III OSK 1418/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną M.P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, który oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Suwałkach. SKO stwierdziło nieważność decyzji zmieniającej zezwolenie na zbieranie odpadów. Skarżący kasacyjnie zarzucił WSA naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., argumentując, że decyzja zależna nie może być uznana za nieważną, jeśli została wydana na podstawie decyzji pierwotnej, która później została stwierdzona jako nieważna z mocą wsteczną. Podkreślał, że w dacie wydania decyzji zależnej obowiązywała jeszcze decyzja pierwotna. NSA oddalił skargę kasacyjną. Sąd wskazał, że stwierdzenie nieważności decyzji ma skutek wsteczny (ex tunc), co oznacza, że wadliwa decyzja nie wywoływała skutków prawnych od momentu jej wydania. W związku z tym, decyzja zmieniająca, wydana na podstawie decyzji, która została prawomocnie uznana za nieważną od początku, również może być stwierdzona jako nieważna. NSA powołał się na uchwałę I OPS 2/12, zgodnie z którą stwierdzenie nieważności decyzji pierwotnej może stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji zależnej. Ponadto, sąd zauważył, że decyzja zmieniająca była również obciążona wadą rażącego naruszenia prawa, gdyż została wydana bez wymaganej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W konsekwencji, NSA uznał, że WSA prawidłowo ocenił, iż istniały przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji zmieniającej, a skarga kasacyjna nie była zasadna.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja skutków prawnych stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej z mocą wsteczną (ex tunc) w odniesieniu do decyzji zależnych oraz stosowanie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w takich przypadkach.
Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy decyzja zależna została wydana na podstawie decyzji, która następnie została prawomocnie unieważniona z mocą wsteczną, a sama decyzja zależna również obarczona jest wadą rażącego naruszenia prawa.
Zagadnienia prawne (3)
Czy decyzja administracyjna wydana na podstawie innej decyzji, która następnie została stwierdzona jako nieważna z mocą wsteczną (ex tunc), może być sama w sobie stwierdzona jako nieważna?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, stwierdzenie nieważności decyzji pierwotnej z mocą wsteczną oznacza, że nie wywoływała ona skutków prawnych od początku, co może stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji zależnej, zwłaszcza jeśli ta również została wydana z rażącym naruszeniem prawa.
Uzasadnienie
NSA oparł się na zasadzie skutku wstecznego stwierdzenia nieważności (ex tunc) oraz uchwale I OPS 2/12, zgodnie z którą nieważność decyzji pierwotnej może uzasadniać nieważność decyzji zależnej. Dodatkowo, decyzja zależna była obciążona własną wadą rażącego naruszenia prawa.
Czy stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. może nastąpić z powodu sprzeczności z ustaleniami innej decyzji administracyjnej?
Odpowiedź sądu
Nie, sam fakt sprzeczności rozstrzygnięcia decyzji z ustaleniami innej decyzji administracyjnej nie stanowi przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na wyrok NSA z 14 lutego 1990 r., sygn. akt IV SA 1057/89, który wyklucza taką podstawę nieważności.
Czy stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej, która została wydana na podstawie decyzji ostatecznej, ale której skutki prawne zostały zniesione od dnia jej wydania, narusza zasadę zaufania do władzy publicznej?
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli stwierdzenie nieważności decyzji pierwotnej następuje z mocą wsteczną, a decyzja zależna została wydana z rażącym naruszeniem prawa, takie działanie nie narusza zasady zaufania do władzy publicznej.
Uzasadnienie
NSA uznał, że postępowanie organów było zgodne z prawem, a zarzut naruszenia zasady zaufania nie był uzasadniony w kontekście stwierdzenia nieważności decyzji zależnej.
Przepisy (15)
Główne
k.p.a. art. 156 § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Przesłanka stwierdzenia nieważności decyzji z powodu rażącego naruszenia prawa. W kontekście decyzji zależnej, stwierdzenie nieważności decyzji pierwotnej z mocą wsteczną może stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji zależnej.
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uchylenie decyzji lub stwierdzenie jej nieważności przez sąd administracyjny.
Pomocnicze
k.p.a. art. 1 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada zaufania do władzy publicznej.
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez NSA.
p.p.s.a. art. 183 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przesłanki nieważności postępowania.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi kasacyjnej.
k.p.a. art. 16 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada trwałości decyzji ostatecznych.
k.p.a. art. 155
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zmiana lub uchylenie ostatecznej decyzji.
k.p.a. art. 145 § 1 pkt 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Wznowienie postępowania.
k.p.a. art. 3 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Kontrola legalności działalności administracji publicznej.
k.p.a. art. 269 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Wiązanie uchwał abstrakcyjnych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Stwierdzenie nieważności decyzji pierwotnej z mocą wsteczną (ex tunc) uzasadnia stwierdzenie nieważności decyzji zależnej, która została wydana na jej podstawie. • Decyzja zmieniająca zezwolenie na zbieranie odpadów została wydana z rażącym naruszeniem prawa, w tym bez wymaganej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
Odrzucone argumenty
Decyzja zależna nie może być nieważna, jeśli decyzja pierwotna, na której się opierała, została unieważniona z mocą wsteczną. • Naruszenie zasady zaufania do władzy publicznej i utrwalonej praktyki załatwiania spraw poprzez stwierdzenie nieważności decyzji zależnej.
Godne uwagi sformułowania
Stwierdzenie nieważności decyzji jest aktem deklaratoryjnym działającym z mocą wsteczną (ex tunc), to jest od chwili wydania decyzji źródłowej dotkniętej jedną z wad wymienionych w art. 156 k.p.a. • Sankcja nieważności zastosowana wobec decyzji oznacza więc pozbawienie mocy skutków prawnych wywołanych przez decyzję wadliwą od samego początku (ex tunc). • Stwierdzenie nieważności decyzji, w oparciu o którą wydano inną przedmiotowo zależną decyzję, może stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji zależnej na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa.
Skład orzekający
Teresa Zyglewska
przewodniczący sprawozdawca
Piotr Korzeniowski
sędzia
Tadeusz Kiełkowski
sędzia del. WSA
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja skutków prawnych stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej z mocą wsteczną (ex tunc) w odniesieniu do decyzji zależnych oraz stosowanie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w takich przypadkach."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy decyzja zależna została wydana na podstawie decyzji, która następnie została prawomocnie unieważniona z mocą wsteczną, a sama decyzja zależna również obarczona jest wadą rażącego naruszenia prawa.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy złożonej kwestii prawnej związanej z nieważnością decyzji administracyjnych i ich wzajemnymi zależnościami, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.
“Nieważna decyzja pierwotna = nieważna decyzja zależna? NSA wyjaśnia skutki ex tunc.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.