Orzeczenie · 2025-07-01

III OSK 1146/22

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Data

2025-07-01

NSAAdministracyjneWysokansa

utrzymanie czystościporządek w gminieregulaminprawo miejscoweuchwałaodpady komunalneselektywna zbiórkasprzęt elektrycznybateriechemikalia

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Rady Miasta Stołecznego Warszawy od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który stwierdził nieważność części uchwały Rady Miasta dotyczącej regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie gminy. Sąd pierwszej instancji uznał, że niektóre paragrafy regulaminu (m.in. dotyczące obowiązków zarządców nieruchomości, selektywnego zbierania odpadów, mycia pojazdów, pojemności worków, gromadzenia odpadów specjalnych) zostały uchwalone z przekroczeniem upoważnienia ustawowego. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, uznał ją za zasadną w odniesieniu do większości zarzutów. Sąd kasacyjny stwierdził, że WSA błędnie zinterpretował i zastosował przepisy prawa materialnego, w tym dotyczące selektywnego zbierania odpadów (art. 4 ust. 2a u.c.p.g.), mycia pojazdów (art. 4 ust. 2 pkt 1 lit. c u.c.p.g.), postępowania ze zużytym sprzętem elektrycznym i elektronicznym, bateriami, akumulatorami i chemikaliami (art. 4 ust. 2 pkt 1 lit. a i pkt 3 u.c.p.g.), sposobu pozbywania się odpadów (art. 4 ust. 2 pkt 3 u.c.p.g.) oraz uprzątania błota i śniegu (art. 4 ust. 2 pkt 1 lit. b u.c.p.g.). W konsekwencji NSA uchylił wyrok WSA w części, w której stwierdzono nieważność wskazanych paragrafów regulaminu, i w tym zakresie oddalił skargę Prokuratora. Sąd kasacyjny podkreślił, że przepisy te nie naruszają prawa w sposób istotny, a rada gminy działała w granicach swoich kompetencji, dostosowując przepisy do lokalnych warunków. W pozostałym zakresie skarga kasacyjna została oddalona. NSA oddalił również wniosek Rady Miasta o zasądzenie kosztów postępowania od Prokuratora.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Interpretacja przepisów ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach w kontekście uchwalania regulaminów utrzymania czystości i porządku, w szczególności w zakresie obowiązków gmin, zakresu upoważnień rad gmin oraz zgodności przepisów prawa miejscowego z prawem powszechnie obowiązującym.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyfiki prawa miejscowego i jego zgodności z ustawami, a także interpretacji przepisów dotyczących gospodarki odpadami komunalnymi. Może mieć zastosowanie do podobnych sporów dotyczących regulaminów gminnych.

Zagadnienia prawne (3)

Czy przepisy regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie gminy, dotyczące m.in. obowiązków zarządców nieruchomości, selektywnego zbierania odpadów, mycia pojazdów, gromadzenia odpadów specjalnych, mogą być uznane za zgodne z prawem, czy też stanowią istotne naruszenie prawa uzasadniające stwierdzenie ich nieważności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Większość zakwestionowanych przepisów regulaminu, w tym te dotyczące obowiązków zarządców, selektywnego zbierania odpadów, mycia pojazdów, postępowania ze sprzętem elektrycznym, bateriami, chemikaliami oraz sposobu pozbywania się odpadów, nie narusza prawa w sposób istotny i jest zgodna z delegacją ustawową.

Uzasadnienie

NSA uznał, że przepisy te mieszczą się w granicach upoważnień ustawowych zawartych w ustawie o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, a ich treść jest dostosowana do lokalnych warunków, nie naruszając przy tym przepisów wyższego rzędu.

Czy rada gminy, uchwalając regulamin utrzymania czystości i porządku, może określać szczegółowe zasady dotyczące np. sposobu gromadzenia śniegu, miejsc mycia pojazdów poza myjniami, czy też sposobu pozbywania się odpadów komunalnych, wykraczając poza literalne brzmienie delegacji ustawowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, rada gminy ma kompetencje do szczegółowego określenia zasad w ramach delegacji ustawowej, o ile nie narusza to przepisów wyższego rzędu i jest uzasadnione lokalnymi potrzebami.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że przepisy takie jak art. 4 ust. 2 u.c.p.g. dają radzie gminy szerokie upoważnienie do dostosowania regulacji do lokalnych warunków, a Europejska Karta Samorządu Lokalnego gwarantuje samorządom swobodę działania w ramach prawa.

Czy przepisy ustawy o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym, ustawy o bateriach i akumulatorach oraz ustawy o odpadach wyłączają możliwość regulowania przez gminę w swoim regulaminie kwestii przyjmowania przez punkty selektywnego zbierania odpadów komunalnych (PSZOK) zużytego sprzętu, baterii czy chemikaliów?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy te nie wyłączają możliwości regulowania przez gminę tych kwestii w swoim regulaminie, a wręcz uzupełniają się z przepisami ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.

Uzasadnienie

NSA wskazał, że obowiązek tworzenia PSZOK-ów przez gminy wynika z ustawy o utrzymaniu czystości i porządku, a przepisy dotyczące dystrybutorów czy wprowadzającychcych baterie nie wykluczają możliwości oddawania takich odpadów do PSZOK-ów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Uchylono decyzję

Uchylono punkt pierwszy zaskarżonego wyroku WSA w części, w której stwierdzono nieważność § 2 ust. 1, § 3, § 8 ust. 1 i 2, § 9 ust. 1 pkt 2 w zakresie słów "nie przeznaczonych do użytku publicznego", § 19 ust. 3 i 4 oraz § 20 ust. 1 pkt 3 i 4 Regulaminu. W tej części skargę Prokuratora oddalono. W pozostałym zakresie skargę kasacyjną oddalono.