III OSK 1108/23

Naczelny Sąd Administracyjny2025-11-25
NSAAdministracyjneŚredniansa
środowiskoocena oddziaływaniapozwolenie na budowęplanowanie przestrzennehala produkcyjnamagazynprawo administracyjneNSASKOWSA

Podsumowanie

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną dotyczącą decyzji o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanej budowy hali produkcyjno-magazynowej.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez S. w K. od wyroku WSA w Gliwicach, który oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanej budowy hali produkcyjno-logistyczno-magazynowej. Skarżący podnosił zarzuty dotyczące naruszenia przepisów materialnych i proceduralnych, w tym wadliwego ustalenia stron postępowania, błędnej oceny dowodów oraz nieprawidłowej kwalifikacji przedsięwzięcia. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że organy prawidłowo zakwalifikowały przedsięwzięcie jako mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko i nie stwierdziły potrzeby przeprowadzenia pełnej oceny oddziaływania, a także prawidłowo oceniły zebrany materiał dowodowy.

Przedmiotem skargi kasacyjnej była ocena wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach. Decyzja ta stwierdzała brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanej budowy hali produkcyjno-logistyczno-magazynowej. Skarżący podnosił szereg zarzutów, w tym naruszenie przepisów materialnych i proceduralnych, kwestionując prawidłowość postępowania administracyjnego, ocenę dowodów oraz kwalifikację przedsięwzięcia. W szczególności skarżący zarzucał wadliwe ustalenie kręgu stron postępowania, błędną ocenę dowodów (w tym opinii hydrologicznych i hydrogeologicznych) oraz nieprawidłowe zakwalifikowanie planowanej działalności jako "produkcji nieuciążliwej". Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, oddalił zarzuty. Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo zakwalifikowały przedsięwzięcie jako mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, a nie jako zawsze znacząco oddziałujące. Podkreślono, że ocena dowodów, w tym Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia, została dokonana prawidłowo, a skarżący nie przedstawił wystarczających dowodów podważających ustalenia organów. Sąd odniósł się również do kwestii gospodarki wodno-ściekowej i emisji hałasu, uznając, że zastosowane rozwiązania są wystarczające i nie wymagają przeprowadzenia pełnej oceny oddziaływania na środowisko. Stwierdzono, że organy administracji działały zgodnie z przepisami k.p.a. i p.p.s.a., a skarga kasacyjna nie zawierała usprawiedliwionych podstaw.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Tak, przedsięwzięcie zostało prawidłowo zakwalifikowane jako mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, a nie zawsze znacząco oddziałujące. Organy administracji zasadnie uznały, że nie zachodzą przesłanki do stwierdzenia obowiązku przeprowadzenia pełnej oceny oddziaływania na środowisko.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że kwalifikacja przedsięwzięcia jako mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 54 lit. b rozporządzenia, była prawidłowa. Planowane przedsięwzięcie nie odpowiadało żadnemu z przedsięwzięć zawsze znacząco oddziałujących na środowisko, a kryteria z art. 63 ust. 1 u.o.o.ś. nie zostały spełnione w stopniu uzasadniającym przeprowadzenie pełnej oceny.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (18)

Główne

u.o.o.ś. art. 59 § ust. 1

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

Przepis określa, kiedy wymagane jest przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko.

u.o.o.ś. art. 63 § ust. 1

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

Kryteria brane pod uwagę przy stwierdzaniu obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.

u.o.o.ś. art. 74 § ust. 3a

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

Definicja stron postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa uwzględnienia skargi kasacyjnej z powodu naruszenia przepisów postępowania.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa oddalenia skargi kasacyjnej.

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko art. 3 § ust. 1 pkt 54 lit. b

Kwalifikacja zabudowy przemysłowej lub magazynowej jako przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.

Pomocnicze

u.o.o.ś. art. 62a § ust. 1

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

Informacje zawarte w karcie informacyjnej przedsięwzięcia.

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prawdy obiektywnej.

k.p.a. art. 8 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa.

k.p.a. art. 11

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada przekonywania.

k.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada swobodnej oceny dowodów.

k.p.a. art. 105 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Przesłanki umorzenia postępowania.

k.p.a. art. 107 § § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi uzasadnienia decyzji.

p.p.s.a. art. 106 § § 3 i 5

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przeprowadzenie dowodów uzupełniających przez sąd.

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Związanie sądu granicami skargi kasacyjnej.

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko art. 2

Katalog przedsięwzięć zawsze znacząco oddziałujących na środowisko.

K.p.c. art. 233 § § 1

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego

Zasada swobodnej oceny dowodów w postępowaniu cywilnym.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów materialnych, w tym art. 61, 62, 62a, 63, 84 u.o.o.ś. poprzez uznanie decyzji organu I instancji za prawidłową mimo wadliwego postępowania i konieczności stwierdzenia potrzeby oceny oddziaływania. Naruszenie przepisów postępowania (art. 7, 8, 11 k.p.a.) poprzez niedostateczne wyjaśnienie sprawy. Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 73 § 1 k.p.a. w zw. z art. 74 ust. 3a pkt 2 i 3 u.o.o.ś. poprzez brak stwierdzenia przez Sąd I instancji naruszenia przez organy administracji przesłanek ustalenia kręgu stron postępowania. Naruszenie art. 106 § 3 i § 5 p.p.s.a. w zw. z art. 233 K.p.c. poprzez zastosowanie przez Sąd błędnych kryteriów oceny dowodów (opinii hydrologicznej, hydrogeologicznej, Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia, opinii organów opiniodawczych). Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 59 ust. 1 u.o.o.ś. i Rozporządzenia Rady Ministrów poprzez brak stwierdzenia przez Sąd I instancji naruszenia przez organy administracji art. 59 ust. 1 u.o.o.ś. i Rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, a to poprzez brak stwierdzenia deklarowanej przez Inwestora "produkcji nieuciążliwej" do kategorii przedsięwzięć zawsze znacząco oddziałujących na środowisko. Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, 8, 11 i 77 oraz art. 105 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez oparcie rozstrzygnięcia jedynie o dane Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia i opinie organów, a brak uwzględnienia dowodów przedkładanych przez Skarżącego oraz brak przeprowadzenia dowodów własnych.

Godne uwagi sformułowania

Karta informacyjna przedsięwzięcia stanowi podlegający swobodnej ocenie dokument prywatny, to jednak jej szczegółowa i specjalistyczna treść oraz fakt, że stanowi ona punkt wyjścia do ustaleń faktycznych organów w zakresie cech i parametrów planowanego przedsięwzięcia, nadają jej szczególne znaczenie jako źródła ustaleń faktycznych. Podważenie jej ustaleń mogłoby nastąpić jedynie, co do zasady, poprzez przedstawienie nowej analizy uwarunkowań środowiskowych (sporządzonej przez specjalistów dysponujących równie fachową wiedzą jak autorzy karty informacyjnej przedsięwzięcia), z której wynikałyby wnioski pozostające w sprzeczności do tych zawartych w karcie informacyjnej przedsięwzięcia. Przedstawione rozwiązanie odnośnie zagospodarowania wód opadowych i roztopowych prowadzi do wniosku, że na etapie eksploatacji przedsięwzięcia nie będzie ono miało wpływu na zwiększenie oddziaływania w tym zakresie na środowisko, a w szczególności na zwiększenie ilości wód odprowadzanych istniejącym rowem melioracyjnym i w konsekwencji na zwiększanie np. ryzyka podtopień. Twierdzenia zawarte w złożonej przez stronę w toku postępowania administracyjnego opinii hydrologicznej, że wspomniany zbiornik na wody opadowe i roztopowe nie spełni zakładanych celów nie zostały poparte stosownymi obliczeniami, w szczególności podważającymi obliczenia zawarte w Karcie Informacyjnej Przedsięwzięcia.

Skład orzekający

Jerzy Stelmasiak

sędzia

Sławomir Pauter

sprawozdawca

Sławomir Wojciechowski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących oceny oddziaływania na środowisko, ocena dowodów w postępowaniu administracyjnym, znaczenie Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z budową hali produkcyjno-magazynowej i kwalifikacją przedsięwzięcia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa ochrony środowiska, jakim jest ocena oddziaływania na środowisko, co jest istotne dla inwestorów i społeczeństwa. Choć nie zawiera nietypowych faktów, pokazuje złożoność procedury administracyjnej.

Karta Informacyjna Przedsięwzięcia kluczowa w sporach o ocenę oddziaływania na środowisko.

Sektor

budownictwo

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

III OSK 1108/23 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-11-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-05-22
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jerzy Stelmasiak
Sławomir Pauter /sprawozdawca/
Sławomir Wojciechowski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
II SA/Gl 665/22 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2022-11-30
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 184, art. 106 § 3 i 5
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2019 poz 1839
§ 3 ust. 1 pkt 54 lit. b
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znaczącą oddziaływać na środowisko
Dz.U. 2021 poz 735
Art. 7, art. 8 § 1, art. 11, art. 77 § 1, art. 80, art. 105 § 1, art. 107 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Dz.U. 2022 poz 1029
art. 59, art. 62a ust. 1, art. 74 ust. 3a pkt 1-3
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Sławomir Wojciechowski Sędziowie: Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak Sędzia del. WSA Sławomir Pauter (spr.) protokolant starszy asystent sędziego Magdalena Zając po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej S. w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 30 listopada 2022 r., sygn. akt II SA/Gl 665/22 w sprawie ze skargi S. w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 3 marca 2022 r. nr SKO.OS/41.9/737/2021/16424/BL w przedmiocie stwierdzenia braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi kasacyjnej wniesionej w niniejszej sprawie przez S. w K. jest wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 30 listopada 2022 roku, sygn. akt II SA/Gl 665/22, którym oddalono skargę w/w S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 3 marca 2022 roku w przedmiocie stwierdzenia braku potrzeby przeprowadzenia oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia.
Powyższy wyrok został wydany w parciu o następujące ustalenia faktyczne i prawne:
Wnioskiem z dnia 4 maja 2020 roku F. Sp. z o.o. z siedzibą w W. zwróciła się o określenie środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia pn.: "Budowa hali produkcyjno-logistyczno-magazynowej z zapleczem socjalno-biurowym oraz infrastrukturą techniczną i drogową na działce nr: [...], obręb [...], gmina [...], powiat [...]".
Wójt Gminy W. został wyznaczony do załatwienia tej sprawy postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 5 czerwca 2020 r. Nr SKO.OSW/41.9/206/2020/6466/KS.
W ramach toczącego się postępowania organ zawiadomił strony o jego wszczęciu a następnie wystąpił do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Katowicach, Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Gliwicach oraz do Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w Gliwicach o wyrażenie stanowiska w przedmiocie konieczności przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia. Wszystkie te trzy organy, odpowiednio pismami z dnia 26 sierpnia 2020 r., 28 sierpnia 2022 r. i 14 sierpnia 2020 r. uznały, że przeprowadzenie powyższej procedury w toczącym się postępowaniu jest zbędne.
Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, decyzją z dnia 29 września 2020 r. Wójt Gminy W. wydał decyzję stwierdzającą brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia.
Na skutek złożonych odwołań sprawę rozpatrywało Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach, które decyzją z dnia 25 stycznia 2021 r. nr SKO.OS/41.9/513/2020/13575/KK uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Przyczynami orzeczenia kasatoryjnego były uchybienia w zakresie współdziałania z innymi organami, brak przeprowadzenia we własnym zakresie postępowania wyjaśniającego na okoliczność ustalenia oddziaływania planowanego przedsięwzięcia, w tym ewentualnej kumulacji z innymi przedsięwzięciami, brak właściwego ustalenia i doręczenia korespondencji stronom a także niewłaściwego oznaczenia załącznika do decyzji.
Po ponownym podjęciu postępowania organ I instancji zawiadomił o tym strony. Wystąpił również ponownie do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Katowicach, Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie — Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Gliwicach oraz do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Gliwicach o wydanie opinii w sprawie stwierdzenia (lub nie) obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a w przypadku stwierdzenia takiego obowiązku, o określenie zakresu raportu o oddziaływaniu na środowisko wnioskowanego przedsięwzięcia. Do wniosku organ dołączył kompletną dokumentację, w tym zaktualizowaną w dniu 9 lutego 2021 r. Kartę Informacyjną Przedsięwzięcia.
Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Katowicach w opinii z dnia 1 marca 2021 r. stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Stwierdził jednak potrzebę określenia w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach istotnych warunków korzystania ze środowiska. Tożsame stanowisko zajął Zarząd Zlewni w Gliwicach Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w postanowieniu z dnia 19 lutego 2021 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Gliwicach nie przedstawił w terminie swojej opinii, co należy uznać za brak zastrzeżeń.
W dniach 24 marca, 29 marca i 18 sierpnia 2021 r. wpłynęły do organu pisma S. zawierające stanowisko organizacji odnośnie planowanego przedsięwzięcia. Dołączono tam opracowania sporządzone przez firmę E. Autorzy przedmiotowych opracowań stwierdzają, że zachodzą przesłanki do stwierdzenia konieczności przeprowadzenia pełnej oceny oddziaływania na środowisko dla przedmiotowej inwestycji w związku z wątpliwościami co do rzeczywistego zakresu działalności, która prowadzona będzie w planowanej do budowy hali; braku analizy kumulacji oddziaływań w zakresie odprowadzania wód opadowych do rowu oraz wpływu zastosowanego rozwiązania w zakresie gospodarki wodno-ściekowej na poziom wód gruntowych; brak analizy wpływu planowanej inwestycji na obiekty objęte ochroną konserwatorską oraz pomniki przyrody; braku analizy kumulacji oddziaływań w zakresie wzmożonego ruchu pojazdów samochodowych oraz powodowanych przez ten ruch emisji zanieczyszczeń do powietrza oraz hałasu do środowiska, pominięcie w postępowaniu właścicieli działek, na których w wyniku realizacji przedsięwzięcia przekroczone zostaną standardy jakości środowiska oraz właścicieli działek, które znajdują się w zasięgu znaczącego oddziaływania przedsięwzięcia (wadliwe ustalenie stron). W dniu 20 września 2021 r. wnioskodawca odniósł się do uwag strony zawartych w ww. pismach. Odnosząc się do powyższych uwag, tut. organ zauważa, iż zakres działalności został określony w rozdziale 1 Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia.
Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego decyzją z dnia 12 października 2021 r. nr OŚ.6220.4.2020 Wójt Gminy W. stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia "Budowa hali produkcyjno-logistyczno-magazynowej z zapleczem socjalno-biurowym oraz infrastrukturą techniczną i drogową na działce nr: [...], obręb [...], gmina [...], powiat [...]". Jednocześnie określił istotne warunki i wymagania korzystania ze środowiska dotyczące planowanego przedsięwzięcia.
W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia organ administracji przedstawił przebieg postępowania oraz podstawy swego rozstrzygnięcia. Następnie bardzo szeroko odniósł się do problematyki stron w postępowaniu zmierzającym do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
Wójt Gminy W. wskazał, że planowaną inwestycję zakwalifikowano do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, określoną w § 3 ust. 1 pkt 54 lit. b rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 r., poz. 1839, - "zabudowa przemysłowa, w tym zabudowa systemami fotowoltaicznymi, lub magazynowa, wraz z towarzyszącą jej infrastrukturą, o powierzchni zabudowy nie mniejszej niż 1 ha na obszarach innych niż wymienione w lit. a") oraz określoną w § 3 ust. 1 pkt 58 lit. b rozporządzenia - "garaże, parkingi samochodowe lub zespoły parkingów, w tym na potrzeby planowanych, realizowanych lub zrealizowanych przedsięwzięć, o których mowa w pkt 52, 54-57 i 59, wraz z towarzyszącą im infrastrukturą, o powierzchni użytkowej nie mniejszej niż 0,5 ha na obszarach innych niż wymienione w lit. a) rozporządzenia. Jest to przedsięwzięcie, dla którego zgodnie z art. 71 ust. 2 pkt 2 ustawy wymagane jest uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
Organ uznał, iż w związku z planowaną do realizacji inwestycją i inwestycją już istniejącą ewentualna nieznaczna kumulacja oddziaływań w zakresie emisji hałasu i zanieczyszczeń do powietrza nie będzie wykraczać poza dopuszczalne poziomy określone przepisami prawa i będzie mieściła się w zasięgu do 100 m od granic terenu inwestycji. Ponadto inwestor złożył do organu pismo, w którym wyjaśnia, że kumulacja ewentualnych oddziaływań w zakresie zrealizowanego przedsięwzięcia na działce nr [...], obręb [...] i planowanego do realizacji na działkach nr [...] i [...], obręb [...], związanych z sytuacją intensywnych i długotrwałych opadów nie będzie mieć miejsca. Inwestor w ramach przedsięwzięcia nie planuje zrzutu wód opadowych ze zbiornika retencyjno-odparowującego do przebiegającego w sąsiedztwie rowu melioracyjnego. Również w przypadku przedsięwzięcia planowanego do realizacji na działkach nr [...] i [...], obręb [...] inwestor nie będzie odprowadzał wód opadowych i roztopowych do pobliskiego rowu melioracyjnego.
Organ administracji odniósł się wreszcie bardzo szczegółowo do przesłanek przewidzianych w art. 63 ust. 1 pkt 1-3 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko.
Odwołanie od tej decyzji złożyło S.
Zaskarżoną obecnie decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach utrzymało rozstrzygnięcie organu I instancji w mocy w pełni akceptując dokonane przez ten organ ustalenia i wywiedzione z nich skutki prawne.
Skargę na tę decyzję do tutejszego Sądu złożyło S. reprezentowane przez profesjonalnego pełnomocnika. Domagając się uchylenia rozstrzygnięć organów obu instancji, wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji oraz zasądzenia kosztów postępowania zarzuciło SKO w Katowicach:
- naruszenie przepisów materialnych, a to w szczególności: art. 61, 62, 62a, 63, 84 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, a to poprzez uznanie, iż decyzja organu I instancji była prawidłową, pomimo iż postępowanie zostało przeprowadzone w sposób wadliwy a wydana przez organ decyzja winna ona stwierdzać potrzebę przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanej inwestycji,
- naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, to jest art. 7, 8, 11 k.p.a., a to poprzez niedostateczne wyjaśnienie sprawy oraz podstaw i przesłanek wydania zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu skargi przedstawiono argumentację mającą przemawiać za jej uwzględnieniem, podważając przede wszystkim wartość dowodową przedłożonej przez inwestora Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia, błędne zawężenie obszaru oddziaływania przedsięwzięcia do 100 m, braku uwzględnienia kumulacji oddziaływania planowanego przedsięwzięcia z przedsięwzięciami już realizowanymi, w tym w zakresie planowanego odprowadzania wód opadowych i hałasu oraz brak analizy wpływu planowanego przedsięwzięcia na obiekty objęte ochroną konserwatorską oraz pomniki przyrody (kościół filialny, drewniany z XVIII; pałac z 1877; park, 2 poł. XIX, nr rej.: [...]).
Odpowiadając na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zaskarżonym wyrokiem, powołując się na art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę, uznając, że nie zawiera ona usprawiedliwionych podstaw.
W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd i instancji podzielił stanowisko organów, że przedmiotowa sprawa dotyczy przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu art. 59 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2022 r. poz. 1029 – dalej "u.o.o.ś."). Zostało prawidłowo zakwalifikowane przez organy administracji jako "zabudowa przemysłowa, w tym zabudowa systemami fotowoltaicznymi, lub magazynowa, wraz z towarzyszącą jej infrastrukturą, o powierzchni zabudowy nie mniejszej niż [...] 1 ha na obszarach innych niż wymienione w lit. a" (w rozumienia przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko). W rozstrzyganej sprawie organ przeprowadził pełną "kwalifikację" przedsięwzięcia, wyczerpując procedurę przewidzianą przepisami obowiązującego prawa. Wystąpił o uzyskanie stosownych opinii do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, organu administracji wodnej oraz do właściwego Inspektora Sanitarnego. Wszystkie te trzy organy stwierdziły (ostatni w sposób dorozumiany), że w sprawie zbędne jest przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko.
Organ administracji dokonał również analizy, co wynika z uzasadnienia decyzji, przesłanek wynikających z art. 63 ust. 1 u.o.o.ś. Są one spójne i logiczne. Zostały dostrzeżone pewne zagrożenia dla środowiska, między innymi w zakresie możliwości zalewania wodami opadowymi. Dlatego też w decyzji określono warunki realizacji i eksploatacji przedsięwzięcia.
