III KZ 53/21

Sąd Najwyższy2021-12-15
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
kasacjaprzymus adwokackiobrońca z urzęduwymogi formalnepostępowanie karneSąd Najwyższyzażalenie

Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji skazanego, ponieważ nie została ona sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego, zgodnie z wymogami prawa.

Sąd Najwyższy rozpatrzył zażalenie skazanego L. K. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału II Karnego Sądu Apelacyjnego o odmowie przyjęcia jego osobistej kasacji. Kasacja została odrzucona z powodu braku formalnego – nie została sporządzona i podpisana przez adwokata lub radcę prawnego, mimo wezwania. Sąd Najwyższy podkreślił, że przymus adwokacko-radcowski ma na celu zapewnienie wysokich wymagań formalnych i merytorycznych kasacji, a obrońca z urzędu, nawet jeśli nie widzi podstaw do wniesienia kasacji, musi jedynie poinformować o tym sąd na piśmie.

Sąd Najwyższy w składzie sędziego Andrzeja Stępki rozpoznał zażalenie skazanego L. K. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału II Karnego Sądu Apelacyjnego w (...) z dnia 22 października 2021 r., sygn. akt WKK (...), o odmowie przyjęcia osobistej kasacji skazanego. Zarządzenie to zostało wydane na podstawie art. 530 § 2 k.p.k., ponieważ skazany nie uzupełnił braku formalnego poprzez sporządzenie kasacji i podpisanie jej przez adwokata lub radcę prawnego, do czego został wezwany. Skazany w zażaleniu podnosił, że wyrok jest niezgodny z prawem, a Sąd dopuścił się błędu w ustaleniach faktycznych i złamał zasadę domniemania niewinności. Sąd Najwyższy uznał, że zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. Podkreślono, że obowiązek sporządzania i podpisywania kasacji przez fachowego obrońcę lub pełnomocnika (tzw. przymus adwokacko-radcowski) ma na celu zapewnienie wysokich wymagań formalnych i merytorycznych tego pisma procesowego. Nawet wyznaczony z urzędu obrońca nie jest zobowiązany do sporządzenia kasacji, a jedynie do poinformowania sądu na piśmie, jeśli nie stwierdzi podstaw do jej wniesienia. W tej sprawie obrońca z urzędu rzetelnie zapoznał się z aktami i szczegółowo uzasadnił brak podstaw do wniesienia kasacji. Opinia obrońcy jest autonomiczna i wiążąca dla sądu, który nie ma instrumentów prawnych do przymuszenia go do sporządzenia kasacji ani do ustanowienia innego obrońcy z urzędu. W związku z tym, pismo wniesione osobiście przez skazanego nie mogło zostać uznane za kasację, zgodnie z art. 526 § 2 k.p.k. Sąd Najwyższy postanowił utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, kasacja musi być sporządzona i podpisana przez adwokata lub radcę prawnego, nawet jeśli jest to obrońca z urzędu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił znaczenie przymusu adwokacko-radcowskiego w postępowaniu kasacyjnym, mającego na celu zapewnienie wysokich standardów formalnych i merytorycznych. Obrońca z urzędu ma autonomię w ocenie podstaw do wniesienia kasacji i jego opinia jest wiążąca dla sądu. Brak podpisu profesjonalnego pełnomocnika skutkuje odrzuceniem kasacji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie

Strona wygrywająca

Sąd Apelacyjny

Strony

NazwaTypRola
L. K.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (4)

Główne

k.p.k. art. 530 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do odmowy przyjęcia kasacji z powodu braku formalnego.

k.p.k. art. 526 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Wymóg sporządzenia i podpisania kasacji przez adwokata lub radcę prawnego.

k.p.k. art. 437 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do utrzymania w mocy zaskarżonego zarządzenia.

Pomocnicze

k.p.k. art. 84 § § 3

Kodeks postępowania karnego

Obowiązek obrońcy z urzędu poinformowania sądu na piśmie o braku podstaw do wniesienia kasacji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kasacja musi być sporządzona i podpisana przez adwokata lub radcę prawnego. Obrońca z urzędu ma autonomię w ocenie podstaw do wniesienia kasacji. Sąd nie może przymusić obrońcy do sporządzenia kasacji ani ustanowić innego obrońcy z urzędu, jeśli dotychczasowy rzetelnie wykonał swoje obowiązki.

Odrzucone argumenty

Wyrok jest niezgodny z prawem. Sąd dopuścił się błędu w ustaleniach faktycznych. Sąd złamał zasadę domniemania niewinności.

Godne uwagi sformułowania

przymus adwokacko – radcowski wysokich wymagań formalnych przez autora kasacji i zapewnienia wysokiego poziomu merytorycznego tego pisma procesowego Obrońca z urzędu w swej decyzji co do istnienia podstaw do wniesienia kasacji zachowuje pełną autonomię, dlatego stanowisko to jest dla sądu wiążące.

Skład orzekający

Andrzej Stępka

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie wymogów formalnych dotyczących wnoszenia kasacji w sprawach karnych, w tym roli obrońcy z urzędu."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie spraw karnych i specyficznej sytuacji braku formalnego kasacji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Orzeczenie dotyczy kwestii proceduralnych związanych z kasacją, co jest istotne dla prawników procesowych, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Kasacja bez podpisu prawnika? Sąd Najwyższy wyjaśnia, dlaczego to niemożliwe.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt III KZ 53/21
POSTANOWIENIE
Dnia 15 grudnia 2021 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Andrzej Stępka
po rozpoznaniu na posiedzeniu bez udziału stron
w dniu 15 grudnia 2021 r.
zażalenia skazanego L.  K.
‎
na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału II Karnego Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 22 października 2021 r., sygn. akt WKK (…), o odmowie przyjęcia osobistej kasacji skazanego,
na podstawie art. 437 § 1 k.p.k.
p o s t a n o w i ł:
utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie.
UZASADNIENIE
Zarządzeniem z
dnia 22 października 2021 r., w sprawie o sygn. akt WKK (…), Przewodniczący Wydziału II Karnego Sądu Apelacyjnego w (…), na podstawie art. 530 § 2 k.p.k. odmówił przyjęcia kasacji skazanego L. K. od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 3 marca 2021 r., sygn. akt II AKa (...), albowiem skazany nie uzupełnił braku formalnego poprzez sporządzenie
kasacji i podpisanie jej przez adwokata lub radcę prawnego, do czego został wezwany.
Na to zarządzenie zażalenie złożył skazany podnosząc, że wyrok, jaki zapadł przeciwko niemu jest niezgodny z prawem, zaś Sąd dopuścił się błędu w ustaleniach faktycznych i złamał zasadę domniemania niewiności.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Zażalenie skarżącego nie zasługiwało na uwzględnienie.
Należy stwierdzić, że obowiązek sporządzania i podpisywania kasacji przez fachowego obrońcę lub pełnomocnika jest to tzw. przymus adwokacko – radcowski. Jego celem jest konieczność spełnienia wysokich wymagań formalnych przez autora kasacji i zapewnienia wysokiego poziomu merytorycznego tego pisma procesowego. Należy też podkreślić, że nawet wyznaczony z urzędu obrońca nie jest zobowiązany do sporządzenia i podpisania kasacji. W wypadku, gdy nie stwierdzi podstaw do wniesienia kasacji, powinien o tym poinformować sąd na piśmie (art. 84 § 3 k.p.k.). W niniejszej sprawie obrońca z urzędu - adwokat M. K. - wywiązał się ze swoich obowiązków w sposób rzetelny – zapoznał się z aktami sprawy, a następnie uzasadnił szczegółowo, dlaczego w jego przekonaniu brak było podstaw do wniesienia kasacji. Opinia o braku podstaw do wniesienia kasacji jest autonomiczną decyzją obrońcy lub pełnomocnika i sąd nie ma instrumentu prawnego do przymuszenia przedstawiciela procesowego do sporządzenia i podpisania kasacji. Obrońca z urzędu w swej decyzji co do istnienia podstaw do wniesienia kasacji zachowuje pełną autonomię, dlatego stanowisko to jest dla sądu wiążące. W Kodeksie postępowania karnego nie ma bowiem przepisu, który upoważniałby sąd do „przymuszenia" obrońcy z urzędu do sporządzenia i wniesienia kasacji, jak i też przepisu, który nakazywałby ustanowić stronie innego obrońcę z urzędu (pełnomocnika) w sytuacji, gdy dotychczasowy obrońca - bądź pełnomocnik - rzetelnie wykonał swój obowiązek, a strona nie zgadza się z tą opinią
(por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 20 września 2017 r., II KZ 21/17, LEX nr 2376890; z dnia 17 czerwca 1997 r., V KZ 57/97, OSNKW 1997, z. 9 – 10, poz. 82).
A zatem w niniejszej sprawie pismo wniesione osobiście przez L. K. od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) zatytułowane jako „Kasacja”, nie mogło zostać przyjęte i uznane za taką kasację, skoro ustawa wyraźnie nakazuje w art. 526 § 2 k.p.k., by każda kasacja została sporządzona i podpisana przez obrońcę lub pełnomocnika będącego adwokatem lub radcą prawnym.
Mając to wszystko na uwadze Sąd Najwyższy postanowił, jak na wstępie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI