III OSK 114/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSpółka W. wniosła skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który oddalił jej skargę na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni w Katowicach Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w przedmiocie opłaty stałej za usługi wodne. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 k.p.a. oraz art. 16 pkt 40 i art. 268 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo wodne, wskazując na brak wyjaśnienia w postępowaniu dowodowym, czy pobór wody był zwrotny. Podniosła również zarzuty naruszenia prawa materialnego, w tym art. 268 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 16 pkt 40 P.w. poprzez błędną wykładnię, że opłata jest należna mimo poboru zwrotnego, oraz art. 271 ust. 1 pkt 2 P.w. i art. 68 § 1 Ordynacji podatkowej w związku z art. 300 ust. 1 P.w. w zakresie przedawnienia prawa do wydania decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że WSA prawidłowo ocenił, iż organ administracji wyczerpująco zebrał materiał dowodowy i wyjaśnił stan faktyczny. Odnosząc się do poboru zwrotnego, NSA stwierdził, że choć definicja z art. 16 pkt 40 P.w. obejmuje pobór i zwrot tej samej ilości wody, to opłata za usługi wodne jest należna, chyba że zachodzą przesłanki z art. 270 ust. 2 i 2a P.w., które nie zostały w tej sprawie stwierdzone. Sąd podkreślił, że opłata za pobór zwrotny jest specyficzna i dotyczy tylko określonych sytuacji (np. elektrownie wodne, hodowla ryb), a w niniejszej sprawie organ nie naliczył opłaty za pobór zwrotny, lecz opłatę stałą za pobór wód powierzchniowych. W kwestii przedawnienia, NSA uznał, że zobowiązanie podatkowe powstaje z dniem doręczenia decyzji ustalającej wysokość opłaty, a nie z dniem otrzymania informacji. Sąd stwierdził, że nie doszło do przedawnienia, ponieważ zastosowanie znalazł art. 68 § 2 Ordynacji podatkowej, gdyż nie ujawniono wszystkich danych niezbędnych do określenia opłaty, a decyzja została doręczona w terminie 5 lat od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów Prawa wodnego dotyczących opłat za pobór zwrotny oraz kwestii przedawnienia prawa do wydania decyzji ustalającej opłatę.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji poboru zwrotnego w kontekście opłat stałych za usługi wodne. Interpretacja przepisów o przedawnieniu może mieć szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy pobór zwrotny wody powierzchniowej, polegający na pobraniu i następnie odprowadzeniu tej samej ilości wody bez jej zanieczyszczenia i zużycia, podlega opłacie stałej za usługi wodne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, pobór zwrotny podlega opłacie stałej, chyba że zachodzą specyficzne przesłanki z art. 270 ust. 2 i 2a P.w., które zwalniają z tego obowiązku. Opłata za pobór zwrotny jest specyficzna i dotyczy tylko określonych sytuacji.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że definicja poboru zwrotnego nie wyłącza obowiązku uiszczania opłaty stałej, a przepisy Prawa wodnego przewidują odrębne sytuacje, w których pobór zwrotny jest zwolniony z opłat lub podlega specyficznej opłacie (np. elektrownie wodne). W tej sprawie nie stwierdzono przesłanek do zwolnienia z opłaty stałej.
Czy prawo do wydania decyzji ustalającej opłatę stałą za usługi wodne uległo przedawnieniu, jeśli decyzja została doręczona po upływie 3 lat od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, prawo do wydania decyzji nie uległo przedawnieniu, ponieważ zobowiązanie podatkowe powstaje z dniem doręczenia decyzji ustalającej jego wysokość, a w przypadku nieujawnienia wszystkich danych, termin przedawnienia wynosi 5 lat.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że zgodnie z Ordynacją podatkową, zobowiązanie z tytułu opłaty za usługi wodne powstaje z dniem doręczenia decyzji ustalającej jego wysokość. W sytuacji, gdy nie ujawniono wszystkich danych niezbędnych do określenia opłaty, zastosowanie ma art. 68 § 2 Ordynacji podatkowej, a termin przedawnienia wynosi 5 lat od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek.
Czy sąd administracyjny drugiej instancji powinien badać całokształt sprawy, czy tylko zasadność zarzutów skargi kasacyjnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sąd administracyjny drugiej instancji rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, co oznacza, że weryfikuje zasadność zarzutów podniesionych w skardze, a nie bada całokształtu sprawy.
Przepisy (21)
Główne
P.w. art. 268 § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
Opłaty za usługi wodne uiszcza się m.in. za pobór wód podziemnych lub wód powierzchniowych.
P.w. art. 16 § pkt 40
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
Definicja poboru zwrotnego: pobór wód, po którym następuje odprowadzenie nieprzekształconych w ścieki wód w tej samej ilości.
P.w. art. 271 § ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
Wysokość opłaty stałej za pobór wód powierzchniowych ustalają Wody Polskie i przekazują podmiotom w formie informacji rocznej.
Pomocnicze
P.w. art. 270 § ust. 2
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
Wyłączenie obowiązku ponoszenia opłaty stałej za pobór wód do celów rolniczych, leśnych, hodowli ryb, elektrowni wodnych, pomp ciepła i akumulatorów ciepła, które pobierają, wykorzystują, a następnie odprowadzają wodę w tej samej ilości i niepogorszonej jakości.
P.w. art. 270 § ust. 2a
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
Wyłączenie obowiązku ponoszenia opłaty stałej za pobór wód do celów ochrony przyrody w lasach lub ochrony przeciwpożarowej lasu.
Ordynacja podatkowa art. 68 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Przedawnienie prawa do wydania decyzji.
Ordynacja podatkowa art. 68 § § 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Termin przedawnienia prawa do wydania decyzji w przypadku nieujawnienia wszystkich danych.
Ordynacja podatkowa art. 21 § § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Zobowiązanie podatkowe powstaje z dniem doręczenia decyzji organu podatkowego ustalającej wysokość tego zobowiązania.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez NSA.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi kasacyjnej.
P.w. art. 300 § ust. 1
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
Odpowiednie stosowanie przepisów Ordynacji podatkowej do opłat za usługi wodne.
P.w. art. 16 § pkt 61
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
Definicja ścieków.
P.w. art. 271 § ust. 7
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
Decyzja administracyjna ustalająca wysokość opłaty.
P.w. art. 298 § pkt 1
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
Pozwolenie wodnoprawne na pobór wód powierzchniowych.
P.w. art. 270 § ust. 4
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
Opłata za pobór zwrotny do celów elektrowni wodnej.
P.w. art. 275 § ust. 1
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
Opłata za pobór zwrotny na potrzeby chowu i hodowli ryb.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Ocena materiału dowodowego.
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi uzasadnienia decyzji.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa uchylenia decyzji przez sąd administracyjny.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1, 80, 107 § 3 k.p.a. i art. 16 pkt 40, art. 268 ust. 1 pkt 1 P.w.) poprzez niedostrzeżenie przez WSA naruszeń organu w zakresie wyjaśnienia poboru zwrotnego. • Naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 268 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 16 pkt 40 P.w.) poprzez błędną wykładnię, że opłata jest należna w przypadku poboru zwrotnego. • Naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 271 ust. 1 pkt 2 P.w.) poprzez jego zastosowanie, gdy spółka nie jest zobowiązana do ponoszenia opłaty. • Naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 68 § 1 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 300 ust. 1 P.w.) poprzez niezastosowanie i niedostrzeżenie przedawnienia prawa do wydania decyzji.
Godne uwagi sformułowania
pobór zwrotny sprowadza się do przepływu wody przez urządzenie wodne • opłatę nalicza się wyłącznie za korzyść, jaką podmiot dokonujący poboru uzyskał w następstwie wykorzystania wody • zobowiązanie podatkowe powstaje z dniem doręczenia decyzji organu podatkowego, ustalającej wysokość tego zobowiązania
Skład orzekający
Jerzy Stelmasiak
przewodniczący
Piotr Korzeniowski
członek
Teresa Zyglewska
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa wodnego dotyczących opłat za pobór zwrotny oraz kwestii przedawnienia prawa do wydania decyzji ustalającej opłatę."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji poboru zwrotnego w kontekście opłat stałych za usługi wodne. Interpretacja przepisów o przedawnieniu może mieć szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii opłat za korzystanie z zasobów wodnych i potencjalnego przedawnienia zobowiązań, co jest istotne dla przedsiębiorców korzystających z wód. Wyjaśnienie pojęcia poboru zwrotnego i jego konsekwencji podatkowych jest wartościowe.
“Czy pobór zwrotny wody z rzeki zwalnia z opłat? NSA rozstrzyga w sprawie spółki W.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.