Orzeczenie · 2026-03-27

III OSK 1561/25

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-03-27
NSAAdministracyjneWysokansa
wyłączenie sędziegobezstronnośćniezawisłośćdelegowanie sędziówKRSsądownictwo administracyjneprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiinformacja publiczna

W niniejszej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał wniosek M. J. o wyłączenie sędziów NSA Artura Kusia i Przemysława Szustakiewicza oraz sędziego delegowanego WSA Kazimierza Bandarzewskiego. Wnioskodawca argumentował, że delegowanie sędziego WSA do NSA odbywa się na podstawie decyzji organów nieuprawnionych, a sędziowie NSA powołani przez Krajową Radę Sądownictwa nie są niezawiśli i bezstronni. Dodatkowo, wniesiono o zawieszenie postępowania do czasu rozpoznania skargi konstytucyjnej dotyczącej art. 13 Prawa o ustroju sądów administracyjnych. NSA oddalił wniosek o zawieszenie postępowania, wskazując na fakultatywność tej instytucji i możliwość samodzielnego rozstrzygnięcia sprawy przez sąd, zgodnie z zasadą ekonomiki procesowej. W przypadku uwzględnienia skargi konstytucyjnej, stronie przysługiwać będzie skarga o wznowienie postępowania. W odniesieniu do wniosku o wyłączenie sędziego delegowanego, Sąd podkreślił, że podstawą wyłączenia są okoliczności budzące uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności, a nie ustrojowe podstawy delegowania. Strona nie uprawdopodobniła takich okoliczności. Odnośnie wniosku o wyłączenie sędziów NSA, Sąd powołał się na uchwałę I FPS 3/22 NSA, zgodnie z którą zakres art. 19 p.p.s.a. nie obejmuje badania wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego w kontekście okoliczności jego powołania. Kwestionowanie sposobu powołania sędziego powinno odbywać się w trybie art. 5a Prawa o ustroju sądów administracyjnych. Sąd stwierdził, że wnioskodawca nie wskazał żadnych ustawowych przesłanek wyłączenia sędziów NSA, a jedynie subiektywne przekonanie o braku ich niezawisłości, co nie jest wystarczające do uwzględnienia wniosku.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ugruntowanie interpretacji przepisów dotyczących wyłączenia sędziego w sądach administracyjnych, w szczególności w kontekście delegowania sędziów i kwestii związanych z powołaniem sędziów przez KRS.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i Prawa o ustroju sądów administracyjnych.

Zagadnienia prawne (3)

Czy delegowanie sędziego sądu administracyjnego do orzekania w Naczelnym Sądzie Administracyjnym, dokonywane na podstawie przepisów ustawy, może stanowić podstawę do wyłączenia tego sędziego od orzekania w konkretnej sprawie na podstawie art. 19 p.p.s.a.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, ustrojowe podstawy delegowania sędziów nie mogą stanowić podstawy do wyłączenia sędziego na podstawie art. 19 p.p.s.a., gdyż przepis ten dotyczy okoliczności budzących uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności w danej sprawie, a nie kwestii ustrojowych.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że delegowanie sędziów jest zgodne z prawem i nie rodzi automatycznie wątpliwości co do bezstronności. Strona nie uprawdopodobniła konkretnych okoliczności wskazujących na brak bezstronności sędziego delegowanego.

Czy zarzuty dotyczące sposobu powołania sędziego NSA przez Krajową Radę Sądownictwa mogą być podstawą do wyłączenia tego sędziego od orzekania w trybie art. 19 p.p.s.a.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, kwestionowanie niezawisłości i bezstronności sędziego na skutek okoliczności towarzyszących jego powołaniu nie może być rozpatrywane w trybie wniosku o wyłączenie sędziego na podstawie art. 19 p.p.s.a., lecz powinno być przedmiotem odrębnych postępowań lub wniosków.

Uzasadnienie

NSA oparł się na uchwale I FPS 3/22, która rozgranicza tryb wyłączenia sędziego z art. 19 p.p.s.a. (dotyczący powiązań z przedmiotem lub stroną postępowania) od kwestionowania wymogów niezawisłości i bezstronności związanych z powołaniem sędziego, które reguluje art. 5a Prawa o ustroju sądów administracyjnych.

Czy sąd administracyjny jest zobowiązany do zawieszenia postępowania, gdy rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego postępowania, w tym przed Trybunałem Konstytucyjnym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd może, ale nie musi zawiesić postępowania w takiej sytuacji, a decyzja zależy od oceny sądu, czy zawieszenie jest uzasadnione i zgodne z zasadą ekonomiki procesowej.

Uzasadnienie

NSA wskazał na fakultatywność zawieszenia postępowania na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. i uznał, że w tej sprawie zawieszenie byłoby niezasadne, ponieważ sąd jest władny samodzielnie ocenić zarzut, a ewentualne uwzględnienie skargi konstytucyjnej nie uniemożliwia rozstrzygnięcia sprawy.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono wniosek
Oddalono wniosek o wyłączenie sędziów oraz wniosek o zawieszenie postępowania.

Przepisy (13)

Główne

p.p.s.a. art. 19

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 18

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 20 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 22 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 13 § § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 49

Ustawa z dnia 23 listopada 2002 r. o Sądzie Najwyższym art. 58

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 125 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 7

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 272 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 5a

p.p.s.a. art. 269 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Delegowanie sędziów WSA do NSA jest zgodne z prawem i nie stanowi podstawy do wyłączenia sędziego. • Zarzuty dotyczące sposobu powołania sędziów NSA przez KRS nie mogą być rozpatrywane w trybie wniosku o wyłączenie sędziego na podstawie art. 19 p.p.s.a. • Sąd nie jest zobowiązany do zawieszenia postępowania, nawet jeśli jego wynik zależy od innego postępowania.

Odrzucone argumenty

Delegowanie sędziów odbywa się na podstawie decyzji organów nieuprawnionych. • Sędziowie powołani przez polityczną KRS nie są bezstronni i niezawiśli. • Postępowanie powinno zostać zawieszone do czasu rozstrzygnięcia skargi konstytucyjnej.

Godne uwagi sformułowania

Wątpliwości co do bezstronności sędziego muszą zatem mieć charakter realny, a nie tylko potencjalny. • Nie mogą one wynikać tylko z subiektywnego przekonania strony, ale z istnienia ważnych powodów, które obiektywnie potwierdzają istnienie podstaw wskazanych w art. 19 p.p.s.a. • Zakres przedmiotowy normy art. 19 p.p.s.a. nie obejmuje badania spełnienia przez sędziego sądu administracyjnego wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących jego powołaniu i jego postępowaniu po powołaniu.

Skład orzekający

Małgorzata Pocztarek

przewodniczący

Wojciech Jakimowicz

członek

Zbigniew Ślusarczyk

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowanie interpretacji przepisów dotyczących wyłączenia sędziego w sądach administracyjnych, w szczególności w kontekście delegowania sędziów i kwestii związanych z powołaniem sędziów przez KRS."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i Prawa o ustroju sądów administracyjnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii niezawisłości i bezstronności sędziowskiej, a także procedur delegowania sędziów, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie w środowisku prawniczym i społecznym.

Czy delegowanie sędziego lub sposób jego powołania może być podstawą do wyłączenia go z orzekania? NSA wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst