Orzeczenie · 2022-10-11

III OSK 1390/21

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2022-10-11
NSAochrona środowiskaWysokansa
prawo wodneopłaty za usługi wodneścieki komunalnewprowadzanie do wódopłata stałapozwolenie wodnoprawneNSAochrona środowiskazarządzenie wodne

Sprawa rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny dotyczyła skargi kasacyjnej Dyrektora Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, który uchylił decyzję organu ustalającą opłatę stałą za wprowadzanie ścieków komunalnych do potoku S. Sąd pierwszej instancji uznał, że organ wadliwie ustalił opłatę, opierając się na maksymalnej godzinowej ilości ścieków (Qmax.h) z okresu deszczowego, zamiast na rocznym wskaźniku zrzutu (Qmax.r). WSA podkreślił, że opłata stała, ustalana w wymiarze rocznym, powinna odzwierciedlać rzeczywistą, dopuszczalną w skali roku ilość odprowadzanych ścieków, a stosowanie wyjątkowego wskaźnika godzinowego prowadzi do zawyżenia opłaty. Dodatkowo, sąd wskazał na naruszenie przepisów K.p.a., w tym art. 7a § 1, poprzez nierozstrzygnięcie wątpliwości interpretacyjnych na korzyść strony. Dyrektor Zarządu Zlewni wniósł skargę kasacyjną, zarzucając błędną wykładnię art. 271 ust. 5 Prawa wodnego i przepisów postępowania. NSA oddalił skargę kasacyjną, podzielając argumentację WSA. Sąd podkreślił, że przepis art. 271 ust. 5 Prawa wodnego jest niejednoznaczny, a w sytuacji braku jasnych regulacji przejściowych, interpretacja WSA, zgodnie z którą należy stosować wskaźnik roczny, jest prawidłowa i zgodna z zasadą rozstrzygania wątpliwości na korzyść strony (art. 7a § 1 K.p.a.). NSA zwrócił uwagę, że opłaty stałe za usługi wodne są nowym instrumentem prawnym, a ich stosowanie wymagało dostosowania do istniejących pozwoleń wodnoprawnych. Sąd uznał, że nawet jeśli przedmiotem sprawy byłoby odprowadzanie wód opadowych, mechanizm ustalania opłaty stałej byłby taki sam, a kluczowa pozostaje kwestia interpretacji 'maksymalnej ilości' wprowadzanych wód lub ścieków.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 271 ust. 5 Prawa wodnego w zakresie ustalania opłaty stałej za wprowadzanie ścieków, zasada rozstrzygania wątpliwości interpretacyjnych na korzyść strony w sprawach podatkowych i opłatowych, stosowanie przepisów przejściowych i nowelizacji Prawa wodnego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji braku jasnych regulacji przejściowych i niejednoznaczności przepisów w momencie wydania decyzji przez organ pierwszej instancji. Nowelizacja Prawa wodnego z 2019 r. wprowadziła bardziej precyzyjne regulacje.

Zagadnienia prawne (3)

Jaką maksymalną ilość ścieków (roczną czy godzinową) należy przyjąć do ustalenia wysokości opłaty stałej za wprowadzanie ścieków do wód, zgodnie z art. 271 ust. 5 Prawa wodnego, w sytuacji gdy pozwolenie wodnoprawne określa różne wskaźniki?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Należy przyjąć roczny wskaźnik zrzutu, który lepiej odzwierciedla rzeczywistą dopuszczalną ilość w skali roku, a w przypadku wątpliwości interpretacyjnych, stosować wykładnię korzystniejszą dla strony.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że art. 271 ust. 5 Prawa wodnego jest niejednoznaczny. Opłata stała jest ustalana w wymiarze rocznym, dlatego logiczne jest stosowanie wskaźnika rocznego. Zastosowanie wyjątkowego wskaźnika godzinowego, zwłaszcza w specyficznym okresie, prowadzi do zawyżenia opłaty. W sytuacji niejasności przepisów, należy stosować zasadę rozstrzygania wątpliwości na korzyść strony.

Czy organ prawidłowo ustalił opłatę stałą, opierając się na maksymalnej godzinowej ilości ścieków (Qmax.h) z okresu deszczowego, zamiast na rocznym wskaźniku zrzutu (Qmax.r)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ ustalił opłatę wadliwie, stosując nieprawidłowy parametr.

Uzasadnienie

Sąd pierwszej instancji uznał, że organ nieprawidłowo przyjął parametr Qmax.h dla okresu deszczowego, który jest przepływem chwilowym i najwyższą wielkością przewidzianą dla wyjątkowego chwilowego przepływu. Już ta okoliczność dyskwalifikuje decyzję organu.

Czy organ naruszył przepisy K.p.a. (art. 7, 77, 80, 107 § 3) poprzez brak wyczerpującego wyjaśnienia podstawy prawnej i nieprawidłowe przeprowadzenie postępowania dowodowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ naruszył przepisy K.p.a.

Uzasadnienie

Sąd pierwszej instancji wskazał, że organ nie wyjaśnił podstawy prawnej decyzji i nie przeprowadził postępowania dowodowego w sposób należyty, co przełożyło się na treść decyzji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Dyrektora Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w K.

