Orzeczenie · 2025-04-23

III OSK 1285/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-04-23
NSAAdministracyjneWysokansa
samorząd terytorialnyuchwała rady gminydiety radnychprawo miejscowepublikacja aktunieważność uchwałyNSAprawo administracyjne

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Rady Gminy W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, który stwierdził nieważność uchwały Rady Gminy z dnia [...] grudnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości diet radnych. Sąd pierwszej instancji uznał, że uchwała ta, będąca aktem prawa miejscowego, powinna zostać ogłoszona w wojewódzkim dzienniku urzędowym zgodnie z przepisami Konstytucji RP i ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych. Brak publikacji został uznany za istotne naruszenie prawa, skutkujące stwierdzeniem nieważności uchwały. Rada Gminy W. wniosła skargę kasacyjną, zarzucając Sądowi pierwszej instancji naruszenie prawa materialnego (art. 42 u.s.g. w zw. z art. 2 ust. 1, art. 4 ust. 1 i art. 13 pkt 2 u.o.a.n. oraz art. 88 ust. 1 i 2 Konstytucji RP) poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że uchwała jest aktem prawa miejscowego podlegającym ogłoszeniu. Zarzucono również naruszenie art. 147 § 1 P.p.s.a. poprzez stwierdzenie nieważności uchwały, podczas gdy skarga powinna zostać oddalona. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, uznał wszystkie podniesione zarzuty za niezasadne. Sąd potwierdził utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym uchwała ustalająca diety dla radnych jest aktem prawa miejscowego, zawierającym normy abstrakcyjne i generalne. Podkreślono, że obowiązek publikacji aktów prawa miejscowego wynika wprost z art. 88 ust. 1 Konstytucji RP, a zasady i tryb ogłaszania określa ustawa o ogłaszaniu aktów normatywnych. Brak publikacji uchwały w wojewódzkim dzienniku urzędowym stanowi istotną wadę prawną, uzasadniającą stwierdzenie jej nieważności na podstawie art. 147 § 1 P.p.s.a. W związku z tym, NSA oddalił skargę kasacyjną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie konieczności publikacji aktów prawa miejscowego, w tym uchwał dotyczących diet radnych, oraz konsekwencji braku publikacji.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji braku publikacji uchwały o charakterze prawa miejscowego.

Zagadnienia prawne (2)

Czy uchwała rady gminy ustalająca diety radnych, będąca aktem prawa miejscowego, podlega obowiązkowi publikacji w wojewódzkim dzienniku urzędowym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, uchwała rady gminy ustalająca diety radnych, jako akt prawa miejscowego, podlega obowiązkowi publikacji w wojewódzkim dzienniku urzędowym.

Uzasadnienie

Uchwała o dietach radnych ma charakter aktu prawa miejscowego, zawiera normy abstrakcyjne i generalne. Zgodnie z art. 88 ust. 1 Konstytucji RP i ustawą o ogłaszaniu aktów normatywnych, warunkiem wejścia w życie takiego aktu jest jego ogłoszenie. Brak publikacji stanowi istotne naruszenie prawa.

Czy brak publikacji uchwały rady gminy w wojewódzkim dzienniku urzędowym stanowi podstawę do stwierdzenia jej nieważności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, brak publikacji uchwały rady gminy, będącej aktem prawa miejscowego, stanowi istotną wadę prawną uzasadniającą stwierdzenie jej nieważności.

Uzasadnienie

Niewłaściwe ogłoszenie lub brak ogłoszenia aktu prawa miejscowego jest istotnym naruszeniem prawa, które zgodnie z art. 147 § 1 P.p.s.a. prowadzi do stwierdzenia nieważności uchwały.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Rady Gminy W. od wyroku WSA w Bydgoszczy.

Przepisy (6)

Główne

u.o.a.n. art. 2 § ust. 1

Ustawa z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych

Ogłoszenie aktu normatywnego w dzienniku urzędowym jest obowiązkowe.

u.o.a.n. art. 4 § ust. 1

Ustawa z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych

Akty normatywne wchodzą w życie po upływie czternastu dni od dnia ogłoszenia, chyba że akt określa dłuższy termin.

u.o.a.n. art. 13 § pkt 2

Ustawa z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych

W wojewódzkim dzienniku urzędowym ogłasza się akty prawa miejscowego stanowione m.in. przez organ gminy.

Konstytucja RP art. 88 § ust. 1 i 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.

Warunkiem wejścia w życie aktów prawa miejscowego jest ich ogłoszenie. Zasady i tryb ogłaszania określa ustawa.

P.p.s.a. art. 147 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uwzględniając skargę na uchwałę stwierdza jej nieważność w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny nie wyłącza stwierdzenia nieważności.

Pomocnicze

u.s.g. art. 25 § ust. 4, ust. 6 i ust. 8

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Uchwała rady gminy ustalająca diety radnych jest aktem prawa miejscowego. • Akt prawa miejscowego podlega obowiązkowi publikacji w wojewódzkim dzienniku urzędowym. • Brak publikacji uchwały stanowi istotne naruszenie prawa i uzasadnia stwierdzenie jej nieważności.

Odrzucone argumenty

Uchwała rady gminy ustalająca diety radnych nie jest aktem prawa miejscowego podlegającym obowiązkowi publikacji. • Brak publikacji uchwały nie stanowi istotnego naruszenia prawa uzasadniającego jej nieważność.

Godne uwagi sformułowania

uchwała w sprawie ustalenia wysokości diet dla radnych [...] jest aktem prawa miejscowego • Urzędowe ogłoszenie aktu prawa miejscowego jest zatem warunkiem jego wejścia w życie • Uchwała z zakresu prawa miejscowego, która podlega obowiązkowi ogłoszenia, a która nie zostaje przekazana do ogłoszenia w wojewódzkim dzienniku urzędowym, jest w całości nieważna. • Niepromulgowanie aktów prawa miejscowego stanowi bowiem istotne naruszenie prawa powodujące stwierdzenie ich nieważności.

Skład orzekający

Kazimierz Bandarzewski

sprawozdawca

Olga Żurawska - Matusiak

członek

Tamara Dziełakowska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie konieczności publikacji aktów prawa miejscowego, w tym uchwał dotyczących diet radnych, oraz konsekwencji braku publikacji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku publikacji uchwały o charakterze prawa miejscowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy fundamentalnej zasady praworządności – obowiązku publikacji aktów prawnych. Pokazuje, jak proceduralne uchybienie może prowadzić do nieważności uchwały, co ma znaczenie dla samorządów i obywateli.

Uchwała o dietach radnych nieważna przez brak publikacji? NSA wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst