III OSK 1431/24

III OSK 1431/24 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-12-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-05-07
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Małgorzata Masternak - Kubiak /przewodniczący/
Mariusz Kotulski /sprawozdawca/
Zbigniew Ślusarczyk
Symbol z opisem
6091 Przywrócenie stosunków wodnych na gruncie lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom
658
Hasła tematyczne
Inne
Przewlekłość postępowania
Sygn. powiązane
II SAB/Łd 114/23 - Wyrok WSA w Łodzi z 2024-01-24
Skarżony organ
Wójt Gminy
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 149 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak Sędziowie: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk Sędzia del. WSA Mariusz Kotulski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Wójta Gminy [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 24 stycznia 2024 r. sygn. akt II SAB/Łd 114/23 w sprawie ze skargi A. R. na bezczynność Wójta Gminy [...] w sprawie przywrócenia stanu poprzedniego działki oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 24 stycznia 2024 r. sygn. akt II SAB/Łd 114/23, po rozpoznaniu sprawy ze skargi A. R. na bezczynność Wójta Gminy [...] w sprawie przywrócenia stanu poprzedniego działki, zobowiązał Wójta Gminy [...] do załatwienia sprawy A. R. wszczętej w dniu 12 kwietnia 2016 r. na skutek wniosku z dnia 23 marca 2010 r. w terminie 30 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy (pkt 1), stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (pkt 2), wymierzył Wójtowi Gminy [...] grzywnę w wysokości 500 złotych (pkt 3), a także zasądził od Wójta Gminy [...] na rzecz skarżącej A. R. kwotę 100 złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania (pkt 4).
Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
Decyzją z dnia [...] marca 2023 r. znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej: "Kolegium") uchyliło decyzję Wójta Gminy [...] z dnia [...] czerwca 2019 r. znak [...], mocą której odmówiono nałożenia na K. J. obowiązku polegającego na przywróceniu stanu poprzedniego terenu działki nr [...], położonej w obrębie [...], gmina [...] lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom. Jak wynika z uzasadnienia wskazanej decyzji, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, organ powinien był przeprowadzić wszelkie czynności dowodowe, zmierzające do ustalenia daty powstania rowu i bruzdy, a także dopuścić dowód z uzupełniającej opinii dotychczasowego biegłego lub powołać innego biegłego do wydania opinii w przedmiotowej sprawie. Powyższe wymagało przeprowadzenia szeregu działań dowodowych, w tym przesłuchania mieszkańców miejscowości [...] oraz zlecenia opinii biegłemu.
Z uwagi na trwającą od marca 2023 r. do czerwca 2023 r. bezczynność organu administracji A. R., działając przez swojego pełnomocnika, wniosła w dniu 28 czerwca 2023 r. ponaglenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...].
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z dnia [...] lipca 2023 r. stwierdziło bezczynność Wójta Gminy [...], uznając jednocześnie, iż bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Kolegium zobowiązało Wójta Gminy [...] do załatwienia sprawy w terminie do dnia 31 sierpnia 2023 r. oraz do wyjaśnienia przyczyn i ustalenie osób winnych bezczynności. Decyzja doręczona została Wójtowi Gminy [...] w dniu 17 lipca 2023 r. Celem realizacji wytycznych organu kontroli, Wójt Gminy [...] w dniu 25 lipca 2023 r. skontaktował się z R. F. - biegłym wydającym dotychczasową opinię w sprawie wraz uzupełnieniem, celem stawienia się w Urzędzie Gminy [...] w najszybszym możliwym terminie, aby uzgodnić treść i zakres opinii uzupełniającej. Biegły wyraził gotowość stawienia się w Urzędzie w dniu 21 sierpnia 2023 r., co wywołane miało być stanem jego zdrowia oraz okresem urlopowym. Organ dodał, że we wskazanym okresie ze względu na suszę, jaką dotknięta została Gmina [...], do rozpatrzenia przez pracownika merytorycznego A. M. (prowadzącą również postępowanie w sprawie naruszenia stosunków wodnych) wpłynęło 55 wniosków o oszacowanie strat spowodowanych suszą. W tym też okresie pracownik ten wraz z powołaną komisją suszową dokonał 49 oględzin gospodarstw rolnych oraz od końca sierpnia 2023 r. rozpoczął sporządzanie protokołów suszowych, które ostatecznie zostały w październiku br. wysłane do UW w [...]. Jednocześnie Wójt Gminy [...] wyjaśnił, że postępowanie prowadzone jest przez jednego pracownika Urzędu Gminy [...], w zakresie obowiązków którego znajduje się prowadzenie wszelkich postępowań z zakresu gospodarki nieruchomościami, zarządzania mieniem komunalnym, mieszkaniowym zasobem gminy oraz spraw z zakresu prawa wodnego, które powierzone zostały mocą ustawy do kompetencji Wójta Gminy.
Dodatkowo od 2022 r. w związku z prowadzoną przez Powiat P. modernizacją gruntów na terenie Gminy, pracownik ten uczestniczy w czynnościach terenowych związanych z wyznaczaniem granic, a także udziela wyjaśnień we wskazanym zakresie mieszkańcom Gminy. Gmina nie ma przy tym możliwości dodatkowego zatrudnienia pracowników do prowadzenia wskazanych spraw lub też delegowania innych pracowników do pomocy przy wskazanych czynnościach (ogółem zatrudnionych jest łącznie 17 pracowników merytorycznych). Powyższe wynika nie tylko z przyczyn budżetowych, ale też niskiej dostępności wykwalifikowanych pracowników na terenie niewielkiej gminy wiejskiej, jaką pozostaje [...].
W dniu 8 sierpnia 2023 r. wpłynął wniosek dowodowy strony postępowania K. J. o dopuszczenie dowodu z zeznań szeregu świadków, na okoliczność potwierdzenia istnienia od kilkudziesięciu lat rowu w miejscowości [...]. Wymieniony wyżej biegły stawił się w Urzędzie Gminy dopiero dnia 31 sierpnia 2023 r. W tym też dniu otrzymał pismo z prośbą o przedłożenie oferty cenowej obejmującej koszty sporządzenia opinii uzupełniającej, zgodnie z zaleceniami Kolegium z dnia 14 marca 2023 r. Ze wskazanych wyżej względów, uwzględniając skomplikowany charakter sprawy oraz złożoność czynności dowodowych, w szczególności konieczności wydania przez biegłego opinii uzupełniającej oraz przesłuchania świadków, Wójt Gminy [...] działając na podstawie art. 35 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 z późn. zm., zwana dalej: "k.p.a.") poinformował strony o niemożności zakończenia postępowania w terminie i wyznaczył termin załatwienia sprawy na dzień 31 października 2023 r. W dniu 20 września 2023 r. biegły R. F. stawił się w Urzędzie Gminy celem zaznajomienia się z aktami sprawy. Pismem z dnia 2 października 2023 r. biegły poinformował, że ze względu na zaawansowany wiek (93 lata) oraz pogarszający się stan zdrowia - nie będzie w stanie ostatecznie wydać w sprawie opinii uzupełniającej. Z tych względów organ w dniu 9 października 2023 r. wystosował zapytanie ofertowe do 8 biegłych z zakresu melioracji i ujęć wód, celem zlecenia jednemu z nich sporządzenia opinii uzupełniającej. W dniu 18 października 2023 r. złożono jedną ofertę - która ostatecznie została zaakceptowana przez Wójta Gminy [...]. W dniu 25 października 2023 r. podpisano umowę z biegłym W. D. na wydanie opinii nr [...]. Bezzwłocznie po zawarciu umowy organ wydał stosowne postanowienie dowodowe, zalecając biegłemu przeprowadzenie oględzin nieruchomości w dniu 14 listopada 2023 r. Jednocześnie, wobec złożoności czynności dowodowych związanych z wydaniem w sprawie opinii uzupełniającej oraz ewentualnością przesłuchania świadków, Wójt Gminy [...] poinformował strony o niemożności zakończenia postępowania w terminie i wyznaczył termin załatwienia sprawy na dzień 31 grudnia 2023 r. Organ stwierdził, że z tych wszystkich względów nierozpoznanie sprawy w terminie nastąpiło z przyczyn od niego niezależnych. Powołując orzecznictwo sądów administracyjnych organ wskazał, że nie dopuścił się rażącego naruszenia prawa w związku z nierozpoznaniem sprawy w ustawowym terminie, bowiem znacząca ilość spraw podlegających rozpoznaniu i niedostateczna obsada kadrowa stanowią poważną przeszkodę w takiej organizacji pracy, aby rozpoznawanie spraw należących do kompetencji organu odbywało się z zachowaniem ustawowych terminów.
Pismem z dnia 19 września 2023 r. A. R. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.
W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy [...] wniósł o jej oddalenie.
W piśmie z dnia 17 stycznia 2024 r. pełnomocnik skarżącej S. G. podniósł, że powoływane przez organ zmiany kadrowe nie powinny zakłócać funkcjonowania urzędu. Ponadto, to organ powinien czuwać nad tym co dzieje się w postępowaniu i dlaczego biegły opóźnia się z wydaniem opinii. Pełnomocnik zarzucił, że brak zainteresowania czynnościami biegłego R. F. trwał praktycznie od 26 lipca 2017 r. do 28 lutego 2018 r., a postępowanie dotyczące stosunków wodnych trwa od 2010 r. i dotyczy Przewodniczącego Rady Gminy [...]. Mimo stwierdzenia w dniu 11 lipca 2023 r. przez Kolegium bezczynności i zobowiązania Wójta do załatwienia sprawy do dnia 31 sierpnia 2023 r. sprawa nie została zakończona, co świadczy o rażącym łamaniu prawa. Zdaniem strony wiek (93 lata) oraz stan zdrowia biegłego jest okolicznością przedłużającą postępowanie i organ powinien powołać innego biegłego.
W piśmie organu z dnia 18 stycznia 2024 r. wyjaśniono, że w dniu 25 października 2023 r. została podpisana umowa z biegłym w zakresie melioracji i ujęć wód W. D.. Następnie w dniu 26 października 2023 r. strony postępowania otrzymały pismo o powołaniu biegłego i terminie przeprowadzenia oględzin z udziałem biegłego wyznaczonym na dzień 14 listopada 2023 r. Pismem z dnia 27 grudnia 2023 r. przedłużono termin załatwienia sprawy do dnia 15 lutego 2024 r. W dniu 27 grudnia 2023 r. przekazana została opinia biegłego w zakresie melioracji i ujęć wód. Zachodziła jeszcze konieczność przesłuchania świadków, celem ustalenia daty powstania spornego rowu, w opinii nie została bowiem wskazana data powstania rowu, a na koniec zawiadomienie stron w trybie art. 10 k.p.a. i wydanie decyzji kończącej postępowanie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w powołanym wyżej wyroku uznał, że skarga była zasadna i zasługiwała na uwzględnienie.
Uzasadniając swoje stanowisko Sąd I instancji wskazał, że postępowanie w przedmiocie naruszenia stosunków wodnych na gruncie na skutek budowy rowów odprowadzających wody do rowu przydrożnego na nieruchomości położonej we wsi [...], oznaczonej w ewid. gruntów nr [...], zostało wszczęte w 2016 r. Jednakże zarówno z treści skargi, jak i treści poprzedzającego wniesienie skargi ponaglenia wynika, że strona skarżąca upatruje bezczynności organu w trakcie prowadzonego postępowania w okresie następującym po wydaniu decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2023 r. uchylającej decyzję Wójta Gminy [...] z dnia [...] czerwca 2019 r. znak [...], mocą której odmówiono nałożenia na K. J. obowiązku polegającego na przywróceniu stanu poprzedniego terenu działki nr [...], położonej w obrębie [...], w gminie [...], lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom. Tym samym ocenie Sądu I instancji podlegał wskazywany przez skarżącą okres od wydania decyzji Kolegium do dnia wyrokowania. W tym też zakresie sąd uznał zarzut bezczynności organu za uzasadniony. Bezsporne jest bowiem, że organ do dnia dzisiejszego nie wydał rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie wszczętej w 2016 r., w szczególności nie zakończył postępowania po wydaniu przez organ wyższej instancji decyzji z dnia [...] marca 2023 r. Bezczynność organu dostrzegło także Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], które w postanowieniu z dnia [...] lipca 2023 r. znak [...] zobowiązało Wójta Gminy [...] do załatwienia sprawy w terminie do 31 sierpnia 2023 r., nadto do wyjaśnienia przyczyn i ustalenia osób winnych bezczynności. Do dnia dzisiejszego sprawa nie została jednak rozpatrzona mimo, iż terminy z art. 35 k.p.a. już dawno ekspirowały.
Wobec powyższego w punkcie pierwszym wyroku sąd, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, zwana dalej: "p.p.s.a."), zobowiązał Wójta Gminy [...] do załatwienia sprawy skarżącej wszczętej w dniu 12 kwietnia 2016 r. na skutek wniosku z dnia 23 marca 2010 r. w terminie 30 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi podkreślił, uwzględniając stanowisko sądów administracyjnych, w odniesieniu do argumentacji zawartej w odpowiedzi na skargę, że usprawiedliwienie długotrwałego prowadzenia postępowania spowodowanego brakami kadrowymi, nie jest przekonujące. Braki kadrowe nie mogą wszakże usprawiedliwiać trwającej wiele miesięcy bezczynności organu. Wójt Gminy [...] w żaden sposób nie uzasadnił nadto braku możliwości oddelegowania, chociażby czasowego, innych pracowników do pomocy przy wskazywanych czynnościach. Ponadto, powołując się na znaczne obciążenie pracownika prowadzącego sprawę, organ wskazał, że w 2022 r. pracownik ten dodatkowo uczestniczył w czynnościach terenowych związanych z prowadzoną przez Powiat P., modernizacją gruntów na terenie Gminy. Jednak okres bezczynności, na jaki zwraca uwagę skarżąca, to okres od marca 2023 r., a zatem udział pracownika w powołanych czynnościach pozostaje bez wpływu na kwestię obciążenia w omawianym okresie obowiązkami pracownika prowadzącego sprawę. Podobnie jeśli chodzi o udział wspomnianego pracownika w rozpatrywaniu wniosków dotyczących strat spowodowanych wystąpieniem suszy. Jak wynika z dokumentów przedłożonych do akt, szacowanie szkód spowodowanych suszą miało miejsce pod koniec lipca 2023 r. (załącznik do pisma UG [...] z dnia 11 października 2023 r. skierowanego do UW w [...] Wydziału Rolnictwa i Transportu). Z kolei jak wyjaśnił organ w odpowiedzi na skargę, sporządzanie protokołów suszowych rozpoczęło się od końca sierpnia 2023 r. Jednak, jak zasadnie zauważyła strona skarżąca, w sprawie organ nie podejmował żadnych czynności w okresie od marca do końca czerwca 2023 r. i właśnie na ten okres strona skarżąca zwraca szczególną uwagę. W tym też okresie opóźnienie w podejmowanych czynnościach pozbawione było racjonalnej podstawy, a przynajmniej uzasadnienie takiej zwłoki nie wynika z wyjaśnień organu. Warto też zaznaczyć, że Wójt Gminy [...] w okresie od marca do października 2023 r. poza powołaniem nowego biegłego z zakresu melioracji i ujęć wód, nie zgromadził żadnego nowego materiału dowodowego i nie podjął innych czynności w sprawie, zgodnie z wytycznymi organu II instancji zawartymi w decyzji z dnia [...] marca 2023 r. Tymczasem już w decyzji z dnia [...] marca 2023 r. Kolegium sugerowało organowi wyznaczenie nowego biegłego w sprawie. Mimo wytycznych Kolegium, organ I instancji nie przesłuchał żadnego świadka, nie poczynił też innych ustaleń w sprawie, mających na celu potwierdzenie daty powstania rowu i "bruzdy" na terenie działki K. J., choć czynności te nie były uzależnione od tych związanych z przeprowadzaniem dowodu z opinii biegłego. Powyższe niezbicie dowodzi, że organ podejmuje czynności w sposób nieefektywny. Długotrwałe prowadzenie postępowania, przy uwzględnieniu niepodejmowania jakichkolwiek czynności przez organ w okresie marzec-czerwiec 2023 r., które nie miało racjonalnych podstaw, powoduje, iż przypisanie działaniom organu cechy oczywistego i rażącego naruszenia zasady szybkości i sprawności postępowania jest zasadne. Uwzględniając do tego treść art. 35 § 5 k.p.a., sąd doszedł do przekonania, że w przedmiotowej sprawie doszło do rażącego naruszenia prawa, czemu dał wyraz w punkcie drugim sentencji wyroku.
Biorąc pod uwagę poczynione w sprawie ustalenia Sąd uznał za uzasadnione wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. Zasadniczą przesłanką wymierzenia grzywny organowi w oparciu o powołany wyżej przepis był upływ terminu do załatwienia sprawy. Należy w tym miejscu podkreślić, że pomimo stwierdzenia bezczynności organu już postanowieniu z dnia [...] lipca 2023 r. organ nadal pozostaje w bezczynności, która ma charakter rażącego naruszenia prawa. Ze względu na powyższe w ocenie Sądu I instancji uzasadnione było nałożenie na Wójta Gminy [...] grzywny w wysokości 500 złotych. Na wysokość zasądzonej w tej sprawie grzywny rzutował w głównej mierze okres bezczynności (ponad sześć miesięcy). Istotny był też fakt, że organ pomimo wniesienia skargi wciąż faktycznie pozostawał bezczynny, chociaż postępowanie zostało wszczęte formalnie w 2016 r., ale na skutek pisma strony z 2010 r. Rzeczona grzywna powinna przywrócić zaufanie skarżącej do organu i skłonić organ do sprawnego i efektywnego prowadzenia każdego takiego postępowania w przyszłości. Sąd uwzględniając okoliczności sprawy uznał, iż powyższa kwota w realiach niniejszej sprawy będzie odpowiednia.
W punkcie czwartym wyroku Sąd orzekł o kosztach postępowania, działając na podstawie art. 200 p.p.s.a.
Skargę kasacyjną od tego wyroku wniósł Wójt Gminy [...], zaskarżając wyrok w całości i zarzucając mu na podstawie określonej w art. 174 pkt. 2 p.p.s.a. tj. naruszenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi przepisu art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. mającego istotny wpływ na treść wydanego rozstrzygnięcia poprzez zobowiązanie organu do wydania decyzji administracyjnej w terminie 30 dni od dnia uprawomocnienia się wyroku, podczas gdy wyznaczenie tak krótkiego terminu realnie uniemożliwia skarżącemu organowi załatwienie sprawy, z uwzględnieniem niezbędnych do podjęcia czynności dowodowych.
Mając powyższe na uwadze skarżący kasacyjnie wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i rozstrzygnięcie, iż organ winien zakończyć postępowanie w terminie 60 dni od dnia uprawomocnienia się wyroku w sprawie, a także rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym.
Powyższe zarzuty rozwinięto w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.
Pismem procesowym uzupełniającym skargę kasacyjną z dnia 2 kwietnia 2024 r. skarżący kasacyjnie organ oświadczył, iż zrzeka się rozprawy w przedmiocie złożonej skargi kasacyjnej. Jednocześnie wyjaśnił, iż stosowne oświadczenie złożył we wniesionej skardze kasacyjnej.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną A. R. wniosła o jej oddalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skoro w niniejszej sprawie pełnomocnik strony skarżącej kasacyjnie – na podstawie art. 176 § 2 p.p.s.a. – zrzekł się rozprawy, a strona przeciwna w ustawowym terminie nie zawnioskowała o jej przeprowadzenie, to rozpoznanie skargi kasacyjnej nastąpiło na posiedzeniu niejawnym, zgodnie z art. 182 § 2 i 3 p.p.s.a.
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpatrywaniu sprawy na skutek wniesienia skargi kasacyjnej związany jest granicami tej skargi, a z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania w wypadkach określonych w § 2, z których żaden w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego orzeczenia determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd ten, w odróżnieniu od wojewódzkiego sądu administracyjnego, nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów postawionych w skardze kasacyjnej.
Podstawy, na których można oprzeć skargę kasacyjną zostały określone w art. 174 p.p.s.a. Przepis art. 174 pkt 1 p.p.s.a. przewiduje dwie postacie naruszenia prawa materialnego, a mianowicie błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Przez błędną wykładnię należy rozumieć niewłaściwe zrekonstruowanie treści normy prawnej wynikającej z konkretnego przepisu, natomiast przez niewłaściwe zastosowanie, dokonanie wadliwej subsumcji przepisu do ustalonego stanu faktycznego. Również druga podstawa kasacyjna wymieniona w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. – naruszenie przepisów postępowania – może przejawiać się w tych samych postaciach, co naruszenie prawa materialnego, przy czym w wypadku oparcia skargi kasacyjnej na tej podstawie skarżący powinien nadto wykazać istotny wpływ wytkniętego uchybienia na wynik sprawy.
Podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. uznać należy za nieuzasadniony. W kontekście tego zarzutu należy podkreślić, iż przepis ten określa kompetencję sądu administracyjnego w fazie orzekania. Skutkiem stwierdzenia niedziałania organu w sposób prawem nakazany musi być uznanie jego bezczynności, a konsekwencją tego ma być wyznaczenie terminu do wydania aktu lub podjęcia prawem nakazanych czynności. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ugruntowane jest stanowisko, że taki przepis ten nie może stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej. Strona skarżąca kasacyjnie chcąc powołać się na zarzut naruszenia tego przepisu zobowiązana jest bezpośrednio powiązać omawiany zarzut z zarzutem naruszenia konkretnych przepisów, którym – jej zdaniem – Sąd I instancji uchybił w toku rozpoznania sprawy. Jeśli z wyroku wynika, że Sąd I instancji stwierdził, że skarga na bezczynność zasługuje na uwzględnienie, to nie można zarzucić naruszenia art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., gdyż przepis ten prawidłowo został zastosowany jako podstawa orzekania. Naruszenie tego rodzaju przepisów ogólnych jest zawsze następstwem uchybienia innym przepisom (por. wyroki NSA: z dnia 30 kwietnia 2015 r., I OSK 1701/14, z dnia 29 kwietnia 2015 r., I OSK 1595/14, z dnia 29 kwietnia 2015 r., I OSK 1596/14, z dnia 24 kwietnia 2015 r., I OSK 1088/14, z dnia 8 kwietnia 2015 r., I OSK 71/15, z dnia 9 stycznia 2015 r., I OSK 638/14), których w skardze kasacyjnej ani bezpośrednio w powiązaniu ze stawianym zarzutem naruszenia art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., ani w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, jednak nie powołano. Brak takich odniesień oznacza w konsekwencji nieskuteczność zarzutu naruszenia zaskarżonym wyrokiem ww. przepisów. Naczelny Sąd Administracyjny nie jest bowiem uprawniony do przypisywania stronie zamiaru przytoczenia konkretnej podstawy kasacyjnej, ani też poszukiwania takiej podstawy, która byłaby najbardziej skuteczna i adekwatna do prawdopodobnego zamysłu strony. Należy bowiem zaznaczyć – na podstawie analizy sformułowanego zarzutu i uzasadnienia skargi kasacyjnej – że skarżący kasacyjnie organ nie kwestionuje wykładni powyższego przepisu, lecz ocenę stanu faktycznego sprawy, która doprowadziła Sąd I instancji do uwzględnienia skargi i wyznaczenia terminu do załatwienia sprawy. Dodać należy, że są to przepisy o charakterze wynikowym, a ich zastosowanie jest za każdym razem rezultatem uznania przez sąd I instancji, że w sprawie zaistniała, bądź nie zaistniała tego rodzaju bezczynność organu, która wymagała ich zastosowania. Tego typu przepis nie może zatem stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej. Orzekanie w granicach skargi kasacyjnej wyklucza możliwość merytorycznej oceny tak wadliwie skonstruowanego zarzutu naruszenia art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Ubocznie jedynie, w odniesieniu do zarzutu zbyt krótkiego terminu wyznaczonego przez WSA w Łodzi, zauważyć należy, że art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. nie określa, jakimi kryteriami powinien kierować się sąd, określając organowi termin do załatwienia sprawy. W związku z tym należy przyjąć, że sąd dysponuje w tym zakresie pełną swobodą, przy czym powinien kierować się terminami ustawowymi do załatwiania spraw w postępowaniu, w którym nastąpiła bezczynność organu administracji publicznej (np. art. 35 k.p.a.), przy uwzględnieniu specyfiki i okoliczności danej sprawy. Oczywiście termin ten, jako dodatkowy w stosunku do tego, w którym sprawa powinna zostać załatwiona, powinien być realny, umożliwiający organowi załatwienie sprawy i uwzględniający stopień zawiłości sprawy, a jednocześnie wyznaczony zgodnie z zasadą szybkości postępowania wynikającą z art. 12 k.p.a. (por. H. Knysiak-Sudyka. Skarga i skarga kasacyjna w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Komentarz i orzecznictwo, wyd. IV, LEX/el oraz M. Miłosz, Bezczynność organu administracji publicznej w postępowaniu administracyjnym, Warszawa 2011, s. 310).
Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za pozbawioną usprawiedliwionych podstaw, co skutkowało jej oddaleniem na podstawie art. 184 p.p.s.a.