III OSK 1286/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Burmistrza Gminy G. od wyroku WSA w Poznaniu, który stwierdził bezskuteczność czynności organu w przedmiocie odmowy zapewnienia bezpłatnego dowozu niepełnosprawnego dziecka do ośrodka szkolno-wychowawczego. WSA uznał, że gmina powinna zapewnić dowóz lub zwrot kosztów, zgodnie z wyborem rodziców, powołując się na art. 39 ust. 4 i art. 39a ust. 1 Prawa oświatowego. Burmistrz w skardze kasacyjnej zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego i postępowania, argumentując, że zaproponował zwrot kosztów i wywiązał się z nałożonych obowiązków. NSA oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że wyrok WSA jest prawidłowy. Sąd podkreślił, że obowiązek gminy polega na zorganizowaniu bezpłatnego transportu i opieki lub zwrocie kosztów rodzicom, przy czym wybór formy należy do rodziców. Gmina nie może narzucić swojej formy realizacji obowiązku, a kwestie finansowe czy organizacyjne nie zwalniają jej z tego obowiązku. Sąd powołał się na wcześniejsze orzecznictwo, w tym uchwałę SN, potwierdzającą prymat wyboru rodziców.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie prymatu wyboru rodziców w kwestii sposobu realizacji obowiązku gminy dotyczącego dowozu niepełnosprawnych dzieci do szkół/ośrodków.
Dotyczy specyficznej sytuacji dowozu dzieci niepełnosprawnych do placówek oświatowych na podstawie Prawa oświatowego.
Zagadnienia prawne (2)
Czy gmina może narzucić rodzicom niepełnosprawnego dziecka formę realizacji obowiązku zapewnienia dowozu do szkoły (zwrot kosztów zamiast dowozu własnego), czy też wybór tej formy należy do rodziców?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Wybór sposobu realizacji obowiązku zapewnienia dowozu niepełnosprawnego dziecka do szkoły (zorganizowanie transportu przez gminę lub zwrot kosztów rodzicom) należy do rodziców, a nie do gminy.
Uzasadnienie
Przepisy Prawa oświatowego (art. 39a ust. 1) wskazują na alternatywny charakter obowiązku gminy, który może być spełniony poprzez zorganizowanie dowozu we własnym zakresie lub zwrot kosztów rodzicom na podstawie umowy. Kluczowe jest, że gmina nie może zmusić rodziców do zawarcia umowy ani narzucić formy zwrotu kosztów, jeśli rodzice preferują dowożenie we własnym zakresie. Wybór należy do rodziców, a dobro dziecka jest priorytetem.
Czy zaproponowanie przez gminę zwrotu kosztów przewozu niepełnosprawnego dziecka i jego opiekuna stanowi wystarczające wywiązanie się z obowiązku zapewnienia dowozu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, samo zaproponowanie zwrotu kosztów nie jest wystarczające, jeśli rodzice nie zgadzają się na tę formę i preferują dowóz zorganizowany przez gminę.
Uzasadnienie
Obowiązek gminy jest alternatywny, a rodzice mają prawo wyboru. Gmina nie może uchylić się od obowiązku zorganizowania dowozu we własnym zakresie, jeśli rodzice nie wyrażają zgody na zwrot kosztów jako jedyną formę realizacji tego obowiązku.
Przepisy (9)
Główne
Prawo oświatowe art. 39 § ust. 4 pkt 1
Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe
Prawo oświatowe art. 39a § ust. 1
Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 146 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Prawo oświatowe art. 32 § ust. 6
Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe
Konstytucja RP art. 70
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wybór sposobu realizacji obowiązku dowozu dziecka niepełnosprawnego (dowóz własny gminy lub zwrot kosztów rodzicom) należy do rodziców, a nie do gminy. • Gmina nie może narzucić rodzicom formy realizacji obowiązku dowozu, nawet jeśli proponuje zwrot kosztów. • Dobro dziecka i jego prawo do nauki są priorytetem, a kwestie finansowe czy organizacyjne gminy nie zwalniają jej z obowiązku.
Odrzucone argumenty
Argumentacja organu o wywiązaniu się z obowiązku poprzez zaproponowanie zwrotu kosztów. • Argumentacja organu o braku wystarczających środków transportowych. • Zarzuty naruszenia przepisów p.p.s.a. przez WSA.
Godne uwagi sformułowania
o wyborze sposobu dowozu dziecka do szkoły lub innej placówki przede wszystkim decydują jego rodzice, a nie gmina • obowiązek obejmujący albo zorganizowanie przez gminę bezpłatnego dowozu albo też zwrot na podstawie umowy kosztów dowozu dziecka przez rodziców ma charakter alternatywny i wybór jednego z tych obowiązków należy nie do gminy, ale do rodziców • Gmina nie może zmusić rodziców dziecka do zawarcia takiej umowy, czy też narzucić taką formę realizacji nałożonego na nią obowiązku.
Skład orzekający
Hanna Knysiak - Sudyka
sprawozdawca
Rafał Stasikowski
przewodniczący
Sławomir Wojciechowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie prymatu wyboru rodziców w kwestii sposobu realizacji obowiązku gminy dotyczącego dowozu niepełnosprawnych dzieci do szkół/ośrodków."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji dowozu dzieci niepełnosprawnych do placówek oświatowych na podstawie Prawa oświatowego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego społecznie tematu zapewnienia edukacji i wsparcia dla dzieci niepełnosprawnych oraz interpretacji obowiązków samorządu. Pokazuje konflikt między potrzebami rodziny a możliwościami gminy.
“Gmina nie może narzucić rodzicom, jak dowozić niepełnosprawne dziecko do szkoły – decydują rodzice!”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.