Orzeczenie · 2025-03-25

III OSK 1463/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-03-25
NSAAdministracyjneWysokansa
oświataprogram edukacyjnyuchwała rady gminyakt prawa miejscowegoprawo procesowe administracyjneprokuratorkontrola legalności

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez Prokuratora Okręgowego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który oddalił skargę prokuratora na uchwałę Rady Miejskiej w B. dotyczącą Lokalnego Programu Wspierania Edukacji Uzdolnionych Dzieci i Młodzieży. Prokurator zarzucał, że uchwała ta, mimo że nie została opublikowana w dzienniku urzędowym, zawierała normy generalne i abstrakcyjne, co czyniło ją aktem prawa miejscowego. Sąd pierwszej instancji uznał, że program jest aktem wewnętrznym, a nie aktem prawa miejscowego, i oddalił skargę prokuratora, wskazując również na uchybienie terminu do jej wniesienia. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, potwierdził stanowisko WSA. Sąd podkreślił, że akt prawa miejscowego musi zawierać normy prawne o charakterze abstrakcyjnym i generalnym, skierowane do nieokreślonego kręgu osób i regulujące sytuacje powtarzalne. Analizując poszczególne paragrafy uchwały, NSA stwierdził, że nie spełniają one tych kryteriów. Program wskazywał jedynie na potrzebę promowania i nagradzania uczniów, ale nie przyznawał im konkretnych praw ani nie nakładał obowiązków. W związku z tym uchwała nie była aktem prawa miejscowego i nie podlegała obowiązkowi publikacji. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że zaskarżony wyrok, mimo pewnych błędów w uzasadnieniu WSA dotyczących przepisów proceduralnych, odpowiada prawu. Sąd wyjaśnił również kwestie dotyczące terminów wnoszenia skarg przez prokuratora na akty prawa wewnętrznego, wskazując, że w takich przypadkach skargę można wnieść w każdym czasie. Wniosek Rady Miejskiej o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego od prokuratora został oddalony, zgodnie z zasadą, że prokurator działający w interesie ochrony praworządności nie ponosi kosztów.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie kryteriów aktu prawa miejscowego, w szczególności w kontekście uchwał samorządowych dotyczących programów wewnętrznych. Wyjaśnienie uprawnień prokuratora w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji uchwały o charakterze programowym, niebędącej aktem prawa miejscowego. Interpretacja przepisów proceduralnych może ewoluować.

Zagadnienia prawne (3)

Czy uchwała rady gminy o lokalnym programie wspierania edukacji uzdolnionych dzieci i młodzieży, która nie została opublikowana w dzienniku urzędowym, stanowi akt prawa miejscowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, taka uchwała nie stanowi aktu prawa miejscowego, jeśli nie zawiera norm prawnych o charakterze generalnym i abstrakcyjnym.

Uzasadnienie

Uchwała, która ma być aktem prawa miejscowego, musi zawierać normy prawne o charakterze generalnym i abstrakcyjnym, skierowane do nieokreślonego kręgu osób i regulujące sytuacje powtarzalne. Analizowana uchwała, określająca jedynie cele programu i sposoby promowania uczniów, nie spełnia tych kryteriów, będąc aktem prawa wewnętrznego.

Czy prokurator, wnosząc skargę na uchwałę organu samorządu terytorialnego, musi najpierw skorzystać z trybu zwrócenia się do organu o zmianę lub uchylenie uchwały?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, prokurator ma wybór między różnymi środkami ochrony praworządności, w tym skargą do sądu administracyjnego, bez konieczności wcześniejszego zwracania się do organu.

Uzasadnienie

Przepisy Prawa o prokuraturze i Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie tworzą zależności między środkami ochrony prawnorządności. Prokurator może wybrać skargę do sądu administracyjnego jako środek ochrony praworządności, nie będąc zobowiązanym do wcześniejszego skorzystania z innych trybów.

Jaki jest termin na wniesienie przez prokuratora skargi na akt prawa wewnętrznego organu samorządu terytorialnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

W przypadku aktów prawa wewnętrznego, na które nie przewidziano środków zaskarżenia, skargę można wnieść w każdym czasie.

Uzasadnienie

Po nowelizacji przepisów P.p.s.a., dla aktów prawa wewnętrznego, które nie są aktami prawa miejscowego i nie przewidziano dla nich środków zaskarżenia, termin do wniesienia skargi przez prokuratora nie jest ograniczony.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Prokuratora Okręgowego od wyroku WSA.

Przepisy (12)

Główne

u.s.o. art. 90t § ust. 1 pkt. 2

Ustawa o systemie oświaty

Upoważnia jednostki samorządu terytorialnego do tworzenia lokalnych programów wspierania edukacji uzdolnionych dzieci i młodzieży.

P.p.s.a. art. 50 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa termin do wniesienia skargi do WSA.

P.p.s.a. art. 53 § § 3

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa terminy wnoszenia skarg przez prokuratora.

Ustawa Prawo o prokuraturze art. 70

Określa uprawnienia prokuratora w zakresie kontroli uchwał organów samorządu terytorialnego.

Pomocnicze

u.s.g. art. 40 § ust. 1

Ustawa o samorządzie gminnym

Stanowi o prawie gminy do stanowienia aktów prawa miejscowego.

P.p.s.a. art. 52 § ust. 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Reguluje kwestię wyczerpania środków zaskarżenia.

P.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 4

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zakres kognicji sądów administracyjnych.

P.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zakres rozpoznania sprawy przez sąd.

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada demokratycznego państwa prawnego.

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada praworządności.

Konstytucja RP art. 94

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Reguluje wydawanie aktów prawa miejscowego.

u.o.a.n. art. 13

Ustawa z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych

Określa obowiązek publikacji aktów prawa miejscowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Uchwała rady gminy o lokalnym programie wspierania edukacji uzdolnionych dzieci i młodzieży nie jest aktem prawa miejscowego, ponieważ nie zawiera norm generalnych i abstrakcyjnych. • Prokurator ma prawo wnieść skargę na akt prawa wewnętrznego w każdym czasie, bez konieczności wcześniejszego zwracania się do organu o jego zmianę lub uchylenie.

Odrzucone argumenty

Uchwała rady gminy o lokalnym programie wspierania edukacji uzdolnionych dzieci i młodzieży jest aktem prawa miejscowego i powinna być opublikowana. • Prokurator powinien najpierw skorzystać z trybu zwrócenia się do organu o zmianę lub uchylenie uchwały, zanim wniesie skargę do sądu administracyjnego. • Skarga prokuratora na uchwałę była wniesiona po terminie.

Godne uwagi sformułowania

Akt prawa miejscowego musi zawierać przynajmniej jedną normę prawną o charakterze abstrakcyjnym i generalnym. • Zaskarżona uchwała nie zawiera chociażby jednej normy prawnej o charakterze abstrakcyjnym i generalnym, a tym samym uchwała ta nie jest aktem prawa miejscowego. • Tryby wnoszenia środków ochrony praworządności zawarte w art. 70 Prawa o prokuraturze i art. 50 § 1 P.p.s.a. nie pozostają względem siebie w stosunku zależności. • Zaskarżony wyrok mimo częściowo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.

Skład orzekający

Olga Żurawska - Matusiak

przewodniczący

Ewa Kwiecińska

członek

Kazimierz Bandarzewski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie kryteriów aktu prawa miejscowego, w szczególności w kontekście uchwał samorządowych dotyczących programów wewnętrznych. Wyjaśnienie uprawnień prokuratora w postępowaniu sądowoadministracyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uchwały o charakterze programowym, niebędącej aktem prawa miejscowego. Interpretacja przepisów proceduralnych może ewoluować.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa wyjaśnia istotne kwestie proceduralne dotyczące uprawnień prokuratora oraz definicję aktu prawa miejscowego w kontekście uchwał samorządowych, co jest ważne dla praktyków prawa administracyjnego.

Czy uchwała rady gminy o programie dla uczniów to prawo miejscowe? NSA rozwiewa wątpliwości.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst