III OSK 130/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną Wojewody Łódzkiego, potwierdzając prawidłowość uchwały Rady Miejskiej w K. dotyczącej regulaminu handlu w piątki i soboty przez rolników, uznając, że sposób wyznaczenia miejsc handlowych nie narusza prawa.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Wojewody Łódzkiego od wyroku WSA w Łodzi, który stwierdził nieważność części uchwały Rady Miejskiej w K. regulującej handel w piątki i soboty przez rolników. Wojewoda zarzucał błędną wykładnię przepisów dotyczących wyznaczenia miejsca handlu oraz naruszenie przepisów o kosztach postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za niezasadną, stwierdzając, że sposób wyznaczenia miejsc handlowych (rezerwacja 33% stanowisk na targowisku) jest zgodny z ustawą, a rozstrzygnięcie o kosztach było prawidłowe.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Wojewody Łódzkiego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który częściowo stwierdził nieważność uchwały Rady Miejskiej w K. dotyczącej regulaminu handlu w piątki i soboty przez rolników i ich domowników. Wojewoda zarzucał sądowi pierwszej instancji błędną wykładnię art. 3 ust. 1 ustawy o ułatwieniach w prowadzeniu handlu, twierdząc, że miejsce handlu nie zostało jednoznacznie wyznaczone, oraz naruszenie przepisów o kosztach postępowania. NSA, związany granicami skargi kasacyjnej, uznał te zarzuty za niezasadne. Sąd podkreślił, że ustawa wymaga od rady gminy wyznaczenia miejsca handlu, ale nie precyzuje, jak szczegółowo ma to być zrobione. W ocenie NSA, wskazanie, że minimum 33% stanowisk na targowisku jest rezerwowane dla tego typu handlu, wraz z określeniem lokalizacji samego targowiska, jest wystarczające i nie stanowi istotnego naruszenia prawa. Sąd odrzucił również zarzuty dotyczące kosztów postępowania, uznając, że WSA prawidłowo ocenił sytuację, w której organ nadzoru nie zakończył postępowania nadzorczego w ustawowym terminie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, sposób wyznaczenia miejsca handlu poprzez rezerwację minimum 33% stanowisk na targowisku, wraz z określeniem lokalizacji samego targowiska, jest zgodny z prawem i nie narusza art. 3 ust. 1 ustawy.
Uzasadnienie
Ustawa wymaga od rady gminy wyznaczenia miejsca handlu, ale nie precyzuje stopnia jego szczegółowości. Wskazanie procentowego udziału stanowisk na istniejącym targowisku, wraz z jego lokalizacją, jest wystarczające i mieści się w granicach swobody samorządu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (10)
Główne
u.u.h.p.s. art. 3 § ust. 1
Ustawa o ułatwieniach w prowadzeniu handlu w piątki i soboty przez rolników i ich domowników
u.u.h.p.s. art. 5
Ustawa o ułatwieniach w prowadzeniu handlu w piątki i soboty przez rolników i ich domowników
Stanowi podstawę do uchwalenia regulaminu określającego zasady prowadzenia handlu.
P.p.s.a. art. 134 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi.
Pomocnicze
u.u.h.p.s. art. 3 § ust. 2
Ustawa o ułatwieniach w prowadzeniu handlu w piątki i soboty przez rolników i ich domowników
Określa kryteria, którymi rada gminy powinna się kierować przy wyznaczaniu miejsca handlu (dogodna komunikacja, bliskość centrum/miejsc turystycznych).
P.p.s.a. art. 200
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy zasad zasądzania kosztów postępowania.
P.p.s.a. art. 205 § § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 206
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd może odstąpić od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania.
Konstytucja RP art. 7
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada praworządności.
Konstytucja RP art. 94
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Regulacja aktów prawa miejscowego.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § ust. 1 pkt 1 lit. c
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sposób wyznaczenia miejsca handlu (rezerwacja 33% stanowisk na targowisku) jest zgodny z art. 3 ust. 1 u.u.h.p.s. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania przez WSA było prawidłowe.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 3 ust. 1 u.u.h.p.s. przez błędną wykładnię i niezastosowanie. Zarzut naruszenia art. 134 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 7 i 94 Konstytucji RP oraz art. 5 u.u.h.p.s. przez nieuwzględnienie z urzędu przekroczenia delegacji ustawowej w § 2 ust. 2 załącznika. Zarzut naruszenia art. 200 w zw. z art. 25 § 1 i 205 § 2 P.p.s.a. przez błędną wykładnię przepisu dotyczącego kosztów zastępstwa radcy prawnego.
Godne uwagi sformułowania
Taka precyzja we wskazywaniu takiego miejsca lub takich miejsc nie wynika z żadnego przepisu ustawy o ułatwieniach w prowadzeniu handlu w piątki i soboty przez rolników i ich domowników, a w szczególności z jej art. 3 ust. 1. Obowiązkiem rady gminy jest wyznaczenie określonego miejsca do prowadzenia handlu w piątki i soboty przez rolników i ich domowników, przy czym nie wynika z treści tej ustawy, aby wyznaczenie miejsca dla prowadzenia tego handlu zostało dodatkowo obwarowane obowiązkiem np. udostępniania informacji kupującym o tym, że dany sprzedawca jest rolnikiem lub domownikiem rolnika i sprzedaje towary zgodnie z ustawą o ułatwieniach w prowadzeniu handlu w piątki i soboty przez rolników i ich domowników. Tym samym na gruncie art. 3 ust. 1 u.u.h.p.s. nie ma możliwości ujednolicania zasad oznaczania miejsc do prowadzenia handlu w piątki i soboty przez rolników i ich domowników. W każdej gminie mogą być odmienne zasady ustalania takich miejsc i to jest prymarna cecha samorządu.
Skład orzekający
Olga Żurawska - Matusiak
przewodniczący
Kazimierz Bandarzewski
sprawozdawca
Rafał Stasikowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wyznaczania miejsc handlu przez samorządy na podstawie ustawy o ułatwieniach w handlu, a także zasady rozstrzygania o kosztach postępowania w sprawach sądowoadministracyjnych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wyznaczenia miejsca handlu na targowisku miejskim i może wymagać uwzględnienia lokalnych uwarunkowań.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii praktycznej dla samorządów i rolników, a jej rozstrzygnięcie wyjaśnia wątpliwości interpretacyjne dotyczące prawa miejscowego i swobody decyzyjnej rad gmin.
“Samorządy mogą elastycznie wyznaczać miejsca handlu dla rolników – NSA rozwiewa wątpliwości.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII OSK 130/23 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2026-01-21 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-01-19 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Kazimierz Bandarzewski /sprawozdawca/ Olga Żurawska - Matusiak /przewodniczący/ Rafał Stasikowski Symbol z opisem 6269 Inne o symbolu podstawowym 626 6401 Skargi organów nadzorczych na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 93 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym) Hasła tematyczne Samorząd terytorialny Sygn. powiązane III SA/Łd 446/22 - Wyrok WSA w Łodzi z 2022-11-16 Skarżony organ Rada Miasta Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2021 poz 2290 art. 3 ust. 2, art. 5 Ustawa z dnia 29 października 2021 r. o ułatwieniach w prowadzeniu handlu w piątki i soboty przez rolników i ich domowników Dz.U. 2022 poz 329 art. 134 §1, art. 200, art. 25 § 1, art. 205 § 2 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz.U. 1997 nr 78 poz 483 art. 7, art. 94 Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu 25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r. Dz.U. 2018 poz 265 § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Olga Żurawska-Matusiak Sędziowie: Sędzia NSA Rafał Stasikowski Sędzia del. WSA Kazimierz Bandarzewski (sprawozdawca) Protokolant: asystent sędziego Piotr Rzekiecki po rozpoznaniu w dniu 21 stycznia 2026 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Wojewody Łódzkiego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 16 listopada 2022 r. sygn. akt III SA/Łd 446/22 w sprawie ze skargi Wojewody Łódzkiego na uchwałę Rady Miejskiej w K. z dnia [...] stycznia 2022 r. nr [...] w przedmiocie regulaminu handlu w piątki i soboty przez rolników i ich domowników oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 16 listopada 2022 r. sygn. akt III SA/Łd 446/22, po rozpoznaniu sprawy ze skargi Wojewody Łódzkiego (dalej Wojewoda) na uchwałę Rady Miejskiej w K. (dalej Rada Miejska) z dnia [...] stycznia 2022 r. nr [...] w przedmiocie regulaminu handlu w piątki i soboty przez rolników i ich domowników, stwierdził nieważność § 1 ust. 4, § 3 ust. 5, § 4 lit. a, b, c, d, f, i oraz j, § 6 ust. 1 i 4, § 7 ust. 2, 3 i 5 załącznika do zaskarżonej uchwały (pkt 1), oddalił skargę w pozostałej części (pkt 2), a także oddalił wniosek o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania (pkt 3). W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał w pierwszej kolejności, że w wyniku oceny legalności zaskarżonej uchwały, Sąd uznał, że część zapisów jej załącznika stanowiącego regulamin targowiska (odpowiadająca większości podniesionych przez Wojewodę zarzutów) uchybia prawu w stopniu istotnym, uzasadniającym ich wyeliminowanie z obrotu prawnego w drodze stwierdzenia nieważności. Oceniając przebieg postępowania Sąd uznał za zasadny zarzut wyjścia poza normę kompetencyjną określoną w art. 5 ustawy z dnia 29 października 2021 r. o ułatwieniach w prowadzeniu handlu w piątki i soboty przez rolników i ich domowników (Dz. U. poz. 2290) zwanej dalej w skrócie u.u.h.p.s. w przepisach § 1 ust. 4, § 6 ust. 1 i ust. 4 oraz § 7 ust. 2, 3 i 5 Regulaminu. Sąd stwierdził, że w sposób istotny naruszają prawo wskazane w skardze przepisy Regulaminu, w których mowa jest o administratorze i dokonywanych przez niego czynnościach. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi kolejny zarzut – naruszenie art. 3 ust. 1 u.u.h.p.s. przez brak jednoznacznego określenia miejsca, w którym ma być prowadzony handel w rozumieniu ustawy – jest niezasadny. Rada Miejska wyznaczyła miejsce do prowadzenia handlu w piątki i soboty przez rolników i ich domowników w uchwale nr [...] – na targowisku miejskim "[...]" w K., przy ul. [...] na terenie działki nr ewid. [...] oraz części działki nr ewid. [...], obręb: [...]. Zaskarżony Regulamin określa natomiast zasady korzystania z targowiska miejskiego "[...]" w K. przy ul. [...] i dotyczy wyłącznie handlu w rozumieniu art. 2 ustawy (§ 1 ust. 1 Regulaminu). Przepis § 2 ust. 2 Regulaminu stanowi, że spośród istniejących stanowisk rezerwuje się do handlu, o którym mowa w uchwale, minimum 33 % stanowisk. Taka regulacja mieści się w pojęciu określenia zasad korzystania z targowiska. Nie ma żadnych podstaw do wymagania, aby w ramach regulaminu określającego zasady prowadzenia handlu określone zostały konkretne stanowiska na targowisku przeznaczone dla rolników i ich domowników. Za uzasadnione Sąd uznał również zarzuty dotyczące naruszenia art. 5 u.u.h.p.s. przez nieuprawnione powtórzenie norm zawartych w akcie rangi ustawowej w przepisach § 3 ust. 5, § 4 lit. a, b, c, d, f, i oraz j Regulaminu. W myśl § 3 ust. 5 Regulaminu za jakość sprzedawanych towarów odpowiadają osoby prowadzące handel na stoisku/miejscu handlowym. Tymczasem delegacja zawarta w art. 5 u.u.h.p.s. nie obejmuje upoważnienia do wprowadzania do aktu prawa miejscowego jakichkolwiek przepisów ustalających lub modyfikujących odpowiedzialność cywilną. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł Wojewoda Łódzki, zaskarżając go w części, tj. co do punktu 2 i 3. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił: - w zakresie dotyczącym punktu 2 wyroku naruszenie: 1) art. 3 ust. 1 u.u.h.p.s. przez jego błędną wykładnię, a w konsekwencji jego niezastosowanie, polegającą na uznaniu, że ww. przepis nie ma zastosowania w odniesieniu do § 2 ust. 2 załącznika do uchwały nr [...] Rady Miejskiej w K. z [...] stycznia 2022 r. w sprawie regulaminu handlu w piątki i soboty przez rolników i ich domowników w sytuacji, gdy prawidłowa wykładnia art. 3 ust. 1 u.u.h.p.s. prowadzi do wniosku, że miejsce do prowadzenia handlu przez rolników lub ich domowników powinno być wyznaczone jednoznacznie i żaden przepis prawa miejscowego nie może wprowadzać w tym zakresie żadnego wyjątku lub niejasności; 2) art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 z późn. zm.) zwanej dalej P.p.s.a. w zw. z art. 7 i 94 Konstytucji RP oraz art. 5 u.u.h.p.s. przez nie wzięcie pod uwagę z urzędu przekroczenia w § 2 ust. 2 załącznika do uchwały nr [...] Rady Miejskiej w K. z [...] stycznia 2022 r. w sprawie regulaminu handlu w piątki i soboty przez rolników i ich domowników delegacji ustawowej określonej w art. 5 u.u.h.p.s.; - w zakresie dotyczącym punktu 3 sentencji wyroku naruszenie: 3) art. 200 w zw. z art. 25 § 1 i 205 § 2 P.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265 z późn. zm.) przez jego błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że przepis art. 200 P.p.s.a. nie ma zastosowania do wniosku organu nadzoru o zwrot kosztów zastępstwa radcy prawnego, w sytuacji gdy brak jest takiego ustawowego wyjątku od zasady odpowiedzialności za wynik sprawy, a w konsekwencji niezastosowanie tego przepisu i zaniechanie zasądzenia kosztów zastępstwa radcy prawnego pomimo tego, że skarga została uwzględniona praktycznie w całości. W oparciu o powyższe zarzuty w skardze kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w zaskarżonej części i rozpoznanie skargi, zasądzenie kosztów zastępstwa radcy prawnego za obie instancje według norm przepisanych, a także przeprowadzenie rozprawy. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Rada Miejska w K. wniosła o jej oddalenie w całości. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę przesłanki uzasadniające nieważność postępowania wymienione w art. 183 § 2 P.p.s.a. oraz przesłanki uzasadniające odrzucenie skargi bądź umorzenie postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym, stosownie do treści art. 189 P.p.s.a. Żadna z powyższych przesłanek w tej sprawie nie zaistniała. Rozpoznając sprawę Naczelny Sąd Administracyjny związany jest granicami skargi. Związanie granicami skargi oznacza związanie podstawami zaskarżenia wskazanymi w skardze kasacyjnej oraz jej wnioskami. Naczelny Sąd Administracyjny bada przy tym wszystkie podniesione przez stronę skarżącą kasacyjnie zarzuty naruszenia prawa (tak NSA w uchwale pełnego składu z 26 października 2009 r. sygn. I OPS 10/09, opubl. w ONSAiWSA 2010 z. 1 poz. 1). Zgodnie z art. 174 P.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, a także 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Stosownie do treści art. 176 P.p.s.a. strona skarżąca kasacyjnie ma obowiązek przytoczyć podstawy skargi kasacyjnej wnoszonej od wyroku Sądu pierwszej instancji i szczegółowo je uzasadnić wskazując, które przepisy ustawy zostały naruszone, na czym to naruszenie polegało i jaki miało wpływ na wynik sprawy. Rola Naczelnego Sądu Administracyjnego w postępowaniu kasacyjnym ogranicza się do skontrolowania i zweryfikowania zarzutów wnoszącego skargę kasacyjną. Strona skarżąca kasacyjnie zaskarżyła tylko punkt 2 i 3 zaskarżonego wyroku i tylko w tym zakresie przeprowadzona zostanie jego kontrola. Skarga kasacyjna jest niezasadna, a zaskarżony częściowo wyrok odpowiada prawu. Istota sporu w tej sprawie sprowadza się do dokonania wykładni art. 3 ust. 1 u.u.h.p.s. zgodnie z którym miejsce do prowadzenia handlu w piątki i soboty przez rolników i ich domowników wyznacza rada gminy w drodze uchwały. Także strona skarżąca kasacyjnie zarzuciła Sądowi pierwszej instancji naruszenie prawa materialnego poprzez dokonanie błędnej wykładni tego przepisu polegającej na uznaniu, że wyznaczone w § 2 ust. 2 załącznika do uchwały miejsce do prowadzenia handlu spełnia wymagania wynikające z ww. przepisu ustawy. Strona skarżąca kasacyjnie podnosi nadto, że miejsce do prowadzenia handlu w piątki i soboty przez rolników i ich domowników powinno być wyznaczone w sposób jednoznaczny, a tego warunku nie spełnia powołany § 2 ust. 2 załącznika do uchwały. Oceniając zasadność tego zarzutu należy stwierdzić, że art. 3 ust. 1 u.u.h.p.s. upoważnia właściwą radę gminy do wyznaczenia w drodze odpowiedniej uchwały określonego miejsca lub miejsc do prowadzenia handlu w piątki i soboty przez rolników i ich domowników zastrzegając, aby przy wyborze tego rodzaju miejsc brać pod uwagę w szczególności dogodną komunikację, bliską lokalizację z centrum danej gminy lub miasta lub bliską lokalizację miejsc atrakcyjnych turystycznie (art. 3 ust. 2 ww. ustawy). Jak wynika zaś z treści § 2 ust. 2 załącznika do uchwały "spośród istniejących stanowisk rezerwuje się dla handlu, o którym mowa w uchwale minimum 33 % stanowisk". Powołany § 2 ust. 2 nie stanowi normy prawnej, tylko jej część. W szczególności z treści tego paragrafu nie wynika, o jakim stanowiskach dla handlu reguluje się w tym przepisie. Niezbędnym do dokonania prawidłowego odkodowania normy prawnej w tym zakresie jest treść § 1 ust. 3 i § 2 ust. 1 załącznika do uchwały. Zgodnie z powołanym § 1 ust. 3 "Targowisko miejskie (zwane dalej Targowiskiem) jest obiektem całorocznym i ogólnodostępnym, usytuowanym w K. przy ul. [...] na działkach [...] oraz części działki [...] obręb [...]. Targowisko wyznaczają tablice graniczne.", a § 2 ust. 1 tego załącznika stanowi, że na tym targowisku przewidziano 185 stanowisk handlowych, z których zadaszone stoiska zajmują ponad połowę powierzchni handlowej targowiska. Tym samym norma prawna obejmująca treść § 2 ust. 2 załącznika do uchwały wraz z jej § 1 ust. 3 i § 2 ust. 1 stanowi, że określone uchwałą targowisko stanowi obiekt całoroczny i ogólnodostępny, usytuowany w K. przy ul. [...] na działkach [...] oraz części działki [...] obręb [...], którego obszar wyznaczają tablice i na którym wyznaczono 185 stanowisk handlowych, przy czym dla handlu objętego ustawą o ułatwieniach w prowadzeniu handlu w piątki i soboty przez rolników i ich domowników zarezerwowano co najmniej 33 % z tych stanowisk, czyli co najmniej 61 takich stanowisk. Okoliczność, że Rada Miejska w K. w odrębnym przepisie załącznika do uchwały wyznaczyła precyzyjnie miejsce lokalizacji targowiska, w odrębnym liczbę stanowisk handlowych (z których część jest zadaszona), a jeszcze w innym liczbę tych stanowisk przeznaczoną tylko do handlu w zakresie objętym ustawą o ułatwieniach w prowadzeniu handlu w piątki i soboty przez rolników i ich domowników nie stanowi naruszenia prawa. Co istotne, nawet gdyby dany przepis zawierał nieistotne naruszenie prawa to i tak nie uzasadniałoby to ingerencji nadzorczej ani też unieważnienia takiej uchwały. Tylko istotne naruszenie prawa, stosownie do treści art. 91 ust. 1 u.s.g. daje podstawę do stwierdzenia nieważności zaskarżonego aktu. O istotnym naruszeniu prawa można jednak mówić przede wszystkim wówczas, gdy treść aktu organu gminy wprost narusza dany przepis ustawy. Taka sytuacja w tej sprawie nie nastąpiła. Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu orzekającemu w tej sprawie znane są stanowiska zawarte w innych orzeczeniach NSA, w których istotą sporu był sposób określenia miejsca lub miejsc do prowadzenia handlu w piątki i soboty przez rolników i ich domowników (np. wyrok NSA z 13 października 2023 r. sygn. akt II GSK 1955/22; wyrok NSA z 9 października 2025 r. sygn. akt II GSK 567/23). Jednakże w żadnym z tych wyroków Naczelny Sąd Administracyjny nie stwierdził, aby wyznaczenie miejsca do prowadzenia handlu miało polegać na precyzyjnym określeniu konkretnego numeru stanowiska, na którym taki handel miałby się odbywać. Taka precyzja we wskazywaniu takiego miejsca lub takich miejsc nie wynika z żadnego przepisu ustawy o ułatwieniach w prowadzeniu handlu w piątki i soboty przez rolników i ich domowników, a w szczególności z jej art. 3 ust. 1. Obowiązkiem rady gminy jest wyznaczenie określonego miejsca do prowadzenia handlu w piątki i soboty przez rolników i ich domowników, przy czym nie wynika z treści tej ustawy, aby wyznaczenie miejsca dla prowadzenia tego handlu zostało dodatkowo obwarowane obowiązkiem np. udostępniania informacji kupującym o tym, że dany sprzedawca jest rolnikiem lub domownikiem rolnika i sprzedaje towary zgodnie z ustawą o ułatwieniach w prowadzeniu handlu w piątki i soboty przez rolników i ich domowników. Nie można dodatkowych obowiązków w zakresie wykonywania zadań własnych samorządu interpretować z założeń ustawy, ponieważ w zakresie takich zadań samorząd musi posiadać jakiś zakres samodzielności wynikający zarówno z konstytucyjnej zasady decentralizacji władzy publicznej (art. 15 ust. 1 Konstytucji RP), jak i z zasady samodzielności (art. 165 Konstytucji RP) oraz zadań własnych samorządu ukierunkowanych na zaspokajanie potrzeb wspólnoty samorządowej (art. 166 ust. 1 Konstytucji RP). Tym samym na gruncie art. 3 ust. 1 u.u.h.p.s. nie ma możliwości ujednolicania zasad oznaczania miejsc do prowadzenia handlu w piątki i soboty przez rolników i ich domowników. W każdej gminie mogą być odmienne zasady ustalania takich miejsc i to jest prymarna cecha samorządu. Tym samym jeżeli w danej gminie jej rada ustaliła w sposób nie budzący wątpliwości miejsce lokalizacji handlu objętego ww. ustawą, to okoliczność, jak szczegółowo będą wyznaczone miejsca takiego handlu zostaje w gestii regulacji samych organów stanowiących. Wprost wynika to z wykładni systemowej art. 3 u.u.h.p.s., który w ustępie pierwszym nakłada na rady gminy obowiązek wyznaczania w drodze odpowiedniej uchwały określonego miejsca lub miejsc do prowadzenia handlu w piątki i soboty przez rolników i ich domowników, ale zarazem w ustępie drugim tego przepisu wskazuje, czym ma się kierować organ stanowiący przy wyznaczaniu takiego miejsca. Rada gminy ma wziąć pod uwagę w szczególności dogodną komunikację, bliską lokalizację z centrum danej gminy lub miasta lub bliską lokalizację miejsc atrakcyjnych turystycznie, a nie określić precyzyjnie, które konkretne stanowiska na targowisku będą przeznaczone pod taki handel. Jeżeli tak jak w zaskarżonym § 2 ust. 2 załącznika o uchwały wskazano, że co najmniej 33 % wszystkich stanowisk na targowisku miejskim zostaje przeznaczone na handel stosownie do przepisów ustawy o ułatwieniach w prowadzeniu handlu w piątki i soboty przez rolników i ich domowników, to nie można uznać, aby takie wyznaczenie miejsca do prowadzenia tego handlu naruszało jakikolwiek przepis ww. ustawy, a w tym jej art. 3 ust. 1. Rada Miejska w K. mogłaby jeszcze bardziej sprecyzować takie miejsca (np. wskazując konkretne numery stanowisk na targowisku), ale to jest uzależnione tylko od tego, czy takie będą oczekiwania samych mieszkańców lub rolników sprzedających swoje produkty na takim targowisku. Mając powyższe należy wskazać, że treść § 2 ust. 2 załącznika do uchwały wraz z treścią § 1 ust. 3 i § 2 ust. 1 pozwala na ustalenie ponad wszelką wątpliwość miejsca do prowadzenia handlu w piątki i soboty przez rolników i ich domowników. Nie jest zasadny zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 134 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 7 Konstytucji RP i art. 94 Konstytucji RP oraz art. 5 u.u.h.p.s. w takim zakresie, w jakim Sąd pierwszej instancji nie stwierdził nieważności § 2 ust. 2 załącznika do uchwały. Zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W tej sprawie Sąd pierwszej instancji nie przekroczył granic rozpoznawania sprawy, ponieważ skarga dotyczyła uchwały Rady Miejskiej w K. z dnia [...] stycznia 2022 r. nr [...] w sprawie regulaminu handlu w piątki i soboty przez rolników i ich domowników i przedmiot tej właśnie sprawy administracyjnej został rozpoznany przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Z art. 134 § 1 P.p.s.a. wynika, że sąd administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, to jednak jest związany granicami danej sprawy, albowiem ustawodawca wprost stanowi, że "sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy" (por. wyrok NSA z 12 grudnia 2016 r. sygn. akt II GSK 1142/15). Naruszenie tego przepisu miałoby miejsce, gdyby Sąd pierwszej instancji orzekał w innej sprawie niż objęta skargą lub też pominął kontrolę zaskarżonej uchwały. Żadna z tych okoliczności nie zaistniała, a w przy tym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi ocenił zgodność z prawem, a w tym z art. 3 ust. 1 u.u.h.p.s. także § 2 ust. 2 załącznika do uchwały. Ocena ta jest prawidłowa. Art. 7 Konstytucji RP zawiera zasadę praworządności i w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego treść § 2 ust. 2 załącznika do uchwały nie narusza tej zasady, skoro nie narusza żadnego przepisu zarówno ustawy o ułatwieniach w prowadzeniu handlu w piątki i soboty przez rolników i ich domowników, jak i przepisów innych ustaw. Art. 94 Konstytucji RP zawiera regulację, zgodnie z którą organy samorządu terytorialnego na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie, ustanawiają akty prawa miejscowego obowiązujące na obszarze działania tych organów. Skoro treść § 2 ust. 2 załącznika do uchwały nie wykracza poza zakres upoważnienia ustawowego zawartego w art. 3 ust. 1 i art. 6 u.u.h.p.s., to nie można uznać zarzutu naruszenia art. 94 Konstytucji RP za zasadny. Zgodnie z treścią art. 5 u.u.h.p.s. rada gminy uchwala regulamin określający zasady prowadzenia handlu w piątki i soboty przez rolników i ich domowników na wyznaczonych miejscach, o których mowa w art. 3 ust. 1 tej ustawy. Przepis ten stanowi podstawę do ustalenia regulaminu określającego zasady prowadzenia handlu w piątki i soboty przez rolników i ich domowników w miejscach wyznaczonych stosownie do treści art. 3 ust. 1 tej ustawy, a nie samego wyznaczania miejsca. Tym samym niezasadnie strona skarżąca kasacyjnie podnosi zarzut niezgodności § 2 ust. 2 załącznika do uchwały z art. 5 u.u.h.p.s. Nie jest zasadny także zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 200 P.p.s.a. w związku z art. 25 § 1 i art. 205 § 2 P.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1935 z późn. zm.). W punkcie trzecim zaskarżonego wyroku Sąd pierwszej instancji zawarł rozstrzygniecie co do kosztów postępowania należnych stronie skarżącej oddalając w tym zakresie jej wniosek. Strona skarżąca kasacyjnie podnosi, że zgodnie z art. 200 w związku z art. 205 § 2 P.p.s.a. przysługuje jej zwrot kosztów postępowania w zakresie obejmującym wynagrodzenie pełnomocnika będącego radcą prawnym wyliczone jako kwota 480 złotych na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia w sprawie opłat za czynności radców prawnych. Sąd pierwszej instancji wskazał jednak, że odmówił zasądzenia na rzecz skarżącego Wojewody zwrotu kosztów postępowania przede wszystkim z tego powodu, że zasądza się koszty postępowania niezbędne do celowego dochodzenia praw, a taka sytuacja w tej sprawie nie zaistniała. Następnie Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że Wojewoda Łódzki powinien w ciągu jednego miesiąca zakończyć prowadzone postępowanie nadzorcze wydając rozstrzygniecie nadzorcze, co skutkowałoby brakiem możliwości obciążenia daną gminę jakimikolwiek kosztami. Jeżeli jednak organ nadzoru nie wskazuje, dlaczego nie zdążył ukończyć postępowania nadzorczego, ale po jego upływie skarży taką uchwałę do sądu administracyjnego, to nie można uznać aby koszty zastępstwa procesowego profesjonalnego pełnomocnika należało zaliczyć do kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Taka zaś skarga mogłaby doprowadzić do zobowiązania danej gminy do ponoszenia kosztów zastępstwa procesowego wynikających, jak ujął to Sąd pierwszej instancji, z zaniechania prowadzenia postępowania nadzorczego przez organ domagający się tych kosztów. Można więc uznać, że Sąd pierwszej instancji w tej sprawie odstąpił od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w całości na rzecz strony skarżącej na podstawie art. 206 P.p.s.a., nie powołując jednak tego przepisu. Tym niemniej będąc związanym zarzutami skargi kasacyjnej, w której strona skarżąca kasacyjnie w żadnym zakresie nie polemizuje z argumentacją Sądu pierwszej instancji co do zasadności lub braki zasadności odstąpienia od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania, jak i brakiem zaskarżenia art. 206 P.p.s.a. oraz brakiem odniesienia się do tego, że skarga tylko częściowo została uwzględniona należy stwierdzić, że zarzut wadliwego rozstrzygnięcia w zakresie punktu trzeciego zaskarżonego wyroku nie może odnieść zamierzonych skutków. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI