III OSK 1316/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę na bezczynność Wójta Gminy K. w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Wniosek dotyczył m.in. podstaw prawnych działań Urzędu Gminy, treści skarg mieszkańców oraz sposobu prowadzenia spraw urzędowych. WSA uznał, że informacje te dotyczą indywidualnej sprawy skarżącej i nie stanowią informacji publicznej. NSA nie zgodził się z tą interpretacją, stwierdzając, że żądane informacje mają charakter publiczny i dotyczą działalności organu władzy publicznej. Sąd uznał, że WSA błędnie ocenił charakter żądanych informacji i z urzędu stwierdził nadużycie prawa, co jest kompetencją organu. NSA uchylił zaskarżony wyrok, stwierdził bezczynność organu, ale zaznaczył, że nie miała ona miejsca z rażącym naruszeniem prawa, i zobowiązał Wójta do rozpoznania wniosku w określonym terminie. Zasądzono również koszty postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja pojęcia informacji publicznej, zakresu prawa do informacji, kompetencji sądu administracyjnego w zakresie oceny nadużycia prawa oraz charakteru bezczynności organu.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i interpretacji przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Ocena nadużycia prawa zawsze będzie zależała od konkretnych okoliczności sprawy.
Zagadnienia prawne (3)
Czy informacje dotyczące działań organu władzy publicznej, nawet jeśli dotyczą indywidualnej sprawy wnioskodawcy, stanowią informację publiczną w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, informacje dotyczące działalności organów władzy publicznej, sposobu prowadzenia spraw urzędowych, organizacji urzędu oraz spraw lokalnych stanowią informację publiczną, niezależnie od tego, czy dotyczą indywidualnej sprawy wnioskodawcy.
Uzasadnienie
Ustawa o dostępie do informacji publicznej definiuje informację publiczną jako każdą informację o sprawach publicznych. Kwalifikacja prawna informacji jako publicznej ma charakter obiektywny i nie zależy od okoliczności towarzyszących złożeniu wniosku ani od tego, czy dotyczy ona indywidualnej sprawy wnioskodawcy. Prawo do informacji publicznej służy kontroli społecznej nad działaniem organów władzy.
Czy sąd administracyjny może z urzędu stwierdzić nadużycie prawa do informacji publicznej, czy też jest to kompetencja organu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Stwierdzenie nadużycia prawa do informacji publicznej jest kompetencją organu, a rolą sądu administracyjnego jest wyłącznie kontrola legalności działania lub zaniechania organu.
Uzasadnienie
Sąd administracyjny nie może zastępować organu w ocenie, czy doszło do nadużycia prawa podmiotowego. Sąd kontroluje legalność działania organu, a ocena motywacji wnioskodawcy i stwierdzenie nadużycia prawa należy do organu, który musi oprzeć się na konkretnych okolicznościach faktycznych i prawnych.
Czy bezczynność organu w rozpoznaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej, wynikająca z błędnej oceny charakteru informacji, może być uznana za rażące naruszenie prawa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli organ załatwił wniosek w ustawowym terminie, a błędny sposób jego załatwienia nie wynikał ze złej woli, lecz ze skomplikowanego stanu prawnego lub błędnej interpretacji, nie można mówić o rażącym naruszeniu prawa.
Uzasadnienie
Bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ organ załatwił wniosek w ustawowym terminie, a błędna ocena charakteru informacji nie wynikała ze złej woli, lecz ze złożoności stanu prawnego i możliwości popełniania błędów na etapie stosowania przepisów.
Przepisy (17)
Główne
Konstytucja RP art. 61 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 61 § 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
u.d.i.p. art. 1 § 1
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych.
u.d.i.p. art. 6 § 1
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Szczegółowo wymienia rodzaje informacji publicznych, w tym informacje o działalności organów władzy publicznej, sprawach publicznych, sposobie przyjmowania i załatwiania spraw.
Pomocnicze
u.d.i.p. art. 2 § 2
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Od osoby wykonującej prawo do informacji publicznej nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego.
u.d.i.p. art. 13 § 1
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Określa termin do załatwienia wniosku o udostępnienie informacji publicznej.
u.d.i.p. art. 13 § 2
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Pozwala na przedłużenie terminu rozpatrzenia wniosku w przypadku dużej ilości wniosków.
p.p.s.a. art. 133 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 141 § 4
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 149 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 149 § 1a
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 188
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 203 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Żądane informacje stanowią informację publiczną, ponieważ dotyczą działalności organu władzy publicznej, sposobu prowadzenia spraw urzędowych, organizacji urzędu oraz spraw lokalnych. • Sąd pierwszej instancji błędnie ocenił charakter żądanych informacji, uznając je za dotyczące prywatnej sprawy skarżącej. • Sąd pierwszej instancji nie miał kompetencji do stwierdzenia z urzędu nadużycia prawa do informacji publicznej.
Odrzucone argumenty
WSA uznał, że żądane informacje dotyczą indywidualnej sprawy skarżącej i nie stanowią informacji publicznej. • WSA stwierdził, że skarżąca zamierza wykorzystać prawo do informacji publicznej w sposób niezgodny z intencjami ustawodawcy.
Godne uwagi sformułowania
Informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych. • Kwalifikacja prawna informacji jako publicznej ma charakter obiektywny. • Nadużywanie publicznego prawa podmiotowego ma miejsce wówczas, gdy podejmuje się próbę korzystania z instytucji dostępu do informacji publicznej dla osiągnięcia celu innego aniżeli troska o dobro publiczne. • Stwierdzenie nadużycia prawa do informacji publicznej jest zastrzeżone do kognicji organu, zaś rzeczą sądu administracyjnego jest wyłącznie kontrola działania lub zaniechania organu administrującego.
Skład orzekający
Przemysław Szustakiewicz
przewodniczący
Rafał Stasikowski
sprawozdawca
Paweł Mierzejewski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia informacji publicznej, zakresu prawa do informacji, kompetencji sądu administracyjnego w zakresie oceny nadużycia prawa oraz charakteru bezczynności organu."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i interpretacji przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Ocena nadużycia prawa zawsze będzie zależała od konkretnych okoliczności sprawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy fundamentalnego prawa obywateli do informacji publicznej i wyjaśnia, kiedy żądane informacje są publiczne, a kiedy organ może odmówić ich udostępnienia, a także podkreśla rolę sądu w kontroli działań administracji.
“Czy Twoje zapytanie o informacje publiczne może zostać uznane za 'prywatne'? NSA wyjaśnia granice dostępu do informacji.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.