Przepisy (17)

Główne

Prawo wodne art. 271 § ust. 1 i ust. 5

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

Przepis niejednoznaczny w kwestii ustalania opłaty stałej. W przypadku braku jasności, należy stosować wykładnię korzystniejszą dla strony, preferując roczny wskaźnik zrzutu.

Pomocnicze

Prawo wodne art. 271 § ust. 4 pkt 1

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

Prawo wodne art. 552 § ust. 7

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

Prawo wodne art. 403 § ust. 2 pkt 1

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a i c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

K.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 7a § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada rozstrzygania wątpliwości interpretacyjnych na korzyść strony.

K.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Prawo wodne (poprz.) art. 128 § ust. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne

Prawo ochrony środowiska art. 7 § ust. 1

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska

Prawo ochrony środowiska art. 255

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska

Prawo ochrony środowiska art. 274 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska

Prawo ochrony środowiska art. 290

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska

ustawa nowelizująca art. 1 § pkt 88

Ustawa z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy - Prawo wodne oraz niektórych innych ustaw

ustawa nowelizująca art. 552a

Ustawa z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy - Prawo wodne oraz niektórych innych ustaw

Przepis wprowadzony w celu usunięcia wątpliwości interpretacyjnych dotyczących ustalania opłaty stałej na podstawie pozwoleń wodnoprawnych wydanych przed wejściem w życie nowej ustawy Prawo wodne.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Opłata stała za wprowadzanie ścieków powinna być ustalana na podstawie rocznego limitu zrzutu (Qmax.r), a nie maksymalnego godzinowego (Qmax.h), ponieważ lepiej odzwierciedla rzeczywistą dopuszczalną ilość w skali roku. • W przypadku niejasności przepisów dotyczących ustalania opłat, należy stosować wykładnię korzystniejszą dla strony (art. 7a § 1 K.p.a.). • Organ wadliwie ustalił opłatę, stosując nieprawidłowy parametr (Qmax.h) i naruszając przepisy K.p.a.

Odrzucone argumenty

Opłata stała powinna być ustalana na podstawie maksymalnej ilości ścieków wprowadzanych do wód, wyrażonej w m3/s, co odpowiada maksymalnemu chwilowemu wskaźnikowi wprowadzania ścieków (m3/h), a nie maksymalnemu rocznemu. • Sąd pierwszej instancji błędnie zinterpretował art. 271 ust. 5 Prawa wodnego, uchylając zgodną z prawem decyzję organu.

Godne uwagi sformułowania

opłata stała wyraża gotowość środowiska do przyjęcia maksymalnej presji, na jaką może być narażone środowisko wodne, w trakcie maksymalnego dopuszczalnego na podstawie pozwolenia zrzutu ścieków • opłata stała powinna odzwierciedlać wielkość rocznego zrzutu ścieków • organ nieprawidłowo przyjął parametr Qmax.h, dla okresu deszczowego, przyjęty dla przepływu chwilowego, czyli najwyższa wielkość przewidziana pozwoleniem wodnoprawnym dla wyjątkowego chwilowego przepływu • nie rozstrzygnął wątpliwości interpretacyjnych przepisu art. 271 ust. 5 Prawa wodnego na korzyść strony zobowiązanej do wniesienia opłaty • zasadniczym elementem wpływającym na wysokość opłaty, jest maksymalna ilość zrzutu ścieków na podstawie pozwolenia wodnoprawnego, a pozwolenie wodnoprawne określa różne wskaźniki, w tym maksymalny zrzut godzinowy i roczny, a przy tym opłata stała określana jest w wymiarze rocznym - za cały rok 2018 r., to logiczną i znajdującą językowe uzasadnienie jest taka wykładnia art. 271 ust. 5 Prawa wodnego, zgodnie z którą do ustalenia opłaty należy zastosować wskaźnik zrzutu rocznego.

Skład orzekający

Małgorzata Masternak - Kubiak

sprawozdawca

Mariusz Kotulski

członek

Mirosław Wincenciak

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 271 ust. 5 Prawa wodnego w zakresie ustalania opłaty stałej za wprowadzanie ścieków, zasada rozstrzygania wątpliwości interpretacyjnych na korzyść strony w sprawach podatkowych i opłatowych, stosowanie przepisów przejściowych i nowelizacji Prawa wodnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku jasnych regulacji przejściowych i niejednoznaczności przepisów w momencie wydania decyzji przez organ pierwszej instancji. Nowelizacja Prawa wodnego z 2019 r. wprowadziła bardziej precyzyjne regulacje.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii ustalania opłat za korzystanie ze środowiska, co ma bezpośrednie przełożenie na działalność gospodarczą. Interpretacja przepisów Prawa wodnego i zasada rozstrzygania wątpliwości na korzyść strony są kluczowe dla praktyków.

Opłata za ścieki: Czy roczny czy godzinowy limit decyduje o wysokości rachunku?

Dane finansowe

WPS: 21 089 PLN

Sektor

ochrona środowiska

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst