III KZ 50/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 18 grudnia 2025 r. rozpoznał zażalenie obrońcy oskarżonego Ł.S. na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 3 grudnia 2025 r. o zastosowaniu tymczasowego aresztowania. Oskarżony został pierwotnie skazany wyrokiem Sądu Okręgowego w Tarnobrzegu z dnia 28 marca 2023 r. (sygn. akt II K 13/22) za czyny z art. 159 k.k. w zw. z art. 158 § 2 k.k. i art. 62 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, z karą łączną 4 lat pozbawienia wolności. Sąd Apelacyjny w Rzeszowie wyrokiem z dnia 27 maja 2024 r. (sygn. II AKa 106/23) zmienił opis czynu i zaostrzył karę łączną do 5 lat pozbawienia wolności. Następnie Sąd Najwyższy wyrokiem z dnia 3 grudnia 2025 r. (sygn. III KK 486/25) uchylił wyrok sądu odwoławczego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, jednocześnie stosując wobec oskarżonego tymczasowe aresztowanie na okres 3 miesięcy. Sąd Najwyższy uzasadnił zastosowanie aresztu przesłanką dowodową (art. 249 § 1 k.p.k.) oraz szczególną podstawą stosowania najsurowszego środka zapobiegawczego (art. 258 § 2 k.p.k.), wskazując na nieprawomocne skazanie, grożącą surową karę oraz fakt ukrywania się oskarżonego i poszukiwania go listem gończym. Obrońca zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych, kwestionując potrzebę zabezpieczenia toku postępowania i skuteczność tymczasowego aresztowania. Sąd Najwyższy uznał jednak zażalenie za bezzasadne, potwierdzając prawidłowość oceny przesłanek zastosowania aresztu, w tym istnienie domniemania prawnego związanego z grożącą surową karą, które nie zostało wzruszone przez obronę. Utrzymano w mocy zaskarżone postanowienie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUzasadnienie stosowania tymczasowego aresztowania w przypadku grożącej surowej kary i poszukiwania listem gończym, a także interpretacja przesłanek z art. 249 § 1 i art. 258 § 2 k.p.k.
Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie oskarżony jest poszukiwany listem gończym i grozi mu wysoka kara.
Zagadnienia prawne (2)
Czy istnieją podstawy do zastosowania tymczasowego aresztowania wobec oskarżonego, gdy grozi mu surowa kara, a jednocześnie jest poszukiwany listem gończym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, istnieją podstawy do zastosowania tymczasowego aresztowania.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że zgromadzony materiał dowodowy daje duże prawdopodobieństwo popełnienia przez oskarżonego zarzucanych mu przestępstw (przesłanka z art. 249 § 1 k.p.k.). Ponadto, orzeczona nieprawomocnie kara łączna 5 lat pozbawienia wolności spełnia parametry surowości z art. 258 § 2 k.p.k., co generuje domniemanie prawne potrzeby zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania poprzez zastosowanie izolacyjnego środka zapobiegawczego. Okoliczność poszukiwania oskarżonego listem gończym dodatkowo potwierdza potrzebę zastosowania tymczasowego aresztowania.
Czy obrońca skutecznie wykazał brak potrzeby zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania karnego lub możliwość zastosowania innego środka zapobiegawczego niż tymczasowe aresztowanie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, obrońca nie wykazał braku potrzeby zabezpieczenia toku postępowania.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że wywody zażalenia nosiły znamiona polemiki z ustaleniami sądu, a postawa oskarżonego (poszukiwanego listem gończym) przeczy twierdzeniom o braku potrzeby zabezpieczenia. Twierdzenie, że osoba o takim statusie procesowym wyraża chęć niezakłóconej współpracy, nie mogło zyskać akceptacji. Sąd podkreślił, że potrzeba stosowania środków zapobiegawczych może istnieć również w postępowaniu odwoławczym.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Ł.S. | osoba_fizyczna | oskarżony |
Przepisy (10)
Główne
k.k. art. 158 § § 2
Kodeks karny
k.k. art. 159
Kodeks karny
k.k. art. 11 § § 2
Kodeks karny
u.p.n. art. 62 § ust. 1
Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii
k.p.k. art. 249 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 258 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Pomocnicze
k.p.k. art. 437 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 538 § § 2 zd. drugie
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 257 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 259 § § 1 i 2
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Istnienie przesłanki dowodowej z art. 249 § 1 k.p.k. (duże prawdopodobieństwo popełnienia przestępstw). • Istnienie szczególnej podstawy stosowania tymczasowego aresztowania z art. 258 § 2 k.p.k. (grożąca surowa kara łączna 5 lat pozbawienia wolności). • Potrzeba zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania. • Okoliczność ukrywania się oskarżonego i poszukiwania go listem gończym. • Domniemanie prawne związane z grożącą surową karą, które nie zostało wzruszone przez obronę. • Możliwość stosowania tymczasowego aresztowania również w postępowaniu odwoławczym.
Odrzucone argumenty
Brak potrzeby zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania karnego. • Możliwość zastosowania innego środka zapobiegawczego niż tymczasowe aresztowanie. • Brak realnej i obiektywnej obawy podejmowania przez oskarżonego zachowań destabilizujących przebieg postępowania. • Ocena dokonana na płaszczyźnie etapu sprawy i zgromadzonych dowodów prowadzi do wniosku o braku potrzeby zabezpieczenia.
Godne uwagi sformułowania
materializowało przesłankę dowodową z art. 249 § 1 k.p.k. • stanowił asumpt do przyjęcia egzystencji przesłanki z art. 258 § 2 k.p.k., która jest tym bardziej realna, że oskarżony ukrywa się przed wymiarem sprawiedliwości i jest poszukiwany listem gończym. • generowało to potrzebę zabezpieczenia dalszego toku postępowania poprzez zastosowanie wobec oskarżonego izolacyjnego środka zapobiegawczego jako jedynego, który będzie tę funkcję realizować w sposób właściwy. • zarówno przesłanka dowodowa stosowania środków zapobiegawczych (art. 249 § 1 k.p.k.), jak też szczególna podstawa stosowania najsurowszego środka zapobiegawczego (art. 258 § 2 k.p.k.) w realiach niniejszej sprawy ocenione zostały prawidłowo. • perspektywa grożącej surowej kary wiąże się z ryzykiem podejmowania przez oskarżonego działań obstrukcyjnych w celu uchylenia się od odpowiedzialności karnej. • domniemanie związane z zagrożeniem karą określoną w art. 258 § 2 k.p.k. jest wzruszalne, lecz wówczas tylko, gdy skarżący wykaże, iż mimo grożącej oskarżonemu surowej kary nie zostaną podjęte z jego strony działania destabilizujące prawidłowy tok postępowania. • wywody zażalenia nosiły wyłącznie znamiona polemiki z przyjętymi ustaleniami, a postawa oskarżonego poszukiwanego listem gończym wyraźnie im przeczy. • Ta faza procesu również może wymagać stosowania środków zapobiegawczych, w tym tymczasowego aresztowania
Skład orzekający
Igor Zgoliński
przewodniczący, sprawozdawca
Dariusz Kala
członek
Stanisław Stankiewicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie stosowania tymczasowego aresztowania w przypadku grożącej surowej kary i poszukiwania listem gończym, a także interpretacja przesłanek z art. 249 § 1 i art. 258 § 2 k.p.k."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie oskarżony jest poszukiwany listem gończym i grozi mu wysoka kara.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy stosowania tymczasowego aresztowania, co jest istotnym zagadnieniem proceduralnym w prawie karnym. Pokazuje, jak Sąd Najwyższy interpretuje przesłanki stosowania środków zapobiegawczych w kontekście grożącej kary i zachowania oskarżonego.
“Areszt tymczasowy potwierdzony: Sąd Najwyższy o grożącej karze i liście gończym”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.