III KS 3/19

Sąd Najwyższy2019-02-22
SNKarnepostępowanie karneWysokanajwyższy
skargakodeks postępowania karnegosąd najwyższysąd odwoławczyniedopuszczalnośćterminyzmiana przepisów

Sąd Najwyższy pozostawił skargę obrońcy oskarżonego bez rozpoznania z powodu niedopuszczalności wynikającej z przepisów Kodeksu postępowania karnego.

Obrońca oskarżonego Ł. M. wniósł skargę od wyroku Sądu Okręgowego, który uchylił wyrok Sądu Rejonowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy uznał skargę za niedopuszczalną, ponieważ sprawa, w której akt oskarżenia wpłynął przed 1 lipca 2015 r., nie podlega przepisom wprowadzającym nowy model postępowania karnego i ograniczenia w orzekaniu kasatoryjnym przez sąd odwoławczy. W konsekwencji skargę pozostawiono bez rozpoznania.

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę obrońcy oskarżonego Ł. M. od wyroku Sądu Okręgowego w G., który uchylił wyrok Sądu Rejonowego w W. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Oskarżony był oskarżony o czyn z art. 207 § 1 k.k. w zb. z art. 157 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. Sąd Najwyższy, działając z urzędu w przedmiocie dopuszczalności skargi, postanowił pozostawić skargę bez rozpoznania, obciążając oskarżonego kosztami sądowymi. Uzasadnienie opiera się na tym, że akt oskarżenia w tej sprawie wpłynął do Sądu Rejonowego w dniu 29 listopada 2013 r., czyli przed wejściem w życie przepisów wprowadzających nowy model postępowania karnego (po 1 lipca 2015 r.). W związku z tym, sąd odwoławczy orzekając kasatoryjnie (uchylając wyrok i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania) nie był zobowiązany do stosowania ograniczeń wynikających ze zdania drugiego art. 437 § 2 k.p.k. w brzmieniu obowiązującym po 1 lipca 2015 r. Instytucja skargi od wyroku sądu odwoławczego, wprowadzona ustawą z dnia 11 marca 2016 r., nie miała zastosowania w niniejszej sprawie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga taka jest niedopuszczalna z mocy ustawy.

Uzasadnienie

Przepisy dotyczące skargi od wyroku sądu odwoławczego (art. 539a k.p.k.) oraz ograniczenia w orzekaniu kasatoryjnym przez sąd odwoławczy (art. 437 § 2 k.p.k. w brzmieniu po 1 lipca 2015 r.) stosuje się do spraw, w których postępowanie sądowe zostało wszczęte po dniu 30 czerwca 2015 r. W przypadku, gdy akt oskarżenia wpłynął przed tą datą, sąd odwoławczy nie jest związany tymi ograniczeniami.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

pozostawienie skargi bez rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
Ł. M.osoba_fizycznaoskarżony
Prokurator Rejonowy w W.organ_państwowystrona postępowania

Przepisy (10)

Główne

k.p.k. art. 531 § 1

Kodeks postępowania karnego

Stosowany odpowiednio w postępowaniu skargowym do pozostawienia skargi bez rozpoznania.

k.p.k. art. 437 § 2

Kodeks postępowania karnego

Przepis dotyczący uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania; jego brzmienie i ograniczenia stosuje się w zależności od daty wpływu aktu oskarżenia.

Pomocnicze

k.p.k. art. 539f

Kodeks postępowania karnego

Umożliwia odpowiednie stosowanie przepisów postępowania skargowego.

k.p.k. art. 429 § 1

Kodeks postępowania karnego

Określa przypadki niedopuszczalności skargi z mocy ustawy.

k.p.k. art. 530 § 2

Kodeks postępowania karnego

Stosowany odpowiednio w postępowaniu skargowym.

Ustawa o zmianie ustawy – Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw art. 36 § 2

Określa okres obowiązywania art. 437 § 2 k.p.k. w brzmieniu do dnia 30 czerwca 2015 r.

Ustawa o zmianie ustawy - Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw

Ustawa wprowadzająca instytucję skargi od wyroku sądu odwoławczego (Dz. U. z 2016 r. poz. 437).

k.k. art. 207 § 1

Kodeks karny

Przepis dotyczący groźby karalnej.

k.k. art. 157 § 2

Kodeks karny

Przepis dotyczący lekkiego uszkodzenia ciała.

k.k. art. 11 § 2

Kodeks karny

Przepis dotyczący zbiegu przepisów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga obrońcy jest niedopuszczalna z mocy ustawy, ponieważ sprawa została wszczęta przed 1 lipca 2015 r., a tym samym nie podlegają jej przepisy wprowadzające nowy model postępowania karnego i ograniczenia w orzekaniu kasatoryjnym przez sąd odwoławczy.

Godne uwagi sformułowania

skarga jest niedopuszczalna z mocy ustawy nie znajdują one zastosowanie w sprawach, w których akt oskarżenia wpłynął do sądu przed dniem 1 lipca 2015 r. nie był zobowiązany do stosowania ograniczeń uchylenia orzeczenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania wynikających ze zdania drugiego art. 437 § 2 k.p.k. instytucja skargi, o której mowa w art. 539 a k.p.k., [...] do postępowania prowadzonego w niniejszej sprawie zastosowania mieć nie mogła.

Skład orzekający

Tomasz Artymiuk

przewodniczący-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących dopuszczalności skargi od wyroku sądu odwoławczego w sprawach karnych, w zależności od daty wpływu aktu oskarżenia."

Ograniczenia: Dotyczy spraw, w których akt oskarżenia wpłynął przed 1 lipca 2015 r. oraz specyficznego rodzaju orzeczenia sądu odwoławczego (uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania).

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej ze zmianą przepisów i jej zastosowaniem do spraw starszych, co jest kluczowe dla praktyków prawa karnego.

Kiedy przepisy się zmieniają: czy skarga kasacyjna jest zawsze możliwa?

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III KS 3/19
POSTANOWIENIE
Dnia 22 lutego 2019 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Tomasz Artymiuk
w sprawie
Ł. M.
oskarżonego z art. 207 § 1 k.k. w zb. z art. 157 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k.,
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
w dniu 22 lutego 2018 r.
skargi obrońcy oskarżonego od wyroku Sądu Okręgowego w G. z dnia 7 września 2018 r., sygn. akt V Ka
[…]
, uchylającego wyrok Sądu Rejonowego w W. z dnia 23 stycznia 2018 r., sygn. akt II K
[…]
, i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania,
z urzędu w przedmiocie dopuszczalności skargi,
na podstawie art. 531 § 1 k.p.k. w zw. z art. 539f k.p.k.
p o s t a n o w i ł
1. pozostawić skargę bez rozpoznania;
2. obciążyć oskarżonego Ł. M. kosztami sądowymi w przedmiocie skargi.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 23 stycznia 2018 r., sygn. akt II K […], Sąd Rejonowy w W. warunkowo umorzył na okres próby 3 lat postępowanie karne w sprawie Ł. M. oskarżonego o czyn z art. 207 § 1 k.k. w zb. z art. 157 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. Po rozpoznaniu apelacji wniesionej na niekorzyść oskarżonego przez Prokuratora Rejonowego w W., Sąd Okręgowy w G. wyrokiem z dnia 7 września 2018 r., sygn. akt V Ka […], uchylił zaskarżony wyrok i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji.
Skargę od wyroku Sądu odwoławczego wniósł, na podstawie art. 539a k.p.k., obrońca oskarżonego podnosząc w niej zarzut naruszenia art. 437 § 2 k.p.k.
W odpowiedzi na skargę prokurator Prokuratury Rejonowej w W. wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Wniesiona w niniejszej sprawie skarga obrońcy oskarżonego jest niedopuszczalna z mocy ustawy (art. 429 § 1
in fine
k.p.k.), a ponieważ została przyjęta zarządzeniem z dnia 29  listopada 2018 r. (k. 19 akt V WSU […]), należało ją – na podstawie przepisów art. 531 § 1 k.p.k. w zw. z art. 530 § 2 k.p.k. stosowanych odpowiednio w postępowaniu skargowym (art. 539f k.p.k.) – pozostawić bez rozpoznania.
W jednolitym orzecznictwie Sądu Najwyższego (zob. postanowienia: z dnia 28 lipca 2016 r., IV KZ 39/16; z dnia 22 listopada 2016 r., IV KS 2/16; z dnia 6 marca 2017 r., V KS 2/17; z dnia 21 kwietnia 2017 r., VI KS 1/17; z dnia 26 lipca 2017 r., VI KS 4/17) przyjęto, że przepisy Rozdziału 55a Kodeksu postępowania karnego stosuje się do spraw, w których postępowanie sądowe zostało wszczęte po dniu 30 czerwca 2015 r., a tym samym nie znajdują one zastosowanie w sprawach, w których akt oskarżenia wpłynął do sądu przed dniem 1 lipca 2015 r.
Nie powielając trafnej argumentacji zawartej w powołanych orzeczeniach, którą Sąd Najwyższy w tym składzie w całej rozciągłości podziela, jednoznacznie stwierdzić należy, że niniejsza sprawa nie spełnia kryteriów uprawniających do złożenia skargi od wyrok sądu odwoławczego uchylającego wyrok sądu pierwszej instancji i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania. Akt oskarżenia przeciwko Ł. M. wpłynął do Sądu Rejonowego w W. w dniu 29 listopada 2013 r., a więc przed wejściem w życie w dniu 1 lipca 2015 r. przepisów określających nowy (kotradyktoryjny) model postępowania karnego wprowadzony ustawą z dnia 27 września 2013 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2013 r., poz. 1247 ze zm.), a także zmieniających warunki, przy ziszczeniu się których sąd odwoławczy może w postępowaniu apelacyjnym orzekać kasatoryjnie.
W tym stanie rzeczy, niezależnie od daty wydania wyroków przez Sądy obu instancji, bezspornym jest, że w postępowaniu odwoławczym zastosowanie miał przepis art. 437 § 2 k.p.k. w brzmieniu obowiązującym do dnia 30 czerwca 2015 r. (art. 36 pkt 2 ustawy nowelizacyjnej), który nie zawierał istniejących dopiero od dnia 1 lipca 2015 r. ograniczeń uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania (art. 437 § 2 zd. drugie k.p.k.). Niczego w tym przedmiocie nie mogły zmienić tego rodzaju stwierdzone w tej sprawie zaszłości jak uchylenie wyrokiem z dnia 2 sierpnia 2016 r., sygn. akt V Ka […], pierwszego – zapadłego w tym postępowaniu – wyroku Sądu Rejonowego w W. z dnia 18 czerwca 2015 r., sygn. akt II K […]. Powołany wyżej przepis art. 36 pkt 2 ustawy nowelizacyjnej cenzurę obowiązywania art. 437 § 2 k.p.k. – w brzmieniu obowiązującym do dnia 30 czerwca 2015 r. – zakreślił do
prawomocnego zakończenia postępowania
(podkreślenie SN). W związku z tym wydając w dniu 7 września 2018 r. wyrok kasatoryjny Sąd Okręgowy w G., podobnie jak przy wcześniejszym wyroku z dnia 2 sierpnia 2016 r., nie był zobowiązany do stosowania ograniczeń uchylenia orzeczenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania wynikających ze zdania drugiego art. 437 § 2 k.p.k. Podobnie będzie również w sytuacji, gdy następny wyrok sądu
meriti
zostanie poddany kontroli instancyjnej.
Podsumowując, stwierdzić więc należy, że instytucja skargi, o której mowa w art. 539 a k.p.k., wprowadzona
ustawą z dnia 11 marca 2016 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2016 r. poz. 437), do postępowania prowadzonego w niniejszej sprawie zastosowania mieć nie mogła.
Powyższe implikowało wydaniem orzeczenia jak w części dyspozytywnej, a także obciążeniem skarżącego kosztami sądowymi postępowania skargowego.
Na postanowienie niniejsze zażalenie nie przysługuje.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI