III KZ 51/13

Sąd Najwyższy2013-09-04
SAOSKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
uzasadnienie wyrokupokrzywdzonystrona postępowaniaSąd Najwyższyzażaleniekodeks postępowania karnego

Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zarządzenie odmawiające przyjęcia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, ponieważ został złożony przez osobę nieuprawnioną.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie J.W. na zarządzenie Przewodniczącego Sądu Okręgowego odmawiające przyjęcia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. J.W., pokrzywdzony przestępstwem, domagał się uzasadnienia wyroku, twierdząc, że jego prawa są łamane. Sąd Najwyższy uznał, że J.W. nie miał statusu strony w postępowaniu, a tym samym nie był uprawniony do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie J.W. na zarządzenie Przewodniczącego V Wydziału Karnego-Odwoławczego Sądu Okręgowego w L., które odmówiło przyjęcia wniosku o sporządzenie uzasadnienia do wyroku Sądu Okręgowego z dnia 4 czerwca 2013 r. Odmowa nastąpiła z powodu złożenia wniosku po upływie ustawowego terminu oraz przez osobę nieuprawnioną. J.W. we wniesionym zażaleniu podniósł, że jako ofiara przestępstwa (rozboju) jest osobą pokrzywdzoną i jego prawa są łamane. Sąd Najwyższy, po analizie treści zażalenia i wniosku, stwierdził swoją funkcjonalną właściwość do rozpoznania środka odwoławczego. Jednakże, uznał, że zażalenie nie może być uwzględnione. Choć J.W. występował w sprawie jako osoba pokrzywdzona, na obecnym etapie postępowania sądowego nie posiadał oczekiwanych uprawnień procesowych. Po rozpoznaniu sprawy na zasadach ogólnych, J.W. nie zgłosił swojego udziału w charakterze oskarżyciela posiłkowego, tym samym nie uzyskał statusu strony postępowania. Zgodnie z przepisami k.p.k., wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku Sądu odwoławczego może złożyć tylko strona. W związku z tym, Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, osoba pokrzywdzona, która nie uzyskała statusu strony postępowania (np. przez zgłoszenie udziału jako oskarżyciel posiłkowy), nie jest uprawniona do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku sądu odwoławczego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że zgodnie z przepisami k.p.k., wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku sądu odwoławczego może złożyć tylko strona postępowania. Pokrzywdzony, który nie zgłosił swojego udziału w charakterze oskarżyciela posiłkowego, nie uzyskał statusu strony.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie

Strona wygrywająca

Sąd Okręgowy w L.

Strony

NazwaTypRola
J. P.osoba_fizycznaoskarżony (uniewinniony)
J. W.osoba_fizycznapokrzywdzony (wnioskodawca)

Przepisy (11)

Główne

k.p.k. art. 422 § 3

Kodeks postępowania karnego

Odmowa przyjęcia wniosku o sporządzenie uzasadnienia z powodu złożenia go przez osobę nieuprawnioną.

k.p.k. art. 457 § 2

Kodeks postępowania karnego

Wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku Sądu odwoławczego może złożyć tylko strona.

Pomocnicze

k.p.k. art. 118 § 1

Kodeks postępowania karnego

Przepisy dotyczące interpretacji wniosków.

k.p.k. art. 118 § 2

Kodeks postępowania karnego

Przepisy dotyczące interpretacji wniosków.

k.p.k. art. 341 § 1

Kodeks postępowania karnego

Prawo pokrzywdzonego do zajmowania stanowiska na posiedzeniu w sprawie warunkowego umorzenia.

k.p.k. art. 341 § 2

Kodeks postępowania karnego

Prawo pokrzywdzonego do zajmowania stanowiska na posiedzeniu w sprawie warunkowego umorzenia.

k.p.k. art. 342 § 5

Kodeks postępowania karnego

Prawo pokrzywdzonego do uzyskania odpisu wyroku warunkowo umarzającego postępowanie.

k.p.k. art. 422 § 1

Kodeks postępowania karnego

Prawo do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku.

k.p.k. art. 524 § 1

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy możliwości zaskarżenia wyroku.

k.p.k. art. 53

Kodeks postępowania karnego

Definicja strony postępowania.

k.p.k. art. 416

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy uprawnień podmiotów w postępowaniu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

J.W. nie posiadał statusu strony postępowania. Wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku sądu odwoławczego może złożyć tylko strona.

Odrzucone argumenty

J.W. jako pokrzywdzony ma prawo do uzyskania uzasadnienia wyroku. Prawa J.W. jako pokrzywdzonego są łamane.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Najwyższy jest funkcjonalnie właściwy do rozpoznania tego środka odwoławczego Jako pokrzywdzony, J. W. miał prawo [...] ale z tego faktu nie wypływają dla niego, na obecnym etapie postępowania sądowego, oczekiwane przezeń uprawnienia procesowe. nie uzyskał on statusu strony tego postępowania Przewodniczący Wydziału Sądu odwoławczego obowiązany był odmówić przyjęcia wniosku J. W., jako złożonego przez osobę nieuprawnioną

Skład orzekający

Dorota Rysińska

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Określenie kręgu podmiotów uprawnionych do składania wniosków o sporządzenie uzasadnienia wyroku sądu odwoławczego w postępowaniu karnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, w której pokrzywdzony nie zgłosił udziału jako oskarżyciel posiłkowy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowania karnego - prawa do informacji i uzasadnienia wyroku, ale rozstrzygnięcie jest oparte na ścisłej interpretacji przepisów proceduralnych.

Czy pokrzywdzony zawsze ma prawo do uzasadnienia wyroku? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III KZ 51/13 POSTANOWIENIE Dnia 4 września 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dorota Rysińska w sprawie J. P. uniewinnionego od popełnienia czynu z art. 288 § 2 w zw. z art. 288 § 1 w zb. z art. 217 § 1 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 4 września 2013 r. zażalenia J. W. na zarządzenie Przewodniczącego V Wydziału Karnego- Odwoławczego Sądu Okręgowego w L. z dnia 12 czerwca 2013 r., odmawiające przyjęcia wniosku o sporządzenie uzasadnienia p o s t a n a w i a: utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie. UZASADNIENIE Zaskarżonym zarządzeniem odmówiono, na podstawie 422 § 3 k.p.k. w zw. z art. 457 § 2 k.p.k., przyjęcia wniosku J. W. o sporządzenie uzasadnienia do wyroku Sądu Okręgowego w L. z dnia 4 czerwca 2013 r. – wobec złożenia wniosku po upływie ustawowego terminu oraz przez osobę nieuprawnioną. Zarządzenie to zaskarżył J. W., który we wniesionym zażaleniu podniósł, że jako ofiara przestępstwa (rozboju) jest w sprawie osobą pokrzywdzoną, nie wie zaś co w sprawie się dzieje, ponieważ nie ma dostępu do akt, a jego prawa – jako osoby pokrzywdzonej – są bezpodstawnie łamane. Z przytoczonej treści zażalenia można domniemywać, że jego autor wnosi o zmianę zaskarżonego zarządzenia w celu ewentualnego zaskarżenia wyroku Sądu odwoławczego. Za takim rozumieniem żądania zażalenia przemawia również treść samego wniosku, 2 którego odmówiono przyjęcia – „o przesłanie wyroku (…) wraz z uzasadnieniem” – odpowiadająca w swej istocie także dyspozycji art. 524 § 1 zd. 2 k.p.k. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Interpretacja wniosku J. W. o doręczenie odpisu wyroku Sądu odwoławczego wraz z uzasadnieniem, którego odmówiono przyjęcia, oraz wniesionego na tę odmowę zażalenia – przeprowadzona powyżej stosownie do treści art. 118 § 1 i 2 k.p.k. – pozwala stwierdzić, że Sąd Najwyższy jest funkcjonalnie właściwy do rozpoznania tego środka odwoławczego (zob. uchwała 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 27 lutego 2013 r., I KZP 26/12, OSNKW 2013, z. 4, poz. 27). Zażalenie to nie może być jednak uwzględnione. Jest faktem, że J. W. występował w sprawie jako osoba pokrzywdzona przestępstwem, jednakże z tego faktu nie wypływają dla niego, na obecnym etapie postępowania sądowego, oczekiwane przezeń uprawnienia procesowe. Jako pokrzywdzony, J. W. miał prawo, po wniesieniu przez prokuratora do Sądu wniosku o warunkowe umorzenie prowadzonego przeciwko J. P. postępowania karnego, zajmować na posiedzeniu w sprawie stanowisko (art. 341 § 1 i 2 k.p.k.), a także prawo do uzyskania odpisu wyroku warunkowo umarzającego postępowanie (art. 342 § 5 k.p.k.) oraz złożenia wniosku o sporządzenie na piśmie i dręczenie jego uzasadnienia (art. 422 § 1 zd. 1 k.p.k.) – o ile takowy wyrok by zapadł na posiedzeniu. Rzecz jednak w tym, że wobec zajętych na przeprowadzonym posiedzeniu stanowisk, sprawa została ostatecznie rozpoznana na zasadach ogólnych, a J. W. w dalszym postępowaniu sądowym, które toczyło się z oskarżenia publicznego, nie zgłosił swego udziału w charakterze oskarżyciela posiłkowego. Tym samym nie uzyskał on statusu strony tego postępowania (art. 53 k.p.k.). W powyższej sytuacji, skoro z treści art. 457 § 2 k.p.k. w zw. z art. 422 § 1 k.p.k. wynika jednoznacznie, że wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku Sądu odwoławczego i doręczenie odpisu tego wyroku wraz z uzasadnieniem może złożyć tylko strona (kwestia uprawnień podmiotu określonego w art. 416 k.p.k. nie ma w sprawie znaczenia), to nie ulega wątpliwości, że Przewodniczący Wydziału Sądu odwoławczego obowiązany był odmówić przyjęcia wniosku J. W., jako złożonego przez osobę nieuprawnioną (art. 422 § 3 k.p.k.). Kwestia przekroczenia 3 7-dniowego terminu do złożenia tego wniosku, w realiach sprawy niesporna, pozostaje – jako powód odmowy jego przyjęcia – jako drugorzędna. Z tych wszystkich względów, nie znajdując podstaw do podważenia zaskarżonego zarządzenia, Sąd Najwyższy orzekł, jak na wstępie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI