III KZ 58/13

Sąd Najwyższy2013-10-24
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
kasacjapostępowanie karneumorzenie postępowaniaprzesłanki formalneSąd Najwyższyzażalenie

Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji od postanowienia o umorzeniu postępowania, wskazując na formalne ograniczenia dopuszczalności kasacji.

Pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego subsydiarnego złożył zażalenie na zarządzenie Przewodniczącego Sądu Okręgowego o odmowie przyjęcia kasacji od postanowienia o umorzeniu postępowania. Argumentował, że ograniczenia kasacyjne dotyczą tylko prawidłowo wydanych orzeczeń. Sąd Najwyższy uznał zażalenie za niezasadne, podkreślając, że kasacja przysługuje od wyroku kończącego postępowanie, a nie od postanowienia o umorzeniu postępowania wydanego przed rozpoczęciem przewodu sądowego.

Sprawa dotyczyła zażalenia na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału Karnego Sądu Okręgowego, które odmówiło przyjęcia kasacji od postanowienia utrzymującego w mocy postanowienie o umorzeniu postępowania. Pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego subsydiarnego kwestionował odmowę, twierdząc, że ograniczenia wynikające z art. 523 k.p.k. nie dotyczą orzeczeń błędnie wydanych. Sąd Najwyższy rozpatrzył zażalenie, stwierdzając, że nie jest ono zasadne. Podkreślono, że choć wydanie wyroku umarzającego postępowanie z przyczyn opisanych w art. 17 § 1 pkt 1 i 2 k.p.k. zamiast wyroku uniewinniającego (art. 414 § 1 k.p.k.) może stanowić podstawę do kasacji, to jednak dotyczy to sytuacji, gdy sąd dostrzegł negatywną przesłankę procesową po rozpoczęciu przewodu sądowego. Natomiast w przypadku umorzenia postępowania postanowieniem przed rozpoczęciem przewodu sądowego (art. 339 § 3 k.p.k.), kasacja od takiego orzeczenia nie przysługuje. Sąd Najwyższy zaznaczył, że ograniczenie skargi kasacyjnej do wyroków jest świadomym zamiarem ustawodawcy, a przesłanki dopuszczalności kasacji mają charakter ściśle formalny i enumeratywny.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, kasacja nie przysługuje od postanowienia o umorzeniu postępowania wydanego przed rozpoczęciem przewodu sądowego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że kasacja jest środkiem zaskarżenia przysługującym od wyroku kończącego postępowanie, a nie od postanowienia o umorzeniu postępowania wydanego przed rozpoczęciem przewodu sądowego. Ograniczenie to jest świadomym zamiarem ustawodawcy i wynika z formalnych, enumeratywnych przesłanek dopuszczalności kasacji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie

Strona wygrywająca

Sąd Najwyższy

Strony

NazwaTypRola
M. K.osoba_fizycznaoskarżyciel posiłkowy subsydiarny

Przepisy (4)

Główne

k.p.k. art. 523

Kodeks postępowania karnego

Ograniczenia skargi kasacyjnej mają charakter ściśle formalny i enumeratywny, wyłączając określone kategorie rozstrzygnięć procesowych spod możliwości objęcia tym środkiem zaskarżenia.

k.p.k. art. 339 § 3

Kodeks postępowania karnego

Od postanowienia o umorzeniu postępowania wydanego przed rozpoczęciem przewodu sądowego kasacja nie przysługuje.

Pomocnicze

k.p.k. art. 17 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 414 § 1

Kodeks postępowania karnego

Wydanie wyroku umarzającego postępowanie z przyczyn opisanych w art. 17 § 1 pkt 1 i 2 k.p.k., gdy wymagany jest zgodnie z art. 414 § 1 k.p.k. wyrok uniewinniający, nie stanowi przeszkody do wniesienia kasacji, o ile nastąpiło to po rozpoczęciu przewodu sądowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kasacja przysługuje od wyroku kończącego postępowanie, a nie od postanowienia o umorzeniu postępowania wydanego przed rozpoczęciem przewodu sądowego. Ograniczenie skargi kasacyjnej do wyroków jest świadomym zamiarem ustawodawcy. Przesłanki dopuszczalności wniesienia kasacji mają charakter ściśle formalny i enumeratywny.

Odrzucone argumenty

Ograniczenia wynikające z art. 523 k.p.k. odnoszą się tylko do prawidłowo wydanych orzeczeń sądowych. Przepis art. 523 k.p.k. nie wyłącza możliwości wniesienia kasacji od orzeczenia błędnie wydanego jako umarzające sprawę, a nie uniewinniające oskarżonego (arg. ex art. 414 § 1 k.p.k.).

Godne uwagi sformułowania

ograniczenia wynikające z art. 523 k.p.k. odnoszą się tylko do prawidłowo wydanych - gdy chodzi o formę - orzeczeń sądowych ograniczenie skargi kasacyjnej, jaką mogą złożyć strony postępowania, jedynie do wyroków jest świadomym zamiarem ustawodawcy przesłanki dopuszczalności wniesienia kasacji mają charakter ściśle formalny i enumeratywny

Skład orzekający

Włodzimierz Wróbel

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie dopuszczalności kasacji w sprawach karnych, rozróżnienie między wyrokiem a postanowieniem w kontekście środków zaskarżenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji umorzenia postępowania przed rozpoczęciem przewodu sądowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z dopuszczalnością kasacji, co jest istotne dla prawników procesowych, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Kiedy kasacja nie przysługuje? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe ograniczenia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III KZ 58/13
POSTANOWIENIE
Dnia 24 października 2013 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Włodzimierz Wróbel
w sprawie
M. K.,
po rozpoznaniu na posiedzeniu
w dniu 24 października 2013 r.,
zażalenia pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego subsydiarnego
na zarządzenie Przewodniczącego II Wydziału Karnego Sądu Okręgowego w [...] z dnia 22 lipca 2013 r., sygn. II WKK …/13, o odmowie przyjęcia kasacji od postanowienia Sądu Okręgowego w [...] z dnia 15 maja 2013 r., sygn. akt II Kz 66/13 utrzymującego w mocy postanowienie Sądu Rejonowego w [...] z dnia 15 stycznia 2013 r., sygn. akt VII K ../11, w przedmiocie umorzenia postępowania
p o s t a n o w i ł:
utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie.
UZASADNIENIE
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II Karnego Sądu Okręgowego w [...] odmówiono przyjęcia kasacji pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego subsydiarnego od postanowienia Sądu Okręgowego w [...] z dnia 15 maja 2013 r. (sygn. akt II Kz …/13) utrzymującego w mocy postanowienie Sądu Rejonowego w [...] z dnia 15 stycznia 2013 r. w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie z powodu oczywistego braku podstaw oskarżenia, gdyż orzeczeniem skarżonym ową kasacją nie jest prawomocny wyrok sądu odwoławczego kończący postępowanie, a postanowienie o umorzeniu postępowania. Na to zarządzenie pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego subsydiarnego wniósł zażalenie wskazując, że ograniczenia wynikające z art. 523 k.p.k. odnoszą się tylko do prawidłowo wydanych - gdy chodzi o formę - orzeczeń sądowych. Zdaniem skarżącego przepis ów nie wyłącza możliwości wniesienia kasacji od orzeczenia błędnie wydanego jako umarzające sprawę, a nie uniewinniające oskarżonego (arg. ex art. 414 § 1 k.p.k.).
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Zażalenie nie jest zasadne. Argumenty podniesione przez skarżącego, a zwłaszcza przytoczony przez niego judykat z dnia 13 czerwca 2002 r. (V KKN 275/02,
Biul.SN 2002/9/24
)
dotyczą innej konfiguracji procesowej niż ta w niniejszej sprawie. Rzeczywiście wydanie wyroku umarzającego postępowanie z przyczyn opisanych w art. 17 § 1 pkt 1 i 2 k.p.k., gdy wymagany jest zgodnie z art. 414 § 1 k.p.k. wyrok uniewinniający nie stanowi przeszkody do wniesienia kasacji (por. obszerne wywody w cytowanym postanowieniu). Jednak dotyczy to jedynie sytuacji, gdy sąd
meriti
ową negatywną przesłankę procesową dostrzegł po rozpoczęciu przewodu sądowego. Natomiast, gdy sąd umarza postanowieniem postępowanie przed rozpoczęciem przewodu sądowego (art. 339 § 3 k.p.k.) od tego orzeczenia kasacja nie przysługuje. Ograniczenie skargi kasacyjnej, jaką mogą złożyć strony postępowania, jedynie do wyroków jest świadomym zamierzeniem ustawodawcy i nie jest zatem w tym zakresie zasadny argument podnoszony w zażaleniu, iż nie należy tych przepisów interpretować zawężająco.
Przesłanki dopuszczalności wniesienia kasacji mają charakter ściśle formalny i enumeratywny, co wskazuje wyraźnie na wolę ustawodawcy wyłączenia określonych kategorii rozstrzygnięć procesowych spod możliwości objęcia tym nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia przez strony procesu.
Wobec powyższego należało orzec jak w sentencji.
kc

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI