III KZ 38/10

POSTANOWIENIE  Z  DNIA  25  MAJA  2010  R. 
III  KZ  38/10 
 
 
Na wydane przez sąd odwoławczy postanowienie w przedmiocie 
kosztów postępowania zażalenie nie przysługuje. 
 
Przewodniczący: sędzia SN D. Rysińska. 
Sędziowie SN: P. Hofmański (sprawozdawca), J. Sobczak. 
 
Sąd Najwyższy – Izba Karna w sprawie Marcina T., w związku z za-
żaleniem pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego, adwokata A. N. na po-
stanowienie Sądu Apelacyjnego w G. z dnia 3 lutego 2010 r., w przedmio-
cie odmowy zasądzenia na jego rzecz kosztów pomocy prawnej udzielonej 
z urzędu w postępowaniu odwoławczym, na podstawie art. 430 § 1 w zw. z 
art. 429 § 1 k.p.k. 
 
postanowił p o z o s t a w i ć  zażalenie b e z  r o z p o z n a n i a .  
 
 
U Z A S A D N I E N I E  
 
Postanowieniem Sądu Apelacyjnego w G. z dnia 3 lutego 2010 r., 
odmówiono pełnomocnikowi oskarżyciela posiłkowego adwokatowi A. N. 
zasądzenia na jego rzecz kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu w 
postępowaniu odwoławczym. 
Powyższe postanowienie zaskarżone zostało przez pełnomocnika 
oskarżyciela posiłkowego, z zarzutem obrazy przepisów postępowania, 

 
2
która mogła mieć wpływ na jego treść, to jest art. 618 § 1 pkt 11 k.p.k. i 
przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 
2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez 
Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu 
(Dz. U. Nr 163, poz. 1248 ze zm.), poprzez ich błędną wykładnię. 
Zażalenie pełnomocnika zostało przyjęte zarządzeniem Przewodni-
czącego Wydziału w Sądzie Apelacyjnym w G. z dnia 31 marca 2010 r. i 
przedstawione do rozpoznania Sądowi Najwyższemu. 
W ocenie Sądu Najwyższego zażalenie pełnomocnika oskarżyciela 
zostało przyjęte wadliwie, w związku z czym podlegało pozostawieniu bez 
rozpoznania na podstawie art. 430 § 1 k.p.k. Zażalenie jest bowiem niedo-
puszczalne z mocy ustawy w rozumieniu art. 429 § 1 k.p.k., w zw. z art. 
426 § 2 k.p.k., który zamyka drogę do kontroli odwoławczej orzeczeń wy-
danych przez sąd odwoławczy. 
Nie ulega wątpliwości, że w świetle art. 616 § 2 k.p.k. wydatki ponie-
sione przez Skarb Państwa, w tym także dokonane z tytułu nieopłaconej 
przez strony pomocy prawnej udzielonej z urzędu przez adwokatów (art. 
618 § 1 pkt 11 k.p.k.) wchodzą w skład kosztów sądowych. Zgodnie z art. 
626 § 3 k.p.k. na orzeczenie w przedmiocie kosztów przysługuje zażalenie. 
Zgodnie jednak z art. 426 § 2 k.p.k. od orzeczeń sądu odwoławczego, in-
nych niż wydane przez sąd odwoławczy na skutek odwołania, nie przysłu-
guje środek odwoławczy, chyba że ustawa stanowi inaczej. W świetle tej 
regulacji pojawia się pytanie o wzajemną relację pomiędzy art. 626 § 3 
k.p.k. i art. 426 § 2 k.p.k. Uznanie, że przepis art. 626 § 3 k.p.k. jest jednym 
z przypadków, w którym ustawa „stanowi inaczej” w rozumieniu art. 426 § 2 
k.p.k. prowadziłoby do uznania dopuszczalności zażalenia w przedmioto-
wej sprawie. 
Taka interpretacja byłaby jednak, zdaniem Sądu Najwyższego, nie-
prawidłowa. Przepis art. 626 § 3 k.p.k. nie może być bowiem uznany za 

 
3
„stanowiący inaczej” niż art. 426 § 2 k.p.k., albowiem z jego treści w spo-
sób niebudzący wątpliwości wynika, iż dotyczy on jedynie orzeczeń w 
przedmiocie kosztów wydanych przez sąd pierwszej instancji, a nie przez 
sąd odwoławczy. Zgodnie z tym przepisem, zażalenie takie przysługuje, 
„jeżeli nie wniesiono apelacji”, ten zaś warunek jest w zupełności irrele-
wantny wobec układu procesowego występującego w rozpoznawanej 
sprawie. Dodać przy tym należy, że z żadnego innego przepisu Kodeksu 
postępowania karnego nie wynika dopuszczalność wniesienia zażalenia na 
orzeczenie sądu odwoławczego w przedmiocie kosztów postępowania (w 
szczególności nie wynika ona z art. 426 § 3 k.p.k., określającego odstęp-
stwa od reguły określonej w § 2 tego przepisu). 
Dodatkowy argument, potwierdzający prawidłowość przyjętego przez 
Sąd Najwyższy kierunku interpretacji, odwołuje się do braku możliwości 
różnicowania granic dopuszczalności zażalenia w układzie procesowym 
występującym w niniejszej sprawie i w układzie procesowym występującym 
wówczas, gdy kwestia należności z tytułu nieopłaconej przez strony pomo-
cy prawnej udzielonej z urzędu rozstrzygnięta byłaby w wyroku sądu odwo-
ławczego. W tej ostatniej sytuacji droga do zażalenia byłaby zamknięta z 
uwagi na treść art. 426 § 1 k.p.k., zaś art. 626 § 3 k.p.k. drogi takiej z 
oczywistych powodów nie mógłby otwierać. 
W sytuacji, gdy orzeczenie w przedmiocie kosztów wydane zostało 
przez sąd apelacyjny, otwarciu drogi odwoławczej stoi ponadto na prze-
szkodzie art. 27 k.p.k., w świetle którego Sąd Najwyższy rozpoznaje środki 
odwoławcze jedynie w wypadkach określonych w ustawie. Nie jest zaś Sąd 
Najwyższy sądem odwoławczym w relacji do sądu powszechnego (por. po-
stanowienia Sądu Najwyższego z dnia 23 marca 2006 r., III KZ 8/06, R-
OSNKW 2006, poz. 637 oraz z dnia 26 października 2007 r., V KZ 66/07, 
R-OSNKW 2007, poz. 2404). 

 
4
Reasumując, Sąd Najwyższy doszedł do przekonania, że na wydane 
przez sąd odwoławczy postanowienie w przedmiocie kosztów postępowa-
nia zażalenie nie przysługuje. 
Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.