III KZ 61/13

Sąd Najwyższy2013-10-24
SAOSKarnewykroczeniaNiskanajwyższy
wykroczeniewznowienie postępowaniazażalenieterminSąd NajwyższySąd ApelacyjnyKodeks postępowania w sprawach o wykroczeniaKodeks postępowania karnego

Sąd Najwyższy utrzymał w mocy postanowienie odmawiające przywrócenia terminu do złożenia zażalenia na zarządzenie o odmowie przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania w sprawie o wykroczenie.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie skazanego J. K. na postanowienie odmawiające przywrócenia terminu do złożenia zażalenia na zarządzenie o odmowie przyjęcia jego wniosku o wznowienie postępowania w sprawie o wykroczenie. Skazany zarzucał Sądowi Apelacyjnemu naruszenie przepisów proceduralnych. Sąd Najwyższy uznał zażalenie za bezzasadne, wyjaśniając zasady dotyczące wznowienia postępowania w sprawach o wykroczenia oraz wymogi formalne wniosku.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie J. K., który został prawomocnie ukarany za wykroczenie z art. 92 § 1 k.w. Zażalenie dotyczyło postanowienia odmawiającego przywrócenia terminu do złożenia zażalenia na zarządzenie o odmowie przyjęcia jego osobistego wniosku o wznowienie postępowania. Sąd pierwszej instancji (Sąd Apelacyjny) odmówił przywrócenia terminu, wskazując, że ukarany był prawidłowo pouczony o terminach i zasadach, a mimo to złożył zażalenie po terminie, nie wskazując przyczyny niezależnej od siebie. Skazany w swoim zażaleniu podnosił, że Sąd Apelacyjny nie mógł wydawać orzeczeń w sprawie, w której sam wcześniej orzekał, zarzucając naruszenie art. 439 § 1 k.p.k. w zw. z art. 113 § 1 k.p.w. Sąd Najwyższy uznał zażalenie za całkowicie bezzasadne. Wyjaśniono, że w sprawach o wykroczenie zakończonych przed sądem okręgowym, wniosek o wznowienie postępowania rozpatruje jednoosobowo sąd apelacyjny. Ponadto, wskazano na wymóg sporządzenia wniosku o wznowienie przez adwokata lub radcę prawnego, czego skazany nie uczynił. Odmowa przyjęcia wniosku była zatem uzasadniona. Sąd Najwyższy podkreślił, że postanowienie o odmowie przywrócenia terminu zapadło zgodnie z przepisami, a skarżący nie podniósł żadnych okoliczności wskazujących na merytoryczną nietrafność tej odmowy. W związku z tym, Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Dodatkowo wyjaśniono, że wniosek o wznowienie postępowania nie jest objęty terminem, ale musi spełniać wymogi formalne, w tym być sporządzony przez profesjonalnego pełnomocnika.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Tak, sąd pierwszej instancji prawidłowo odmówił przywrócenia terminu, ponieważ wnioskodawca nie wykazał istnienia okoliczności od niego niezależnych, które uniemożliwiły mu dotrzymanie terminu do złożenia zażalenia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że przywrócenie terminu jest możliwe tylko w przypadku istnienia okoliczności niezależnych od strony, które uniemożliwiły jej dokonanie czynności procesowej w terminie. W analizowanej sprawie skarżący nie wykazał takich okoliczności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

utrzymanie w mocy zaskarżonego postanowienia

Strona wygrywająca

Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
J. K.osoba_fizycznaukarany

Przepisy (10)

Główne

k.w. art. 92 § § 1

Kodeks wykroczeń

k.p.w. art. 113 § § 1

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Wymóg sporządzenia wniosku o wznowienie postępowania przez adwokata lub radcę prawnego.

k.p.w. art. 113 § § 3

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Właściwość sądu apelacyjnego do orzekania w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawach o wykroczenie zakończonych przed sądem okręgowym.

k.p.w. art. 113 § § 1

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Możliwość ponowienia wniosku o wznowienie postępowania, pod warunkiem spełnienia wymogów formalnych.

k.p.w. art. 113 § § 1

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Wniosek o wznowienie postępowania może być oparty na podstawach określonych w art. 540 k.p.k.

Pomocnicze

k.p.k. art. 439 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 545 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Wymóg sporządzenia wniosku o wznowienie postępowania przez adwokata lub radcę prawnego (stosowany do spraw o wykroczenia).

k.p.k. art. 126 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Orzekanie przez sąd, przed którym czynność miała być dokonana, w przedmiocie przywrócenia terminu (stosowany do spraw o wykroczenia).

k.p.w. art. 38 § § 1

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Stosowanie przepisów k.p.k. do spraw o wykroczenia.

k.p.w. art. 22

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Możliwość ustanowienia obrońcy z urzędu w celu sporządzenia wniosku o wznowienie postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd Apelacyjny był właściwy do orzekania w przedmiocie wznowienia postępowania. Wniosek o wznowienie postępowania nie spełniał wymogów formalnych (brak podpisu adwokata/radcy prawnego). Nie wykazano okoliczności niezależnych od skarżącego, które uniemożliwiły dotrzymanie terminu do złożenia zażalenia. Odmowa przywrócenia terminu nastąpiła zgodnie z przepisami prawa.

Odrzucone argumenty

Sąd Apelacyjny naruszył art. 439 § 1 k.p.k. w zw. z art. 113 § 1 k.p.w., orzekając w swojej własnej sprawie. Sąd Apelacyjny nieprawidłowo odmówił przywrócenia terminu do złożenia zażalenia.

Godne uwagi sformułowania

skarżący był prawidłowo pouczony o możliwości, terminie i zasadach występowania z zażaleniem nie wskazał żadnej okoliczności, która oznaczałaby niezależną od strony przeszkodę uniemożliwiającą mu dotrzymanie tego terminu stosownie do art. 113 § 3 k.p.w., zasadą jest, iż w kwestii wznowienia postępowania o wykroczenie, gdy postępowanie to zakończyło się przed sądem okręgowym - jak to miało miejsce w tej sprawie - orzeka jednoosobowo sąd apelacyjny stosownie do przywoływanego przez niego art. 113 § 1 k.p.kw., zastosowanie ma tu m.in. art. 545 k.p.k., w tym jego § 2, który wymaga, aby wniosek o wznowienie, jeżeli nie pochodzi od prokuratora, był sporządzony i podpisany przez adwokata albo radcę prawnego stosownie do art. 126 § 2 k.p.k., mającego, poprzez art. 38 § 1 k.p.w., zastosowanie także do spraw o wykroczenia, w przedmiocie przywrócenia terminu do dokonania określonej czynności orzeka postanowieniem sąd przed którym miała ona być dokonana, a nie bynajmniej sąd wyższy nad tym sądem ponieważ w zażaleniu na to postanowienie, które jest przedmiotem niniejszego procedowania, ograniczono się do zarzutu, że Sąd Apelacyjny orzekał nieprawidłowo w swojej własnej sprawie i nie podniesiono jakiejkolwiek okoliczności, która wskazywałaby na merytoryczną nietrafność samego postanowienia

Skład orzekający

Tomasz Grzegorczyk

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty wznowienia postępowania w sprawach o wykroczenie, w tym wymogi formalne wniosku i zasady przywracania terminów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z wnioskiem o wznowienie postępowania w sprawie o wykroczenie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa ma charakter czysto proceduralny i dotyczy specyficznych przepisów dotyczących wykroczeń, co czyni ją mniej interesującą dla szerszego grona odbiorców, ale może być pomocna dla prawników specjalizujących się w tej dziedzinie.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III KZ 61/13 POSTANOWIENIE Dnia 24 października 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tomasz Grzegorczyk w sprawie J. K. prawomocnie ukaranego za wykroczenie z art. 92 § 1 k.w. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 24 października 2013 r., zażalenia skazanego na postanowienie upoważnionego sędziego Wydziału Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 07 sierpnia 2013r., o odmowie przywrócenia terminu do złożenia zażalenia na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału tego Sądu z dnia 25 kwietnia 2013r. o odmowie przyjęcia zażalenia na zarządzenie o odmowie przyjęcia osobistego wniosku o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ukaraniem J. K. za wykroczenie z art. 92 § 1 k.w. utrzymuje w mocy zaskarżone postanowienie. UZASADNIENIE W zaskarżonym zarządzeniu, odmawiając przywrócenia ukaranemu terminu do złożenia zażalenia na zarządzenie o odmowie przyjęcia jego osobistego wniosku o wznowienie prawomocnie zakończonego postępowania, wskazano, że ukarany był prawidłowo pouczony o możliwości, terminie i zasadach występowania z zażaleniem, a mimo to złożył to zażalenie po upływie wskazanego mu 7- dniowego terminu zawitego, jednocześnie zaś we wniosku swym nie wskazał żadnej okoliczności, która oznaczałaby niezależną od strony przeszkodę uniemożliwiającą mu dotrzymanie tego terminu. W zażaleniu na to rozstrzygnięcie skarżący podnosi, że Sąd Apelacyjny nie może wydawać orzeczeń „oddalających 2 wznowienie postępowania przesłanego z mu urzędu (…) przez Sąd Najwyższy” i orzekać w sprawie, w której sam wcześniej wydał rozstrzygnięcie, wskazując, iż doszło w ten sposób do uchybienia art. 439 § 1 k.p.k. w zw. z art. 113 § 1 k.p.w. Nie formułuje on przy tym żadnego wniosku, ale – jak wynika z tenoru tego zażalenia – wnosi o uchylenie wydanego orzeczenia. Rozpoznając to zażalenie Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zażalenie to jest całkowicie bezzasadne. Skarżącemu należy wyjaśnić, że stosownie do art. 113 § 3 k.p.w., zasadą jest, iż w kwestii wznowienia postępowania o wykroczenie, gdy postępowanie to zakończyło się przed sądem okręgowym - jak to miało miejsce w tej sprawie - orzeka jednoosobowo sąd apelacyjny. To dlatego, i tylko dlatego, własny wniosek ukaranego o wznowienie przesłany do Sądu Najwyższego został przekazany Sądowi Apelacyjnemu. Po wtóre należy też wskazać skarżącemu, że stosownie do przywoływanego przez niego art. 113 § 1 k.p.kw., zastosowanie ma tu m.in. art. 545 k.p.k., w tym jego § 2, który wymaga, aby wniosek o wznowienie, jeżeli nie pochodzi od prokuratora, był sporządzony i podpisany przez adwokata albo radcę prawnego. Ponieważ jego własny wniosek nie spełniał tego wymogu, wezwano go do usunięcia braku, przez złożenie wniosku sporządzonego i podpisanego przez taki podmiot, czego jednak on nie uczynił. Dlatego odmówiono przyjęcia tego wniosku, jako prawnie bezskutecznego, pouczając go wówczas wyraźnie, że przysługuje mu na to rozstrzygnięcie zażalenie do Sądu Najwyższego, które powinno być złożone w terminie 7 dni od doręczenia zarządzenia i to za pośrednictwem Sądu Apelacyjnego. Mimo to skarżący nie dostosował się do tego wymogu i przedłożył to zażalenie bezpośrednio w Sądzie Najwyższym, ale i tak z naruszeniem terminu. Dlatego, po przekazaniu go Sądowi Apelacyjnemu, ze wskazaniem daty, w jakiej złożono to pismo Sądowi Najwyższemu, odmówiono skarżącemu przyjęcia jego zażalenia, pouczając ponownie o możliwości zaskarżenia tego rozstrzygnięcia w trybie i na zasadach jak poprzednie zarządzenie. Ukarany wniósł wówczas o przywrócenie mu terminu do złożenia zażalenia, które uprzednio przedłożył Sądowi, kierując je do Sądu Najwyższego za pośrednictwem Sądu Apelacyjnego. Stosownie jednak do art. 126 § 2 k.p.k., mającego, poprzez art. 38 § 1 k.p.w., zastosowanie 3 także do spraw o wykroczenia, w przedmiocie przywrócenia terminu do dokonania określonej czynności orzeka postanowieniem sąd przed którym miała ona być dokonana, a nie bynajmniej sąd wyższy nad tym sądem. I tak też stało się w niniejszej sprawie, a upoważniony sędzia Sądu Apelacyjnego nie uwzględnił tego wniosku. W tej sytuacji całkowicie nietrafne jest zarzucanie Sądowi Apelacyjnemu, że pominął on Sąd Najwyższy i sam rozpoznał żądanie skarżącego. Uczyniono to bowiem w pełnej zgodności z obowiązującymi przepisami. Ponieważ zaś w zażaleniu na to postanowienie, które jest przedmiotem niniejszego procedowania, ograniczono się do zarzutu, że Sąd Apelacyjny orzekał nieprawidłowo w swojej własnej sprawie i nie podniesiono jakiejkolwiek okoliczności, która wskazywałaby na merytoryczną nietrafność samego postanowienia, a więc, że odmowa przywrócenia terminu nastąpiła mimo zaistnienia po stronie skarżącego okoliczności od niego niezależnych, które spowodowały uchybienie terminowi do wystąpienia z zażaleniem na odmowę przyjęcia wniosku o wznowienie, zażalenia tego nie można w żadnej mierze uwzględnić. Dlatego też Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Skarżącemu należy jedynie dodatkowo wyjaśnić, że ponieważ wniosek o wznowienie postępowania nie jest objęty jakimkolwiek terminem, to może on ponowić taki wniosek, pod warunkiem, iż będzie to wniosek sporządzony i podpisany przez adwokata albo radcę prawnego i będzie oparty na podstawach wznowieniowych określonych w art. 540 k.p.k., jak tego wymaga art. 113 § 1 k.p.w. Może on przy tym domagać się ustanowienia obrońcy z urzędu dla sporządzenia takiego wniosku, ale jedynie pod warunkiem należytego wykazania swojej niezamożności i uznania przy tym przez sąd, że ustanowienie takiego obrońcy wymaga dobro wymiaru sprawiedliwości (art. 22 k.p.w.) Z tych wszystkich względów orzeczono jak na wstępie. 4

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI