III OSK 1578/22

III OSK 1578/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-09-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-06-27
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jerzy Stelmasiak /przewodniczący/
Sławomir Pauter
Teresa Zyglewska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6135 Odpady
Hasła tematyczne
Odpady
Sygn. powiązane
IV SA/Wa 346/22 - Wyrok WSA w Warszawie z 2022-04-12
Skarżony organ
Minister Środowiska
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 2056
art. 40 ust. 3
Ustawa z dnia 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji
Dz.U. 2020 poz 1740
art. 865 § 1 i 2, art. 866
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak Sędziowie: Sędzia NSA Teresa Zyglewska (spr.) Sędzia del. WSA Sławomir Pauter Protokolant: starszy asystent sędziego Tomasz Godlewski po rozpoznaniu w dniu 9 września 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej W.K. i W.K1. wspólników spółki cywilnej K. s.c. z siedzibą w Ł. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 kwietnia 2022 r., sygn. akt IV SA/Wa 346/22 w sprawie ze skargi W.K. i W.K1. wspólników spółki cywilnej K. s.c. z siedzibą w Ł. na decyzję Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 10 stycznia 2022 r., nr DIŚ-III.411.190.2021.AT.2 w przedmiocie cofnięcia bez odszkodowania pozwolenia na wytwarzanie odpadów niebezpiecznych i innych niż niebezpieczne oraz zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie przetwarzania i zbierania odpadów niebezpiecznych i innych niż niebezpieczne w związku z prowadzeniem stacji demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wyrokiem z 12 kwietnia 2022 r., sygn. akt IV SA/Wa 346/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: Sąd I instancji, WSA) oddalił skargę W.K. i W.K1. wspólników spółki cywilnej K. s.c. z siedzibą w Ł. na decyzję Ministra Klimatu i Środowiska (dalej: organ, Minister) z 10 stycznia 2022 r., nr DIŚ-III.411.190.2021.AT.2 w przedmiocie cofnięcia bez odszkodowania pozwolenia na wytwarzanie odpadów niebezpiecznych i innych niż niebezpieczne oraz zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie przetwarzania i zbierania odpadów niebezpiecznych i innych niż niebezpieczne w związku z prowadzeniem stacji demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji.
Z powyższym rozstrzygnięciem nie zgodzili się W.K. i W.K1. wspólnicy spółki cywilnej K. s.c. z siedzibą w Ł. (dalej: skarżący kasacyjnie) i w skardze kasacyjnej zarzucili zaskarżonemu wyrokowi:
1. naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, tj. naruszenie art. 40 ust. 3 ustawy z dnia 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji (dalej: ustawa o recyklingu) w zw. z art. 865 i art. 866 k.c. i treścią umowy spółki cywilnej między skarżącymi poprzez:
- błędną wykładnię ww. regulacji i uznanie, że działanie jednego ze skarżących jako wspólnika spółki cywilnej działającego bez umocowania i z naruszeniem treści umowy spółki cywilnej, winno skutkować zastosowaniem sankcji w postaci cofnięcia pozwolenia na wytwarzanie odpadów (...) w części dotyczącej prowadzenia stacji demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji i ustalenie terminu na usunięcie zmagazynowanych odpadów wobec obu wspólników;
- błędną wykładnię ww. regulacji poprzez pominięcie, iż art. 865 i art. 866 k.c. stanowią normy o charakterze dyspozytywnym, które umożliwiały skarżącym odmienne od kodeksowej formuły uregulowanie zasad prowadzenia przez nich działalności gospodarczej w formie spółki cywilnej i wykluczenie samodzielnego działania ze skutkiem dla obu wspólników;
- niewłaściwe zastosowanie ww. regulacji i uznanie, że prawidłowym było cofnięcie obu skarżącym pozwolenia na wytwarzanie odpadów (...) w części dotyczącej prowadzenia stacji demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji i ustalenia terminu na usunięcie odpadów zmagazynowanych jest rozstrzygnięciem prawidłowym, w sytuacji gdy skarżący W.K1. nie miał uprawnienia do wystawienia zaświadczeń o demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji bez przyjęcia pojazdów (nr B/A/24/084/21 z 10 marca 2O21 r. oraz nr B/A/24/115/21 z 2 kwietnia 2021 r.) i regulacja z art. 40 ust. 3 ustawy o recyklingu nie powinna być zastosowana;
2. naruszenie przepisów postępowania mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez naruszenie:
a) art. 151 p.p.s.a. i art. 145 § 1 pkt 2) p.p.s.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i oddalenie skargi pomimo występowania podstaw do jej uwzględnienia i stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Klimatu i Środowiska z 10 stycznia 2022 r. i utrzymanej nią w mocy decyzji Marszałka Województwa Podlaskiego z 25 listopada 2021 r. w oparciu o art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. bądź o art. 156 § 1 pkt 2) k.p.a., w sytuacji gdy cofnięcie pozwolenia na wytwarzanie odpadów (...) zaadresowano do obu skarżących łącznie, w tym do W.K., gdy W.K1. wystawił dwa zaświadczenia o demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji bez przyjęcia pojazdów (nr B/A/24/084/21 z 10 marca 2021 r. oraz nr B/A/24/115/21 z 2 kwietnia 2021 r.), działając bez umocowania drugiego wspólnika, co w konsekwencji wyklucza cofnięcie pozwolenia na wytwarzanie odpadów (...) w części dotyczącej prowadzenia stacji demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji i ustalenia terminu na usunięcie zmagazynowanych od padów, jako takiego w całości, ewentualnie
naruszenie art. 151 p.p.s.a. poprzez jego zastosowanie oraz art. 145 § 1 pkt 1) lit. c p.p.s.a. pomimo występowania podstaw do uwzględnienia skargi i uchylenia decyzji Ministra Klimatu i Środowiska z 10 stycznia 2022 r. i utrzymanej nią w mocy decyzji Marszałka Województwa Podlaskiego w sytuacji, gdy zaskarżona decyzja i decyzja ją poprzedzająca wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 7a, art. 8 § 1 i art. 80 k.p.a., i gdy zaskarżony wyrok został wydany z naruszeniem art. 106 § 5 p.p.s.a. w zw. z art. 233 § 1 k.p.c. - ze względu na niewyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego oraz jego dowolną ocenę wraz z pominięciem zasady rozstrzygania wątpliwości co do treści normy prawnej na korzyść strony, prowadzące do pominięcia istotnej dla sprawy okoliczności, że W.K1. z uwagi na treść stosunku spółki cywilnej łączącego skarżących i brak zgody W.K., nie miał uprawnienia do wystawienia zaświadczeń o demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji bez przyjęcia pojazdów, a co za tym idzie nieprawidłowość ta nie mogła skutkować zastosowaniem art. 40 ust. 3 ustawy o recyklingu i cofnięciem pozwoleń obu skarżącym jako wspólnikom spółki;
b) art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez niewyjaśnienie w podstawie prawnej rozstrzygnięcia, dlaczego fakt uregulowania w spółce skarżących zasad dotyczących reprezentacji na podstawie dyspozytywnego przepisu art. 866 k.c. w sposób odmienny od podstawowego modelu funkcjonowania spółki cywilnej (gdy uprawnionym do reprezentacji był W.K.), upoważniał W.K1. do wydania zaświadczenia o demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji ze skutkiem również dla drugiego wspólnika W.K.
Wobec tak sformułowanych zarzutów skarżący kasacyjnie wnieśli o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, zasądzenie na rzecz skarżących solidarnie kosztów postępowania według norm przepisanych za obie instancje, w tym kosztów zastępstwa procesowego, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości, rozpoznanie skargi oraz orzeczenie reformatoryjne w trybie art. 188 p.p.s.a. i - stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Marszałka Województwa Podlaskiego z 25 listopada 2021 r. całości, ewentualnie - uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Marszałka Województwa Podlaskiego z 25 listopada 2021 r. w całości oraz umorzenie postępowania administracyjnego w całości i zasądzenie na rzecz skarżących solidarnie kosztów postępowania według norm przepisanych za obie instancje, w tym kosztów zastępstwa procesowego, a także rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.
W uzasadnieniu przedstawiono argumentację przemawiającą za zasadnością skargi kasacyjnej.
Skarżący stoją na stanowisku, że w niniejszej sprawie doszło do wydania rozstrzygnięcia na podstawie art. 40 ust. 3 ustawy o recyklingu z pominięciem obowiązujących w spółce cywilnej skarżących zasad prowadzenia spraw w zakresie zwykłych czynności i reprezentacji.
Skarżący w uzasadnieniu skargi kasacyjnej podnieśli, iż zgodnie z § 3 umowy spółki "prowadzenie spraw spółki ograniczone do czynności zwykłego zarządu wspólnicy powierzają W.K.". Tym samym skarżący kasacyjnie dokonali umownej modyfikacji unormowania wynikającego z art. 865 k.c. i zdecydowali, iż czynności zwykłego zarządu będą wykonywane jedynie przez W.K. Mimo, iż czynności prowadzenia spraw spółki można odnosić w zasadzie do stosunków wewnętrznych między wspólnikami, to biorąc pod uwagę treść art. 866 k.c. w przypadku skarżących, którzy nie uregulowali w umowie spółki zasad reprezentacji, zasady prowadzenia spraw przekładają się również na sposób reprezentacji. W oparciu o to skarżący stwierdzili, że uprawnionym do reprezentowania wspólników zgodnie z art. 866 k.c. i umową spółki cywilnej był jedynie W.K., a tym samym wystawione przez W.K1. zaświadczenia o demontażu dwóch pojazdów bez ich przyjęcia do recyklingu na podstawie art. 104 k.c. jest nieważne. Skarżący zaznaczyli, iż W.K. nigdy nie zgadzał się na działanie W.K1., które mogłoby być niezgodne z prawem.
Zdaniem skarżących kasacyjnie, w przypadku wątpliwości, które powinny nasunąć się organowi prowadzącemu postępowanie co do reprezentacji spółki cywilnej w chwili analizowania zaświadczeń o demontażu, niezbędne było wezwanie skarżących do wyjaśnienia tej kwestii. Tymczasem organy pominęły w ogóle tę okoliczność, czym dopuściły się naruszenia przepisów postępowania. Sąd I instancji pomimo przeprowadzenia dowodu z umowy spółki dokonał oceny w oderwaniu od ustalonych w niej zasad prowadzenia spraw z zakresu zwykłych czynności i reprezentacji i skupił się na ustawowym uregulowaniu tej kwestii, które w niniejszej sprawie jest odmienne. System prowadzenia działalności przez skarżących miał, według nich, uzasadnienie w przyjętym podziale zysków i strat z prowadzonej działalności.
Skarżący podnieśli, że zgodnie z decyzją Marszałka Województwa Podlaskiego z 25 listopada 2014 r. pozwolenie na wytwarzanie odpadów (...) posiadał każdy ze skarżących indywidualnie. Dlatego w sytuacji stwierdzenia, że nieprawidłowości w zakresie wystawienia zaświadczenia o demontażu dopuścił się jeden ze wspólników, to negatywne konsekwencje w postaci cofnięcia pozwolenia nie mogą dotyczyć drugiego, ponieważ nieprawidłowości dopuścił się wspólnik niemający uprawnienia do reprezentowania drugiego. Według skarżących wynika to z faktu, że umowa spółki cywilnej nie tworzy odrębnego podmiotu. Jest jedynie umową wiążącą wspólników w prowadzonej przez nich działalności gospodarczej. W konsekwencji cofnięcie zezwolenia może dotyczyć tylko wspólników, nie zaś spółki cywilnej. Zgodnie z literalną treścią art. 40 ust. 3 ustawy o recyklingu - adresatem ewentualnego cofnięcia pozwolenia jest przedsiębiorca. Nie mogą być nim wszyscy wspólnicy jako odrębni przedsiębiorcy prowadzący działalność w formie spółki cywilnej, jeżeli naruszenia nie można przypisać wszystkim wspólnikom.
W ocenie skarżących kasacyjnie, W.K1. dopuścił się naruszenia poza wiedzą i wolą drugiego wspólnika, więc nie sposób przyjąć, iż odpowiedzialność administracyjną winien ponosić również ten drugi wspólnik. Co więcej art. 24 i art. 40 ust. 3 ustawy o recyklingu wyraźnie wskazuje, iż adresatem tych regulacji jest przedsiębiorca. Odpowiedzialności tej nie można interpretować w sposób rozszerzający. Skoro zatem W.K1. jako odrębny przedsiębiorca nie działał w imieniu W.K, to cofnięcie pozwolenia na wytwarzanie odpadów W.K. było nieprawidłowe. Biorąc pod uwagę, iż decyzja zezwalająca na wytwarzanie odpadów została zredagowana w sposób dotyczący łącznie obu wspólników, to cofnięcie pozwolenia obu wspólnikom jest nieprawidłowe.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. w niniejszej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez sąd II instancji, który w odróżnieniu od sądu I instancji nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej.
Skarga kasacyjna nie jest zasadna i nie zasługuje na uwzględnienie.
Nie jest oparty na usprawiedliwionych podstawach zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 40 ust. 3 ustawy z dnia 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji (Dz.U. z 2020 r., poz. 2056 ze zm.; dalej: ustawa o recyklingu pojazdów) w zw. z art. 865 i art. 866 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. z 2020 r., poz. 1740 ze zm.; dalej: k.c.).
Odnosząc się do powyższego zarzutu w pierwszej kolejności należy zauważyć, że jego konstrukcja nie spełnia przesłanek przewidzianych przepisami prawa.
W myśl art. 176 p.p.s.a. skarga kasacyjna powinna przytoczyć podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie. Przez podstawę kasacyjną należy rozumieć konkretny przepis prawa, którego naruszenie przez sąd I instancji zarzuca skarga kasacyjna. W odniesieniu do przepisu, który nie stanowi jednej zamkniętej całości, a składa się z ustępów, punktów i innych jednostek redakcyjnych, wymóg skutecznie wniesionej skargi kasacyjnej jest spełniony wówczas, gdy wskazuje ona konkretny przepis naruszony przez sąd I instancji, z podaniem numeru artykułu, ustępu, punktu i ewentualnie innej jednostki redakcyjnej przepisu. Do zachowania formy skargi kasacyjnej nie wystarczy wymienienie podstaw skargi kasacyjnej, ale konieczne jest także uzasadnienie podniesionej podstawy skargi przez wskazanie, które przepisy ustawy zostały naruszone i na czym to naruszenie polegało oraz jaki mogło mieć wpływ na wynik sprawy. W przeciwnym razie ocena skargi kasacyjnej nie jest w ogóle możliwa.
W omawianym zarzucie jako podstawę skargi kasacyjnej wskazano na art. 865 k.c., to jest na przepis składający się z trzech jednostek redakcyjnych nie precyzując, która konkretnie z tych jednostek stanowi podstawę wniesionego środka zaskarżenia. Z uzasadnienia skargi kasacyjnej wynika, że skarga kasacyjna dotyczy zarzutu naruszenia art. 865 § 1 i 2 k.c., z tych też powodów pomimo wad konstrukcyjnych skargi zarzut ten mógł zostać rozpoznany.
Zgodnie z art. 40 § 3 ustawy o recyklingu pojazdów "[j]eżeli przedsiębiorca prowadzący stację demontażu wydaje zaświadczenie o demontażu pojazdu lub zaświadczenie o przyjęciu niekompletnego pojazdu, bez przyjęcia pojazdu wycofanego z eksploatacji, marszałek województwa lub regionalny dyrektor ochrony środowiska cofa pozwolenie lub decyzję, o których mowa w ust. 1, w drodze decyzji, bez odszkodowania". Cofnięcie w takim przepadku pozwolenia lub decyzji jest więc obowiązkiem organu.
W rozpoznawanej sprawie nie jest kwestionowanym, że zostało wydane zaświadczenie o demontażu pojazdu bez fizycznego przyjęcia pojazdu do stacji demontażu. Zaświadczenie to zostało wystawione przez wspólnika spółki cywilnej W.K.
Zdaniem skarżących kasacyjnie W.K. nie był uprawniony do wydania takiego zaświadczenia, albowiem zgodnie z umową spółki cywilnej prowadzenie spraw spółki ograniczone do czynności zwykłego zarządu zostało powierzone W.K1. W związku z powyższym, w ocenie skarżących kasacyjnie, nie istniały podstawy do cofnięcia pozwolenia bez odszkodowania.
Powyższa argumentacja nie znajduje potwierdzenia w treści przepisów prawa cywilnego. Zgodnie bowiem z art. 865 § 1 k.c. każdy wspólnik jest uprawniony i zobowiązany do prowadzenia spraw spółki. W myśl zaś art. 865 § 2 k.c. każdy wspólnik może bez uprzedniej uchwały wspólników prowadzić sprawy, które nie przekraczają zakresu zwykłych czynności spółki. Jeżeli jednak przed zakończeniem takiej sprawy chociażby jeden z pozostałych wspólników sprzeciwi się jej prowadzeniu, potrzebna jest uchwała wspólników. Przepis ten normuje stosunki wewnętrzne spółki, co zostało także zauważone przez skarżących kasacyjnie. Oznacza to, że w stosunkach z osobami trzecimi wspólnicy spółki cywilnej nie mogą powoływać się na ustalenia umowne i wskazywać na wadę czynności prawnej z tej przyczyny, że czynności z zakresu prowadzenia spraw spółki, które nie przekraczają zwykłych czynności spółki zostały podjęte przez wspólnika, który nie był wskazany w umowie spółki do prowadzenia jej spraw z zakresu zwykłych czynności nie są zapisanymi w umowie spółki. Wynika to z faktu, że spółka cywilna wywołuje skutki tylko o charakterze wewnętrznym (między wspólnikami), natomiast w obrocie gospodarczym wspólnicy występują zawsze wyłącznie jako osoby fizyczne. Wystawienie w takim przypadku zaświadczenia wystawione przez W.K. było wiążące dla wszystkich wspólników i w żaden sposób nie wpływa na ważność takiej czynności (por. J. Gudowski (red.), Kodeks cywilny. Komentarz. Tom V. Zobowiązania. Komentarz do art. 865; wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z 22 sierpnia 2012 r., sygn. akt I ACa 602/12). W rozpoznawanej sprawie nie chodzi ponadto o kwestie związane z reprezentacją spółki i dokonywaniem czynności na zewnętrz, co przesądza o braku podstaw do naruszenia art. 866 k.c.
Nie ulega więc wątpliwości, że zostały spełnione przesłanki do cofnięcia bez odszkodowania pozwolenia na wytwarzanie odpadów oraz zezwolenia na przetwarzanie i zbieranie odpadów niebezpiecznych i innych niż niebezpieczne W.K. i W.K1. wspólnikom spółki cywilnej K. s.c. z siedzibą w Ł.
W związku z powyższym nieuprawniony jest zarzut skargi kasacyjnej dotyczący niewyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego i jego dowolną ocenę, to jest naruszenia art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 7a, art. 8 § 1, art. 80 k.p.a. i art. 106 § 5 p.p.s.a. w zw. z art. 233 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. z 2024 r., poz. 1568 ze zm.; dalej: k.p.c.).
Powyższe rozważania przesądzają także o niezasadności zarzutu skargi kasacyjnej dotyczącego naruszenia art. 151 p.p.s.a. przez jego zastosowanie oraz niezastosowanie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a., bądź art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Jak bowiem wykazano powyżej, W.K. jako wspólnik spółki cywilnej był uprawniony do wystawienia takich zaświadczeń, co w konsekwencji skutkowało koniecznością zastosowania przez organ art. 40 ust. 3 ustawy o recyklingu pojazdów.
Ponadto wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej nie istniała możliwość cofnięcia pozwolenia tylko w stosunku do jednego wspólnika spółki cywilnej. Zgodnie z utrwalonym w literaturze i orzecznictwie poglądem, należy uznać że w obrocie prawnym w tym w procesie, spółkę cywilną można oznaczyć tylko poprzez wskazanie wszystkich wspólników, zważywszy, że spółka cywilna jest jednostką organizacyjną, która nie posiada zdolności prawnej, a tym samym w obrocie nie może występować pod innym oznaczeniem, gdyż to co nazywamy spółką cywilną nie posiada własnej odrębnej od wspólników osobowości (zob. uchwała 7 sędziów SN, III CZP 111/95 z 26 stycznia 1996 r., OSNC 1996/5/63; wyrok SN I CK 191/03 z 7 listopad 2003 r.).
W związku z powyższym cofnięcie zezwolenia, jako wydanego wspólnikom spółki cywilnej musiało dotyczyć także wszystkich tych wspólników.
Odnosząc się do powyższego zarzutu skargi kasacyjnej dodać należy, że nie jest dopuszczalne formułowanie jego podstaw w taki sposób, że to Naczelny Sąd Administracyjny ma dokonać wyboru stosownej podstawy skargi kasacyjnej. W skardze kasacyjnej jako podstawę wskazano "art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. bądź art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a." Ponownie przypomnieć należy, że sprecyzowanie podstaw skargi kasacyjnej należy do jej autora.
W rozpoznawanej sprawie zasadnie Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się zaistnienia w sprawie przesłanek nieważności kontrolowanej decyzji opartych o art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. wskazując, że prawidłowo została ona skierowana do wszystkich wspólników spółki cywilnej. W sprawie nie doszło do naruszenia przepisów ani prawa materialnego, ani też przepisów postępowania, co czyni nieuprawnionym stanowisko skargi kasacyjnej o zaistnieniu podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji w oparciu o art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Nie był oparty na usprawiedliwionych podstawach także zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a.
Zgodnie z art. 141 § 4 p.p.s.a. uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Zatem naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. może mieć miejsce wtedy, gdy uzasadnienie nie zawiera wskazanych w tym przepisie elementów, a także wówczas, gdy uzasadnienie nie zawiera stanowiska odnośnie do przyjętego stanu faktycznego, a także gdy zaskarżony wyrok nie poddaje się kontroli instancyjnej z powodu wadliwości sporządzonego uzasadnienia (por. uchwała składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09; wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 18 września 2014 r., sygn. akt II GSK 1096/13; 27 listopada 2014 r., sygn. akt II GSK 584/13, 12 lutego 2015 r., sygn. akt II OSK 200/15, 27 sierpnia 2021 r., sygn. akt II GSK 1417/18).
Powyższe oznacza, że sąd administracyjny ma nie tylko obowiązek wskazania swojego rozstrzygnięcia (wypowiedzenia się w przedmiocie zgodności z prawem skarżonego aktu administracyjnego), ale i umotywowania swojego stanowiska w tym zakresie, tj. przedstawienia toku rozumowania, który doprowadził do podjęcia rozstrzygnięcia, w tym wskazania przyczyn zajęcia danego stanowiska, jak i powodów, dla których zarzuty i argumenty podnoszone przez stronę są lub nie są zasadne. Przy tym prawidłowo sporządzone uzasadnienie wyroku nie wymaga szczegółowego odniesienia się przez Sąd I instancji do wszystkich zarzutów skargi oraz podniesionej w niej argumentacji, a jedynie w zakresie niezbędnym do przeprowadzenia kontroli zaskarżonego aktu administracyjnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 3 sierpnia 2021 r., sygn. akt II OSK 3831/18).
Uzasadnienie musi pozwalać na skontrolowanie przez strony i sąd wyższej instancji, czy sąd orzekający nie popełnił w swoim rozumowaniu błędów, tj. winna zostać w nim uwidoczniona operacja logiczna, którą przeprowadził sąd, stosując określone normy prawne w rozstrzyganej sprawie (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 4 stycznia 2006 r., sygn. akt I FSK 372/05; 9 marca 2006 r., sygn. akt II OSK 632/05; 4 lutego 2015 r., sygn. akt II GSK 2304/13). Uzasadnienie wyroku powinno być więc tak sporządzone, aby wynikało z niego, dlaczego Sąd I instancji uznał zaskarżone orzeczenie za zgodne albo niezgodne z prawem. Winno stwarzać możliwość jednoznacznej rekonstrukcji podstawy rozstrzygnięcia (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 21 lutego 2014 r., sygn. akt I OSK 2324/12; 4 stycznia 2011 r., sygn. akt II OSK 1985/09; 21 listopada 2012 r., sygn. akt II FSK 1067/11).
Uzasadnienie wyroku stanowi zatem odzwierciedlenie toku badania danej sprawy przez sąd administracyjny. Argumentacja uzasadnienia musi umożliwiać stronie zrozumienie racji, jakimi kierował się Sąd I instancji badając legalność zaskarżonego działania/zaniechania organu, a w przypadku, gdy strona z wyrokiem się nie zgadza, uzasadnienie wyroku musi umożliwić jej merytoryczną polemikę z argumentacją Sądu. Ma ponadto umożliwić sądowi wyższej instancji ocenę, czy przesłanki, na których oparł się sąd niższej instancji, są trafne, ma w razie wątpliwości umożliwić ustalenie granic powagi rzeczy osądzonej i innych skutków prawnych wyroku (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 listopada 2016 r., sygn. akt II OSK 2104/15).
Wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić usprawiedliwioną podstawę skargi kasacyjnej, gdy uzasadnienie to utrudnia lub wręcz uniemożliwia kontrolę kasacyjną orzeczenia. Dzieje się tak zwłaszcza wówczas, gdy nie ma możliwości jednoznacznej oceny stanowiska Sądu I instancji co do stanu faktycznego przyjętego przezeń za podstawę rozstrzygnięcia, czy też jednoznacznej rekonstrukcji podstawy rozstrzygnięcia (por. uchwała siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09).
Uwzględniając powyższe uwagi co do kierunku wykładni i konsekwencji obowiązywania art. 141 § 4 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że skarga kasacyjnie niezasadnie zarzuca, iż uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie spełnia, określonych tym przepisem, wymogów. Analiza uzasadnienia zaskarżonego wyroku pozwala na przyjęcie, że objęło ono wszystkie niezbędne elementy, o których mowa w powołanym przepisie, a przedstawiony w nim wywód prawny w toku kontroli instancyjnej pozwala na ocenę, jakie znaczenie Sąd I instancji nadał zastosowanym normom prawnym i co stanowiło podstawę prawną rozstrzygnięcia zawartego w sentencji. Odnosząc się zaś do uzasadnienia rozpoznawanego zarzutu zawartego przez skarżących w skardze kasacyjnej jeszcze raz podkreślić należy, że prawidłowo sporządzone uzasadnienie wyroku nie wymaga szczegółowego odniesienia się przez Sąd I instancji do wszystkich zarzutów skargi oraz podniesionej w niej argumentacji, a jedynie w zakresie niezbędnym do przeprowadzenia kontroli zaskarżonego aktu administracyjnego. Jak bowiem przyjmuje judykatura, z samego faktu braku wyraźnego odniesienia się przez Sąd I instancji do niektórych zarzutów skargi lub pominięcia w rozważaniach niektórych elementów stanu faktycznego sprawy, nie można wywodzić, że zaskarżony wyrok został wydany z naruszeniem art. 141 § 4 p.p.s.a. Sąd administracyjny I instancji nie jest zobowiązany odnosić się w uzasadnieniu wydawanego orzeczenia do zarzutów i argumentacji niemających istotnego znaczenia dla oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu. Pominięcie w uzasadnieniu wyroku rozważań dotyczących zarzutów niezasadnych nie stanowi naruszenia przepisów postępowania sądowoadministracyjnego o istotnym wpływie na wynik sprawy. Konfrontując tę część rozważań z treścią zarzutu kasacyjnego i jego uzasadnieniem Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, iż Sąd I instancji w prawidłowy sposób ocenił prawidłowość zaskarżonego rozstrzygnięcia organu umożliwiając tym samym przeprowadzenie kontroli zaskarżonego orzeczenia przez Naczelny Sąd Administracyjny. Brak odniesienia się do zarzutu naruszenia art. 866 k.c. nie miał wpływu na wynik sprawy, co zostało przedstawione powyżej.
Przy czym co należy podkreślić Sąd I instancji wyjaśnił z jakich przyczyn uznał, że w sprawie brak jest podstaw do uwzględnienia skargi.
Mając na względzie powyższe skarga kasacyjna jako nieoparta na usprawiedliwionych podstawach została oddalona w oparciu o art. 184 p.p.s.a.