III OSK 1280/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła wniosku o udostępnienie wyroków wraz z uzasadnieniami wydanych w dniu 7 kwietnia 2014 r. przez Wydział Cywilny Rodzinny i Rejestrowy Sądu Okręgowego w [...] w sprawach o rozwód i separację. Prezes Sądu Okręgowego odmówił udostępnienia informacji publicznej, wskazując na ochronę prywatności osób fizycznych (art. 5 ust. 2 u.d.i.p.), podkreślając intymny charakter spraw rozwodowych i trudności w skutecznej anonimizacji orzeczeń. Prezes Sądu Apelacyjnego utrzymał tę decyzję w mocy, podzielając argumentację o konieczności ochrony prywatności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę A.Z. na decyzję Prezesa Sądu Apelacyjnego, uznając, że organy prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego i procesowego. Skarżący wniósł skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędne zastosowanie art. 5 ust. 2, art. 16 ust. 1 i art. 17 ust. 1 u.d.i.p. poprzez niezasadne przyjęcie braku możliwości udostępnienia wnioskowanych wyroków i uzasadnień z poszanowaniem prawa do prywatności. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej. W przypadku kolizji prawa do prywatności z dostępem do informacji publicznej, niezbędne jest wyważenie tych praw. NSA stwierdził, że w sprawach rozwodowych i o separację, dokonanie prawidłowej anonimizacji sentencji i uzasadnień wyroków mogłoby pozbawić je sensu prawnego i merytorycznego, a także waloru informacyjnego, ze względu na opisowy charakter tych spraw i relacje osobiste stron. W takiej sytuacji, gdy anonimizacja nie zapewnia pełnej ochrony prawa do życia prywatnego, zasadne jest wydanie decyzji odmownej. Sąd odwołał się również do przepisów Kodeksu postępowania cywilnego, wskazując na zasadę odbywania posiedzeń przy drzwiach zamkniętych w sprawach małżeńskich, co dodatkowo podkreśla potrzebę ochrony prywatności.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie odmowy udostępnienia informacji publicznej w postaci orzeczeń sądowych dotyczących spraw intymnych (rozwody, separacje), gdy anonimizacja nie jest wystarczająca do ochrony prywatności.
Dotyczy specyficznej kategorii spraw (rozwody, separacje) i kwestii anonimizacji orzeczeń. Może być stosowane analogicznie do innych spraw o wysokim stopniu intymności.
Zagadnienia prawne (2)
Czy prawo do dostępu do informacji publicznej w postaci wyroków rozwodowych i separacyjnych podlega ograniczeniu ze względu na ochronę prywatności osób fizycznych, nawet po anonimizacji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, prawo do dostępu do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej. W przypadku spraw rozwodowych i o separację, ze względu na intymny charakter tych spraw i trudności w skutecznej anonimizacji, ochrona prywatności może wymagać odmowy udostępnienia informacji, nawet jeśli anonimizacja nie zapewnia pełnej ochrony.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że sprawy rozwodowe i o separację dotyczą sfery osobistej i intymnej, a anonimizacja orzeczeń w tych sprawach może nie zapewnić wystarczającej ochrony prywatności. W przypadku kolizji prawa do prywatności z prawem dostępu do informacji publicznej, prymat należy przyznać ochronie prywatności, jeśli anonimizacja nie jest wystarczająca.
Czy anonimizacja wyroków rozwodowych i ich uzasadnień jest wystarczającym sposobem ochrony prywatności stron postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie zawsze. W przypadku spraw rozwodowych i o separację, dokonanie prawidłowej anonimizacji sentencji i uzasadnień wyroków może pozbawić je sensu prawnego i merytorycznego oraz waloru informacyjnego. Jeśli anonimizacja nie zapewnia pełnej ochrony prawa do życia prywatnego, zasadne jest wydanie decyzji odmownej.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że ze względu na opisowy charakter spraw rozwodowych i relacje osobiste stron, anonimizacja może być niewystarczająca do ochrony prywatności. W takich sytuacjach, gdy anonimizacja nie gwarantuje pełnej ochrony, organ powinien wydać decyzję odmowną.
Przepisy (20)
Główne
u.d.i.p. art. 5 § 2
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej.
u.d.i.p. art. 16 § 1
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Odmowa udostępnienia informacji publicznej następuje w formie decyzji.
Pomocnicze
u.d.i.p. art. 1 § 1
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
u.d.i.p. art. 6 § 1
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
u.d.i.p. art. 6 § 1
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
Orzeczenia sądowe z uzasadnieniami stanowią informację publiczną.
u.d.i.p. art. 17 § 1
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
p.p.s.a. art. 3 § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 11
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.c. art. 427
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada odbywania posiedzeń przy drzwiach zamkniętych w sprawach małżeńskich.
Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych art. 37 § 1
Konstytucja RP art. 45 § 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Publiczna publikacja wyroku.
K.k. art. 241 § 2
Kodeks karny
Przestępstwo publicznego rozpowszechniania wiadomości z rozprawy sądowej prowadzonej z wyłączeniem jawności.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ochrona prywatności osób fizycznych w sprawach rozwodowych i o separację ma pierwszeństwo przed prawem do informacji publicznej, gdy anonimizacja nie zapewnia wystarczającej ochrony. • Anonimizacja wyroków rozwodowych i ich uzasadnień może pozbawić je sensu prawnego i informacyjnego, co uzasadnia odmowę udostępnienia.
Odrzucone argumenty
Zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. i art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 2 ust. 2 u.d.i.p. • Zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. i art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 16 ust. 1 u.d.i.p. i art. 17 ust. 1 u.d.i.p. oraz w zw. z art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. • Zarzuty naruszenia prawa materialnego, tj. art. 5 ust. 2 u.d.i.p., art. 16 ust. 1 u.d.i.p. i art. 17 ust. 1 u.d.i.p.
Godne uwagi sformułowania
w przypadku kolizji między zasadą jawności informacji publicznych a ochroną prywatności i danych osobowych osób fizycznych, dopuszczalny będzie jedynie taki sposób udostępnienia informacji publicznej, który nie narusza wskazanych dóbr chronionych • anonimizacja danych, przede wszystkim danych wrażliwych. Jeżeli nie ma takiej możliwości, a anonimizacja nie zapewnia pełnej ochrony w zakresie poszanowania prawa do życia prywatnego, winna zostać wydana decyzja odmowna • dokonanie prawidłowej anonimizacji sentencji wyroków, który mają charakter opisowy, spowodowałoby, że utracony zostałby sens prawny i merytoryczny tych orzeczeń. Stałyby się one nieczytelne i pozbawione waloru informacyjnego.
Skład orzekający
Olga Żurawska - Matusiak
sędzia NSA
Paweł Mierzejewski
sędzia del. WSA
Sławomir Wojciechowski
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy udostępnienia informacji publicznej w postaci orzeczeń sądowych dotyczących spraw intymnych (rozwody, separacje), gdy anonimizacja nie jest wystarczająca do ochrony prywatności."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej kategorii spraw (rozwody, separacje) i kwestii anonimizacji orzeczeń. Może być stosowane analogicznie do innych spraw o wysokim stopniu intymności.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy konfliktu między prawem do informacji publicznej a prawem do prywatności, co jest tematem budzącym zainteresowanie i dyskusję.
“Czy wyroki rozwodowe powinny być tajne? Sąd Najwyższy rozstrzyga konflikt prywatności z dostępem do informacji.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.