Zagrożenia środowiskowe na które wskazuje skarżące S. są generowane przede wszystkim ruchem kołowym. Należy mieć jednak świadomość, że większość zarzutów dotyczy skutków mających występować poza miejscem lokalizacji przedsięwzięcia i nie mają związku z toczącym się postępowaniem. Dotyczy to choćby "korkowania" się istniejącego skrzyżowania, czy też hałas powodowany przez środki transportu poruszające się po drogach publicznych. Tu działania jakiekolwiek, choć w bardzo ograniczonym zakresie, mogą podejmować zarządca drogi i ewentualnie organy odpowiedzialne za spełnianie przez pojazdy uczestniczące w ruchu drogowym, wymagań w zakresie ochrony środowiska. Ergo – ocena spełnienia przesłanek przewidzianych w art. 63 ust. 1 winna być dokonywana w odniesieniu do samego przedsięwzięcia. Dalej Sąd podniósł, że przedsięwzięcie ma być zlokalizowane na nieruchomościach, które w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego są przeznaczone na działalność gospodarczą, między innymi składową, magazynową, jako bazy transportowe, a więc planowane przedsięwzięcie nie jest sprzeczne z jego postanowieniami - decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach nie rozstrzyga o szczegółach inwestycji. Organ administracji prawidłowo ocenił obszar oddziaływania inwestycji. Zakres ten jest wyznaczony przede wszystkim emisją hałasu. Za nieuzasadniony Sąd uznał zarzut dotyczący gospodarki wodno-ściekowej. Ta problematyka jest regulowana szczegółowymi przepisami prawa, w tym prawa budowlanego. Możliwość zalewania terenów sąsiednich (wedle założeń przedstawionego projektu budowlanego) winno skutkować odmową uzyskania pozwolenia na budowę. Stwierdził, że inna inwestycja na którą powołuje się skarżące S., odnośnie zjawiska kumulacji oddziaływania, że inwestycja ta nie "zyskała" jeszcze decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Zatem nie można nawet uznać, że było to zamierzenie planowane.
Za zupełne nieporozumienie Sąd uznał zarzuty dotyczące braku analizy wpływu realizacji przedsięwzięcia na obiekty objęte ochroną konserwatorską. Planowane przedsięwzięcie ma być realizowane na działce oznaczonej numerem [...]. Jak wynika z opracowań przedstawionych przez skarżącą odległość działki przewidzianej do zainwestowania do obiektów objętych ochroną konserwatorską wynosi 1100 metrów. Trudno tu mówić zatem zdaniem Sądu I instancji zatem o "sąsiedztwie".
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosło S. w K., wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz o zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj.:
a) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku niestwierdzeniem przez Sąd I instancji naruszenia przez organy administracji I i II instancji: 73 § 1 k.p.a. w związku z art. 74 ust. 3a pkt. 2 i 3 u.o.o.ś., a to poprzez brak stwierdzenia tam wskazanych, istniejących, przesłanek ustalenia kręgu stron postępowania administracyjnego (środowiskowego).
Uzasadniając powyższy zarzut skarżące S. stwierdziło, że zgodnie z art. 74 ust. 3a pkt. 2 i 3 u.o.o.ś., stroną postępowania są również (poza podstawowym kręgiem podmiotów z obszaru 100 m od przedsięwzięcia) posiadacze prawa do nieruchomości na których w wyniku realizacji, eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia zostałyby przekroczone standardy jakości środowiska, albo na których mogą wystąpić ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości, zgodnie z jej aktualnym przeznaczeniem. Sąd I instancji w niniejszej sprawie całkowicie błędnie przyjął, iż przedmiotowe oddziaływanie (przekroczenie standardów środowiska i wystąpienie ograniczeń w zagospodarowaniu) dotyczy wyłącznie hałasu, a kwestia gospodarki wodno-ściekowej będzie rozpoznawana dopiero na etapie pozwolenia na budowę.
b) art. 106 § 3 i § 5 p.p.s.a. w zw. z art. 233 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2019 r. poz. 1460, z późn. zm., dalej: K.p.c.), polegające na zastosowaniu przez Sąd oczywiście błędnych kryteriów oceny dowodów oraz przekroczenia granicy swobodnej oceny dowodów, przejawiające się w:
– braku prawidłowej oceny przedstawionych przez Skarżącego: opinii hydrologicznej G. z października 2020 r. i opinii hydrogeologicznej G. z sierpnia 2021 r.;
– braku prawidłowej oceny przedstawionej przez inwestora Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia oraz zaktualizowanej Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia;
– braku prawidłowej oceny opinii organów opiniodawczych (RDOS, SANEPID, Wody Polskie).
c) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku brakiem stwierdzenia przez Sąd I instancji naruszenia przez organy administracji I i II instancji: art. 59 ust. 1 u.o.o.ś. i Rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko z dnia 10 września 2019 r. a to poprzez brak stwierdzenia deklarowanej przez Inwestora "produkcji nieuciążliwej" do kategorii przedsięwzięć zawsze znacząco oddziaływujących na środowisko. Inwestor deklarując zakres przyszłej działalności posłużył się pojęciami nieostrymi i niezdefiniowanymi w ustawie i rozporządzeniu, takim jak "produkcja nieuciążliwa". Pojęcia te zostały inkorporowane do wydanej w sprawie decyzji środowiskowej. Sąd I instancji nieprawidłowo dokonał uzupełnienia i wykładni tych pojęć, jako nie powodujące zagrożeń środowiskowych, a co za tym idzie - nie należące do kategorii zawsze znacząco oddziałujących na środowisko.
d) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku niestwierdzeniem przez Sąd I instancji naruszenia przez organy administracji I i II instancji art. 7, 8, 11 i 77 oraz art. 105 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez oparcie rozstrzygnięcia jedynie o dane Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia, tj. informacjach złożonych przez Inwestora oraz treść opinii organów opiniodawczych, a brakiem uwzględnienia dowodów przedkładanych przez Skarżącego oraz brak przeprowadzenia dowodów własnych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
W świetle art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:
1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,
2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Podkreślić przy tym trzeba, że Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak), to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej.
Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut kasacyjny dotyczący naruszenia art. 106 § 3 i § 5 p.p.s.a. w zw. z art. 233 k.p.c. (zarzut 2 w skardze kasacyjnej) polegające zdaniem skarżącego kasacyjnie na zastosowaniu przez Sąd oczywiście błędnych kryteriów oceny dowodów oraz przekroczenia granicy swobody oceny dowodów przejawiającej się w braku prawidłowej oceny przedstawionej przez skarżącego opinii hydrologicznej G. z października 2020 roku oraz opinii hydrogeologicznej G. z sierpnia 2021 roku złożonych do akt sprawy administracyjnej przez skarżące S., jak również przedłożonej przez inwestora Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia oraz opinii organów opiniodawczych tj. Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Katowicach, Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie - Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w Gliwicach oraz Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Gliwicach. Wskazać należy, że przepis art. 106 § 3 p.p.s.a. stanowi, że sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Natomiast zgodnie z § 5 tegoż przepisu do postępowania dowodowego, o którym mowa w § 3 stosuje się odpowiednio przepisy kodeksu postępowania cywilnego. Zatem przy takiej konstrukcji art. 106 p.p.s.a. z naruszeniem art. 106 § 5 p.p.s.a. mamy do czynienia w sytuacji, gdy sąd przeprowadzał dowody uzupełniające, a dokonując tego – uchybił stosownym przepisom procedury cywilnej. Zarzut kasacyjny dotyczący naruszenia przepisów postępowania – art. 106 § 5 p.p.s.a. w zw. z art. 227-257 k.p.a. może być zatem skutecznie postawiony wówczas, gdy sąd administracyjny pierwszej instancji prowadził postępowanie dowodowe w zakresie wynikającym z treści art. 106 § 3 p.p.s.a. Natomiast zarzut naruszenia art. 106 § 5 p.p.s.a. w zw. z art. 233 § 1 k.p.a. może okazać się skuteczny tylko w przypadku wykazania, że zastosowane przez sąd pierwszej instancji kryteria oceny wiarygodności dowodów były oczywiście błędne. Skoro zatem w niniejszej sprawie Sąd I instancji nie przeprowadził w oparciu o art. 106 § 3 p.p.s.a. dowodu uzupełniającego to tym samym brak jest podstaw do przyjęcia, że doszło z jego strony do naruszenia wyżej wymienionych przepisów. Nadmienić należy, że analiza akt sprawy sądowej, w tym pism składanych przez skarżącego kasacyjnie wykazała, że skarżący kasacyjnie nie składał wniosku o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z dokumentu. Wymieniony w ramach tego zarzutu dowód – opinie hydrologiczna i hydrogeologiczna, Karta Informacyjna Przedsięwzięcia oraz opinie organów współdziałających znajduje się w aktach administracyjnych i zostały złożone w toku postępowania administracyjnego. Zatem ocena powyższych dowodów w następstwie wniesienia skargi sprowadza się do ustalenia przez Sąd I instancji czy organy oceniły ich moc dowodową z zachowaniem kryterium określonego w art. 80 k.p.a. Tym samym zarzut kasacyjny dotyczący ewentualnej błędnej oceny tychże dowodów, które to naruszenie mogłoby mieć istotny wpływ na wynika sprawy winien zostać skonstruowany w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 80 k.p.a.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie zasługuje także na uwzględnienie zarzut kasacyjny dotyczący naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z brakiem stwierdzenia naruszenia przez Sąd I instancji przez organy administracji publicznej art. 59 ust. 1 u.o.o.ś. oraz Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 roku w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko poprzez zaliczenia deklarowanej przez inwestora "produkcji nieuciążliwej" do kategorii przedsięwzięć zawsze znacząco oddziaływujących na środowisko. W uzasadnieniu tego zarzutu wskazano, że w tym otwartym niedookreślonym katalogu towarów, które mogą być magazynowane w planowanym obiekcie budowlanym czy rodzajów prowadzonej działalności produkcyjnej, która może w nim być prowadzona, może się mieścić wiele potencjalnych działalności, które zgodnie z powołanym rozporządzeniem zawsze znacząco oddziałują na środowisko. Zawężenie zatem wykładni tego pojęcia przez Sąd I instancji do działalności produkcyjnej nie generującej zagrożeń dla środowiska zdaniem skarżącego S. nie jest uprawniona. Przedsięwzięcie dla którego wnioskodawca wystąpił o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zostało opisane zarówno we wniosku o jej wydanie oraz w sposób szczegółowy w Karcie Informacyjnej Przedsięwzięcia. Natomiast jego odpowiednie zakwalifikowanie do przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływującego na środowisko lub mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko dokonuje się w oparciu o rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 roku w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. W oparciu o dane podane przez wnioskodawcę organy zasadnie powyższe przedsięwzięcie zakwalifikowały do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko o którym mowa w § 3 ust. 1 pkt 54 lit. b) powołanego rozporządzenia tj. zabudowa przemysłowa, w tym zabudowa systemami fotowoltaicznymi lub magazynowa wraz z towarzyszącą jej infrastrukturą o powierzchni zabudowy nie mniejszej niż 1 ha na obszarach innych niż wymienione w lit. a tegoż punktu. Powyższa kwalifikacja nie jest uzależniona tak jak sugeruje strona skarżąca od uciążliwości produkcji. Jednocześnie wskazać należy, że planowane przedsięwzięcie nie odpowiada żadnemu z przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko określonych w § 2 powołanego rozporządzenia. Natomiast przepis art. 59 u.o.o.ś. stanowi, że przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wymaga realizacja planowanego przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko (pkt 1), a odnośnie planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1. Przepis art. 63 ust. 1 określa szereg kryteriów jakie należy łącznie uwzględnić przy podjęciu w tym przedmiocie postępowania. W ramach tego zarzutu kasacyjnego skarżące S. nie wskazało na fakty ustalone w toku postępowania administracyjnego, które by przemawiały za podjęciem postanowienia stwierdzającego konieczność przeprowadzenia takiej oceny. W szczególności za wystarczające nie może być przypuszczenie, że zakres magazynowanych towarów w planowanym obiekcie lub rodzaj prowadzonej w nim produkcji może być różny, odbiegający od pojęcia "produkcji nieuciążliwej".
Przystępując do oceny pozostałych zarzutów kasacyjnych na wstępie podkreślić należy, że Naczelny Sąd Administracyjny z uwagi na ograniczenie wynikające z art. 183 p.p.s.a. nie może badać sprawy w całokształcie jej okoliczności faktycznych i prawnych. Granice kontroli kasacyjnej zaskarżonego wyroku wyznaczają wskazane przez stronę skarżącą naruszenia konkretnych przepisów prawa materialnego lub procesowego. Naczelny Sąd Administracyjny nie może zastępować stron postępowania i uzupełniać przytoczonych podstaw kasacyjnych oraz badać, czy sąd administracyjny pierwszej instancji nie naruszył innych przepisów (zob. np. wyrok NSA z 16 lipca 2013 r., II FSK 2208/11). Sąd kasacyjny nie może również modyfikować uzasadnienia zarzutów kasacyjnych pod kątem okoliczności danej sprawy. Musi bazować na zarzutach i ich uzasadnieniu sformułowanym przez wnoszącego skargę kasacyjną (wyroki NSA z 20 marca 2025 r., sygn. akt III OSK 1435/24 i z 11 czerwca 2015 r., II FSK 1079/13).
Z analizy akt sprawy i uzasadnienia zaskarżonej decyzji jak i uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że podstawą do ustalenia obszaru oddziaływania przedsięwzięcia były faktycznie w szczególności informacje zamieszczone w Karcie Informacyjnej Przedsięwzięcia dołączonej do wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następnie uzupełnionej w toku postępowania administracyjnego oraz w oparciu o opinie przedłożone przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Katowicach, Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Gliwicach oraz Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie – Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Gliwicach. W związku z powyższym w pierwszej kolejności stwierdzić należy, że przedłożona przez inwestorów karta informacyjna przedsięwzięcia stanowi podlegający swobodnej ocenie dokument prywatny, to jednak jej szczegółowa i specjalistyczna treść oraz fakt, że stanowi ona punkt wyjścia do ustaleń faktycznych organów w zakresie cech i parametrów planowanego przedsięwzięcia, nadają jej szczególne znaczenie jako źródłu ustaleń faktycznych. Dokumentowi temu przysługuje szczególna wartość dowodowa, która wynika z kompleksowego charakteru analizy planowanego do realizacji przedsięwzięcia. Podważenie jego ustaleń mogłoby nastąpić jedynie, co do zasady, poprzez przedstawienie nowej analizy uwarunkowań środowiskowych (sporządzonej przez specjalistów dysponujących równie fachową wiedzą jak autorzy karty informacyjnej przedsięwzięcia), z której wynikałyby wnioski pozostające w sprzeczności do tych zawartych w karcie informacyjnej przedsięwzięcia. Weryfikacja wiarygodności i mocy dowodowej powyższego dokumentu wymaga zatem przeprowadzenia co najmniej porównywalnych pod względem fachowości i specjalistycznej analizy dowodów (np. dowodu z ekspertyzy specjalistycznej, która w sposób udokumentowany wykazywałaby m.in. wady lub błędne założenia lub ustalenia karty informacyjnej przedsięwzięcia).
Jeżeli więc strony postępowania - niezależnie od weryfikacji i ocen organów orzekających w sprawie - zmierzają do podważenia wiarygodności lub mocy dowodowej karty informacyjnej w zakresie podstawowych informacji o planowanym przedsięwzięciu, to ich obowiązkiem jest zaoferowanie odpowiednich dowodów, które zmierzają do podważenia konkretnych i istotnych elementów treściowych karty informacyjnej, o których mowa w art. 62a ust. 1 u.o.o.ś. Nie można zatem uznać za skuteczne zarzutów strony skarżącej wobec ustaleń organów co do oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dokonanych na podstawie karty informacyjnej przedsięwzięcia, w sytuacji gdy strona ta nie zaoferowała żadnych konkretnych dowodów wskazujących na wadliwość tychże ustaleń i treści karty informacyjnej przedsięwzięcia (zob. np. wyrok NSA z dnia 14 lutego 2013 r., II OSK 1944/11).
Organy orzekające w sprawie mają z kolei obowiązek rzetelnej weryfikacji danych zawartych w karcie informacyjnej oraz przeprowadzenia dodatkowych dowodów, jeżeli stwierdzą, że istnieją uzasadnione wątpliwości co do wiarygodności danych zawartych w karcie informacyjnej. W sytuacji gdyby istniały wątpliwości co do danych zawartych w karcie informacyjnej przedsięwzięcia, obowiązkiem organu byłoby, zgodnie z zasadą ogólną prawdy materialnej wyznaczonej dyspozycją art. 7 k.p.a., wezwanie wnioskodawcy do usunięcia takich wątpliwości. Dopiero gdyby wątpliwości tych nie usunięto, to organ winien rozważyć konieczność przeprowadzenia innych czynności - dowodów zmierzających do ustalenia obszaru oddziaływania przedsięwzięcia w zakresie niezbędnym do ustalenia obszaru oddziaływania planowanego przedsięwzięcia, czy też konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, jeżeli przemawiają za tym kryteria wskazane w art. 63 ust. 1 u.o.o.ś. Przedłożenie przez stronę postępowania dowodów, które jej zdaniem podważają dane zawarte w Karcie Informacyjnej Przedsięwzięcia, czy też zawierające informacje związane z planowanym przedsięwzięciem uzasadniające przeprowadzenie oceny jego oddziaływania na środowisko nakłada na organy przeprowadzenia oceny tych dowodów w oparciu o kryteria wskazane w art. 80 k.p.a. i jej przedstawienia w uzasadnieniu decyzji. Nie zawsze przedstawienie takich dowodów przez stronę wiąże się z koniecznością przeprowadzenia dodatkowych czynności wyjaśniających, a w szczególności przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego. Dokonując oceny zgromadzonego przez organ materiału dowodowego w zakresie niezbędnym do ustalenia, czy zachodzi w niniejszej sprawie konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, że Sąd I instancji zasadnie podzielił stanowisko SKO w Katowicach oraz w organu I instancji. Odnosząc się do kwestii związanych z gospodarką wodno- ściekową i ewentualnego kumulowania się oddziaływań organy zasadnie stwierdziły, że zgodnie z informacjami zawartymi w Karcie Informacyjnej Przedsięwzięcia wody opadowe i roztopowe nie będą odprowadzane do istniejącego rowu melioracyjnego, a jedynie do mającego powstać w ramach realizacji planowanego przedsięwzięcia do zbiornika retencyjno- odparowującego . Na etapie eksploatacji przedsięwzięcia wody w nim zgromadzone będą wykorzystywane na potrzeby własne np. zraszanie terenów zielonych. Natomiast w przypadku zapełnienia zbiornika, wody w nim zgromadzone będą opróżniane przez wyspecjalizowane firmy i będą wywożone do oczyszczalni ścieków. Z danych podanych w Karcie wynika, że zbiornik ten będzie miał pojemność 2.118 m3. Projektując takiej wielkości zbiornik uwzględniono dane pozwalające określić przypuszczalną ilość wód opadowych i roztopowych jaką w ten sposób będzie należało zagospodarować. Szczegółowe obliczenia przedstawiono w przedłożonej Karcie Informacyjnej Przedsięwzięcia na stronie 59-63. Stwierdzono, że taka pojemność zbiornika nie spowoduje zalewania terenów sąsiednich wodami opadowymi i roztopowymi pochodzącymi z terenu objętego planowanym przedsięwzięciem na etapie jego eksploatacji. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego przedłożone przez skarżące S. opinie nie podważają skutecznie przedstawionych w Karcie obliczeń. Przedstawione rozwiązanie odnośnie zagospodarowania wód opadowych i roztopowych prowadzi do wniosku, że na etapie eksploatacji przedsięwzięcia nie będzie ono miało wpływu na zwiększenie oddziaływania w tym zakresie na środowisko, a w szczególności na zwiększenie ilości wód odprowadzanych istniejącym rowem melioracyjnym i w konsekwencji na zwiększanie np. ryzyka podtopień. Twierdzenia zawarte w złożonej przez stronę w toku postępowania administracyjnego opinii hydrologicznej, że wspomniany zbiornik na wody opadowe i roztopowe nie spełni zakładanych celów nie zostały poparte stosownymi obliczeniami, w szczególności podważającymi obliczenia zawarte w Karcie Informacyjnej Przedsięwzięcia. Nie jest zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego wystarczające powołanie się na zjawiska nadzwyczajne związane np. ze zmianą klimatu. Rolą bowiem postępowania w przedmiocie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest ustalenie przewidywalnego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko opartego na dających się ustalić z co najmniej dużym prawdopodobieństwem danych. Nadto co jest istotne wpływ na podtapianie sąsiednich terenów ma ukształtowanie terenu, co wynika informacji zawartych w wspomnianej Karcie Informacyjnej Przedsięwzięcia. Należy również podkreślić, że dane zawarte w Karcie Informacyjnej Przedsięwzięcia dotyczące zagospodarowania wód opadowych i roztopowych i ewentualny wpływ na zalewania sąsiednich terenów nie zostały zakwestionowane w szczególności przez Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie- Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w Gliwicach, a więc organ wyspecjalizowany, dysponujący nie tylko pracownikami posiadającymi stosowne przygotowanie zawodowe, ale także stosowną dokumentacją hydrologiczną pozwalająca ocenić w tym zakresie rozwiązania wskazane w Karcie Informacyjnej Przedsięwzięcia oraz prawidłowość przedstawionych obliczeń. Takie samej ocenie podlega także przedstawiona w Karcie informacja dotycząca wpływu przedsięwzięcia na jednolite części wód, która to problematyka została podstawiona w Karcie na stronach 63-66. Za trafnie zatem należy uznać stanowisko Sądu I instancji, że ustalenia poczynione przez organ w tym zakresie na etapie wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach są prawidłowe i wystarczające do wydania takiej decyzji. Takiej samej ocenie podlega także powyższy zarzut kasacyjny dotyczący kwestii związanych z ustaleniem zakresu oddziaływania hałasu jaki będzie towarzyszył planowanej inwestycji na etapie jej realizacji i eksploatacji. Zjawisko emisji hałasu związanego z planowanym przedsięwzięciem zostało przedstawione w analizowanej Karcie Informacyjnej Przedsięwzięcia na stronach od 50 do 59. Z przeprowadzonych obliczeń, które zostały przedstawione w tym dokumencie wynika, że zarówno w porze dnia jak i w porze nocy obliczony poziom hałasu pochodzący od projektowanego przedsięwzięcia nie przekroczy wartości dopuszczalnych. Przy przedstawionych obliczeniach uwzględniono najgorszy możliwy wariant pracy w porze dnia oraz w porze nocy, uwzględniający równoczesną pracę wszystkich kluczowych źródeł hałasu. Z danych zwartych w tym dokumencie nadto wynika, że najbliżej tereny chronione akustycznie znajdują się w odległości ponad 850 metrów. Zatem planowane przedsięwzięcie nie będzie obiektem uciążliwym dla środowiska, przy założeniu, że zostaną zastosowane rozwiązania przyjęte do obliczeń przedstawionych w Karcie. W tym zakresie brak jest w aktach sprawy dowodów pozwalających te ustalenia podważyć. W opiniach przedłożonych przez stronę dotyczących kwestii hydrologicznych, podaje się, że emisja hałasu będzie faktycznie znacznie większa, z uwagi na większy niż wskazano w Karcie ruch pojazdów. Nie wskazano jednak w oparciu o jakie źródła poczyniono takie ustalenia, którego to zarzutu nie można postawić autorom Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia. W wspomnianej Karcie wskazano także w oparciu o jaki licencjonowany program dokonano przedstawione obliczenia. Również w tym zakresie ustalenia przedstawione w Karcie Informacyjnej Przedsięwzięcia nie zostały zakwestionowane przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Katowicach oraz Państwowego Powiatowego Inspektora sanitarnego w Gliwicach, a więc organy wyspecjalizowane i przygotowane do wydawania w tym przedmiocie opinii, a z czym nierozerwalnie związane jest sprawdzanie i weryfikowanie przedstawianych danych. Powyższe rozważania prowadzą do stwierdzenia, że organy administracji publicznej przeprowadziły postępowanie wyjaśniające z zachowaniem zasad prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 k.p.a. W sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzyły cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a.). Ocena zgromadzonego materiału dowodowego jest zgodna z zasadą swobodnej oceny dowodów wyrażonej w art. 80 k.p.a. sporządzone uzasadnienie zaskarżonej decyzji odpowiada warunkom określonym w art. 107 § 3 k.p.a. Brak jest podstaw do przyjęcia, że organy naruszyły wyrażoną w art. 8 § 1 k.p.a. zasadę pogłębiania zaufania obywateli, czy też zasadę przekonywania, o której mowa w art. 11 k.p.a. Odmienia niż reprezentowana przez stronę ocena zgromadzonego materiału dowodowego nie może stanowić podstawy do przyjęcia naruszenia tych zasad. Skarżące kasacyjne S. wskazało także na naruszenie art. 105 § 1 k.p.a. Przepis ten stanowi, kiedy należy umorzyć postępowanie administracyjne. Takich przesłanek w skardze kasacyjnej nie wskazano.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego brak jest także podstaw do uwzględnienia zarzutu kasacyjnego dotyczącego naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 73 § 1 k.p.a. w zw. z art. 74 ust. 3a pkt 2 i 3 u.o.o.ś. Przepis art. 74 ust. 3a pkt 1-3 wspomnianej ustawy definiuje kto jest stroną w postępowaniu w sprawie o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Stroną jest wnioskodawca oraz podmiot, któremu przysługuje prawo rzeczowe do nieruchomości znajdujących się w obszarze, na który będzie oddziaływać przedsięwzięcie w wariancie zaproponowanym przez wnioskodawcę, z zastrzeżeniem art. 81 ust. 1. W dalszej części przepis ten stanowi co rozumie się przez obszar oddziaływania. Pojecie obszaru oddziaływania zostało zatem w tym przepisie zdefiniowane dla potrzeb ustalenia stron postępowania. W niniejszej sprawie legitymacja skarżącego S. do udziału w sprawie na prawach strony nie była kwestionowana na żadnym etapie postępowania. Ustalenie czy inne działki niż przewidywany teren na którym będzie realizowane przedsięwzięcie, oraz obszar znajdujący się w odległości 100 m od granic tego terenu będą spełniać przesłanki określone w art. 74 ust. 3a pkt 2 i 3 u.o.o.ś. umożliwiające stwierdzenie, że znajdują się na obszarze oddziaływania przedsięwzięcia wymaga w pierwszej kolejności jej zindywidualizowania, a następnie ustalenia, że w wyniku realizacji, eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia zostałyby przekroczone standardy jakości środowiska lub są w zasięgu znaczącego oddziaływania przedsięwzięcia, które może wprowadzić ograniczenie w zagospodarowaniu nieruchomości, zgodnie z jej aktualnym przeznaczeniem. Z powyższego wynika, że samo usytuowanie działki w odniesieniu do terenu na którym przedsięwzięcie ma być realizowane nie przesądza, że w oparciu o kryteria określone w art. 74 ust. 3a pkt 2 i 3 u.o.o.ś. może zostać uznana za działkę znajdującą się w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia. Musi spełniać dodatkowe kryteria w tych przepisach określone. Zatem niezbędna jest indywidualizacja działki, która ma być uznana za należącą do obszaru oddziaływania planowanego przedsięwzięcia. Jednak najistotniejsze jest to, że skutecznie na naruszenie przepisu art. 74 ust. 3a pkt 1- 3 u.o.o.ś. może powoływać się podmiot, któremu przysługuje w stosunku do danej działki prawo rzeczowe, a któremu odmówiono dopuszczenia do udziału w sprawie w charakterze strony, bo takie jest znaczenie i rola tego przepisu. Podnoszenie takiego zarzutu przez inne podmioty nie jest zasadne.
Mając powyższe na uwadze, uznając, że skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzeczono jak w wyroku.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę