III OSK 1051/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną spółki, potwierdzając prawidłowość decyzji inspektora pracy nakazującej umieszczenie pracownika w ewidencji prac wykonywanych w szczególnych warunkach.
Spółka kwestionowała decyzję inspektora pracy nakazującą umieszczenie pracownika B. K. w ewidencji pracowników wykonujących prace o szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę spółki, a następnie Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. NSA uznał, że zarzuty spółki dotyczące naruszenia przepisów postępowania były bezzasadne, a sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił materiał dowodowy i zastosował prawo.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez [...] Sp. z o.o. od wyroku WSA w Rzeszowie, który utrzymał w mocy decyzję Okręgowego Inspektora Pracy nakazującą umieszczenie pracownika B. K. w ewidencji pracowników wykonujących prace o szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze. Spółka argumentowała, że stanowisko kierowca-konduktor nie powinno być kwalifikowane jako praca o szczególnym charakterze, a organy inspekcji pracy przekroczyły swoje kompetencje. WSA w Rzeszowie, po wcześniejszym uchyleniu wyroku przez NSA z powodu uchybień proceduralnych, ponownie oddalił skargę spółki, uznając, że protokół komisji spółki z 2016 r. jednoznacznie zakwalifikował stanowisko kierowca-konduktor do prac o szczególnym charakterze, co uzasadniało nakaz uzupełnienia ewidencji. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, uznał zarzuty naruszenia przepisów postępowania za bezzasadne. Sąd podkreślił, że nie można kwestionować ustaleń faktycznych sądu pierwszej instancji ani jego oceny materiału dowodowego w ramach skargi kasacyjnej. NSA oddalił skargę kasacyjną, zasądzając koszty postępowania od spółki na rzecz inspektora pracy.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, organy inspekcji pracy są uprawnione do wydania takiego nakazu, jeśli dane stanowisko pracy zostało przez pracodawcę zaliczone do wykazu prac o szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, a pracodawca zaniechał wpisywania na bieżąco pracowników na to stanowisko.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że protokół komisji spółki z 2016 r. jednoznacznie zakwalifikował stanowisko kierowca-konduktor do prac o szczególnym charakterze. W związku z tym, zaniechanie wpisywania pracownika B. K. na to stanowisko do ewidencji uzasadniało wydanie nakazu przez inspektora pracy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (7)
Główne
u.e.p. art. 41 § ust. 4 pkt 2
Ustawa z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych
ustawa o Państwowej Inspekcji Pracy art. 11a
Ustawa z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 133 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 133 § 1 p.p.s.a. poprzez wydanie wyroku nie uwzględniającego części materiałów zebranych w aktach sprawy. Naruszenie art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez brak odniesienia się do zarzutów sformułowanych przez stronę w skardze. Naruszenie art. 151 p.p.s.a. oraz art. 145 § 1 pkt 1 c) p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi w sytuacji istnienia wskazanych w skardze podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji.
Godne uwagi sformułowania
Sąd ten, w odróżnieniu od wojewódzkiego sądu administracyjnego, nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów postawionych w skardze kasacyjnej. Należy odróżnić poddanie sądowej kontroli działalności administracji publicznej na podstawie innego materiału niż akta sprawy, od wydania wyroku na podstawie akt sprawy, z przyjęciem odmiennej oceny materiału dowodowego zawartego w tych aktach. Przepis art. 134 § 1 p.p.s.a. jest tak skonstruowany, że powoływanie się w skardze kasacyjnej na jego naruszenie musi być zawsze powiązane z przywołaniem przepisu, którego naruszenia przez organy nie zauważył Sąd I instancji.
Skład orzekający
Wojciech Jakimowicz
przewodniczący
Teresa Zyglewska
sędzia
Mariusz Kotulski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących kompetencji inspekcji pracy w zakresie ewidencji prac o szczególnych warunkach oraz analiza dopuszczalności zarzutów procesowych w skardze kasacyjnej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji pracodawcy i kwalifikacji konkretnego stanowiska pracy. Analiza przepisów proceduralnych ma charakter ogólny dla postępowań przed NSA.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa pracy i postępowania administracyjnego, jakim jest prawidłowe kwalifikowanie i ewidencjonowanie prac o szczególnych warunkach. Analiza zarzutów kasacyjnych jest pouczająca dla prawników procesowych.
“Czy pracodawca może uniknąć obowiązku ewidencji prac o szczególnych warunkach? NSA rozstrzyga.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII OSK 1051/22 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2024-02-02 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2022-04-25 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Mariusz Kotulski /sprawozdawca/ Teresa Zyglewska Wojciech Jakimowicz /przewodniczący/ Symbol z opisem 6198 Inspekcja pracy Hasła tematyczne Inspekcja pracy Sygn. powiązane II SA/Rz 1308/21 - Wyrok WSA w Rzeszowie z 2021-11-15 Skarżony organ Inspektor Pracy Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2019 poz 2325 art. 133 § 1, art. 134 § 1, art. 151, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Jakimowicz Sędziowie: Sędzia NSA Teresa Zyglewska Sędzia del. WSA Mariusz Kotulski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 2 lutego 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 15 listopada 2021 r. sygn. akt II SA/Rz 1308/21 w sprawie ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Okręgowego Inspektora Pracy w [...] z dnia [...] grudnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie nakazu umieszczenia pracownika w ewidencji pracowników wykonujących pracę o szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na rzecz Okręgowego Inspektora Pracy w [...] kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z dnia 15 listopada 2021 r. sygn. akt II SA/Rz 1308/21 oddalił skargę [...] Sp. z o.o. w [...] na decyzję Okręgowego Inspektora Pracy w [...] z dnia [...] grudnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie nakazu umieszczenia pracownika w ewidencji pracowników wykonujących pracę o szczególnych warunkach lub o szczególnych charakterze. Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. W celu dokonania oceny zasadności skarg pracowników zatrudnionych w [...] Sp. z o.o. w [...] (dalej: "Spółka", "skarżąca"), właściwe organy Państwowej Inspekcji Pracy przeprowadziły kontrolę ewidencji pracowników wykonujących prace w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, o której mowa w art. 41 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych (Dz. U. z 2018 r. poz. 1924 z późn. zm., zwana dalej: "u.e.p."). Ustalono, że po wejściu w życie u.e.p., pracodawca zarządzeniem nr [...] z dnia [...] grudnia 2009 r. powołał komisję do spraw przeglądu prac wykonywanych w warunkach szczególnych i o szczególnym charakterze. Komisja ta miała dokonać: przeglądu stanowisk pracy w spółce pod kątem prac w szczególnych warunkach i szczególnym charakterze zgodnie z ustawą i przedstawić wykaz do zatwierdzenia Prezesowi Zarządu. Komisja w oparciu o ustawę o emeryturach pomostowych zakwalifikowała jako stanowiska pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, na których zatrudnieni pracownicy nabywają prawo do emerytury pomostowej stanowisko kierowca – konduktor. Na podstawie powyższych ustaleń pracodawca sporządził wykaz pracowników wykonujących prace w szczególnych warunkach i o szczególnym charakterze, za których pracodawca miał opłacać składki na fundusz emerytur pomostowych. Ponadto pracodawca zaprowadził ewidencję pracowników wykonujących prace w szczególnych warunkach i o szczególnym charakterze, która została podpisana przez pracowników, którzy potwierdzili fakt, że pracodawca będzie za nich opłacał składki na fundusz emerytur pomostowych. Z protokołu wynika również, że od 2010 r., pracodawca co roku sporządzał wykaz pracowników wykonujących prace w szczególnych warunkach i o szczególnym charakterze, za których opłacał składki na fundusz emerytur pomostowych, z tym, że w 2016 r. okres wykonywania pracy o szczególnym charakterze trwał do 31 marca 2016 r. W związku z zakwalifikowaniem stanowiska pracy kierowca – konduktor do prac o szczególnym charakterze pracodawca założył i prowadził: Centralny rejestr i ewidencję pracowników [...] sp. z o.o. wykonujących prace "o szczególnym charakterze". W 2016 r. zarządzeniem nr [...] Prezesa Zarządu spółki z dnia [...] kwietnia 2016 r. w sprawie powołania komisji do spraw przeglądu stanowisk pracy, na których wykonywane są prace w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze powołano komisję do spraw przeglądu stanowisk pracy, na których wykonywane są prace w szczególnych warunkach i o szczególnym charakterze. Jej zadaniem było zweryfikowanie wykazu prac o szczególnym charakterze. Z protokołu posiedzenia komisji z dnia 20 kwietnia 2016 r. wynikało, że komisja zakwalifikowała jako prace w szczególnych warunkach lub prace o szczególnym charakterze z prawem nabycia uprawnień do emerytury pomostowej stanowiska pracy: kierowca – konduktor. Stwierdzono przy tym, że należy zaprzestać odprowadzania składek na Fundusz Emerytur Pomostowych. W wyniku dokonanych ustaleń inspektor pracy skierował nakaz z dnia [...] listopada 2019 r., nr rej. [...], który zawierał decyzję Okręgowego Inspektoratu Pracy w [...] z dnia [...] listopada 2019 r., nr [...] nakazującą umieszczenie pracownika B. K. w ewidencji pracowników wykonujących prace w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, o której mowa w art. 41 ust. 4 pkt 2 u.e.p. Od powyższej decyzji skarżąca Spółka wniosła odwołanie. Decyzją Okręgowy Inspektor Pracy w [...] z dnia [...] grudnia 2019 r., nr [...] utrzymał w mocy nakaz wydany przez inspektora pracy Okręgowego Inspektoratu Pracy w [...] z dnia [...] listopada 2019 r., nr [...]. Na powyższą decyzję skarżąca Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie. Pełnomocnik spółki złożył skargę drogą elektroniczną wskazując, że pełny tekst skargi znajduję się w załączniku. Załącznik nie został jednak dołączony, mimo wezwania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wyrokiem z dnia 17 czerwca 2020 r. sygn. akt II SA/Rz 219/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił wniesioną skargę. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że zgodnie z pkt 8 załącznika nr 2 u.e.p., pracą o szczególnym charakterze jest praca kierowców autobusów, trolejbusów oraz motorniczych tramwajów w transporcie publicznym. W świetle natomiast art. 11a ustawy z 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy rola inspekcji pracy ogranicza się wyłącznie do orzekania o istnieniu lub nieistnieniu obowiązku pracodawcy o charakterze ewidencyjno – sprawozdawczym. Podmiotem uprawnionym do zakwalifikowania danego rodzaju pracy, do pracy wykonywanej w szczególnych warunkach lub pracy o szczególnym charakterze jest płatnik składek, a więc pracodawca. Sąd podkreślił, że organy Państwowej Inspekcji Pracy są uprawnione do nakazania umieszczenia pracownika, decyzją administracyjną, w ewidencji pracowników wykonujących prace o szczególnym charakterze, tylko wówczas, gdy - dane stanowisko pracy zostało przez samego pracodawcę zaliczone do wykazu stanowisk pracy, na których wykonywane są prace w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze. Sąd zaznaczył, że w sprawie pozostaje bezsporne, że B. K. od 10 maja 2019 r. zatrudniony jest w Spółce, w pełnym wymiarze czasu pracy na stanowisku kierowca – konduktor, jak również, że strona skarżąca prowadziła ewidencję stanowisk pracy o szczególnym charakterze, do których zaliczyła prace wykonywane na stanowisku kierowca – konduktor. W ocenie Sądu obowiązkiem strony skarżącej było zatem umieszczenie ww. pracownika w prowadzonym wykazie stanowisk założonym w 2010 r. i obowiązującym w dniu jego zatrudnienia, tj. 10 maja 2019 r. Na skutek rozpoznania skargi kasacyjnej wniesionej od powyższego wyroku przez spółkę, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 2 czerwca 2021 r. sygn. akt III OSK 3462/21 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie do ponownego rozpoznania. Powodem powyższego były stwierdzone uchybienia proceduralne zaistniałe w postępowaniu przed Sądem I instancji. NSA wskazał, że zarządzenie o skierowaniu sprawy na posiedzenie niejawne zostało uznane za doręczone pełnomocnikowi skarżącej na dzień przed wyznaczonym terminem posiedzenia, uniemożliwiając tym samym stronie zajęcie stanowiska w sprawie. Nadto NSA stwierdził, że w aktach sprawy brakuje załącznika do skargi, który zgodnie z treścią pisma spółki oznaczonego jako "skarga", miał zawierać pełną treść skargi. Sąd zaznaczył, że wskazane pismo samo w sobie nie mogło stanowić wolnej od wad formalnych skargi, ponieważ nie zawierało ani osnowy wniosku, ani oświadczenia strony. Zatem Sąd I instancji winien wezwać stronę skarżącą do uzupełnienia powyższego braku. W wykonaniu zaleceń powyższego wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie ponownie wezwał pełnomocnika skarżącej Spółki do przedłożenia wspomnianego załącznika do skargi. W treści przesłanego do Sądu załącznika do skargi strona skarżąca zarzuciła naruszenie art. 11a ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (Dz. U. z 2019 r. poz. 1251 z późn. zm., zwana dalej: "ustawa o Państwowej Inspekcji Pracy") poprzez błędną wykładnię tego przepisu, a także naruszenie art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 z późn. zm., zwana dalej: "k.p.a."), poprzez brak wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego, co skutkowało dokonaniem ustaleń sprzecznych z treścią zebranych materiałów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w powołanym wyżej wyroku oddalił skargę skarżącej Spółki uznając, że zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z prawem. Uzasadniając swoje stanowisko Sąd I instancji wskazał, że protokół z dnia 12 listopada 2019 r. został podpisany przez Prezesa skarżącej Spółki bez zastrzeżeń i wynika z niego, że w Centralnym rejestrze i ewidencji pracowników wykonujących prace o szczególnym charakterze nie figuruje m.in. B. K. W świetle ustalonych w toku kontroli okoliczności potwierdzonych treścią podpisanego bez zastrzeżeń protokołu z dnia 12 listopada 2019 r. zdaniem Sądu zaistniały podstawy do wydania nakazu opartego na art. 11a ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy. Wobec tego zarzut skargi jest jedynie polemiką z niezakwestionowanymi w formie zastrzeżeń ustaleniami organów Państwowej Inspekcji Pracy. W ocenie Sądu I instancji treść § 2 ust. 2 i 3 Zarządzenia nr [...] Prezesa Zarządu skarżącej Spółki z dnia [...] kwietnia 2016 r. jednoznacznie wskazuje, że pracodawca scedował na powołaną tym zarządzeniem Komisję sporządzenie wykazu stanowisk pracy o szczególnym charakterze i prac wykonywanych w szczególnych warunkach. Z kolei z protokołu posiedzenia tej Komisji wynika, że taki wykaz w tymże protokole sporządzono i znalazło się na nim stanowisko kierowca – konduktor, na którym od dnia 10 maja 2019 r. zatrudniony został w pełnym wymiarze pracy B. K. W tej sytuacji organy Państwowej Inspekcji Pracy miały podstawę do wydania nakazu, o którym mowa w art. 11a ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy, gdyż ewidencja powinna zostać uzupełniona stosownie do tych ustaleń. Właśnie zaniechanie wpisywania na bieżąco pracowników zatrudnionych na stanowisku umieszczonym na wykazie (zgodnie z treścią protokołu Komisji) uzasadniało wydanie nakazu. Zaznaczyć należy, ze wykaz stanowisk pracy, o których mowa w art. 41 ust. 4 u.e.p. nie jest tym samym co wykaz pracowników wykonujących pracę o szczególnych warunkach i o szczególnym charakterze. Tym samym Sąd podzielił stanowisko merytoryczne wyrażone już w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 17 czerwca 2020 r. Zdaniem Sądu I instancji w kontrolowanej sprawie brak jest więc podstaw, że naruszone zostały przepisy art. 11a ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy oraz art. 77 § 1 k.p.a. Treść protokołu Komisji z dnia 20 kwietnia 2016 r. stała się podstawą ustaleń opisanych w protokole Państwowej Inspekcji Pracy z dnia 12 listopada 2019 r. W niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę jako bezzasadną na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm., zwana dalej: "p.p.s.a."). Skargę kasacyjną od tego wyroku wniosło [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...], zaskarżając wyrok w całości i zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy przez niewłaściwe ich zastosowanie: 1. art. 133 § 1 p.p.s.a. - poprzez wydanie wyroku nie uwzględniającego części materiałów zebranych w aktach sprawy - a mianowicie treści dokumentów przedkładanych przez stronę w postępowaniu administracyjnym a także protokołu kontroli oraz decyzji I instancji (w zakresie dat ich wydania) 2. art. 134 § 1 p.p.s.a. - poprzez brak odniesienia się do zarzutów sformułowanych przez stronę w skardze 3. art. 151 p.p.s.a. oraz art. 145 § 1 pkt 1 c) p.p.s.a. - poprzez oddalenie skargi w sytuacji istnienia wskazanych w skardze podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji. Mając powyższe na uwadze skarżąca kasacyjnie Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu, zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przypisanych, a także oświadczyła, że zrzeka się rozprawy w niniejszej sprawie. Powyższe zarzuty rozwinięto w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Okręgowy Inspektor Pracy w [...] wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skoro w niniejszej sprawie pełnomocnik strony skarżącej kasacyjnie – na podstawie art. 176 § 2 p.p.s.a. – zrzekł się rozprawy, a strona przeciwna w ustawowym terminie nie zawnioskowała o jej przeprowadzenie, to rozpoznanie skargi kasacyjnej nastąpiło na posiedzeniu niejawnym, zgodnie z art. 182 § 2 i 3 p.p.s.a. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpatrywaniu sprawy na skutek wniesienia skargi kasacyjnej związany jest granicami tej skargi, a z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania w wypadkach określonych w § 2, z których żaden w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego orzeczenia determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd ten, w odróżnieniu od wojewódzkiego sądu administracyjnego, nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów postawionych w skardze kasacyjnej. Podstawy, na których można oprzeć skargę kasacyjną zostały określone w art. 174 p.p.s.a. Przepis art. 174 pkt 1 p.p.s.a. przewiduje dwie postacie naruszenia prawa materialnego, a mianowicie błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Przez błędną wykładnię należy rozumieć niewłaściwe zrekonstruowanie treści normy prawnej wynikającej z konkretnego przepisu, natomiast przez niewłaściwe zastosowanie, dokonanie wadliwej subsumcji przepisu do ustalonego stanu faktycznego. Również druga podstawa kasacyjna wymieniona w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. – naruszenie przepisów postępowania – może przejawiać się w tych samych postaciach, co naruszenie prawa materialnego, przy czym w wypadku oparcia skargi kasacyjnej na tej podstawie skarżący powinien nadto wykazać istotny wpływ wytkniętego uchybienia na wynik sprawy. Skarga kasacyjna złożona w niniejszej sprawie została oparta na jednej z dwóch podstaw wskazanych w art. 174 p.p.s.a. tj. na naruszeniu przepisów postępowania w stopniu mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia prawa procesowego nie zasługują na uwzględnienie. Odnosząc się do zarzutu naruszania art. 133 § 1 p.p.s.a., to uznać należy go za bezzasadny. I tak przepis art. 133 § 1 p.p.s.a. mógłby zostać naruszony, gdyby Sąd I instancji na przykład przesłuchał świadków lub oparł swe rozstrzygnięcie na materiale innym niż ten, który zawarty jest w aktach sprawy. Tymczasem podstawą orzekania przez Sąd I instancji w niniejszej sprawie był materiał dowodowy zgromadzony i przedstawiony przez organ administracyjny w ramach przedmiotowego postępowania. Nie można zatem zarzucić Sądowi I instancji, że orzekł w sposób oderwany od materiału dowodowego zawartego w aktach sprawy i ustaleń dokonanych w zaskarżonym akcie administracyjnym. Nadto przepis art. 133 § 1 p.p.s.a. nie może służyć kwestionowaniu ustaleń i oceny przyjętego w sprawie stanu faktycznego. Należy odróżnić poddanie sądowej kontroli działalności administracji publicznej na podstawie innego materiału niż akta sprawy, od wydania wyroku na podstawie akt sprawy, z przyjęciem odmiennej oceny materiału dowodowego zawartego w tych aktach. W rozpoznawanej sprawie zaskarżony wyrok został wydany na podstawie kompletnych akt administracyjnych, w oparciu o stan faktyczny i prawny obowiązujący w dacie, w której zapadła zaskarżona decyzja. Okoliczność, że ocena materiału dowodowego przedstawiona przez Sąd I instancji nie odpowiada oczekiwaniom skarżącego kasacyjnie, nie daje podstawy do uwzględnienia zarzutu naruszenia w/w przepisu. Nieuzasadniony jest także zarzut naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. Przepis art. 134 § 1 p.p.s.a., którego naruszenia dopatruje się strona skarżąca kasacyjnie stanowi, że "Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a". Przepis ten określa zatem granice rozpoznania skargi przez sąd administracyjny pierwszej instancji, zaś granice danej sprawy wyznacza jej przedmiot wynikający z treści zaskarżonego działania lub bezczynności organu administracji publicznej. Oznacza to, że o naruszeniu normy wynikającej z powyższego przepisu można byłoby mówić, gdyby sąd wykroczył poza granice sprawy, w której została wniesiona skarga, albo – pomimo wynikającego z tego przepisu obowiązku – nie wyszedł poza zarzuty i wnioski skargi, np. nie zauważając naruszeń prawa, które nie były powołane przez skarżącego, a które Sąd I instancji zobowiązany był uwzględnić z urzędu. Sąd I instancji rozpoznając skargę niewątpliwie orzekał w granicach sprawy, oceniając postępowanie w zakresie decyzji Okręgowego Inspektora Pracy w [...] z dnia [...] grudnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie nakazu umieszczenia pracownika w ewidencji pracowników wykonujących pracę o szczególnych warunkach lub o szczególnych charakterze, a zatem nie orzekał w granicach (w znaczeniu podmiotowym i przedmiotowym) innej sprawy niż ta, w której została wniesiona skarga. Z uzasadnienia wyroku Sądu I instancji wynika, że Sąd ten analizował i oceniał prawidłowość wydania zaskarżonej decyzji. W drugim zaś przypadku istotne jest to, że "strona nie może ograniczyć się do wytyku wyłącznie naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a., gdyż wówczas przepis ten nie może stanowić samodzielnej podstawy skargi kasacyjnej. W takiej sytuacji strona zobowiązana jest powiązać art. 134 § 1 p.p.s.a. z takimi przepisami, których złamania przez organ administracji miał nie dopatrzyć się Sąd pierwszej instancji" (zob. wyrok NSA z dnia 22 maja 2014 r., I OSK 782/13). Przepis art. 134 § 1 p.p.s.a. jest tak skonstruowany, że powoływanie się w skardze kasacyjnej na jego naruszenie musi być zawsze powiązane z przywołaniem przepisu, którego naruszenia przez organy nie zauważył Sąd I instancji (por. wyrok NSA z dnia 11 kwietnia 2007 r., II OSK 610/06, Lex nr 337811; wyrok NSA z dnia 19 czerwca 2013 r., I OSK 1353/12; wyrok NSA z dnia 15 marca 2013 r., I OSK 1033/12). Nadto to, że strona nie zgadza się z oceną materiału dowodowego dokonaną przez Sąd pierwszej instancji nie oznacza jednak, że doszło do naruszenia tego przepisu. W ramach zarzutu naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. nie można kwestionować prawidłowości zajętego stanowiska prawnego i wyrażonych w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku poglądów. Wreszcie niezasadny jest zarzut naruszenia art. 151 p.p.s.a. oraz "art. 145 § 1 pkt 1 c) p.p.s.a.". Na wstępie tej części rozważań wskazać należy, że wydaje się, iż stronie skarżącej kasacyjnie chodziło prawdopodobnie o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Podniesienie zarzutu naruszenia zarówno art. 151 i jak i art. 145 §1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. jest sformułowane o tyle niepoprawnie, że te dwa przepisy zawierają normy przeciwstawne i art. 145 §1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. nie może zostać naruszony równocześnie z art. 151 p.p.s.a., są to bowiem przepisy wzajemnie się wykluczające, stosowane przez sąd w różnych stanach prawnych. Zatem Sąd I instancji nie mógł naruszyć jednocześnie tych przepisów. Nadto oba przepisy mają charakter wynikowy, a art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. nie był stosowany przez WSA w Rzeszowie, a więc nie mógł go naruszyć. Z uwagi na powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw i w oparciu o art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w wyroku. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. tj. 2023, poz. 1935).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI