III KZ 12/26
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał zażalenie obrońcy oskarżonego P.S. na zarządzenie Sędziego Sądu Okręgowego w Przemyślu z dnia 7 stycznia 2026 r., które odmówiło przyjęcia skargi wniesionej przez oskarżonego od wyroku sądu odwoławczego. Sąd Okręgowy uzasadnił odmowę niespełnieniem przez skargę wymogów formalnych: brakiem sporządzenia i podpisania jej przez adwokata lub radcę prawnego, nieuiszczeniem opłaty oraz brakiem wymaganych odpisów. Oskarżony, mimo wezwania do usunięcia braków w terminie 7 dni, nie dopełnił ich. W zażaleniu oskarżony zarzucił naruszenie art. 45 ust. 1 Konstytucji RP i art. 6 ust. 1 EKPC, twierdząc, że wymóg profesjonalnego pełnomocnika i opłaty stanowią barierę nie do pokonania. Sąd Najwyższy uznał zażalenie za niezasadne. Podkreślił, że zgodnie z art. 526 § 2 k.p.k. w zw. z art. 539f k.p.k. skarga od wyroku sądu odwoławczego wymaga przymusu adwokacko-radcowskiego. Sąd Okręgowy prawidłowo zastosował przepisy, a oskarżony nie skorzystał z możliwości ustanowienia obrońcy z urzędu. Sąd Najwyższy stwierdził, że prawo do sądu nie jest absolutne i może podlegać uzasadnionym ograniczeniom proceduralnym, a wymóg profesjonalnego pełnomocnika służy zapewnieniu merytorycznego poziomu pism i ochrony interesów strony. Utrzymano w mocy zaskarżone zarządzenie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaPotwierdzenie konieczności spełnienia wymogów formalnych skargi od wyroku sądu odwoławczego, w tym przymusu adwokacko-radcowskiego, oraz interpretacja ograniczeń prawa do sądu.
Dotyczy specyficznej sytuacji braku profesjonalnego pełnomocnika i nieuzupełnienia braków formalnych. Nie stanowi przełomu w interpretacji prawa do sądu, lecz utrwala istniejące stanowisko.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wymóg sporządzenia skargi od wyroku sądu odwoławczego przez profesjonalnego pełnomocnika (adwokata lub radcę prawnego) oraz konieczność uiszczenia opłaty, stanowi naruszenie konstytucyjnego i konwencyjnego prawa do sądu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wymóg ten nie narusza prawa do sądu, gdyż jest uzasadnionym ograniczeniem proceduralnym służącym zapewnieniu merytorycznego poziomu pism i efektywności wymiaru sprawiedliwości. Strona ma możliwość skorzystania z pomocy obrońcy z urzędu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że prawo do sądu nie jest absolutne. Wymóg profesjonalnego pełnomocnika przy skardze od wyroku sądu odwoławczego jest dopuszczalnym ograniczeniem proceduralnym, mającym na celu zapewnienie jakości postępowań przed sądem najwyższej instancji. Brak skorzystania z możliwości ustanowienia obrońcy z urzędu przez stronę nieposiadającą środków finansowych wyklucza argument o braku dostępu do sądu.
Czy sąd jest zobowiązany do odmowy przyjęcia skargi od wyroku sądu odwoławczego, jeśli nie spełnia ona wymogów formalnych, w tym nie została sporządzona przez profesjonalnego pełnomocnika i nie uiszczono od niej opłaty, mimo wezwania do uzupełnienia braków?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd jest zobowiązany do odmowy przyjęcia skargi, jeśli strona nie uzupełniła wskazanych braków formalnych w wyznaczonym terminie.
Uzasadnienie
Zgodnie z przepisami k.p.k., w przypadku nieuzupełnienia braków formalnych skargi od wyroku sądu odwoławczego, w tym braku podpisu profesjonalnego pełnomocnika i nieuiszczenia opłaty, sąd jest zobligowany do wydania zarządzenia o odmowie przyjęcia pisma.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P.S. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| obrońca oskarżonego | inne | obrońca |
| Sąd Okręgowy w Przemyślu | inne | sąd niższej instancji |
| pełnomocnik oskarżyciela subsydiarnego | inne | pełnomocnik |
Przepisy (5)
Główne
k.p.k. art. 530 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Podstawa do odmowy przyjęcia pisma w przypadku nieuzupełnienia braków formalnych.
k.p.k. art. 120 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Podstawa do odmowy przyjęcia pisma w przypadku nieuzupełnienia braków formalnych.
k.p.k. art. 539f
Kodeks postępowania karnego
Przepis dotyczący skargi od wyroku sądu odwoławczego, wprowadzający przymus adwokacko-radcowski.
k.p.k. art. 526 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Przepis wprowadzający przymus adwokacko-radcowski dla skargi od wyroku sądu odwoławczego.
Pomocnicze
Konstytucja RP art. 45 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucyjne prawo do sądu, które może podlegać uzasadnionym ograniczeniom.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarga od wyroku sądu odwoławczego musi być sporządzona i podpisana przez adwokata lub radcę prawnego. • Oskarżony nie uzupełnił braków formalnych skargi w wyznaczonym terminie. • Wymóg profesjonalnego pełnomocnika jest uzasadnionym ograniczeniem prawa do sądu. • Strona miała możliwość skorzystania z pomocy obrońcy z urzędu.
Odrzucone argumenty
Wymóg przymusu adwokacko-radcowskiego oraz opłaty stanowią barierę nie do pokonania i naruszają prawo do sądu. • Zaskarżone zarządzenie narusza art. 45 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 6 ust. 1 EKPC.
Godne uwagi sformułowania
przymus adwokacko-radcowski • prawo do sądu nie ma charakteru absolutnego • uzasadnione ograniczenia proceduralne • zapewnienie odpowiedniego poziomu merytorycznego pism • ochrona wydolności wymiaru sprawiedliwości • nie zamyka w sposób arbitralny drogi do sądu
Skład orzekający
Włodzimierz Wróbel
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie konieczności spełnienia wymogów formalnych skargi od wyroku sądu odwoławczego, w tym przymusu adwokacko-radcowskiego, oraz interpretacja ograniczeń prawa do sądu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku profesjonalnego pełnomocnika i nieuzupełnienia braków formalnych. Nie stanowi przełomu w interpretacji prawa do sądu, lecz utrwala istniejące stanowisko.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje konflikt między prawem do sądu a wymogami formalnymi postępowania, co jest częstym problemem dla obywateli. Pokazuje, jak rygorystyczne mogą być przepisy proceduralne.
“Czy brak prawnika oznacza brak dostępu do Sądu Najwyższego? Sprawa P.S. wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.