Orzeczenie · 2026-03-04

III KS 87/22

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2026-03-04
SNKarneprzestępstwa przeciwko życiu i zdrowiuŚrednianajwyższy
art. 160 k.k.narażenie na niebezpieczeństwosąd najwyższyskargakontrola instancyjnarola gwarantawyrok kasatoryjny

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał skargę obrońcy oskarżonego J. B. na wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 21 czerwca 2022 r., sygn. akt II AKa 110/22. Wyrok ten uchylił wyrok Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 1 grudnia 2021 r., sygn. akt III K 130/18, którym uniewinniono M. S. i J. B. od zarzucanych im czynów, w tym z art. 160 § 1 k.k. Obrońca J. B. zarzucił sądowi odwoławczemu naruszenie art. 437 § 2 k.p.k. w zw. z art. 454 § 1 k.p.k. poprzez uchylenie wyroku uniewinniającego w oparciu o rzekome istnienie podstaw do wydania wyroku skazującego, mimo braku pełnej kontroli instancyjnej i nieodniesienia się do kluczowego znamienia bezpośredniego narażenia na niebezpieczeństwo. Sąd Najwyższy oddalił skargę, stwierdzając, że sąd odwoławczy prawidłowo zidentyfikował potrzebę zbadania kwestii roli oskarżonego jako gwaranta nienastąpienia skutku, co stanowiło przesłankę do uchylenia wyroku sądu pierwszej instancji i wyprzedzało analizę bezpośredniego narażenia. Sąd Najwyższy podkreślił, że rozpoznaje skargę tylko w granicach zarzutu i nie stwierdził istnienia bezwzględnych przyczyn uchylenia wyroku odwoławczego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących skargi na wyrok sądu odwoławczego (art. 539a § 3 k.p.k.) oraz analiza stosowania art. 160 k.k. w kontekście roli gwaranta i bezpośredniego narażenia.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i zarzutów podniesionych w skardze.

Zagadnienia prawne (2)

Czy sąd odwoławczy, uchylając wyrok uniewinniający i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania, naruszył przepisy proceduralne poprzez brak należytej kontroli instancyjnej nad kwestią wykładni znamienia bezpośredniego narażenia na niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd odwoławczy prawidłowo wskazał na potrzebę zbadania roli oskarżonego jako gwaranta, co wyprzedza analizę bezpośredniego narażenia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że sąd odwoławczy prawidłowo zidentyfikował potrzebę zbadania kwestii roli oskarżonego jako gwaranta nienastąpienia skutku, co stanowiło podstawę do uchylenia wyroku sądu pierwszej instancji i wyprzedzało analizę bezpośredniego narażenia. Skarga obrońcy, koncentrująca się na braku analizy bezpośredniego narażenia, była chybiona.

Czy sąd odwoławczy, uchylając wyrok uniewinniający, naruszył zakaz reformationis in peius poprzez uchylenie wyroku w oparciu o uznanie istnienia podstaw do wydania wyroku skazującego, mimo że nie dokonał pełnej kontroli instancyjnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarga nie wykazała naruszenia zakazu reformationis in peius w sposób uzasadniający uchylenie wyroku sądu odwoławczego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę w granicach zarzutu i uznał, że zarzut naruszenia art. 437 § 2 k.p.k. w zw. z art. 454 § 1 k.p.k. nie był zasadny, ponieważ sąd odwoławczy prawidłowo wskazał na potrzebę zbadania roli gwaranta, co było przesłanką do uchylenia wyroku sądu pierwszej instancji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalić skargę
Strona wygrywająca
brak wskazania

Strony

NazwaTypRola
M. S.osoba_fizycznaoskarżony
J. B.osoba_fizycznaoskarżony
prokuratororgan_państwowystrona
pełnomocnik oskarżycieli posiłkowychinnestrona
obrońca oskarżonego J. B.innestrona

Przepisy (14)

Główne

k.p.k. art. 539e § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 160 § § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 437 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 454 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 539a § § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 439 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.k. art. 210 § § 2

Kodeks karny

k.k. art. 160 § § 3

Kodeks karny

k.k. art. 11 § § 2

Kodeks karny

k.k. art. 12

Kodeks karny

k.p.k. art. 536

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 539f

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 2

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 160 § § 2

Kodeks karny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd odwoławczy prawidłowo wskazał na potrzebę zbadania roli oskarżonego jako gwaranta, co wyprzedza analizę bezpośredniego narażenia.

Odrzucone argumenty

Sąd odwoławczy naruszył art. 437 § 2 k.p.k. w zw. z art. 454 § 1 k.p.k. poprzez uchylenie wyroku Sądu Okręgowego w Krakowie w oparciu o (pozbawione podstaw) uznanie, iż zachodzą podstawy do wydania wyroku skazującego, podczas gdy Sąd Apelacyjny w Krakowie nie dokonał pełnej i należytej kontroli instancyjnej, nie odnosząc się w jakimkolwiek zakresie do wykładni znamienia bezpośredniego narażenia na niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu o jakim mowa w art. 160 § 1 k.k., brak którego to znamienia był przesłanką wydania wyroku uniewinniającego przez sąd I instancji, przez co wydanie wyroku uchylającego wyrok Sądu Okręgowego jest co najmniej przedwczesne.

Godne uwagi sformułowania

podstawą wydania wyroku kasatoryjnego jest zasadność zarzutów apelacyjnych oraz istnienie podstaw do wydania wobec oskarżonych wyroku skazującego, co jednak z uwagi na zakaz ne peius w tym postępowaniu nie jest możliwe. • podstawą skargi nie było naruszenie art. 454 § 1 k.p.k. w innym obszarze, tj. niekonsekwencji sądu odwoławczego co do odpowiedzialności karnej oskarżonego z art. 160 § 2 k.k. • przedmiotem oceny musi być tylko zarzut skargi. • nie budzi wątpliwości, że druga podstawa skargi obejmuje li tylko postępowanie odwoławcze, a więc dotyczy zaistnienia na etapie tego postępowania uchybienia wymienionego w art. 439 § 1 k.p.k.

Skład orzekający

Piotr Mirek

przewodniczący

Tomasz Artymiuk

członek

Jarosław Matras

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących skargi na wyrok sądu odwoławczego (art. 539a § 3 k.p.k.) oraz analiza stosowania art. 160 k.k. w kontekście roli gwaranta i bezpośredniego narażenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i zarzutów podniesionych w skardze.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w postępowaniu karnym, w tym zakresu kontroli Sądu Najwyższego i stosowania zakazu reformationis in peius, co jest interesujące dla prawników karnistów.

Sąd Najwyższy rozstrzyga: Kiedy sąd odwoławczy może uchylić wyrok uniewinniający?

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst