III OSK 1195/23

Naczelny Sąd Administracyjny2026-03-24
NSAAdministracyjneŚredniansa
prawo oświatoweprzedszkole publicznesieć placówekzezwoleniekurator oświatygminawarunki kształceniapostępowanie administracyjneskarga kasacyjna

NSA oddalił skargę kasacyjną dotyczącą odmowy zezwolenia na założenie nowego przedszkola publicznego, uznając, że istniejąca sieć placówek w pełni zaspokaja potrzeby gminy.

Skarga kasacyjna dotyczyła odmowy zezwolenia na założenie przedszkola publicznego, mimo spełnienia wymogów formalnych. Sąd pierwszej instancji oddalił skargę, uznając, że istniejąca sieć przedszkoli w Gminie K. (jedno przedszkole publiczne i oddziały przedszkolne w ośmiu szkołach podstawowych, łącznie 550 miejsc) w pełni zaspokaja potrzeby mieszkańców, a utworzenie nowej placówki nie poprawiłoby warunków kształcenia ani nie uzupełniło sieci. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, potwierdzając, że istniejąca liczba miejsc jest wystarczająca, a argumenty skarżącej dotyczące jakości i warunków w istniejących placówkach nie znalazły potwierdzenia w materiale dowodowym.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej B. S. od wyroku WSA w Bydgoszczy, który oddalił jej skargę na decyzję Kujawsko-Pomorskiego Kuratora Oświaty. Decyzja ta utrzymała w mocy postanowienie Burmistrza K. odmawiające zezwolenia na założenie przedszkola publicznego "M.". Podstawą odmowy było niespełnienie wymogu "korzystnego uzupełnienia sieci szkół publicznych" zgodnie z § 4 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Ministra Edukacji i Nauki. Organy administracji oraz WSA uznały, że istniejąca sieć placówek w Gminie K., obejmująca jedno przedszkole publiczne i oddziały przedszkolne w ośmiu szkołach podstawowych (łącznie 550 miejsc), w pełni zaspokaja potrzeby edukacyjne mieszkańców, a liczba urodzeń dzieci maleje. Skarżąca zarzucała naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, twierdząc, że Sąd pierwszej instancji nieprawidłowo ocenił materiał dowodowy i błędnie zinterpretował przepisy dotyczące uzupełniania sieci. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, uznał, że zarzuty nie są zasadne. Sąd podkreślił, że pojęcie "korzystnego uzupełniania sieci" jest nieostre i wymaga oceny w konkretnej sprawie. Analiza wykazała, że liczba wolnych miejsc w istniejących placówkach publicznych jest znacząca (115-117 wolnych miejsc w roku szkolnym 2020/2021), a liczba dzieci w wieku przedszkolnym jest niższa niż dostępna liczba miejsc. NSA odrzucił argumenty skarżącej dotyczące jakości kształcenia i warunków w istniejących placówkach, wskazując na brak dowodów i subiektywność opinii rodziców. Sąd uznał, że istniejące placówki spełniają wymogi formalne i kadrowe, a oddziały przedszkolne w szkołach podstawowych stanowią integralną część sieci. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając wyrok WSA za zgodny z prawem.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, utworzenie nowego przedszkola publicznego nie jest uzasadnione, gdy istniejąca sieć placówek w pełni zaspokaja potrzeby edukacyjne i nie ma zapotrzebowania na dodatkowe miejsca.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że pojęcie "korzystnego uzupełniania sieci szkół publicznych" wymaga oceny w konkretnej sprawie. Analiza wykazała, że liczba miejsc w istniejących placówkach publicznych w Gminie K. jest wystarczająca, a liczba dzieci w wieku przedszkolnym jest niższa niż dostępna liczba miejsc. Brak jest zatem podstaw do tworzenia nowej placówki w celu uzupełnienia sieci.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (23)

Główne

Prawo oświatowe art. 88 § ust. 4

Ustawa - Prawo oświatowe

rozporządzenie MEN art. 6 § § 6

Rozporządzenie Ministra Edukacji i Nauki

rozporządzenie MEN art. 4 § pkt 6

Rozporządzenie Ministra Edukacji i Nauki

P.p.s.a. art. 184

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

Prawo oświatowe art. 13 § ust. 1 i 3

Ustawa - Prawo oświatowe

rozporządzenie MEN art. 3 § § 3

Rozporządzenie Ministra Edukacji i Nauki

rozporządzenie MEN art. 4 § ust. 1 pkt 1-5

Rozporządzenie Ministra Edukacji i Nauki

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit c

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

K.p.a. art. 7

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 80

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit a

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 188

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 185 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 176 § § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 183 § § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 189

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 174

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 176

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo oświatowe art. 31 § ust. 1

Ustawa - Prawo oświatowe

Prawo oświatowe art. 32 § ust. 3

Ustawa - Prawo oświatowe

rozporządzenie MEN art. 5 § ust. 1

Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit c P.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1 i 80 K.p.a.) poprzez niedostateczne rozważenie materiału dowodowego, pominięcie okoliczności dotyczących poziomu kształcenia, warunków w istniejących placówkach, jakości kształcenia oferowanej przez skarżącą oraz stanowiska rodziców. Naruszenie prawa materialnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit a P.p.s.a. w zw. z § 4 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia MEN) poprzez błędne stwierdzenie, że sieć istniejących przedszkoli jest w stanie zaspokoić potrzeby edukacyjne, a nowa placówka nie poprawi warunków.

Godne uwagi sformułowania

korzystne uzupełnianie sieci szkół publicznych stanowi pojęcie niedookreślone Pojęcia nieostre są częścią porządku prawnego i pozwalają na luz interpretacyjny korzystne uzupełnienie sieci istniejących placówek przedszkolnych ma miejsce wówczas, gdy jest zapotrzebowanie na dodatkowe miejsca w przedszkolach, które nie mogą być zaspokojone w istniejących placówkach Rodzice wyrażają swoją subiektywną ocenę funkcjonowania danego przedszkola, ale to nie rodzice odpowiadają za warunki lub poprawę warunków kształcenia

Skład orzekający

Mirosław Wincenciak

przewodniczący

Artur Kuś

sędzia

Kazimierz Bandarzewski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia \"korzystnego uzupełniania sieci placówek oświatowych\" oraz ocena wystarczalności istniejącej infrastruktury edukacyjnej w kontekście potrzeb samorządu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku zapotrzebowania na nowe placówki oświatowe w danej gminie. Ocena opiera się na danych demograficznych i statystycznych dotyczących konkretnej gminy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu funkcjonowania systemu edukacji - tworzenia nowych placówek. Choć nie zawiera nietypowych faktów, pokazuje, jak sądy interpretują przepisy dotyczące potrzeb społeczności lokalnej w kontekście edukacji.

Czy nowe przedszkole zawsze poprawia warunki? Sąd NSA wyjaśnia, kiedy sieć placówek jest wystarczająca.

Sektor

edukacja

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III OSK 1195/23 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2026-03-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-05-30
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Artur Kuś
Kazimierz Bandarzewski /sprawozdawca/
Mirosław Wincenciak /przewodniczący/
Symbol z opisem
6144 Szkoły i placówki oświatowo-wychowawcze
Sygn. powiązane
II SA/Bd 37/22 - Wyrok WSA w Bydgoszczy z 2022-08-23
Skarżony organ
Kurator Oświaty
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Mirosław Wincenciak Sędziowie: sędzia NSA Artur Kuś sędzia del. WSA Kazimierz Bandarzewski (sprawozdawca) Protokolant: starszy asystent sędziego Łukasz Mazur po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2026 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej B. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 23 sierpnia 2022 r. sygn. akt II SA/Bd 37/22 w sprawie ze skargi B. S. na decyzję Kujawsko-Pomorskiego Kuratora Oświaty w Bydgoszczy z dnia 7 października 2021 r. nr WEPiP.021.2.4.2022.AK w przedmiocie udzielenia zezwolenia na założenie przedszkola publicznego oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 23 sierpnia 2022 r. sygn. akt II SA/Bd 37/22 oddalił skargę B. S. (dalej skarżąca) na decyzję Kujawsko-Pomorskiego Kuratora Oświaty w Bydgoszczy (dalej Kurator lub organ) z dnia 7 października 2021 r. nr WEPiP.021.2.4.2020.AK, utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza K. (dalej Burmistrz lub organ pierwszej instancji) z dnia 9 sierpnia 2021 r. nr RE.4430.1.2020, odmawiającą udzielenia zezwolenia B. S. na założenie przedszkola publicznego o nazwie Przedszkole Publiczne "M." z siedzibą w K., przy ul. [...].
W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że podstawę prawną zaskarżonych decyzji stanowiły przepisy art. 88 ust. 4 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe (Dz. U. z 2021 r. poz. 1082) - dalej jako: "Prawo oświatowe" oraz § 6 rozporządzenia Ministra Edukacji i Nauki z dnia 18 sierpnia 2017 r. w sprawie szczegółowych zasad i warunków udzielania i cofania zezwolenia na założenie przez osobę prywatną lub osobę fizyczną szkoły lub placówki publicznej (Dz. U. z 2020 r. poz. 1591) - dalej jako "rozporządzenie MEN".
Nadto, Kurator Oświaty na podstawie art. 13 ust. 1 i 3 Prawa oświatowego, zaopiniował pozytywnie wniosek skarżącej w sprawie założenia przedszkola publicznego w K. Co więcej, zostały spełnione przez skarżącą wymogi formalne, o których jest mowa w § 3 rozporządzenia MEN oraz warunki wymienione w § 4 ust. 1 pkt 1-5 rozporządzenia MEN, a spór w sprawie dotyczy spełnienia przez skarżącą wymogu zawartego w § 4 pkt 6 rozporządzenia MEN. Według stanowiska organów obydwu instancji, utworzenie placówki publicznej (przedszkola) zgodnie z wnioskiem skarżącej nie będzie sprzyjało poprawie warunków kształcenia, a także korzystnie uzupełniało sieć szkół publicznych w gminie.
Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że jak wynika z treści § 4 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia MEN konieczne jest łączne spełnienie dwóch wymogów tj. sprzyjanie poprawie warunków kształcenia oraz korzystne uzupełnienie sieci szkół publicznych w odpowiednio tej miejscowości, gminie.
Analiza akt przedmiotowej sprawy uzasadnia stanowisko organów, że Gmina K. w sposób kompleksowy zapewnia odpowiedni poziom kształcenia oraz opieki nad dziećmi w wieku przedszkolnym, a założenie nowej placówki publicznej nie poprawi dodatkowo warunków wskazanych w chwili obecnej wskazanych w rozporządzeniu. Powstanie nowej placówki nie ma uzasadnienia wobec faktu, że na terenie Gminy działają inne placówki przedszkolne w pełni zaspokajające zapotrzebowanie mieszkańców Gminy K. Z przedstawionej przez Burmistrza sieci publicznych przedszkoli i oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych prowadzonych przez Gminę K. wynika, że w Gminie funkcjonuje jedno
przedszkole publiczne oraz oddziały przedszkolne w ośmiu szkołach podstawowych,
co stanowi łącznie 550 miejsc. Organy wykazał, że tak zorganizowana sieć przedszkoli pozwala objąć opieką wszystkie dzieci, których rodzice zadeklarują chęć korzystania
