III OSK 1622/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku stwierdził bezskuteczność czynności Burmistrza M. w sprawie zwrotu kosztów dowozu dziecka do szkoły. Sąd uznał, że obowiązek gminy wynikający z art. 39 ust. 3 pkt 1 Prawa oświatowego (zwrot kosztów dowozu, jeśli droga do szkoły obwodowej przekracza 3 km) istnieje niezależnie od tego, czy dziecko uczęszcza do szkoły obwodowej, czy do innej. Sąd podkreślił, że wykładnia ta jest zgodna z celem ustawy, jakim jest zapewnienie równego dostępu do edukacji (art. 70 Konstytucji RP), i że rodzice mają prawo wyboru szkoły bez ponoszenia negatywnych konsekwencji. W analizowanej sprawie odległość do szkoły obwodowej (11 km) i szkoły faktycznie uczęszczanej (9,4 km) przekraczała 3 km, a koszty dowozu do szkoły faktycznie uczęszczanej były niższe niż do szkoły obwodowej. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną Burmistrza, zważył, że jedyny zarzut naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 39 ust. 3 pkt 1 P.o. nie jest zasadny. NSA potwierdził, że obowiązek gminy nie jest uzależniony od uczęszczania do szkoły obwodowej, a jedynie od odległości od niej, i że rodzice mają prawo wyboru szkoły bez negatywnych skutków finansowych. Sąd oddalił skargę kasacyjną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie prawa rodziców do wyboru szkoły dla dziecka bez negatywnych konsekwencji finansowych związanych z dowozem, nawet jeśli szkoła ta nie jest obwodowa, pod warunkiem spełnienia kryterium odległości od szkoły obwodowej.
Orzeczenie dotyczy konkretnych przepisów Prawa oświatowego i może wymagać analizy w kontekście lokalnych uchwał rady gminy dotyczących organizacji dowozu.
Zagadnienia prawne (2)
Czy obowiązek gminy zapewnienia bezpłatnego transportu lub zwrotu kosztów dowozu dziecka do szkoły powstaje, gdy dziecko uczęszcza do szkoły innej niż obwodowa, ale odległość od szkoły obwodowej przekracza 3 km?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, obowiązek gminy istnieje niezależnie od tego, czy dziecko uczęszcza do szkoły obwodowej, czy do innej, pod warunkiem, że odległość od szkoły obwodowej przekracza 3 km.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przepis art. 39 ust. 3 pkt 1 Prawa oświatowego nie uzależnia obowiązku gminy od uczęszczania do szkoły obwodowej, a jedynie od odległości od niej. Wykładnia ta jest zgodna z konstytucyjnym prawem do nauki i celem ustawy, jakim jest zapewnienie równego dostępu do edukacji.
Czy rodzice mają prawo wyboru szkoły dla dziecka bez ponoszenia negatywnych konsekwencji finansowych związanych z dowozem, jeśli wybrana szkoła jest dalej położona niż szkoła obwodowa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, rodzice mają prawo wyboru szkoły, a gmina powinna pokryć koszty dowozu do wybranej szkoły, ale nie wyższe niż koszty dowozu do szkoły obwodowej.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że z dokonanego przez rodziców wyboru szkoły nie powinni ponosić negatywnych skutków. Gmina ma obowiązek pokryć koszty dowozu do wybranej szkoły, ale limitując je do wysokości kosztów dowozu do szkoły obwodowej.
Przepisy (13)
Główne
P.o. art. 39 § ust. 3 pkt 1
Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe
Obowiązek gminy zapewnienia bezpłatnego transportu lub zwrotu kosztów dowozu istnieje, gdy droga dziecka z domu do szkoły, w której obwodzie dziecko mieszka, przekracza 3 km (dla klas I-IV) lub 4 km (dla klas V-VIII), niezależnie od tego, czy dziecko uczęszcza do szkoły obwodowej.
Pomocnicze
P.o. art. 39 § ust. 1
Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe
P.o. art. 39 § ust. 2 pkt 1
Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe
P.o. art. 39 § ust. 3 pkt 2
Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe
P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 146 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 183 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 189
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 182 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądach administracyjnymi
P.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 176
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Obowiązek gminy zapewnienia dowozu lub zwrotu kosztów istnieje, gdy odległość od szkoły obwodowej przekracza 3 km, niezależnie od uczęszczania do szkoły obwodowej. • Rodzice mają prawo wyboru szkoły dla dziecka bez ponoszenia negatywnych konsekwencji finansowych. • Wykładnia przepisów musi być zgodna z konstytucyjnym prawem do nauki.
Odrzucone argumenty
Obowiązek gminy istnieje tylko wtedy, gdy dziecko uczęszcza do szkoły obwodowej, a odległość od niej przekracza 3 km.
Godne uwagi sformułowania
z zastosowaniem wykładni językowej art. 39 ust. 3 pkt 1 P.o. nie prowadzi do wniosków wyciągniętych przez organ • Przepis ten nie wprowadza bowiem literalnie zasady, że koszty dowozu przysługują jedynie do szkoły obwodowej. • dokonując wykładni treści przepisu art. 39 ust. 3 pkt 1 P.o. należało także, w ramach wykładni systemowej, uwzględnić konieczność zapewnienia zgodności wyników tej wykładni z Konstytucją RP. • obowiązek gminy związany z dowozem dzieci i młodzieży do szkół wiąże się z realizacją konstytucyjnego prawa do nauki (art. 70 Konstytucji RP). • podjęcie przez rodziców decyzji o realizowaniu przez dziecko edukacji w innej szkole niż właściwa dla miejsca zamieszkania szkoła obwodowa jest, co do zasady możliwe. • z tak dokonanego wyboru nie mogą ponosić negatywnych skutków.
Skład orzekający
Artur Kuś
przewodniczący
Kazimierz Bandarzewski
sprawozdawca
Mirosław Wincenciak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie prawa rodziców do wyboru szkoły dla dziecka bez negatywnych konsekwencji finansowych związanych z dowozem, nawet jeśli szkoła ta nie jest obwodowa, pod warunkiem spełnienia kryterium odległości od szkoły obwodowej."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnych przepisów Prawa oświatowego i może wymagać analizy w kontekście lokalnych uchwał rady gminy dotyczących organizacji dowozu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu rodziców, którzy chcą wybrać dla swoich dzieci lepszą szkołę, ale obawiają się dodatkowych kosztów. Orzeczenie jasno rozstrzyga tę kwestię, potwierdzając prawo wyboru i obowiązek gminy.
“Czy gmina musi płacić za dowóz do szkoły spoza obwodu? NSA rozwiewa wątpliwości rodziców.”
Sektor
edukacja
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.