III KS 61/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał skargę obrońcy oskarżonego K. G. na wyrok Sądu Okręgowego w Kielcach, który uchylił wyrok Sądu Rejonowego w Jędrzejowie uniewinniający oskarżonego od zarzutu paserstwa (art. 291 § 1 k.k. w zw. z art. 91 § 1 k.k.) i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Obrońca zarzucił sądowi okręgowemu rażącą obrazę art. 437 § 2 k.p.k. w zw. z art. 454 § 1 k.p.k. i art. 7 k.p.k., argumentując, że sąd odwoławczy nie miał podstaw do uchylenia wyroku uniewinniającego. Sąd Najwyższy oddalił skargę, uznając ją za niezasadną. Wskazał, że sąd odwoławczy prawidłowo zastosował przepis art. 454 § 1 k.p.k. (zakaz reformationis in peius), który uniemożliwia sądowi odwoławczemu skazanie oskarżonego uniewinnionego przez sąd pierwszej instancji. Sąd Okręgowy, oceniając dowody inaczej niż sąd rejonowy i dochodząc do wniosku, że oskarżony miał świadomość przestępczego pochodzenia nabytych przedmiotów, nie mógł wydać wyroku skazującego i był zobowiązany do uchylenia wyroku uniewinniającego i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy podkreślił, że w ramach kontroli skargi nie bada trafności oceny dowodów przez sąd odwoławczy, lecz jedynie prawidłowość zastosowania przepisów procesowych, w tym przypadku art. 437 § 2 k.p.k. w kontekście art. 454 § 1 k.p.k.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja zakazu reformationis in peius (art. 454 § 1 k.p.k.) w kontekście uchylania wyroków uniewinniających przez sądy odwoławcze z powodu odmiennej oceny dowodów; granice kontroli skargi kasacyjnej.
Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej w sprawach karnych, gdzie sąd odwoławczy nie może samodzielnie skazać oskarżonego uniewinnionego przez sąd pierwszej instancji.
Zagadnienia prawne (2)
Czy sąd odwoławczy, uchylając wyrok uniewinniający i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania z powodu odmiennej oceny dowodów, narusza zakaz reformationis in peius (art. 454 § 1 k.p.k.)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd odwoławczy prawidłowo zastosował art. 454 § 1 k.p.k., jeśli odmienna ocena dowodów prowadzi do wniosku, że oskarżony co najmniej powinien i mógł przypuszczać, iż nabywane mienie pochodzi z czynu zabronionego, a sąd odwoławczy nie ma pewności co do sprawstwa i karalności, co uniemożliwia mu wydanie wyroku skazującego.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wyjaśnił, że sąd odwoławczy, który nie ma pewności co do sprawstwa i karalności oskarżonego uniewinnionego przez sąd pierwszej instancji, a jedynie odmiennie ocenia dowody, musi uchylić wyrok i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania, ponieważ zakaz reformationis in peius uniemożliwia mu samodzielne skazanie. Kontrola skargowa dotyczy prawidłowości zastosowania tego przepisu, a nie trafności oceny dowodów.
Jakie są granice kontroli skargi na wyrok sądu odwoławczego wniesionej na podstawie art. 539a § 3 k.p.k. w kontekście zarzutu naruszenia art. 437 § 2 k.p.k.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sąd Najwyższy bada zasadność skargi tylko w granicach wskazywanego w niej uchybienia, ustalając, czy sąd odwoławczy zasadnie stwierdził istnienie podstaw do wydania wyroku kasatoryjnego (art. 437 § 2 k.p.k.). Nie bada, czy trafnie rozstrzygnięto zarzuty apelacji, chyba że sąd odwoławczy uchylił wyrok na podstawie art. 439 § 1 k.p.k. i zarzucono wadliwe przyjęcie istnienia takiego powodu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że w ramach kontroli skargi na wyrok sądu odwoławczego bada jedynie, czy sąd odwoławczy miał prawo do wydania wyroku kasatoryjnego na podstawie stwierdzonych uchybień, a nie czy ocena tych uchybień była trafna. Wyjątkiem jest sytuacja, gdy uchylenie nastąpiło z powodu art. 439 § 1 k.p.k., wówczas SN sprawdza istnienie tego uchybienia.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. G. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| Prokurator Rejonowy w Jędrzejowie | organ_państwowy | strona |
Przepisy (10)
Główne
k.p.k. art. 539e § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 454 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 437 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Pomocnicze
k.p.k. art. 291 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 91 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 439 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 536
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 539f
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 292 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sąd odwoławczy prawidłowo zastosował art. 454 § 1 k.p.k. (zakaz reformationis in peius), ponieważ odmienna ocena dowodów przez sąd okręgowy uniemożliwiała mu samodzielne skazanie oskarżonego uniewinnionego przez sąd pierwszej instancji.
Odrzucone argumenty
Sąd okręgowy rażąco naruszył art. 437 § 2 k.p.k. w zw. z art. 454 § 1 k.p.k. i art. 7 k.p.k., uchylając wyrok uniewinniający bez podstaw.
Godne uwagi sformułowania
sąd odwoławczy nie może skazać oskarżonego, którego uniewinniono w I instancji • podstawą wydania wyroku kasatoryjnego była odmienna ocena dowodów skutkująca odmiennym co do istoty orzeczeniem • nie może zatem w ramach kontroli skargi Sąd Najwyższy badać tego, czy trafnie zostały rozstrzygnięte zarzuty apelacji, ale tylko ma stwierdzić czy tak ocenione i rozstrzygnięte zarzuty odwoławcze dawały sądowi odwoławczemu prawo do wydania wyroku kasatoryjnego
Skład orzekający
Jarosław Matras
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja zakazu reformationis in peius (art. 454 § 1 k.p.k.) w kontekście uchylania wyroków uniewinniających przez sądy odwoławcze z powodu odmiennej oceny dowodów; granice kontroli skargi kasacyjnej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej w sprawach karnych, gdzie sąd odwoławczy nie może samodzielnie skazać oskarżonego uniewinnionego przez sąd pierwszej instancji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa karnego procesowego - zakazu pogarszania sytuacji oskarżonego po uniewinnieniu. Wyjaśnia, kiedy sąd odwoławczy może uchylić wyrok uniewinniający, co jest kluczowe dla praktyków.
“Czy sąd odwoławczy może skazać uniewinnionego? Sąd Najwyższy wyjaśnia granice zakazu reformationis in peius.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.