III OSK 1078/22

III OSK 1078/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2023-07-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-04-27
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Beata Jezielska /sprawozdawca/
Jerzy Stelmasiak
Małgorzata Pocztarek /przewodniczący/
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
III SAB/Gl 133/21 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2021-10-12
Skarżony organ
Prokurator
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Pocztarek Sędziowie: sędzia NSA Jerzy Stelmasiak sędzia del. WSA Beata Jezielska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 21 lipca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A.A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 12 października 2021 r. sygn. akt II SAB/Gl 133/21 w sprawie ze skargi A.A. na bezczynność Prokuratora Rejonowego w Wodzisławiu Śląskim w przedmiocie informacji publicznej oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wyrokiem z 12 października 2021 r. (sygn. akt III SAB/Gl 133/21), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, po rozpoznaniu sprawy ze skargi A.A. na bezczynność Prokuratora Rejonowego w Wodzisławiu Śląskim w przedmiocie informacji publicznej, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity na dzień orzekania przez WSA Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.), oddalił skargę.
W uzasadnieniu wyroku podniesiono, że w skardze na bezczynność Prokuratora Rejonowego w Wodzisławiu Śląskim skarżący podał, że 5 maja 2021 r. złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej poprzez udostępnienie kserokopii postanowienia o umorzeniu dochodzenia z 24 marca 2021 r. (sygn. akt 1 Ds. 198.2021). W dniu 4 czerwca 2021 r. skarżący otrzymał pismo z Prokuratury Rejonowej z 17 maja 2021 r. informujące, że zostało wydane zarządzenie o odmowie udostępnienia wnioskowanego postanowienia. W związku z tym skarżący wniósł o zobowiązanie organu do załatwienia jego wniosku z 5 maja 2021 r., rozważenie zastosowania wobec organu art. 23 u.d.i.p. oraz zasądzenie na rzecz skarżącego od organu kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę Prokurator Rejonowy w Wodzisławiu Śląskim wyjaśnił, że w związku z zawiadomieniem złożonym przez skarżącego Prokuratura nadzorowała dochodzenie w sprawie wyłudzenia świadczeń pieniężnych, tj. o czyn z art. 286 § 1 k.k. przy zast. art. 12 § 1 k.k. Postanowieniem z 24 marca 2021 r. dochodzenie w tej sprawie umorzono na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. wobec braku znamion czynu zabronionego. O treści tego orzeczenia skarżący został zawiadomiony. Wskazano, że wniosek skarżącego z 5 maja 2021 r. o wydanie kserokopii przedmiotowego postanowienia na podstawie przepisów u.d.i.p. został rozpoznany w trybie art. 156 § 1 i 5 k.p.k., albowiem prokurator uznał, że prawo do informacji publicznej nie obejmuje prawa do uzyskania kserokopii dokumentów z akt postępowania karnego, zaś przedmiotem informacji publicznej nie jest treść orzeczeń organów ścigania. Wskazano ponadto, że wprawdzie art. 156 § 5 k.p.k. umożliwia, za zgodą prokuratora, udostępnienie akt w wyjątkowych wypadkach innym osobom, ale wnioskodawca - niebędący stroną - w żaden sposób nie wskazał, że zachodzi wyjątkowy wypadek, o którym mowa w przepisie art. 156 § 5 k.p.k., tj. że ma uzasadniony interes prawny w pozyskaniu kserokopii postanowienia o umorzeniu dochodzenia. Prokurator podał, że o wydanym zarządzeniu skarżący został zawiadomiony pismem z 17 maja 2021 r., a zatem udzielił skarżącemu odpowiedzi z zachowaniem 14-dniowego terminu od dnia złożenia wniosku i w związku z tym skarga na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej jest niezasadna.
Oddalając skargę WSA stwierdził, że celem skargi na bezczynność jest wymuszenie na organie określonych w przepisach zachowań. Podano, że wprawdzie treść wydanych orzeczeń przez prokuratorów stanowi informację publiczną, albowiem jest efektem pracy, działalności organu będącego władzą publiczną, ale sporną kwestią pozostaje, czy wnioskowana przez skarżącego informacja w postaci indywidualnych orzeczeń karnych, wydanych wobec konkretnej osoby w postępowaniu przygotowawczym, prowadzonym przez prokuraturę, stanowi taką informację i czy w związku z tym możliwe jest jej uzyskanie przez wnioskodawcę w trybie u.d.i.p. Podano, że w myśl art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 ust. 1 i 2 u.d.i.p., przy czym dokumentem urzędowym, w rozumieniu przepisów u.d.i.p., jest treść oświadczenia woli lub wiedzy, utrwalona i podpisana w dowolnej formie przez funkcjonariusza publicznego, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny, w ramach jego kompetencji, skierowana do innego podmiotu lub złożona do akt sprawy. Wskazano, że wykładnia prokonstytucyjna art. 6 u.d.i.p. prowadzi do wniosku, że informacją o sprawie publicznej jest również informacja o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p. oraz zasadach ich funkcjonowania, ale jedynie w zakresie dotyczącym działalności tych podmiotów i tak też należy rozumieć informację w zakresie organizacji tych podmiotów (art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. b u.d.i.p.), czy w zakresie prowadzonych przez nie rejestrów, ewidencji i archiwów (art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. f u.d.i.p.) oraz w zakresie danych publicznych (art. 6 ust. 4 u.d.i.p.) lub w zakresie polityki wewnętrznej i zagranicznej, w tym o zamierzeniach działań władzy ustawodawczej oraz wykonawczej (art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. a u.d.i.p.). Koresponduje z tą wykładnią treść art. 4 ust. 1 u.d.i.p. eksponująca element "wykonywania zadań publicznych" przez podmioty będące adresatami roszczeń o udostępnienie informacji publicznej, czyli zadań, które cechuje powszechność i użyteczność dla ogółu, a także sprzyjanie osiąganiu celów określonych w Konstytucji lub ustawie. WSA wskazał, że status informacji publicznej uzyskuje taka informacja, która związana jest z funkcjonowaniem wspólnoty publicznoprawnej (państwa). Rozstrzygnięcia organów władzy publicznej odnoszą się do spraw publicznych, bowiem służą realizacji zadań publicznych, które cechuje powszechność i użyteczność dla ogółu, a także sprzyjanie osiąganiu celów określonych w Konstytucji i ustawie i wyłącznie w tym zakresie stanowią informację publiczną, która może podlegać ewentualnemu udostępnieniu, po spełnieniu warunków z u.d.i.p. W związku z tym WSA uznał, że organ udzielił odpowiedzi na wniosek w terminie wynikającym z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. informując, że wnioskowana przez skarżącego informacja nie ma charakteru publicznej. WSA stwierdził, że żądanie udostępnienia orzeczenia wydanego w indywidualnej sprawie, wobec konkretnej osoby, nie mieści się w zakresie przepisów u.d.i.p., a w związku z tym zasadnie udzielono skarżącemu odpowiedzi negatywnej w formie pisemnej.
Od wyroku tego skargę kasacyjną wywiódł A.A., zaskarżając go w całości i zarzucając naruszenie prawa materialnego, tj.:
- art. 61 ust 1 Konstytucji RP poprzez błędną wykładnię polegającą na uznaniu w zakresie w jakim przepis ten stanowi, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej poprzez błędne zastosowanie, polegające na nieproporcjonalnym ograniczeniu prawa do informacji;
- art. 1 ust 1 u.d.i.p poprzez błędną interpretację polegającą na przyjęciu, że informacje, które chciała uzyskać strona skarżąca nie mają charakteru informacji publicznej;
- art. 6 ust 1 pkt 4 lit. b u.d.i.p. poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że informacja, o którą wnioskowała strona skarżąca, nie jest informacją określoną we wskazanym artykule;
- art. 16 ust 1 u.d.i.p. poprzez przyjęcie, że odmowa udostępnienia informacji publicznej może zostać wydana w formie innej niż decyzja i może być niedoręczona wnioskodawcy;
- art. 16 ust 2 pkt 2 u.d.i.p. poprzez wydanie odmowy udzielenia informacji w błędnej formie (zawiadomienie), nieposiadającej uzasadnienia oraz oznaczenia podmiotów, ze względu na których dobra, o których mowa w art. 5 ust. 2, odmówiono udostępnienia informacji;
- art. 156 § 1 k.p.k. poprzez uznanie, że prawo do informacji publicznej nie obejmuje prawa do uzyskania kserokopii dokumentów z akt postępowania karnego - zakończonego wydaniem prawomocnego postanowienia o umorzeniu postępowania przygotowawczego;
- art. 156 § 5 k.p.k przez sformułowanie, że za zgodą prokuratora akta w toku postępowania przygotowawczego mogą być w wyjątkowych wypadkach udostępnione innym osobom, oznacza możliwość uzyskiwania przez nie także odpisów z tych akt; przepis przedmiotowego artykułu nie odnosi się do spraw zakończonych wydaniem prawomocnego postanowienia o umorzeniu postępowania przygotowawczego przy czym bez znaczenia jest, z jakich przyczyn postępowanie przygotowawcze zostało przez Prokuraturę prawomocnie zakończone;
- art. 145 p. p. s. a. w związku z 141 § 4 p.p.s.a., polegające na oddaleniu skargi mimo zaistnienia naruszeń prawa materialnego przy równoczesnym pominięciu zarzutów podniesionych w skardze i odstąpieniu od uzasadnienia stanowiska w tym zakresie, w szczególności uzasadnienia zarzutu dotyczącego naruszenia art. 16 ust. 1 u.d.i.p., co uniemożliwia kontrolę instancyjną tego orzeczenia;
- art. 286 § 1 p.p.s.a. poprzez wydanie zarządzenia przez Sąd o zwrocie akt postępowania administracyjnego organowi przed wydaniem orzeczenia, co uniemożliwiło zaznajomienie się skarżącego z całością materiału postępowania.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i uwzględnienie skargi, alternatywnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i skierowanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych, oświadczając że zrzeka się rozprawy.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej zarzucono, że WSA błędnie zastosował art. 61 ust. 1 Konstytucji RP poprzez nieproporcjonalne ograniczenie dostępu do informacji. Prokuratura należy bowiem do organów władzy publicznej, a tym samym każdy obywatel ma prawo do udostępnienia mu informacji na temat zakresu jej działania. Przy czym nie chodzi wyłącznie o dostępność określonych informacji dla odbiorcy, lecz - co do zasady - o nakaz aktywnego działania ze strony podmiotu udzielającego informacji, polegającego na dostarczeniu osobie zainteresowanej, na jej żądanie, pewnego zakresu informacji związanej z działalnością publiczną. Zatem WSA błędnie przyjął, że informacja którą chciał uzyskać skarżący nie wyczerpuje znamion definicji informacji publicznej, a ma indywidualny charakter ponieważ dotyczy konkretnego postępowania. Zdaniem skarżącego kasacyjnie akta zakończonego postępowania przygotowawczego spełniają, w rozumieniu u.d.i.p., zarówno warunki przedmiotowe, jak i podmiotowe, stanowiąc informację o działalności organu publicznego. Nie ma przy tym znaczenia, czy informacją publiczną są akta postępowania, czy dokumenty i informacje zawarte w tych aktach, co nie oznacza, że realizacja tego obowiązku informacyjnego następuje bez uwzględnienia ograniczeń wynikających z art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p. oraz przepisów ustawy o ochronie danych osobowych. Podniesiono, że Prokuratur przyjął błędną formę odpowiedzi na wniosek skarżącego kasacyjnie, gdyż otrzymał on pismo (zawiadomienie) z 17 maja 2021 r., zawierające jedynie informację od sekretariatu Prokuratury Rejonowej, że zostało wydane zarządzenie, którego skarżący kasacyjnie nie otrzymał, o odmowie udostępnienia kserokopii żądanego postanowienia. Zgodnie zaś z art. 16 ust 1 u.d.i.p. odmowa udzielenia informacji publicznej musi być wydana w drodze decyzji. Dodatkowo WSA przyjął, że na podstawie art. 156 § 1 k.p.k. prawo do informacji publicznej nie obejmuje prawa do uzyskania kserokopii dokumentów z akt postępowania karnego zakończonego prawomocnym postanowieniem o umorzeniu postępowania przygotowawczego, a zdaniem skarżącego kasacyjnie przepisy u.d.i.p. i art. 156 k.p.k. nie pozostają z sobą w kolizji, lecz każdy z tych aktów prawnych reguluje właściwy dla swojego przedmiotu regulacji tryb dostępu do informacji. Wskazano, że art. 156 § 5 k.p.k. nie może stosowany rozszerzająco, zaś odmienny tryb dostępu dotyczy jedynie spraw w toku postępowania przygotowawczego i nie odnosi się do spraw zakończonych wydaniem prawomocnego postanowienia o umorzeniu postępowania przygotowawczego. Zatem wniosek skarżącego o udostępnienie postanowienia o umorzeniu śledztwa wraz z uzasadnieniem, jako dotyczący informacji publicznej, winien zostać załatwiony na zasadach określonych w u.d.i.p., nie zaś k.p.k., a zaskarżony wyrok WSA jest obarczony naruszeniami prawa materialnego oraz naruszeniami prawa procesowego, które miały wpływ na orzeczenie, co doprowadziło do oddalenia uzasadnionej skargi.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 182 § 2 p.p.s.a.
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki nieważności postępowania określone w art. 183 § 2 p.p.s.a. W związku z tym Naczelny Sąd Administracyjny, przy rozpoznaniu sprawy, związany był granicami skargi kasacyjnej.
Wniesiona skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, bowiem zaskarżony wyrok, pomimo częściowo błędnego uzasadnienia, odpowiada prawu. Zgodnie zaś z art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny skargę kasacyjną oddala, jeżeli nie ma usprawiedliwionych podstaw albo jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.
Przede wszystkim należy podnieść, że skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem prawnym. Postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym jest bowiem oparte na zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, tak jak ma to miejsce w postępowaniu przed Sądem I instancji, a zakres kognicji Naczelnego Sądu Administracyjnego wyznaczają sformułowane przez skarżącego kasacyjnie zarzuty, oparte na ustawowych podstawach i uzasadnione w treści skargi kasacyjnej.
Należy wskazać, że autor skargi kasacyjnej w jej petitum powołał się ogólnie na treść art. 174 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Natomiast formułując konkretne zarzuty skarżący kasacyjnie wskazał jedynie na naruszenie prawa materialnego. Przy czym w ramach tych zarzutów podniósł także naruszenie art. 145 w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. podnosząc, że WSA oddalił skargę mimo zaistnienia naruszeń prawa materialnego oraz pominął zarzuty w niej podniesione, co uniemożliwia kontrolę instancyjną orzeczenia, a także naruszenie art. 286 § 1 p.p.s.a. poprzez wydanie zarządzenia przez Sąd o zwrocie akt postępowania administracyjnego organowi przed wydaniem orzeczenia, co uniemożliwiło zaznajomienie się skarżącego z całością materiału postępowania. Tak sformułowane zarzuty dotyczą naruszenia przepisów postępowania. Skuteczne wniesienie takiego zarzutu wymaga zaś nie tylko wskazania, jaki przepis postępowania został w ocenie skarżącego kasacyjnie naruszony, ale także uprawdopodobnienia istnienia związku przyczynowego między naruszeniem przepisów postępowania a treścią rozstrzygnięcia, polegającego na tym, że gdyby do tego uchybienia nie doszło, to treść rozstrzygnięcia podjętego wyrokiem byłaby inna. Jak wskazano wyżej zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego określa autor skargi kasacyjnej podnosząc naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub przepisu postępowania. Pominięcie zatem określonych zagadnień w skardze kasacyjnej, czy odniesienie się do nich w sposób wybiórczy i ogólnikowy skutkuje niemożnością zakwestionowania przez Naczelny Sąd Administracyjny stanowiska wyrażonego przez wojewódzki sąd administracyjny. Wprawdzie nie dochodzi do automatycznego dyskwalifikowania skarg kasacyjnych w sytuacji, gdy zarzuty kasacyjne nie w pełni spełniają wymogi konstrukcyjne określone w art. 176 p.p.s.a. (por. uchwała NSA z 26 października 2009 r. sygn. akt I OPS 10/09), jednakże Naczelny Sąd Administracyjny nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, ani uściślać bądź w inny sposób ich korygować (por. wyrok NSA z 27 stycznia 2015 r. sygn. akt II GSK 2140/13, wyrok NSA z 13 listopada 2014 r. sygn. akt I OSK 1420/14). Zatem w odniesieniu do wyżej wskazanych zarzutów Naczelny Sąd Administracyjny mógł się odnieść tylko w takim zakresie, w jakim zdołał zrekonstruować ich treść ze sformułowań zawartych w skardze kasacyjnej.
Nie jest zasadny zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Należy podkreślić, że zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. może być skutecznie postawiony w dwóch przypadkach: gdy uzasadnienie wyroku nie zawiera wszystkich elementów, wymienionych w tym przepisie i gdy w ramach przedstawienia stanu sprawy, wojewódzki sąd administracyjny nie wskaże, jaki i dlaczego stan faktyczny przyjął za podstawę orzekania (por. uchwała NSA z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 sierpnia 2009 r., sygn. akt II FSK 568/08). Przy czym naruszenie to musi być na tyle istotne, aby mogło mieć wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Natomiast za pomocą zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie można skutecznie zwalczać prawidłowości przyjętego przez sąd stanu faktycznego, czy też stanowiska sądu co do wykładni bądź zastosowania prawa materialnego (por. wyrok NSA z 28 listopada 2008 r., sygn. akt II FSK 1156/07, wyrok NSA z 22 listopada 2012 r., sygn. akt II GSK 1652/11). Rozpatrując zarzut naruszenia tego przepisu Naczelny Sąd Administracyjny jest zatem zobowiązany jedynie do kontroli formalnej zgodności uzasadnienia zaskarżonego wyroku z wymogami wynikającymi z powyższej normy prawnej, a nie do jego kontroli merytorycznej. Przy czym wskazać należy, że prawidłowo sporządzone uzasadnienie wyroku nie wymaga szczegółowego odniesienia się do wszystkich zarzutów skargi oraz podniesionej w niej argumentacji, a jedynie w zakresie niezbędnym do przeprowadzenia kontroli zaskarżonego aktu administracyjnego. Sam zatem fakt braku wyraźnego odniesienia się przez Sąd I instancji do niektórych zarzutów skargi lub pominięcia w rozważaniach niektórych elementów stanu faktycznego sprawy, nie stanowi podstawy do uznania, że zaskarżony wyrok został wydany z naruszeniem art. 141 § 4 p.p.s.a. (por. wyrok NSA z dnia 21 września 2017 r., sygn. I GSK 1329/15). Wprawdzie Naczelny Sąd Administracyjny co do meritum nie podziela stanowiska WSA przedstawionego w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku z przyczyn, które zostaną podane w dalszej części uzasadnienia, ale nie świadczy to o naruszeniu przepisu art. 141 § 4 p.p.s.a. Także okoliczność, że WSA nie odniósł się do argumentacji skarżącego odnośnie do naruszenia art. 16 ust. 1 u.d.i.p. nie uniemożliwia kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia, a ta okoliczności została wskazana w skardze kasacyjnej jako mająca wpływ na treść rozstrzygnięcia.
Naczelny Sąd Administracyjny nie może natomiast odnieść się do zarzutu naruszenia art. 286 § 1 p.p.s.a., gdyż skarżący w ogóle nie wskazał, na czym konkretnie polegało to uchybienie i jaki miało ono wpływ na treść zaskarżonego wyroku.
Odnosząc się do zarzutów naruszenia prawa materialnego, a mianowicie naruszenia art. 1 ust. 1 u.d.i.p. oraz art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. b u.d.i.p., którego skarżący kasacyjnie upatruje w błędnej interpretacji tych przepisów polegającej na przyjęciu, że informacje, o które wystąpił skarżący nie mają charakteru informacji publicznej należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny stanowiska WSA w tym zakresie nie podziela. Przy czym w pierwszej kolejności należy wskazać, że wbrew zarzutom skargi kasacyjnej Sąd I instancji nie stwierdził, że żądane postanowienie o umorzeniu dochodzenia co do zasady nie stanowi informacji publicznej, lecz że nie mieści się w zakresie przepisów u.d.i.p. żądanie udostępnienia konkretnego orzeczenia wydanego w indywidualnej sprawie wobec konkretnej osoby. Należy zaś podnieść, że w orzecznictwie administracyjnym wyrażany jest pogląd, że sprawami publicznymi nie są konkretne i indywidualne sprawy określonej osoby lub podmiotu, gdyż ich przedmiotem nie jest problem czy kwestia, która ma znaczenie dla większej ilości osób, czy grup obywateli, lub jest ważna dla funkcjonowania organów państwa, zaś z żądania udostępnienia informacji publicznej musi wynikać interes obiektywny, a nie subiektywny (por. wyroki NSA z: 20 września 2018 r. sygn. akt I OSK 1359/18; z 4 kwietnia 2019 r. sygn. akt I OSK 1889/17; z 30 października 2012 r. sygn. akt I OSK 1696/12, z 9 października 2010 r., sygn. akt I OSK 173/09, z 7 marca 2012 r. sygn. akt I OSK 2265/11). Jednakże w orzecznictwie sądowoadministracyjnym wyrażane jest także i takie stanowisko, że tzw. kryterium "sprawy własnej" jest w istocie dyskryminujące dla wnioskodawcy w stosunku do innych osób, gdyż jego przyjęcie prowadzi do konkluzji, że wbrew normatywnie określonemu zakresowi podmiotowemu publicznego prawa podmiotowego dostępu do informacji publicznej, prawo to nie służy "każdemu", a kwalifikacja określonej informacji jako informacji publicznej będącej przedmiotem tego prawa zależy od tego, kto występuje z wnioskiem o tę informację, co z kolei oznacza, że ta sama informacja raz może mieć charakter informacji publicznej (gdy o jej udostępnienie wystąpi podmiot spoza "sprawy własnej"), a innym razem nie (gdy o jej udostępnienie wystąpi podmiot w "sprawie własnej"). Prowadziłoby to do wniosku, że informacja o podejmowanej w takiej sprawie działalności bezpośrednio ukierunkowanej na wypełnianie określonych zadań publicznych i realizowanie określonych interesów i celów publicznych byłaby dostępna dla "każdego" za wyjątkiem osoby, której ta działalność dotyczy (por. wyrok NSA z 10 lutego 2023 r. sygn. akt III OSK 6894/21, z 17 marca 2023 r. sygn. akt III OSK 2615/21). Zatem nie w każdej sytuacji stwierdzenie subiektywnego interesu w uzyskaniu żądanej informacji będzie uzasadniało uznanie, że nie ma ono charakteru informacji publicznej. Kwestia ta nie ma jednak znaczenia w przedmiotowej sprawie, gdyż w odniesieniu do wniosku skarżącego kasacyjnie możliwość zastosowania przepisów u.d.i.p. jest w ogóle wyłączona z mocy art. 1 ust. 2 u.d.i.p., który stanowi, że przepisy ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi. W odniesieniu do postępowania prowadzonego przez prokuratora materię tę reguluje art. 156 § 5 k.p.k. Kwestia relacji pomiędzy przepisami u.d.i.p. i k.p.k. była przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego w uchwale składu 7 sędziów NSA z 9 grudnia 2013 r. (sygn. akt I OPS 7/13). Wprawdzie w dacie jej podjęcia brzmienie art. 156 k.p.k. różniło się nieco od jego aktualnej treści, ale zmiany dotyczyły kwestii rozszerzenia kręgu osób, które mogą uzyskać dostęp do akt postępowania, a zatem tezy zawarte w uzasadnieniu uchwały pozostają dalej aktualne. Posiłkując się zatem rozważaniami NSA przedstawionymi w uzasadnieniu uchwały należy stwierdzić, że przepis art. 156 § 5 k.p.k. adresowany jest do każdego, a więc nie tylko do stron postępowania karnego, o czym przesądza jego treść, z której wynika, że akta, za zgodą prokuratora, mogą być w wyjątkowych sytuacjach udostępnione innym niż stronom (obrońcom, pełnomocnikom, przedstawicielom ustawowym) osobom. Po drugie, przepis ten zawiera zamkniętą i zupełną regulację zasad dostępu do akt postępowania karnego i znajdujących się w nich informacji publicznych, tak na etapie postępowania przygotowawczego, jak i sądowego (a wraz z innymi przepisami także do akt postępowania już zakończonego). Po trzecie w końcu, wskazana regulacja k.p.k. mieści się w pojęciu "przepisy innych ustaw", o którym mowa w art. 1 ust. 2 u.d.i.p., określającym odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi, które w całości wyłączają zastosowanie przepisów u.d.i.p. do informacji publicznych znajdujących się w aktach sprawy karnej (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 grudnia 2021 r., sygn. akt III OSK 4343/21, z 19 grudnia 2019 r., sygn. akt I OSK 357/19 oraz z 25 maja 2017r., sygn. akt I OSK 1399/15, z 22 czerwca 2022 r. sygn. akt III OSK 5052/21, z 18 stycznia 2023 r. sygn. akt III OSK 6466/21). Przy czym w powołanej uchwale Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił uwagę na jeszcze jedną istotną okoliczność, a mianowicie na wysoki stopień formalizacji postępowania i dostępu do akt postępowania karnego dla stron i daleko idące odformalizowanie postępowania regulowanego ustawą o dostępie do informacji publicznej. Uznał w związku z tym, że przyjęcie, że strona postępowania karnego, której żywotnych interesów dotyczy sprawa, uzyskuje dostęp do akt na zasadach określonych w k.p.k., bardziej sformalizowanych, niż osoby działające w oparciu o art. 10 u.d.i.p., byłoby naruszeniem zasady równości zapisanej w art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. Wprawdzie w orzecznictwie sądów administracyjnych pojawiają się także orzeczenia, w których wyrażany jest odmienny pogląd, ale Sąd rozpoznający niniejszą skargę kasacyjną stanowiska tego nie podziela.
W tych okolicznościach, pomimo częściowo błędnego uzasadnienia wyroku WSA, skargę należało oddalić, gdyż organ nie pozostawał w bezczynności w udostępnieniu informacji publicznej, skoro przepisy u.d.i.p. w ogóle nie mają w sprawie zastosowania.
Nie jest także zasadny zarzut naruszenia art. 61 ust. 1 Konstytucji poprzez jego błędną wykładnię, polegającą na nieproporcjonalnym ograniczeniu prawa do informacji. Należy wskazać, że prawo dostępu do informacji publicznej jest konstytucyjnym prawem podmiotowym. Jednak przepisy u.d.i.p. stanowią konkretyzację tego prawa obywatelskiego, a w związku z tym ocena wniosku o dostęp do informacji publicznej odbywa się w oparciu o przepisy u.d.i.p., a nie Konstytucji RP. Skoro zaś przepisy u.d.i.p. stanowią, że ustawa ta nie może być zastosowana do rozpoznania wniosku skarżącego kasacyjnie z wyżej wskazanych względów, to tym samym nie doszło no naruszenia powołanego przepisu Konstytucji RP.
Nie zasługuje na uwzględnienie także zarzut naruszenia art. 16 ust. 1 u.d.i.p. oraz ust. 2 pkt 2 u.d.i.p. poprzez przyjęcie, że odmowa udostępnienia informacji publicznej może zostać wydana w formie innej niż decyzja, a także poprzez odmowę udzielenia informacji w formie zawiadomienia. Należy podkreślić, że przedmiotem kontroli w postępowaniu kasacyjnym, stosownie do treści art. 173 § 1 p.p.s.a., jest orzeczenie sądu, a nie akty lub czynności czy też bezczynność organu administracji. W związku z tym zarzuty naruszenia prawa materialnego winny odnosić się do błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania przepisów przez Sąd I instancji. Z treści zaskarżonego wyroku wynika, że WSA nie dokonywał wykładni art. 16 u.d.i.p., gdyż uznał że w sprawie ma zastosowanie art. 13 ust. 1 u.d.i.p., co nie zostało przez skarżącego kasacyjnie zakwestionowane. Nie mogło zatem dojść do naruszenia wskazanych ustępów art. 16 u.d.i.p. Na marginesie należy wskazać, że przepis ten ma zastosowanie wyłącznie do spraw załatwianych w trybie przepisów u.d.i.p., a z powyższych względów przedmiotowa sprawa do takich nie należy.
W tych okolicznościach nie zasługiwały na uwzględnienie zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej.
Z powyższych względów, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.