Orzeczenie · 2025-03-13

III KS 61/24

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2025-03-13
SNKarnepostępowanie karneWysokanajwyższy
postępowanie odwoławczeprzewód sądowyuchylenie wyrokuSąd Najwyższykpkskarżącyoskarżonyoskarżyciel posiłkowy

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał skargę pełnomocnika oskarżycieli posiłkowych na wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 26 czerwca 2024 r., sygn. akt II AKa 216/23, który uchylił wyrok Sądu Okręgowego w Dzierżoniowie z dnia 27 marca 2023 r., sygn. akt III K 329/20, i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy uznał oskarżoną J. J. za winną czynu z art. 284 § 2 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. i wymierzył karę 5 lat pozbawienia wolności. Sąd Apelacyjny uchylił ten wyrok, a pełnomocnik oskarżycieli posiłkowych w swojej skardze zarzucił naruszenie art. 437 § 2 k.p.k. poprzez błędne przyjęcie konieczności ponownego przeprowadzenia całego przewodu sądowego. Sąd Najwyższy uznał skargę za zasadną, stwierdzając, że uzasadnienie Sądu Apelacyjnego nie potwierdziło takiej konieczności. Sąd Najwyższy podkreślił, że podstawą uchylenia orzeczenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania jest jedynie konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości, co zachodzi w przypadku nierzetelności postępowania. W tej sprawie Sąd Apelacyjny wskazał jedynie na potrzebę uzupełnienia postępowania dowodowego, co nie uzasadniało uchylenia wyroku w całości. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

interpretacja art. 437 § 2 k.p.k. dotyczącego podstaw uchylenia wyroku przez sąd odwoławczy i konieczności ponownego przeprowadzenia przewodu sądowego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie sąd odwoławczy uchylił wyrok sądu pierwszej instancji, a Sąd Najwyższy oceniał zasadność tej decyzji w kontekście wymogów formalnych.

Zagadnienia prawne (1)

Czy konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości, o której mowa w art. 437 § 2 k.p.k., zachodzi wówczas, gdy sąd odwoławczy dostrzega potrzebę uzupełnienia postępowania dowodowego lub przeprowadzenia nowych dowodów, a niekoniecznie ponownego przeprowadzenia całego przewodu sądowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości zachodzi jedynie w przypadku nierzetelności postępowania sądowego, a nie w sytuacji, gdy sąd odwoławczy dostrzega potrzebę uzupełnienia postępowania dowodowego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił ścisłą wykładnię art. 437 § 2 k.p.k., wskazując, że uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania jest uzasadnione jedynie w przypadku stwierdzenia nierzetelności postępowania w pierwszej instancji, co wymaga przeprowadzenia na nowo całego przewodu sądowego. W analizowanej sprawie Sąd Apelacyjny wskazał jedynie na potrzebę uzupełnienia postępowania dowodowego, co nie spełnia tej przesłanki.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
skarżący (pełnomocnik oskarżycieli posiłkowych)

Strony

NazwaTypRola
J. J.osoba_fizycznaoskarżona
małoletni oskarżyciele posiłkowiosoba_fizycznaoskarżyciel posiłkowy

Przepisy (7)

Główne

k.p.k. art. 437 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości jako podstawa uchylenia wyroku przez sąd odwoławczy zachodzi wówczas, gdy orzekający sąd pierwszej instancji naruszył przepisy prawa procesowego, co skutkowało nierzetelnością prowadzonego postępowania sądowego, uzasadniającą potrzebę powtórzenia wszystkich czynności procesowych składających się na przewód sądowy w sądzie pierwszej instancji.

Pomocnicze

k.p.k. art. 437 § § 2 zdanie drugie in fine

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 284 § § 2

Kodeks karny

k.k. art. 294 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 12

Kodeks karny

k.k. art. 4 § § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 439

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd Apelacyjny błędnie przyjął konieczność ponownego przeprowadzenia całego przewodu sądowego, podczas gdy wystarczające było uzupełnienie postępowania dowodowego. • Uzasadnienie Sądu Apelacyjnego nie wskazuje na nierzetelność postępowania w pierwszej instancji, co jest warunkiem konieczności przeprowadzenia na nowo przewodu w całości zgodnie z art. 437 § 2 k.p.k.

Odrzucone argumenty

Argumenty obrońcy oskarżonej o konieczności ponownego rozpoznania sprawy przez Sąd Okręgowy (wniesione w odpowiedzi na skargę).

Godne uwagi sformułowania

ścisłą wykładnią podstawy uchylenia orzeczenia, jaką jest "konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości" • nierzetelnością prowadzonego postępowania sądowego, uzasadniającą potrzebę powtórzenia (przeprowadzenia na nowo) wszystkich czynności procesowych składających się na przewód sądowy w sądzie pierwszej instancji • Sąd odwoławczy ma obowiązek reformatoryjnego orzekania, a nie jedynie kontrolowania trafności zaskarżonego rozstrzygnięcia.

Skład orzekający

Paweł Wiliński

przewodniczący-sprawozdawca

Tomasz Artymiuk

członek

Małgorzata Wąsek-Wiaderek

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "interpretacja art. 437 § 2 k.p.k. dotyczącego podstaw uchylenia wyroku przez sąd odwoławczy i konieczności ponownego przeprowadzenia przewodu sądowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie sąd odwoławczy uchylił wyrok sądu pierwszej instancji, a Sąd Najwyższy oceniał zasadność tej decyzji w kontekście wymogów formalnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Orzeczenie wyjaśnia istotne kwestie proceduralne dotyczące granic kognicji sądu odwoławczego i podstaw uchylenia wyroku, co jest kluczowe dla praktyki prawniczej.

Sąd Najwyższy: Kiedy sąd odwoławczy może uchylić wyrok i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania?

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst