III OSK 128/26

III OSK 128/26 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2026-03-06
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2026-01-16
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Olga Żurawska - Matusiak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Sygn. powiązane
II SA/Wa 1565/25 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2025-09-24
Skarżony organ
Komendant Państwowej Straży Pożarnej
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 57 § 1, 58 § 1 pkt 3, 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Olga Żurawska-Matusiak po rozpoznaniu w dniu 6 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A.K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 września 2025 r. sygn. akt II SA/Wa 1565/25 odrzucające skargę A.K. na pismo Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych z dnia 17 czerwca 2025 r. zawiadamiające o wyznaczonym terminie konsultacji psychiatrycznej postanawia: oddalić skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 24 września 2025 r., II SA/Wa 1565/25, odrzucił skargę A.K. (dalej: "skarżąca") na pismo Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych z 17 czerwca 2025 r. zawiadamiające o wyznaczonym terminie konsultacji psychiatrycznej.
W uzasadnieniu orzeczenia Sąd pierwszej instancji odnotował, że 1 marca 2025 r., Komendant Wojewódzki Policji w P. skierował skarżącą do Rejonowej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych w P. (dalej: "RKL", "organ pierwszej instancji") w celu ustalenia zdolności fizycznej i psychicznej kandydata do pełnienia służby w Policji. W wyniku przeprowadzonego postępowania Rejonowa RKL orzeczeniem z 29 maja 2025 r., nr [...], stwierdziła, że skarżąca jest niezdolna do służby w Policji – Kategoria N.
29 maja 2025 r. skarżąca złożyła odwołanie od powyższego orzeczenia. Zawiadomieniem z 17 czerwca 2025 r., znak [...], Centralna Komisja Lekarska podległa ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych w L. ("dalej: "CKL", "organ drugiej instancji") poinformowała skarżącą o terminie konsultacji psychiatrycznej (wyznaczonej na 8 lipca 2025 r.).
W wyniku rozpoznania odwołania, CKL orzeczeniem z 14 lipca 2025 r., nr [...], uchyliła zaskarżone orzeczenie w całości, jednocześnie wydając orzeczenie własne ustalające, że skarżąca jest niezdolna do służby w Policji – Kategoria N.
6 sierpnia 2025 r. skarżąca wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skargę na "orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej Policji w L. nr [...] z 17 czerwca 2025 r., uchylające, ale de facto podtrzymujące orzeczenie Rejonowej Komisji Lekarskiej w P. nr [...], w którym uznano ją za osobę trwale niezdolną do służby w Policji z powodu rzekomego rozpoznania [...]
3 września 2025 r. skarżąca została wezwana do sprecyzowania, co jest przedmiotem jej skargi. W piśmie tym wyjaśniono, że z treści skargi wynika, iż przedmiotem zaskarżenia jest "orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej w L. nr [...]z dnia 17 czerwca 2025 r.", tymczasem załącznikiem do skargi jest jedynie orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych w L. z 14 lipca 2025 r. nr [...], zaś w aktach administracyjnych nadesłanych przez organ jedynym dokumentem datowanym na 17 czerwca 2025 r. jest zawiadomienie Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych w L. nr [...] o wyznaczonym terminie konsultacji psychiatrycznej. W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżąca w piśmie z 12 września 2025 r. ponownie wskazała, że przedmiotem jej skargi jest "orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej Policji w L. nr [...] z 17 czerwca 2025 r."
Jednocześnie Sąd zwrócił się do organu drugiej instancji o nadesłanie orzeczenia Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych w L. nr [...] z 17 czerwca 2025 r., o którym mowa w skardze. 15 września 2025 r. organ poinformował, że 17 czerwca 2025 r. nie wydał żadnego orzeczenia, w tym o nr [...].
Biorąc to pod uwagę, Sąd pierwszej instancji podkreślił, że przystępując do rozpoznania skargi sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada, czy zaskarżony akt lub czynność organu administracji publicznej podlega kontroli tego sądu. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot, oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejkolwiek z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do jej odrzucenia.
W ocenie Sądu Wojewódzkiego, będące przedmiotem skargi pismo z 17 czerwca 2025 r., nie mieści się w katalogu aktów podlegających kognicji sądu administracyjnego. Zdaniem Sądu pierwszej instancji, pismo zawiadamiające skarżącą o wyznaczonym terminie konsultacji lekarskiej, przeprowadzanej w ramach odwoławczego postępowania orzeczniczego, ma charakter wyłącznie informacyjny i nie stanowi decyzji administracyjnej, postanowienia, ani innego aktu lub czynności objętej kognicją sądów administracyjnych na mocy art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej: "p.p.s.a."), a w konsekwencji nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Tym samym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że wniesiona przez skarżącą skarga była niedopuszczalna i jako taka podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Od powyższego postanowienia skarżąca wywiodła skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zaskarżając je w całości. Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zarzuciła mu naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.:
1. art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., poprzez nieuzasadnione przyjęcie, że sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, w wyniku błędnego zidentyfikowania przedmiotu skargi. Sąd, mimo jasnego wskazania w uzupełnieniu skargi, że skarżąca kwestionuje Orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej Policji w L. nr [...] z 17 czerwca 2025 r., uznał, że przedmiotem skargi jest wyłącznie niezaskarżalne "pismo z 17 czerwca 2025 r. (zawiadamiające o terminie konsultacji psychiatrycznej)", co w konsekwencji doprowadziło do bezpodstawnego odrzucenia skargi,
2. art. 57 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 7 i art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2025 r., poz. 769, dalej: "k.p.a."), poprzez zaniechanie realizacji zasady prawdy obiektywnej i należytego wyjaśnienia rzeczywistej woli skarżącej. WSA nie dokonał wszechstronnej analizy treści i istoty skargi oraz jej uzupełnienia, w których skarżąca merytorycznie podważała ustalenia orzeczenia CKL o niezdolności do służby, co prowadziło do wniosku, że przedmiotem sporu jest orzeczenie, a nie formalne zawiadomienie. Uchybienie to miało decydujący wpływ na wynik sprawy, uniemożliwiając merytoryczne rozpoznanie skargi;
a także, na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a., naruszenie prawa materialnego, tj,:
3. art. 1 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 2 p.p.s.a., poprzez ich niezastosowanie i w konsekwencji brak wzorca kontroli legalności zaskarżonego aktu administracyjnego. WSA, odrzucając skargę, uniemożliwił sobie i tym samym odmówił kontroli legalności orzeczenia Centralnej Komisji Lekarskiej Policji (CKL), do której był zobowiązany na podstawie art. 1 § 2 p.p.s.a. Odrzucenie skargi spowodowało, że sąd nie zastosował konstytucyjnej zasady legalizmu (art. 7 Konstytucji RP) i prawa materialnego (m.in. ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji oraz rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie wykazu chorób i ułomności), które stanowiłyby właściwy wzorzec kontroli orzeczenia CKL.
Z uwagi na powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, a także zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Oświadczyła również, że nie wnosi o rozpoznanie sprawy na rozprawie.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej została przedstawiona argumentacja mająca na celu wykazanie zasadności przedstawionych zarzutów kasacyjnych.
Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie złożono.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 182 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny może rozpoznać na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego kończącego postępowanie w sprawie. Rozstrzygając tego rodzaju sprawę na posiedzeniu niejawnym orzeka w składzie jednego sędziego (art. 182 § 3 p.p.s.a.).
W myśl art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami wniesionej skargi kasacyjnej.
Skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 p.p.s.a.). Naruszenie przepisów postępowania może nastąpić przez ich błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, a więc może mieć taką samą postać jak naruszenie prawa materialnego.
Podkreślenia wymaga, że przytoczenie podstawy kasacyjnej musi być precyzyjne, a jeżeli przepis prawa składa się z kilku jednostek redakcyjnych, wówczas zarzucane naruszenie należy powiązać z jego konkretną jednostką redakcyjną. Nie w każdym przypadku autor skargi kasacyjnej zrealizował odpowiednio ten wymóg. Niezależnie od tego, wyjątkowo Naczelny Sąd Administracyjny dopuszcza usunięcie wadliwości zgłoszonej podstawy kasacyjnej w drodze rozumowania, przez analizę argumentacji zawartej w uzasadnieniu tego środka odwoławczego. Jednakże również w takim przypadku zastrzega, że nie ma obowiązku prawidłowego formułowania za stronę zarzutów kasacyjnych na podstawie motywów skargi kasacyjnej, tym bardziej, że wyodrębnienie zarzutów z treści uzasadnienia skargi zawsze niesie ryzyko nieprawidłowego odczytania intencji strony wnoszącej ten środek zaskarżenia. Podstawę rozpoznania, co do zasady, winny stanowić tylko takie zarzuty, których sformułowanie nie budzi wątpliwości (por. wyrok NSA z 7 kwietnia 2022 r., III OSK 4786/21).
W skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie prawa materialnego, jak i naruszenie przepisów postępowania. W sytuacji, gdy skarga kasacyjna zarzuca naruszenie prawa materialnego oraz naruszenie przepisów postępowania, co do zasady w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlegają zarzuty naruszenia przepisów postępowania (por. wyroki NSA z: 27 czerwca 2012 r., II GSK 819/11, 26 marca 2010 r., II FSK 1842/08, 4 czerwca 2014 r., II GSK 402/13, 17 lutego 2023 r., II GSK 1458/19, 1 marca 2023 r., I FSK 375/20).
W kwestii zasadności naruszenia art. 57 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., należy przede wszystkim podkreślić, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym, oceniając dopuszczalność skargi, sąd administracyjny proceduje w oparciu o ustawę Prawo przed sądami administracyjnymi i nie stosuje przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. W rezultacie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wydając zaskarżone postanowienie, nie mógł naruszyć art. 7, art. 77 § 1 k.p.a., gdyż nie stanowiły one podstawy wydania zaskarżonego postanowienia sądu.
Co się zaś tyczy art. 57 § 1 p.p.s.a. należy odnotować, że przepis ten wyznacza wymogi formalne skargi, wskazując, że powinna ona zawierać w szczególności wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności (art. 57 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Podkreślić należy, że to rolą skarżącego jest precyzyjnie określenie, czego dotyczy skarga, a sąd nie może domniemywać przedmiotu zaskarżenia (por. M. Jagielska, A. Wiktorowska, P. Wajda [w:] R. Hauser, M. Wierzbowski, R. Stankiewicz (red.), Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. 9, 2025, art. 57). W sytuacji, gdy w treści skargi istnieje rozbieżność co do tego, które orzeczenie wydane w toku prowadzonego postępowania zostaje zaskarżone, sąd pierwszej instancji powinien, na podstawie art. 49 § 1 p.p.s.a., wezwać stronę o uzupełnienie dostrzeżonego braku lub wyjaśnienie powstałej rozbieżności (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 kwietnia 2013 r., II GSK 535/13).
Przekładając powyższe ustalenia na stan niniejszej sprawy należy wskazać, że przedmiot skargi oznaczono jako "orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej Policji w L. nr [...] z 17 czerwca 2025 r.". W takiej sytuacji Sąd Wojewódzki wezwał skarżącą do sprecyzowania co jest przedmiotem skargi. Jednocześnie wyjaśnił, że w aktach administracyjnych jedynym dokumentem datowanym na 17 czerwca 2025 r. jest zawiadomienie Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych składu orzekającego w L. nr [...] o wyznaczonym terminie konsultacji psychiatrycznej. Ponadto w aktach administracyjnych nie było żadnego dokumentu o numerze [...]. W odpowiedzi na wezwanie skarżąca ponownie wskazała, że przedmiotem skargi jest ""orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej Policji w L. nr [...]z 17 czerwca 2025 r.". W takiej sytuacji Sąd pierwszej instancji uznał, że przedmiotem skargi było zawiadomienie o wyznaczonym terminie konsultacji psychiatrycznej. Było to bowiem jedyne pismo zgodne ze wskazaną w skardze datą 17 czerwca 2025 r. Wbrew twierdzeniom skarżącej Sąd pierwszej instancji nie mógł uznać, że przedmiotem zaskarżenia było orzeczenie CKL z 14 lipca 2025 r., nr [...]. W tym przypadku nie zgadzała się bowiem zarówno data, jak i numer wskazanego orzeczenia.
Oceniając zasadność naruszenia art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 3 § 1 pkt 4 p.p.s.a. należy w pierwszej kolejności odnotować, że zaskarżone postanowienie o odrzuceniu skargi zostało wydane w oparciu o art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., a nie wskazany przez autora skargi kasacyjnej art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Niedokładność ta w zasadzie przesądza o niezasadności tego zarzutu. Niezależnie od tego należy wskazać, że konsekwencją przyjęcia przez Sąd Wojewódzki, że przedmiotem skargi było pismo informacyjne CKL z 17 czerwca 2025 r., zawiadamiające skarżącą o wyznaczonym terminie konsultacji psychiatrycznej, było prawidłowe uznanie przez Sąd pierwszej instancji, że pismo to nie mieści się w katalogu spraw wskazanych w art. 3 § 2 p.p.s.a., a w szczególności nie stanowi innego niż określone w pkt 1-3 aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.). W takiej sytuacji Sąd pierwszej instancji prawidłowo stwierdził, że sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego i postanowił o odrzuceniu skargi. Tym samym nie naruszył wskazanych w niniejszym zarzucie przepisów.
Odnosząc się do kwestii naruszenia prawa materialnego na wstępie podkreślenia wymaga, że przywołany w skardze kasacyjnej art. 1 § 2 p.p.s.a. nie istnieje, a zatem zarzut jego niezastosowania jest oczywiście nieuzasadniony. Co się zaś tyczy art. 3 § 2 p.p.s.a., odnotować należy, że nie jest to przepis prawa materialnego, a przepis postępowania, a niezasadność tego zarzutu została już powyżej wyjaśniona. Sąd pierwszej instancji nie naruszył także niesprecyzowanych w skardze kasacyjnej przepisów ustawy o Policji i rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie wykazu chorób i ułomności, gdyż z uwagi na odrzucenie skargi z przyczyn formalnych, zgodność zaskarżonego pisma z regulacjami przywołanych aktów nie była przedmiotem kontroli Sądu Wojewódzkiego.
Mając powyższe względy na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na zasadzie art. 184 p.p.s.a., skargę kasacyjną jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw oddalił.