o.o.).
- przyjęcie, że powołane kwity wagowe sporządzone przez podmiot trzeci (A. sp. z o.o.) nie świadczą o przekazaniu przez Skarżącą objętych tymi kwitami odpadów w posiadanie tego podmiotu trzeciego, gdy tymczasem kwity te wprost potwierdzają, że to A. sp. z o.o. dysponowała fizycznie przedmiotowymi odpadami na nieruchomości do której miała tytuł prawny,
- uznanie, że A. sp. z o.o. nie była pośrednikiem w obrocie odpadami (w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 20 UO) dla Skarżącej, podczas gdy wprost z umowy łączącej ów podmiot ze Skarżącą (§ 2 ust. 1 tej umowy) wynika jednoznacznie, że A. sp. z o.o. w relacji ze Skarżącą musi zostać uznana za pośrednika w obrocie odpadami, który obejmuje posiadanie odpadów, gdyż w świetle art. 27 ust. 2 pkt 1 UO i art. 65 § 1 KC tylko w ten sposób można wytłumaczyć sens powołania się w treści rzeczonej umowy na posiadane przez A. sp. z o.o. zezwolenie na zbieranie odpadów;
- przyjęcie, że A. sp. z o.o. nie stała się podmiotem odpowiedzialnym za gospodarowanie odpadami przekazanymi nie przez Skarżąca, gdy podmiot ten (A. sp. z o.o.) miał tytuł prawny do nieruchomość na której znajdowały się odpady, dysponował wagą na potrzeby pomiaru ich ilości oraz posiadał zezwolenie na zbieranie tych odpadów na tym terenie, a przy tym na mocy umowy ze Skarżącą zobowiązany był do pośredniczenia w obrocie odpadami, nie w ogólny sposób, ale w skonkretyzowany sposób, tj. w ramach posiadanego zezwolenia na zbieranie odpadów na działce [...] w B. przy ul. [...];
- pominięcie oceny wagi znaczenia i charakteru przedmiotowych kwitów wagowych w kontekście treści stosunku prawnego (§ 2 ust, 1 umowy) łączącej Skarżąca z A. sp. z o.o. z uwzględnieniem także brzmienia powszechnie obowiązujących przepisów prawa (art. 27 ust. 2 i 3 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 19 oraz 20 UO), co powinno prowadzić do oczywistej konkluzji (w szczególności przy zastosowaniu powołanych wyżej zasad ogólnych k.p.a. oraz art. 7a § 1 i 81a § 1 k.p.a.), że dokonywanie przez A. sp. z o.o. pomiarów wagi odpadów następowało z uwagi na fakt, że była ona pośrednikiem w obrocie odpadów, który z uwagi na posiadane zezwolenie na zbieranie odpadów stawał się (kolejnym) posiadaczem odpadów przejmującym od Skarżącej odpowiedzialność za dalsze prawidłowe gospodarowanie nimi, co prowadziło do obalenia domniemania z art. 3 ust. 1 pkt19U0:
- brak uznania, że Skarżąca po przekazaniu odpadów A. sp. z o.o. była już tylko podmiotem transportującym opady do właściwych miejsc ich odzysku lub unieszkodliwienia, które zbierający odpady (A. sp. z o.o.) przekazywał kolejnym (finalnym) posiadaczom odpadów, którzy legitymowali się odpowiednimi zezwoleniami z zakresu gospodarki odpadami;
- obciążenie Skarżącej konsekwencjami bezskuteczności ustalenia obiektywnego i kompletnego stanu faktycznego sprawy z uwagi na brak możliwości "zwiększania mocy dowodowej przedłożonej przez Skarżącą dokumentacji", co pozostaje w sprzeczności z powołanymi wcześniej zasadami ogólnymi k.p.a. oraz przede wszystkim art. 81 a § 1 k.p.a.;
- uznanie, że całokształt zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, przy zastosowaniu zasad ogólnych KPA, a przede wszystkim reguł interpretacyjnych wyrażonych w ar. 7a § 1 i 81a § 1 KPA nie przesądza o obaleniu domniemania wyrażonego w art. 3 ust. 1 pkt19 UO, gdy tymczasem Skarżąca zaoferowała wystarczający materiał dowodowy do przyjęcia, że posiadaczem odpadów na działce [...] w B. przy ul. [...] w latach 2018 - 2019 była A. sp. z o.o., legitymująca się odpowiednim zezwoleniem na zbieranie tych odpadów, i potwierdzająca objęcie ich w posiadanie sporządzanymi na bieżąco kwitami wagowymi;
2. naruszenia prawa materialnego poprzez:
- błędną wykładnię art. 27 ust. 3 UO wspartego art. 348 KC polegającą na przyjęciu, że przekazanie odpadów w rozumieniu tej normy nie następuje z chwilą faktycznego zdeponowania ich na nieruchomości której dysponentem jest podmiot trzeci, który nadto dysponuje zezwoleniem na zbieranie tych odpadów na tej nieruchomości,
- błędną zastosowanie art. 3 ust. 1 pkt 19 UO wspartego art. 348 i 60 KC polegającą na przyjęciu, że domniemanie tam wyrażone (iż posiadaczem odpadów jest władający powierzchnią ziemi) nie jest obalone w sytuacji, w której sporządzono dokumenty potwierdzające zważanie tych odpadów przez podmiot trzeci, który jest nie tylko dysponentem nieuchronności na której te odpady fizycznie się znajdują, ale który przede wszystkim jest też dysponentem zezwolenie na zbierania tych odpadów na tej nieruchomości,
- niewłaściwe zastosowanie art. 3 ust. 1 pkt 20 UO polegające na przyjęciu, że pośrednik w obrocie odpadami (tutaj A. sp. z o.o.) co do zasady nie obejmuje odpadów w posiadanie, gdyż tymczasem powołana norma statuuje odwrotną zasadę, dopuszczając jednak ażeby pośrednikiem mogłyby być też podmioty, które nie będą obejmować odpadów w posiadanie, co w konsekwencji oznacza, że brak regulacji tej materii w wyraźny sposób między współpracującymi podmiotami należy traktować jako przyjęcie przez pośrednika na siebie roli kolejnego posiadacza odpadów,
- błędne zastosowanie art. 65 § 1 KC w kontekście art. 27 ust. 2 i 3 UO polegające na przyjęciu wykładni § 2 ust. 1 umowy łączącej Skarżącą z A. sp. z o.o., która jest sprzeczną z regułami wykładni wynikającymi z powołanej normy KC, gdyż nie da się inaczej rozumieć rzeczonego postanowienia umownego niż w ten sposób, że A. sp. z o.o. zobowiązał się pośredniczyć w obrocie odpadami na rzecz Skarżącej poprzez przyjęcie odpadów w posiadanie ich zbieranie w ramach posiadanego zezwolenia na zbieranie odpadów na nieruchomości Skarżącej, którą miał w użyczeniu.
Nadto skarżący kasacyjnie podniósł zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. podnosząc, że w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku można odnaleźć wypowiedzi świadczące o zidentyfikowaniu przez Sąd I instancji, stanu faktycznego innego niż przyjęty w decyzjach organów administracji publicznej zaangażowanych w rozstrzygniecie niniejszej sprawy, a dotyczy to pełnienia przez Skarżącą roli pośrednika w obrocie odpadami dla podmiotu trzeciego, w ramach którego to pośrednictwa Skarżąca miałaby wejść w posiadanie odpadów. Taki problem w niniejszej sprawie nigdy nie zaistniał.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj.: Dz.U. z 2024 r., poz. 935) - zwanej dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania.
W sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.
Skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:
1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,
2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 p.p.s.a.).
Granice skargi kasacyjnej wyznaczają wskazane w niej podstawy. Ze względu na sposób skonstruowania skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie, należy przypomnieć, że Naczelny Sąd Administracyjny, ze względu na ograniczenia wynikające ze wskazanych regulacji prawnych, nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich bądź w inny sposób korygować. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej oznacza również związanie wskazanymi w niej podstawami zaskarżenia, które determinują zakres kontroli kasacyjnej, jaką Naczelny Sąd Administracyjny sprawuje na podstawie i w granicach prawa - w celu stwierdzenia ewentualnej wadliwości zaskarżonego orzeczenia. Z faktu związania Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej wynika wykluczenie możliwości domniemywania intencji strony składającej ten środek zaskarżenia, konkretyzowania jego zarzutów, czy też uzupełniania występujących w nim braków dotyczących podstaw skargi kasacyjnej i ich uzasadnienia.
Ze względu na wymogi konstrukcyjne skargi kasacyjnej, ich sporządzanie zostało powierzone profesjonalnym podmiotom, których fachowość powinna gwarantować prawidłowe skonstruowanie zarzutów, zgodnie z przepisami p.p.s.a. Do autora skargi kasacyjnej należy zatem wskazanie konkretnych przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania, które w jego ocenie naruszył Sąd I instancji i precyzyjne wyjaśnienie, na czym polegało ich niewłaściwe zastosowanie lub błędna interpretacja, w odniesieniu do prawa materialnego, bądź wykazanie istotnego wpływu naruszenia prawa procesowego na rozstrzygnięcie sprawy przez Sąd I instancji. Podkreślić należy, że zgodnie ze stanowiskiem przyjętym w uchwale pełnego składu NSA z 26 października 2009 r., I OPS 10/09, "Przytoczenie podstaw kasacyjnych, rozumiane jako wskazanie przepisów, które - zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną - zostały naruszone przez wojewódzki sąd administracyjny, nakłada na Naczelny Sąd Administracyjny (...) obowiązek odniesienia się do wszystkich zarzutów przytoczonych w podstawach kasacyjnych". Naczelny Sąd Administracyjny tylko wtedy może uczynić zadość temu obowiązkowi, gdy wnoszący skargę kasacyjną poprawnie określi, jakie przepisy jego zdaniem naruszył wojewódzki sąd administracyjny i na czym owo naruszenie polegało.
Na wstępie należy wskazać, że wznowienie postępowania administracyjnego jest instytucją procesową stwarzającą prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, dotknięte było kwalifikowaną wadliwością prawną przewidzianą w art. 145 § 1 k.p.a., art. 145a § 1 k.p.a. lub art. 146b § 1 k.p.a. Stanowi ono odstępstwo od ustanowionej w art. 16 § 1 k.p.a. ogólnej zasady trwałości decyzji administracyjnej. Ratio legis istnienia tej instytucji wynika z faktu, iż po podjęciu decyzji ostatecznej może wyjść na jaw wadliwość postępowania, w którym orzeczenie takie zapadło, albo też mogą pojawić się okoliczności podważające znaczenie przesłanek, na których oparto rozstrzygnięcie sprawy. Zauważenia jednak wymaga, że wznowienie postępowania ma ściśle określone granice, wyznaczone treścią decyzji ostatecznej oraz podstawą wznowienia. Tym samym ze względu na szczególny charakter tego trybu postępowania, przesłanki warunkujące wznowienie postępowania administracyjnego nie mogą być domniemywane ani interpretowane rozszerzająco, a wykładnia przepisów określających warunki wznowienia postępowania musi być ścisła.
Postępowanie administracyjne, po wpłynięciu podania o wznowienie postępowania, jest podzielone na dwa etapy. W pierwszym etapie organ bada, czy wniosek o wznowienie postępowania oparty jest na ustawowych przesłankach wznowienia wymienionych w art. 145 § 1 k.p.a., art. 145a § 1 k.p.a. i art. 145b § 1 k.p.a., a także czy został on wniesiony z zachowaniem terminów przewidzianych w art. 148 k.p.a. oraz czy osoba wnosząca podanie jest stroną tego postępowania. Negatywna weryfikacja którejkolwiek z tych przesłanek uprawnia organ do wydania postanowienia o odmowie wznowienia postępowania w oparciu o art. 149 § 3 k.p.a. Natomiast drugi etap obejmuje kontrolę merytoryczną, tj. postępowanie co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia co do istoty sprawy.
Wznowienia postępowania administracyjnego nie można utożsamiać z koniecznością jego przeprowadzenia od nowa. Wznowione postępowanie administracyjne nie jest również kontynuacją dotychczas prowadzonej sprawy. Są to dwie odrębne płaszczyzny, rządzące się swoimi prawami i ukierunkowane na osiągnięcie zupełnie odmiennych celów. O ile bowiem w przypadku postępowania administracyjnego prowadzonego w trybie zwykłym organy administracji publicznej zobligowane są do rozstrzygnięcia istoty sprawy, o tyle w ramach wznowionego postępowania ich uwaga winna być skoncentrowana na analizie istnienia kwalifikowanych wad procesowych wyliczonych w art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b k.p.a. Wszczęcie tego nadzwyczajnego trybu, a nawet zapadnięcie postanowienia o wznowieniu postępowania nie oznacza automatycznie, że dotychczas wydane akty przestają wywoływać skutki prawne i zostają wyeliminowane z obrotu prawnego.
Postępowanie wznowieniowe nie może być wykorzystywane do pełnej merytorycznej kontroli decyzji wydanej w postępowaniu zwykłym. Wznowienie postępowania ma ściśle określone granice, wyznaczone treścią decyzji ostatecznej oraz podstawą wznowienia. W myśl art. 149 § 2 k.p.a. postanowienie o wznowieniu stanowi jedynie podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ stosownego postępowania co do przyczyn wznowienia, a następnie wydania rozstrzygnięcia. Zadaniem organu prowadzącego postępowanie wznowieniowe jest w pierwszej kolejności ustalenie istnienia kwalifikowanych wad procesowych wyliczonych w art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b k.p.a. Dopiero w przypadku ustalenia jednej z tych wad organ może przystąpić do oceny wpływu tej wady na rozstrzygnięcie zawarte w decyzji dotychczasowej. Postępowanie to kończy się zatem wydaniem decyzji, którą organ odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej albo uchyla ją, wydając nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy (art. 151 § 1 k.p.a.). Przedmiotem postępowania wznowieniowego nie jest zatem ponowne rozpoznanie sprawy we wszystkich jej aspektach, ale wyłącznie celem takiego postępowania jako postępowania nadzwyczajnego jest ustalenie, czy postępowanie zakończone ostateczną decyzją było dotknięte jedną z wad wymienionych w art. 145 § 1 k.p.a. i następnie wydanie jednego z możliwych przewidzianych w art. 151 k.p.a. rozstrzygnięć. Naturalną konsekwencją powyższego jest stwierdzenie, że postępowania nadzwyczajne nie mogą zastępować kontroli instancyjnej oraz ewentualnego badania legalności merytorycznej decyzji (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 lutego 2025r., sygn. akt I OSK 1932/21). Postępowanie wznowieniowe ogranicza się do badania przyczyn wznowienia postępowania oraz rozstrzygnięcia sprawy co do istoty w tym sensie, czy powołana we wniosku przesłanka ma wpływ na to rozstrzygnięcie.
Ocenę zarzutu kasacyjnego dotyczącego naruszenia przepisów postępowania mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 151 p.p.s.a. z uwagi na bezzasadne oddalenie skargi w sytuacji, gdy zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. w zw. z art. 80, art. 81a, art. 77 § 1 i § 4, art. 75 § 1, a także art. 7, art. 8 § 1, art. 11 i art. 12 § 1 k.p.a. przy uwzględnieniu art. 66 § 2 i art. 348 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 roku kodeks cywilny, z uwagi na bezzasadne uznanie, że przedłożone przez skarżącego kwity wagowe nie są istotnymi dowodami w sprawie nałożenia pieniężnej kary administracyjnej za zbieranie odpadów bez wymaganego zezwolenia, nie świadczą o przekazaniu przez skarżącą objętych tymi kwitami odpadów w posiadanie podmiotowi trzeciemu tj. A. spółka z o.o. oraz, że spółka ta nie jest pośrednikiem w obrocie odpadami w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 20 u.o., a tym samym podmiotem odpowiedzialnym za gospodarowanie odpadami przekazanymi jej przez skarżącą przy uwzględnieniu treści umowy użyczenia wiążącej te podmioty zawartej w dniu 19 lutego 2018 roku poprzedzić należy wskazaniem, iż stosownie do art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Bezspornym jest, że kwity wagowe na które powołuje się we wniosku o wznowienie postępowania skarżąca kasacyjnie spółka jako dowód istniały w dacie podejmowania decyzji ostatecznej. Co istotne, nie chodzi tu o jakiekolwiek nowe okoliczności i nowe dowody, gdyż te nowe okoliczności i nowe dowody muszą stanowić podstawę wydania decyzji odmiennej treści, przy czym wystarczy tu prawdopodobieństwo wydania takiej decyzji (wyrok NSA z 25 czerwca 1985 r., I SA 198/85, ONSA 1985/1, poz. 35, zgodnie z którym przez nową okoliczność istotną dla sprawy (art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.) należy rozumieć taką okoliczność, która mogła mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy). Podobnie zagadnienie to zostało ujęte w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 czerwca 2000 r., V SA 1885/99, LEX nr 50152, w którym przyjęto, że przez nową okoliczność istotną dla sprawy należy rozumieć taką okoliczność, która mogła mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy, co oznacza, iż w sprawie zapadłaby decyzja co do swej istoty odmienna od rozstrzygnięcia dotychczasowego. Z kolei w wyroku z 7 lutego 2007 r., I OSK 429/06, tegoż Sądu, zaznaczono, że przesłanka wznowienia postępowania określona w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. będzie zachodziła wówczas, gdy ujawnione nowe okoliczności faktyczne lub dowody nieznane organowi wydającemu decyzje są istotne dla sprawy, tzn. dotyczą przedmiotu sprawy oraz mają znaczenie prawne, mające w konsekwencji wpływ na treść decyzji w kwestiach zasadniczych. Tę "istotność" nowych dowodów (nowych okoliczności faktycznych) organ musi wykazać.
Okolicznością faktyczną istotną dla sprawy jest zatem taka okoliczność, która mogła mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy, co oznacza, że w sprawie mogłaby zapaść decyzja co do swej istoty odmienna od rozstrzygnięcia dotychczasowego (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 kwietnia 2018 r., II OSK 1631/16). Chodzi zatem o okoliczności istotne w takim znaczeniu, że ich istnienie lub brak bezpośrednio wpływają na treść rozstrzygnięcia. Okoliczności te muszą więc być prawotwórcze, z punktu widzenia znajdującego zastosowanie w sprawie przepisu prawa materialnego". Z kolei w wyroku z 12 stycznia 2023 r., II OSK 103/20, Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, że "Istotność nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów odnosić trzeba do tego wyróżnika charakteryzującego określone okoliczności faktyczne lub dowody, który sprawia, że odnosząc się do przedmiotu sprawy załatwionej decyzją, dane okoliczności faktyczne lub dowody mają wpływ na sposób konkretyzacji normy administracyjnego prawa materialnego. Jej rozumienie powinno mieć za podstawę stwierdzenie, że tylko te okoliczności faktyczne lub dowody są istotne, gdy zakładać należy, iż w sytuacji ich wyjścia na jaw i zapoznania się z nimi przez organ, w oparciu o nie same lub zestawiając je z innymi znanymi okolicznościami faktycznymi, organ, przeprowadzając postępowanie dowodowe, w sposób odmienny mógłby określić podstawę faktyczną wydawanej decyzji, a w konsekwencji inaczej rozstrzygnąć merytorycznie sprawę".
Spełnienie przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., otwierającej ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy zakończonej decyzją ostateczną, wymaga zatem wystąpienia łącznie trzech warunków. Pierwszy przewiduje, że zgłoszone okoliczności faktyczne lub dowody są nowe, a zatem nie były znane organowi rozpoznającemu sprawę w postępowaniu zwykłym. Drugi warunek wymaga, by nowe okoliczności faktyczne, nowe dowody miały istotne znaczenie dla sprawy. Występuje tu związek z regulacją materialnoprawną. Trzeci warunek, to istnienie okoliczności faktycznej, istnienie dowodu w dniu wydania decyzji objętej żądaniem wznowienia postępowania. Spełnienie łącznie tych trzech warunków daje podstawy do stwierdzenia, że postępowanie zakończone ostateczną decyzją zostało dotknięte istotnym naruszeniem przepisów prawa procesowego co do ustalenia stanu faktycznego, uzasadniając ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy uznać należy, że skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie. Z akt sprawy administracyjnych dołączonych do skargi w oparciu, o które Sąd I instancji dokonał oceny jej zasadności wynika, że w sprawie zakończonej wydaniem decyzji, która w następstwie braku skutecznego wniesienia odwołania stała się ostateczna skarżącej kasacyjnie spółce wymierzono administracyjną karę pieniężną za zbieranie odpadów bez wymaganego pozwolenia. Do akt tych nie dołączono akt sprawy prowadzonej w trybie zwykłym zakończonej powyższą decyzją jak również nie dołączono samej decyzji wraz z sporządzonym przez organ jej uzasadnieniem. Z akt sprawy administracyjnej nie wynika, aby aktami sprawy administracyjnej zakończonej wydaniem decyzji ostatecznej stanowiącej przedmiot niniejszego postępowania prowadzonego w trybie wznowieniom dysponowały organy orzekające w przedmiocie wznowienia postępowania. Tym samym brak jest możliwości ustalenia w oparciu o jakie okoliczności i jakie dowody organ prowadzący postępowanie w przedmiocie nałożenia administracyjnej kary pieniężnej, uznał skarżącą spółkę za posiadacza odpadów w oparciu o domniemanie wynikające z art. 3 ust. 1 pkt 19 u.o. tj., że władający powierzchnią ziemi jest posiadaczem odpadów znajdujących się na nieruchomości. Domniemanie to ma zastosowanie w przypadku, gdy władający nieruchomością, a w szczególności tak jak w niniejszej sprawie jej właściciel nie wykaże, że posiadaczem tych odpadów nie jest inny podmiot (osoba fizyczna, osoba prawna czy też jednostka organizacyjna nie posiadająca osobowości prawnej). Jak wynika z dotychczas zgromadzonego materiału dowodowego w postępowaniu zwykłym skarżąca spółka podjęła działania mające wykazać, że posiadaczem odpadów jest inny podmiot i było to przedmiotem rozważań i oceny organów prowadzących to postępowanie. Takimi dowodami była w szczególności umowa dzierżawy, na którą wskazuje skarżąca spółka, pozwolenie na zbieranie odpadów którym legitymowała się A. spółka z o.o. Dokumenty te zostały przedłożone przez skarżącą spółkę wraz z skargą kasacyjna z jednoczesnym wskazaniem, że zostały one złożone także w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji ostatecznej stanowiącej przedmiot niniejszego postępowania wznowieniowego. Tym samym uwzględniając rozważania dotyczące definicji pojęcia istotne nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję niezbędne jest odniesienie przedstawionego dowodu w postaci kart ważenia i okoliczności wynikających z tych dokumentów do całości zgromadzonego materiału dowodowego w postępowaniu zwykłym i dopiero w oparciu o tak dokonana analizę ustalenie, czy karty te można uznać za nowy istotny dowód dla sprawy uzasadniający zastosowanie art. 151 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Brak akt sprawy zakończonej wydaniem decyzji ostatecznej de facto uniemożliwia dokonanie takiej oceny, w szczególności gdy można przypuszczać, że organ w postępowaniu zwykłym dysponował nie tylko dowodami na które wskazuje skarżąca w skardze kasacyjnej tj. umową użyczenia i wspomnianym zezwoleniem na zbieranie odpadów. Podkreślić bowiem należy, że uznania za istotne nowe okoliczności faktyczne i dowód dla sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. nie można ograniczyć tylko do nowych okoliczności faktycznych i dowodów w oparciu o nie same organ prowadzący postępowanie dowodowe, w sposób odmienny mógłby określić podstawę faktyczną wydanej decyzji, a w konsekwencji inaczej rozstrzygnąć merytorycznie sprawę ale także takie, które w zestawieniu ich z innymi okolicznościami faktycznymi doprowadzić do powyższego rezultatu.
Dokonując analizy uzasadnienia zaskarżonego wyroku stwierdzić należy, że Sąd I instancji ograniczył się do oceny nowej istotnej okoliczności faktycznej w sprawie oraz nowych dowodów, z których one wynikają jakimi w niniejszej sprawie są karty ważenia jedynie do sytuacji, gdy w oparciu o nie same organ w sposób odmienny mógłby określić podstawę faktyczną wydanej decyzji, a w konsekwencji inaczej ją rozstrzygnąć. Pominął natomiast w swej ocenie drugi ze wskazanych aspektów dotyczący oceny w zestawieniu z innymi już ustalonymi okolicznościami i dowodami znanymi w sprawie. Powyższe uchybienie jest o tyle istotne, że w odwołaniu od decyzji organu I instancji jak i w złożonej skardze skarżąca spółka upatruje spełnienie przesłanki wznowieniowej określonej w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. w tym drugim aspekcie. W tym zakresie Sąd I instancji faktycznie nie dokonał wymaganej oceny. Do takiego samego wniosku zdaje się prowadzić analiza uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Powyższe skutkuje uznaniem za zasadnym zarzutu kasacyjnego dotyczącego naruszenia art. 151 p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi przez Sąd I instancji w sytuacji, gdy nie rozpatrzył on kwestii naruszenia przez organy art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. oraz przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego poprzedzającego wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Naczelny Sąd Administracyjny nie przesądza w niniejszej sprawie, że zachodzą podstawy przemawiające za spełnieniem przesłanki określonej w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Taka ocena nie jest możliwa wobec braku między innymi akt sprawy, w której wydano decyzję ostateczną zawierających pełny materiał dowodowy zgromadzony w postępowaniu poprzedzającym jej wydanie, a tym samym dokonanie oceny czy postępowaniu temu można przypisać wadę określoną w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. w znaczeniu wyżej opisanym i dopiero w przypadku pozytywnej odpowiedzi stwierdzić czy organy winny przystąpić do kolejnego etapu postępowania wznowieniowego kończącego się decyzją, o której mowa w art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a.
Stwierdzić jednocześnie należy, że tak pogłębionej ocen y zabrakło także w uzasadnieniach zarówno zaskarżonej decyzji jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
Stwierdzenie zasadności wniesionej skargi kasacyjnej w tym zakresie skutkować musi uchyleniem zaskarżonego wyroku i przy uwzględnieniu, że istota sprawy została dostatecznie wyjaśniono rozpatrzono skargę wniesioną przez skarżącego. Z przyczyn wyżej wskazanych zasługuje ona na uwzględnienie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Jednocześnie stwierdzić należy, że wykazany brak akt sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną czyni niemożliwym dokonanie oceny pozostałych zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania, albowiem ocena ta byłaby przeprowadzona w oparciu o niezupełny materiał dowodowy. Brak ustalenia wszystkich istotnych do rozstrzygnięcia niniejszej sprawy okoliczności nie pozwala także na dokonanie oceny podniesionych zarzutów dotyczących naruszenia przepisów prawa materialnego,
Mając powyższe na uwadze w oparciu o art. 188 p.p.s.a. orzeczono jak w pkt 1 wyroku.
Przystępując do ponownej oceny sprawy organy winien uwzględnić powyższe rozważania i wynikające z nich wskazania co do wykładni prawa dotyczącej art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. i wynikającej z niej zakresu w jakim należy poddać kontroli zaskarżoną decyzję wydaną w postępowaniu wznowieniowym. Oczywistym jest także konieczność przeprowadzenia z uwagi na okoliczności niniejszej sprawy wnikliwej, obiektywnej oceny "wiarygodności" przedłożonych przez skarżącego kwitów wagowych. Nie może ujść uwadze, że skarżący jako prowadzący działalność gospodarczą obowiązany jest do jej prowadzenia z należytą staranności, w tym gromadzenia stosownej dokumentacji z tą działalności związaną. Jednocześnie należy ponownie podkreślić, że dokonanie oceny spełnienia przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. nie może prowadzić do oceny wydanej w postępowaniu zwykłym decyzji według zasad właściwych do postępowania odwoławczego, a więc przerodzić się w kolejną zwykłą instancję jej kontroli.
O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 200 i art. 203 pkt 1 p.p.s.a. Zasądzono od organu na rzecz skarżącej spółki zwrot poniesionych kosztów postępowania kasacyjnego tj. zwrot uiszczonego wpisu od skargi vw wysokości 200 zł oraz od skargi kasacyjnej w wysokości 100 zł, wynagrodzenia pełnomocnika będącego radcą prawnym w oparciu o § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b) rozporządzenia Ministra sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz.U. z 2023r., poz. 1935 ze zm.) t.j. 360 zł oraz uiszczoną opłatę skarbową od udzielonego pełnomocnictwa procesowego w wysokości 17 zł (łącznie 677 zł).