II SA/Ke 412/23

II SA/Ke 412/23 - Postanowienie WSA w Kielcach
Data orzeczenia
2023-10-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-07-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Sędziowie
Jacek Kuza
Renata Detka
Sylwester Miziołek /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6260 Statut
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Samorząd terytorialny
Sygn. powiązane
III OSK 130/24 - Postanowienie NSA z 2024-02-28
Skarżony organ
Burmistrz Miasta i Gminy
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 58 § 1 pkt 5a, art. 3 ust. 2 pkt 6  art. 58 § 1 pkt 5a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2018 poz 994
art. 101 ust. 1 , art. 5a ust. 1, art. 4 ust. 2 oraz art. 4b ust. 1 pkt 1 w związku z art. 4 ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym  - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sylwester Miziołek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Renata Detka, Sędzia WSA Beata Ziomek, po rozpoznaniu w dniu 25 października 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi J. Z. na uchwałę Rady Miejskiej w Klimontowie z dnia 17 października 2018 r. nr LVIII/424/18 w przedmiocie wystąpienia z wnioskiem o nadanie miejscowości statusu miasta p o s t a n a w i a : I. odrzucić skargę; II. zwrócić J. Z. kwotę 300 (trzysta) złotych, uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi.
Uzasadnienie
Uchwałą nr LVIII/424/18z 17 października 2018 r., podjętą na podstawie art. 4 ust. 2 oraz art. 4b ust. 1 pkt 1 w związku z art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 8 marca o samorządzie gminnym (tj. Dz. U. z 2018 r. poz. 994 z późn. zm.) oraz § 1 ust. 1 oraz § 2 ust. 1 i 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 sierpnia 2001 r. w sprawie trybu postępowania przy składaniu wniosków dotyczących tworzenia, łączenia, dzielenia, znoszenia i ustalania granic gmin, nadawania gminie lub miejscowości statusu miasta, ustalania i zmiany nazw gmin i siedzib ich władz oraz dokumentów wymaganych w tych sprawach (Dz. U. z 2014 r. poz. 310), Rada Gminy w Klimontowie wystąpiła do Ministra Administracji i Cyfryzacji z wnioskiem o nadanie miejscowości Klimontów statusu miasta.
Skargą z 25 kwietnia 2023 r., skierowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, J. Z. zaskarżył:
- ww. uchwałę z 17 października 2018 r. nr LVIII/424/18,
- uchwałę nr L/349/18 z 28 lutego 2018 r. Rady Gminy w Klimontowie w sprawie przeprowadzenia z mieszkańcami Gminy Klimontów konsultacji dotyczących wniosku o nadanie statutu miasta miejscowości Klimontów.
W uzasadnieniu skarżący wskazał, że działa w interesie własnym jako mieszkaniec Gminy Klimontów, zameldowany oraz mieszkający w Konarach 100, gmina Klimontów, województwo świętokrzyskie, jak i ogółu społeczności – dlatego, że "złamano prawo do demokratycznych decyzji ludzi". Interes prawny do wniesienia skargi strona wywodzi z treści art. 5a ust. 1 u.s.g.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie oddalenie. W uzasadnieniu wskazano, że art. 101 ust. 1 u.s.g. stanowi lex specialis w stosunku do ogólnej normy art. 50 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634), zwanej dalej "p.p.s.a.". Skarżący, składając skargę, musi wykazać nie tylko posiadanie interesu prawnego, lecz także jego naruszenie. Zgodnie z przyjętym w judykaturze stanowiskiem skarga z art. 101 u.s.g. nie ma charakteru skargi obywatelskiej, jak również nie można jej wnieść tylko na tej podstawie, że w przekonaniu skarżącego kwestionowany akt narusza prawo. W niniejszej sprawie, zdaniem organu, skarżący nie wykazał istnienia związku pomiędzy jego prawnie gwarantowaną, konkretną i indywidualną sytuacją prawną a zaskarżonym aktem, polegającym na tym, że zaskarżany akt narusza jego interes prawny, a więc że poprzez naruszenie prawa jednocześnie negatywnie wpływa na jego sferę, naruszając jego indywidualny interes prawny.
Mając na uwadze powyższe Przewodniczący Wydziału II tut. Sądu, działając na podstawie art. 57 § 3 p.p.s.a., zarządził rozdzielenie skarg J. Z. na:
- ww. uchwałę nr L/349/18 Rady Miejskiej z dnia 28 lutego 2018 r. w sprawie przeprowadzenia z mieszkańcami Gminy Klimontów konsultacji dotyczących wniosku o nadanie statutu miasta miejscowości Klimontów (sprawa o sygn. akt II SA/Ke 411/23),
- ww. uchwałę nr LVIII/424/818 z dnia 17 października 2018 r. w sprawie wystąpienia z wnioskiem o nadanie miejscowości Klimontów statutu Miasta (sprawa o sygn. akt II SA/Ke 412/23).
Wyrokiem z 25 października 2023 r. o sygn. akt II SA/Ke 411/23 tut. Sąd stwierdził, że zaskarżona w tej sprawie uchwała nr L/349/18 Rady Miejskiej z dnia 28 lutego 2018 r. została wydana z naruszeniem prawa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga podlega odrzuceniu.
Stosownie do art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a. Sąd odrzuca skargę, jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 (tj. akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej, akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej) nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego.
Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest uchwała Rady
Gminy Klimontów z 17 października 2018 r. nr LVIII/424/18, którą wystąpiono do Ministra Administracji i Cyfryzacji z wnioskiem o nadanie miejscowości Klimontów statusu miasta.
Jako podstawę prawną do wniesienia skargi strona powołała art. 101 ust. 1 u.s.g., stanowiący, że każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć taką uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Skarżący wskazał, że zakwestionowana uchwała narusza jego interes prawny przez to, że "złamano prawo do demokratycznych decyzji ludzi", powołując się jednocześnie na art. 5a ust. 1 u.s.g., zgodnie z którym w wypadkach przewidzianych ustawą oraz w innych sprawach ważnych dla gminy na jej terytorium mogą być przeprowadzane konsultacje z mieszkańcami gminy.
Na wstępie, odnośnie twierdzeń strony co do złożenia niniejszej skargi w imieniu mieszkańców ("ogółu społeczności) należy zauważyć, że skarżący nie przedstawił wymaganej w tym zakresie pisemnej zgody mieszkańców gminy, o jakiej mowa w art. 101 ust. 2a u.s.g.
Z uwagi na powyższe Sąd, w ramach przysługującej mu kompetencji określonej w art. 3 ust. 2 pkt 6 p.p.s.a., przed przystąpieniem do merytorycznej kontroli zaskarżonego aktu zobowiązany był rozważyć, czy kwestionowana uchwała dotyczy interesu prawnego wyłącznie skarżącego oraz czy narusza ten interes lub wynikające z przepisów prawa uprawnienia skarżącego. W ugruntowanym orzecznictwie zgodnie podnosi się, że treść art. 101 ust. 1 u.s.g. nakłada na stronę skarżącą obowiązek wykazania, że istnieje bezpośredni związek pomiędzy jej własną prawnie gwarantowaną sytuacją a skarżoną uchwałą – to jest wykazanie, iż skarżona uchwała ingeruje w sferę jej praw, uprawnień lub obowiązków, przez spowodowanie negatywnych skutków w tej sferze, np. ograniczenie czy też uniemożliwienie realizacji własnego, indywidualnego i opartego o określoną normę prawa materialnego uprawnienia. Niemożność wykazania takiego związku oznacza, że wnoszący skargę nie ma legitymacji procesowej do zaskarżenia uchwały (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 19 czerwca 2012 r., sygn. akt II OSK 790/12, LEX nr 1212683). O tym, czy skarżona uchwała rady gminy narusza interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę podmiotu można mówić wówczas, gdy akt ten zawiera normy (regulacje) oddziaływające bezpośrednio na sferę prawną skarżącego, kształtując treść jego obowiązku prawnego lub uprawnienia.
W niniejszej sprawie, w której treścią zakwestionowanej uchwały jest wystąpienie do właściwego organu o nadanie miejscowości praw miejskich, zagadnienie to należy odnieść do skutków w sferze prawnej skarżącego, jako mieszkańca miejscowości, której akt ten dotyczy. W ocenie Sądu, strona posiada w tym zakresie interes prawny we wniesieniu skargi, o którym mowa w art. 101 ust.1 u.s.g. Jak trafnie wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w wydanym w podobnym stanie faktycznym i prawnym postanowieniu z dnia 27 kwietnia 2016 r. o sygn. akt II SA/Sz 1393/15 o odrzuceniu skargi (dostępne w internetowej CBOSA) "zmiana taka ma bowiem często wpływ na szereg uprawnień mieszkańców danej miejscowości np. w sferze podatkowej czy też innych uprawnień wynikających z przepisów prawa związanych z wiejskim lub miejskim statusem danej miejscowości jednakże samo posiadanie i odwoływanie się do tak rozumianego interesu nie jest wystarczające do uwzględnienia skargi. Do tego niezbędne jest bowiem stwierdzenie bezpośredniego związku między treścią uchwały, a zmianami w sferze prawnej skarżącego".
Sąd analizując zaskarżoną uchwałę, doszedł do wniosku, że akt ten nie narusza interesu prawnego lub uprawnienia skarżącego w przedstawionym wyżej rozumieniu. Jest to bowiem jedynie uchwała o charakterze intencyjnym, wyrażającą ogólnie wolę organu przedstawicielskiego danej społeczności samorządowej zainicjowania przewidzianej prawem procedury zmierzającej do osiągnięcia opisanego w tej uchwale efektu, to jest nadania miejscowości Klimontów statusu miasta. Uchwała intencyjna ze swej istoty nie wywołuje skutków materialnoprawnych – a zatem nie wpływa na sytuację prawną podmiotów spoza systemu administracji publicznej (por. wyrok NSA z 24 stycznia 2013 r. o sygn. akt II OSK 2442/12, opubl. w ONSAiWSA 2014/3/50). Uchwała tego rodzaju ze swej istoty nie zawiera norm kształtujących prawa lub obowiązki albo uprawnienia mieszkańców gminy. Nie jest ona aktem prawa miejscowego, a zatem nie oddziaływuje bezpośrednio na sferę prawną członków społeczności lokalnej, w tym skarżącego. Mocą przedmiotowej uchwały nie nastąpiła jeszcze zmiana statusu miejscowości Klimontów. Tym samym akt ten – o charakterze intencyjnym – nie wpływa bezpośrednio na sposób wykorzystania tych nieruchomości. Adresatem zaskarżonej uchwały, jak wynika z jej treści, jest Minister Administracji i Cyfryzacji, a tryb jej wykonania określa rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 sierpnia 2001 r. w sprawie trybu postępowania przy składaniu wniosków dotyczących tworzenia, łączenia, dzielenia, znoszenia i ustalania granic gmin, nadawania gminie lub statusu miasta, ustalania i zmiany nazw gmin i siedzib ich władz oraz dokumentów wymaganych w tych sprawach. Tym samym, zaskarżona uchwała nie oddziałuje bezpośrednio i w sposób normatywny na prawa i obowiązki skarżącego.
Reasumując - w ocenie Sądu - brak jest podstaw do przyjęcia, że zaskarżona uchwała, podjęta w trybie art. 4 ust. 2 oraz art. 4b ust. 1 pkt 1 w związku z art. 4 ust. 1 pkt 1 u.s.g., wkracza bezpośrednio w sferę praw lub uprawnień skarżącego, a tym samym nie może ich naruszać.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach orzekł jak sentencji postanowienia – na podstawie art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a.