z oferty placówek prowadzonych przez gminę K. W uzasadnieniu decyzji Burmistrz przedstawił również dane demograficzne dotyczące Gminy K., z których wynika, że w latach 2017-2019 wystąpił systematyczny spadek liczby urodzeń dzieci zameldowanych na terenie gminy (od 146 dzieci w 2017 r. do 128 dzieci w 2019 r.). W ocenie Sądu pierwszej instancji organy wykazały, że istniejąca obecnie sieć publicznych przedszkoli i oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych prowadzonych przez Gminę K. umożliwia przyjęcie nawet 100% dzieci potencjalnie mogących korzystać z wychowania przedszkolnego. Plan sieci publicznych przedszkoli i oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych prowadzonych przez Gminę K. spełnia wymagania stawiane przed samorządem gminnym w realizacji zadania opieki przedszkolnej. Wobec powyższego, zdaniem Sądu pierwszej instancji, Kurator Oświaty wykazał, że zakładanie kolejnej placówki publicznej jest nieuzasadnione, ponieważ nie spowoduje korzystnego uzupełnienia sieci szkół w Gminie K.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosła skarżąca, zaskarżając go w całości.
Zaskarżonemu orzeczeniu zarzuciła:
1) w trybie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r poz. 2352, z późn. zm.) dalej jako P.p.s.a., naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik postępowania, przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit c P.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 §
1 i art. 80 ustawy z dnia z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735 z późn. zm.) dalej jako K.p.a., przejawiające się w tym, iż Sąd pierwszej instancji w wyniku niewłaściwej kontroli działalności administracji publicznej nie uwzględnił skargi skarżącej na ww. decyzję SKO w Bydgoszczy wydaną z naruszeniem przepisów, polegającym na oparciu wydanej decyzji administracyjnej na niedostatecznym rozważeniu zebranego w sprawie materiału dowodowego, a zwłaszcza z pominięciem okoliczności dotyczących poziomu kształcenia w przedszkolu samorządowym oraz punktach przedszkolnych oraz warunkami panującymi w istniejących placówkach, a także jakością kształcenia oferowaną przez skarżącą, jak również stanowiska rodziców dzieci uczęszczających do przedszkoli na terenie Gminy K.;
2) w trybie art. 174 pkt 1 P.p.s.a. naruszenie przepisów prawa materialnego tj. przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit a P.p.s.a. w związku z § 4 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia MEN poprzez błędne stwierdzenie, że sieć istniejących przedszkoli jest w stanie zaspokoić potrzeby edukacyjne miejscowej wspólnoty samorządowej, natomiast nowa placówka nie poprawi warunków wskazanych w ww. rozporządzeniu.
W oparciu o powyższe zarzuty w skardze kasacyjnej wniesiono na podstawie art. 188 P.p.s.a. o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi przez Naczelny Sąd Administracyjny, w przypadku uznania przez Naczelny Sąd Administracyjny, iż istota sprawy nie jest dostatecznie wyjaśniona, na podstawie art. 185 § 1 P.p.s.a. uchylenie w całości zaskarżonego wyroku oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, na podstawie art. 176 § 2 P.p.s.a. rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie; zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną wniesiono o oddalenie skargi kasacyjnej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę przesłanki uzasadniające nieważność postępowania wymienione w art. 183 § 2 P.p.s.a. oraz przesłanki uzasadniające odrzucenie skargi bądź umorzenie postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym, stosownie do treści art. 189 P.p.s.a. Żadna z powyższych przesłanek w przedmiotowej sprawie nie zaistniała.
Rozpoznając sprawę Naczelny Sąd Administracyjny związany jest granicami skargi. Związanie granicami skargi oznacza związanie podstawami zaskarżenia wskazanymi w skardze kasacyjnej oraz jej wnioskami. Naczelny Sąd Administracyjny bada przy tym wszystkie podniesione przez stronę skarżącą kasacyjnie zarzuty naruszenia prawa (tak NSA w uchwale pełnego składu z 26 października 2009 r. sygn. akt I OPS 10/09, opubl. w ONSAiWSA 2010 z. 1 poz. 1).
Zgodnie z art. 174 P.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, a także 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Stosownie do treści art. 176 P.p.s.a. strona skarżąca kasacyjnie ma obowiązek przytoczyć podstawy skargi kasacyjnej wnoszonej od wyroku Sądu pierwszej instancji
i szczegółowo je uzasadnić wskazując, które przepisy ustawy zostały naruszone, na czym to naruszenie polegało i jaki miało wpływ na wynik sprawy. Rola Naczelnego Sądu Administracyjnego w postępowaniu kasacyjnym ogranicza się do skontrolowania i zweryfikowania zarzutów wnoszącego skargę kasacyjną.
Skarga kasacyjna nie może odnieść zamierzonego skutku, a zaskarżony wyrok odpowiada prawu.
Strona skarżąca kasacyjnie zarzuciła Sądowi pierwszej instancji naruszenie zarówno przepisów prawa materialnego, jak i przepisów postępowania. W takiej sytuacji co do zasady w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlegają zarzuty
naruszenia przepisów postępowania (por. wyrok NSA z 27 czerwca 2012 r. sygn. akt II GSK 819/11; wyrok NSA z 26 marca 2010 r. sygn. akt II FSK 1842/08; wyrok NSA z
4 czerwca 2014 r. sygn. akt II GSK 402/13; wyrok NSA z 17 lutego 2023 r. sygn. akt II GSK 1458/19; wyrok NSA z 1 marca 2023 r. sygn. akt I FSK 375/20). Tym niemniej okoliczności danej sprawy mogą przemawiać za koniecznością rozpoznania w pierwszej kolejności zarzutów naruszenia prawa materialnego. Powyższe może mieć miejsce szczególnie wówczas, gdy prawidłowa wykładnia przepisów prawa materialnego determinuje zakres postępowania dowodowego, jakie winno zostać przeprowadzone przez organ administracji, albo gdy interpretacja ta w inny sposób rzutuje na wywiązanie się przez organ z obowiązków o charakterze procesowym (wyrok NSA z 12 lipca 2011 r. sygn. akt I OSK 597/11. Sytuacja taka ma miejsce w niniejszej sprawie.
Istota sporu w tej sprawie sprowadza się do oceny legalności zaskarżonego wyroku Sądu pierwszej instancji w zakresie prawidłowości zastosowania przez organy administracyjne § 4 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia MEN. Zgodnie z jego treścią zezwolenie na założenie szkoły lub placówki oświaty jest udzielane, jeżeli utworzenie szkoły w miejscowości wskazanej przez założyciela będzie sprzyjać poprawie warunków kształcenia, a także korzystnie uzupełniać sieć szkół publicznych w odpowiednio tej miejscowości, gminie, powiecie, województwie lub regionie. Te same zasady dotyczą także tworzenia przedszkoli. Jest to także jeden z zarzutów skargi kasacyjnej, stosownie do którego Sąd pierwszej instancji naruszył prawo materialne w zakresie obejmującym § 4 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia MEN poprzez błędne stwierdzenie, że sieć istniejących przedszkoli jest w stanie zaspokoić potrzeby edukacyjne miejscowej wspólnoty samorządowej, natomiast nowa placówka nie poprawi warunków wskazanych w ww. rozporządzeniu. Sam zarzut nie jest w pełni poprawnie sformułowany, ponieważ zgodnie z art. 174 pkt 1 P.p.s.a. zarzut naruszenia prawa materialnego może polegać jedynie na jego błędnej wykładni lub niewłaściwym zastosowaniu. Dopiero w uzasadnieniu skargi kasacyjnej pojawia się prawidłowe określenie tego zarzutu jako dokonanie przez Sąd pierwszej instancji błędnej wykładni § 4 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia MEN.
Trafnie zostało w zaskarżonym wyroku wskazane, że takie pojęcie jak "korzystne uzupełnianie sieci publicznych przedszkoli" stanowi pojęcie niedookreślone. Pojęcie to, zwane także pojęciem nieostrym, ocennym, wartościującym lub szacunkowym, odsyła do ocen porównawczych. Pojęcia nieostre są częścią porządku prawnego i pozwalają na luz interpretacyjny. Ustawodawca wprowadza pojęcia nieostre zasadniczo wtedy, gdy nie jest możliwe kazuistyczne określenie przypadków stosowania lub niestosowania danej normy prawnej (por. wyrok NSA z 14 lutego 2023 r. sygn. akt II FSK 972/22; wyrok NSA z 7 maja 205 r. sygn. akt III OSK 2547/24).
Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku poprawnie wskazał, że na treść ww. pojęcia nieostrego (niedookreślonego) składa się wiele okoliczności faktycznych, których spełnienie daje się ustalić dopiero w konkretnych sprawach.
Przesłanka dotycząca korzystnego uzupełniania sieci publicznych przedszkoli odnosi się do tworzenia nowych przedszkoli publicznych. Nie budzi wątpliwości trafność stanowiska Sądu pierwszej instancji który stwierdził, że korzystne uzupełnienie sieci istniejących placówek przedszkolnych ma miejsce wówczas, gdy jest zapotrzebowanie na dodatkowe miejsca w przedszkolach, które nie mogą być zaspokojone w istniejących placówkach wychowania przedszkolnego. Innymi słowy warunkiem zaistnienia stanu "korzystanego uzupełnienia" jest brak możliwości objęcia opieką i wychowaniem przedszkolnym chętnych do skorzystania z tej formy realizacji publicznych zadań oświatowych. Jeżeli liczba miejsc w przedszkolach jest niewystarczająca, to wówczas może nastąpić uzupełnienie sieci istniejących placówek oświatowych o nowe przedszkola tworzone także przez podmioty niepubliczne.
Strona skarżąca kasacyjnie podnosi, że w zakresie "korzystnego uzupełnienia" sieci placówek przedszkolnych powinno się uwzględnić zarówno teren całej Gminy K., jak i samego miasta K.
Bez wątpienia w zaskarżonym wyroku przedstawiono analizę liczby miejsc w publicznych placówkach przedszkolnych na terenie Gminy K. wskazując, że liczba ta pozwala na zapewnienie w całości potrzeb członków wspólnoty samorządowej co do miejsc w przedszkolu publicznym jak i w oddziałach przedszkolnych szkół podstawowych funkcjonujących na terenie tej Gminy. Łączna liczba takich miejsc wynosiła 550. W roku szkolnym 2020/2021 pozostawało 115 miejsc wolnych w przedszkolach i oddziałach przedszkolnych, a na datę 1 października 2021 r. – 117 wolnych miejsc. Jest to znacząca liczba wolnych miejsc, ponieważ z danych statystycznych wynika, że corocznie rodziło się w tej Gminie od 2014 r. mniej niż 150 dzieci. Biorąc pod uwagę liczbę urodzeń dzieci w latach 2017-2019, a więc w takich rocznikach, w których najwcześniej od 2020 r. 3-latki urodzone w 2017 r. mogłyby rozpocząć edukację przedszkolną, to łączna liczba dzieci w wieku przedszkolnym wynosiła 412. Stanowi to znacząco mniejszą liczbę niż 550 miejsc w publicznych oddziałach przedszkolnych i publicznym przedszkolu. Naczelny Sąd Administracyjny nie określa w tej sprawie rzeczywistej liczby dzieci, które od roku szkolnego 2020/21 uczestniczyły w formach kształcenia publicznego, dlatego ww. dane mają charakter statystyczny. Tym niemniej wskazują one, że liczba miejsc w istniejących placówkach publicznych pozwalała na przyjęcie wszystkich dzieci zamieszkujących na terenie Gminy K.
Co istotne, prawie połowa wszystkich miejsc edukacji przedszkolnej znajdowała się w dwóch placówkach: w Przedszkolu Miejskim im. [...] w K. – 150 miejsc i w oddziałach przedszkolnych w Szkole Podstawowej im. [...] w K. – 100 miejsc. Poza rokiem szkolnym 2020/2021 obie publiczne placówki wychowania przedszkolnego w K. dysponowały wolnymi miejscami pozwalającymi na pełne pokrycie potrzeb takiej edukacji.
Nie jest także zasadny argument zawarty w skardze kasacyjnej, jakoby przy ustalaniu istnienia sieci placówek przedszkolnych należało uwzględniać jedynie publiczne przedszkole, a nie oddziały przedszkolne w szkołach podstawowych. Ustawodawca nie wprowadza w tym zakresie rozróżnienia wskazując w art. 31 ust. 1 Prawa oświatowego, że wychowanie przedszkolne jest realizowane w przedszkolach, oddziałach przedszkolnych w szkołach podstawowych oraz w innych formach wychowania przedszkolnego. Zgodnie zaś z art. 32 ust. 3 ww. ustawy sieć obejmująca m.in. publiczne przedszkola i oddziały przedszkolne w publicznych szkołach podstawowych powinna zapewniać dzieciom zamieszkałym na obszarze gminy możliwość korzystania z wychowania przedszkolnego. Tym samym nie można pomijać z sieci placówek zajmujących się wychowaniem przedszkolnym także oddziałów przedszkolnych znajdujących się w szkołach podstawowych.
Nie jest zasadny zarzut skargi kasacyjnej, zgodnie z którym Sąd pierwszej instancji naruszył art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 i art. 80 K.p.a. poprzez niedostateczne rozważenie zebranego w sprawie materiału dowodowego, a zwłaszcza pominięcie okoliczności dotyczących poziomu kształcenia w przedszkolu samorządowym i punktach przedszkolnych oraz warunkami panującymi w istniejących placówkach, a także jakością kształcenia oferowaną przez skarżącą, jak również stanowiska rodziców dzieci uczęszczających do przedszkoli na terenie Gminy K.
Przede wszystkim należy wskazać, że organem wydającym decyzję w drugiej instancji nie było Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Bydgoszczy, ale Kujawsko-Pomorski Kurator Oświaty. Jest to uchybienie w sporządzaniu skargi kasacyjnej, ponieważ to strona skarżąca kasacyjnie powinna prawidłowo wskazać organ, którego decyzję zaskarżyła do Sądu pierwszej instancji.
Nie można zasadnie zarzucić Sądowi pierwszej instancji braku kontroli ustaleń dokonanych przez organy administracyjne. Jak wynika z treści zaskarżonej do Sądu pierwszej instancji decyzji, stan wyposażenia publicznego przedszkola i oddziałów przedszkolnych spełniały wymagania stawiane placówkom zajmującym się wychowaniem przedszkolnym, a ponadto placówki te zatrudniały wyspecjalizowaną kadrę pedagogiczną. Skoro strona skarżąca zarzuca w tym zakresie niedostateczne rozważenie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, to powinna wskazać, jakie dowody i jakie wnioski wynikające z tych dowodów powinny prowadzić do odmiennego ustalenia stanu faktycznego sprawy. Liczba dzieci w oddziale w przedszkolu powinna wynosić nie więcej niż 25 osób, co wprost wynika z treści § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 28 lutego 2019 r. w sprawie szczegółowej organizacji publicznych szkół i publicznych przedszkoli. Z akt sprawy nie wynika, aby w dotychczasowych oddziałach przedszkolnych przy szkołach podstawowych w Gminie K. oraz w Miejskim Przedszkolu w K. wskaźnik ten był naruszony. Także strona skarżąca kasacyjnie nie podniosła żadnego argumentu wskazującego, że został naruszony § 5 ust. 1 ww. rozporządzenia. Tym samym nie mogą mieć w tej sprawie istotniejszego znaczenia argumenty dotyczące mniejszej liczby dzieci w niepublicznym przedszkolu prowadzonym przez skarżącą kasacyjnie w stosunku do liczby dzieci w oddziałach publicznych jednostek oświaty prowadzonych przez Gminę K. Jeżeli publiczne przedszkole lub oddział przedszkolny w szkole podstawowej spełniały normatywne kryteria co do liczby dzieci w oddziałach przedszkolnych, to kryterium liczby dzieci w takich oddziałach nie stanowi o obniżeniu poziomu kształcenia, nawet jeżeli między tymi oddziałami występuje różnica co do liczby przedszkolaków.
Także okoliczność wyrażania przez rodziców, których dzieci uczęszczają do przedszkola prowadzonego przez skarżącą kasacyjne, pozytywnej opinii o niepublicznym przedszkolu "M." w K. i o przekształceniu tego przedszkola w przedszkole publiczne, nie może stanowić dowodu wskazującego na poprawę warunków kształcenia. Rodzice wyrażają swoją subiektywną ocenę funkcjonowania danego przedszkola, ale to nie rodzice odpowiadają za warunki lub poprawę warunków kształcenia, jak również za to, kogo zatrudnia dyrektor takiej placówki i jak jest sprawowany wewnętrzny oraz zewnętrzny nadzór pedagogiczny. Organem dokonującym ustaleń co do jakości oferty wychowawczo-edukacyjnej przedszkoli i jej realizacji jest przede wszystkim właściwy kurator oświaty. Także okoliczność, że część rodziców zapisała swoje dzieci do niepublicznego przedszkola prowadzonego przez skarżącą kasacyjnie nie stanowi podstawy do uznania, że przedszkole to powinno uzyskać status przedszkola publicznego, ponieważ jego funkcjonowanie poprawi warunki kształcenia przedszkolnego. Rodzice mają swobodę wyboru placówki, do której uczęszcza ich dziecko i kierują się różnymi kryteriami przy takim wyborze.
Wprawdzie prawidłowo strona skarżącą kasacyjnie wskazuje na znaczenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. w postępowaniu administracyjny i ciężarze dowodu obciążającym przede wszystkim organ prowadzący postępowanie, to jednak w sytuacji wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Sądu pierwszej instancji kontrolującej zaskarżoną decyzję administracyjną, Naczelny Sąd Administracyjny nie dokonuje kontroli całości danej sprawy, ani też nie dokonuje własnych ustaleń faktycznych. Tym samym to po stronie skarżącej kasacyjnie spoczywa obowiązek, w razie
sformułowania zarzutu wadliwej oceny materiału dowodowego przez Sąd pierwszej instancji, które dokładnie wskazane dowody lub które okoliczności nie zostały w sprawie uwzględnione. W tym zakresie w uzasadnieniu zarzutu naruszenia przepisów postępowania w skardze kasacyjnej poza oświadczeniami rodziców, których dzieci uczęszczają do przedszkola prowadzonego przez skarżącą kasacyjnie, pojawia się dowód w postaci oświadczenia jednego rodzica, który nie mógł zapisać dziecka do publicznego przedszkola w związku z brakiem miejsca. Ten dowód nie ma w tej sprawie istotnego znaczenia, ponieważ dotyczy on tylko jednego rodzica i na podstawie takiego oświadczenia nie można było uznać, że jest uzasadnione tworzenie drugiego przedszkola publicznego na terenie Gminy K. Poza tym liczba wolnych miejsc w oddziałach przedszkolnych zarówno w Szkole Podstawowej im. [...] w K., jak i w innych oddziałach przedszkolnych w szkołach na terenie tej Gminy pozwalała na przyjęcie nie tylko jednego dziecka, ale znacznej grupy dzieci. Naczelny Sąd Administracyjny dostrzega w tym zakresie pewne uchybienie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, w którym nie znalazła się ocena stanu faktycznego sprawy w związku z takim oświadczeniem jednego rodzica. Nie jest to jednak takie uchybienie, które miałoby istotny wpływ na wynik sprawy, a tylko taki zakres naruszenia prawa pozwalałby na uznanie skargi kasacyjnej za uzasadnioną.
Natomiast pozostałe argumenty strony skarżącej kasacyjnie mają charakter ogólny, zawierający przede wszystkim stanowisko samej skarżącej i nie zostały poparte żadnymi dowodami. Dotyczy to argumentacji, zgodnie z którą należałoby całkowicie pominąć przy ocenie dopuszczalności udzielenia skarżącej zezwolenia na utworzenie przedszkola oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych. Oddziały przedszkole w szkołach podstawowych, jak zostało to już wskazane, stanowią istotny element sieci placówek wychowania przedszkolnego. Także argumentacja, jakoby oddziały przedszkole w szkołach podstawowych nie spełniały warunków lokalowych, nie zapewniały należytej opieki nad dziećmi, oferowały jedynie znacznie uboższy zakres zajęć dla przedszkolaków i nie zatrudniały pracowników mniej wykwalifikowanych niż pracownicy przedszkoli, ani nie znajduje potwierdzenia w materiale dowodowym zgromadzonym w sprawie, ani też żadnego dowodu potwierdzającego te argumenty w zakresie oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych na terenie Gminy K. nie wskazała sama skarżąca kasacyjnie. Trafnie Sąd pierwszej instancji wskazał, że zebrany w sprawie materiał dowodowy i treść uzasadnienia zaskarżonej decyzji pozwala na uznanie, że publiczne przedszkola
i oddziały przedszkole w publicznych szkołach podstawowych zapewniają właściwą ofertę co do jakości wychowania przedszkolnego. Zapewniają właściwe warunki lokalowe, sale zajęć są dobrze wyposażone w sprzęt i pomoce dydaktyczne, są zapewnione dzieciom warunki higieniczno-sanitarne, oferta wychowawcza i edukacyjna jest bogata. Zatrudniona jest wysoko wykwalifikowana kadra pedagogiczna i prowadzone są szeroko specjalistyczne zajęcia w zakresie pomocy psychologiczno-pedagogicznej. Jeżeli więc strona skarżącą kasacyjnie zarzuca brak odpowiednich warunków lokalowych w oddziałach przedszkolnych lub publicznym przedszkolu w K., zatrudnianie w tych placówkach znacznie mniej wykwalifikowaną kadrę pedagogiczną, znacznie uboższą ofertę zajęć dla przedszkolaków, to w związku z odmiennych ustaleniem tych okoliczności przez organy i potwierdzeniem prawidłowości tych ustaleń przez Sąd pierwszej instancji, koniecznym było oparcie tej argumentacji skarżącej na dowodach. Na takie zaś skarżąca kasacyjnie się nie powołuje. Zwrócił także na to uwagę organ w odpowiedzi na skargę kasacyjną ponawiając zarówno argumentację wskazującą na wysoki poziom wychowania i kształcenia w publicznych placówkach zajmujących się wychowaniem przedszkolnym w Gminie K., jak i brak jakichkolwiek dowodów na podstawie których można by ocenić zasadność w tym zakresie twierdzeń samej skarżącej.
Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że nie jest zasadny zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji przepisów postępowania mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy polegający na niezastosowaniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. poprzez dokonanie niewłaściwej kontroli działalności administracji publicznej i brakiem uznania, że decyzja organu drugiej instancji została wydana z naruszeniem przepisów, polegającym na oparciu jej na niedostatecznym rozważeniu zebranego w sprawie materiału dowodowego, a zwłaszcza z pominięciem okoliczności dotyczących poziomu kształcenia w przedszkolu samorządowym oraz punktach przedszkolnych oraz warunkami panującymi w istniejących placówkach, a także jakością kształcenia oferowaną przez skarżącą, jak również stanowiska rodziców dzieci uczęszczających do przedszkoli na terenie Gminy K. Okoliczności te były ustalane przez organy administracji i na ich podstawie stwierdzono, że publiczne placówki wychowania przedszkolnego na terenie Gminy K. zapewniają zarówno odpowiedni poziom wykonywania w tym zakresie zadań oświatowych, właściwe warunki lokalowe, są wyposażone we własnym zakresie w pomoce dydaktyczne, realizują bogaty program zajęć a także zatrudniają wysoko wyspecjalizowaną kadrę pedagogiczną.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną, ponieważ zaskarżony wyrok odpowiada prawu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI