III KS 10/26
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał skargę prokuratora skierowaną na niekorzyść oskarżonego K.D. na wyrok kasatoryjny Sądu Okręgowego w Krakowie. Sąd Okręgowy uchylił wyrok Sądu Rejonowego skazujący K.D. za przestępstwa z art. 190a § 1 k.k., art. 58 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii oraz art. 190 § 1 k.k. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Prokurator zarzucił rażące naruszenie art. 437 § 2 k.p.k., twierdząc, że nie było potrzeby przeprowadzania na nowo przewodu sądowego w całości. Sąd Najwyższy przychylił się do stanowiska prokuratora. Wskazał, że zgodnie z przepisami procedury karnej, sąd odwoławczy powinien co do zasady orzekać merytorycznie, a wydanie wyroku kasatoryjnego jest wyjątkiem. Sąd Najwyższy uznał, że Sąd Okręgowy błędnie zastosował art. 388 k.p.k. i nie było podstaw do uchylenia wyroku Sądu Rejonowego w celu ponownego przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości. Podkreślono, że sąd odwoławczy ma szerokie uprawnienia do uzupełniania materiału dowodowego i powinien to czynić, zamiast uchylać wyrok, chyba że zachodzą wyjątkowe okoliczności. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok Sądu Okręgowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących wyroków kasatoryjnych w postępowaniu karnym oraz zasad orzekania przez sąd odwoławczy.
Dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia art. 437 § 2 k.p.k. przez sąd odwoławczy.
Zagadnienia prawne (2)
Czy sąd odwoławczy może uchylić wyrok sądu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania, jeśli nie zachodzi konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu sądowego w całości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd odwoławczy powinien co do zasady orzekać merytorycznie, a wydanie wyroku kasatoryjnego jest wyjątkiem, uzasadnionym jedynie w ściśle określonych przypadkach.
Uzasadnienie
Przepisy procedury karnej (art. 437 § 1 i 2 k.p.k.) ustanawiają regułę orzekania merytorycznego przez sąd odwoławczy. Możliwość wydania wyroku kasatoryjnego jest wyjątkiem, uzasadnionym procesowymi ograniczeniami lub rażącymi uchybieniami sądu pierwszej instancji, które dyskwalifikują postępowanie. W tej sprawie nie zaszły takie okoliczności, a sąd odwoławczy mógł uzupełnić materiał dowodowy.
Czy oświadczenie oskarżonego o niekwestionowaniu zarzutów, złożone na rozprawie, uzasadnia ograniczenie przewodu sądowego na podstawie art. 388 k.p.k. w sytuacji, gdy w toku postępowania przygotowawczego kwestionował sprawstwo?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, samo lakoniczne oświadczenie o niekwestionowaniu zarzutów nie jest wystarczające do ograniczenia przewodu sądowego, jeśli wyjaśnienia oskarżonego budziły wątpliwości.
Uzasadnienie
Sąd odwoławczy uznał, że Sąd Rejonowy błędnie zastosował art. 388 k.p.k., ponieważ oświadczenie oskarżonego było zbyt lakoniczne i nie usuwało wątpliwości co do jego sprawstwa, zwłaszcza w kontekście wcześniejszych wyjaśnień. Sąd Najwyższy podzielił tę ocenę, wskazując, że sąd odwoławczy mógł samodzielnie uzupełnić przesłuchanie oskarżonego.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K.D. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| Prokurator | organ_państwowy | skarżący |
| N.O. | osoba_fizyczna | pokrzywdzona |
| Oskarżycielka posiłkowa | inne | inna |
Przepisy (7)
Główne
k.p.k. art. 437 § § 1 i 2
Kodeks postępowania karnego
Sąd odwoławczy co do zasady orzeka merytorycznie; wydanie wyroku kasatoryjnego jest wyjątkiem.
Pomocnicze
k.p.k. art. 452 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Sąd odwoławczy sam przeprowadza dowody, nie uchyla wyroku w celu ich przeprowadzenia.
k.p.k. art. 388 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Przepis dotyczący ograniczenia przewodu sądowego; wymaga, aby wyjaśnienia oskarżonego nie budziły wątpliwości.
k.k. art. 190a § § 1
Kodeks karny
Przepis dotyczący uporczywego nękania.
u.p.n. art. 58 § ust. 1
Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii
Przepis dotyczący posiadania substancji psychoaktywnych.
k.k. art. 190 § § 1
Kodeks karny
Przepis dotyczący groźby karalnej.
k.k. art. 4 § § 1
Kodeks karny
Zasada niedziałania prawa wstecz.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sąd odwoławczy nie miał podstaw do wydania wyroku kasatoryjnego, ponieważ nie było konieczności ponownego przeprowadzania przewodu sądowego w całości. • Sąd odwoławczy powinien był merytorycznie rozpoznać sprawę i ewentualnie uzupełnić materiał dowodowy, zamiast uchylać wyrok.
Odrzucone argumenty
Sąd Rejonowy niezasadnie ograniczył przewód sądowy na podstawie art. 388 k.p.k., ponieważ wyjaśnienia oskarżonego budziły wątpliwości.
Godne uwagi sformułowania
sąd odwoławczy powinien co do zasady orzekać merytorycznie • możliwość wydania przez sąd odwoławczy orzeczenia o charakterze kasatoryjnym stanowi wyjątek • konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu sądowego w całości • nie zmaterializowała się – przyjęta przez Sąd odwoławczy – przesłanka wyroku kasatoryjnego • obowiązek uzupełnienia zgromadzonego materiału dowodowego, ciążył wówczas na Sądzie Okręgowym • obowiązujący apelacyjny model postępowania i szerokie uprawnienia w zakresie merytorycznego orzekania przez Sąd odwoławczy powodują, że to ten Sąd jest obowiązany w pierwszej kolejności do konwalidacji ewentualnych uchybień postępowania pierwszoinstancyjnego
Skład orzekający
Marek Pietruszyński
przewodniczący-sprawozdawca
Tomasz Artymiuk
członek
Piotr Mirek
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wyroków kasatoryjnych w postępowaniu karnym oraz zasad orzekania przez sąd odwoławczy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia art. 437 § 2 k.p.k. przez sąd odwoławczy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Orzeczenie wyjaśnia ważne zasady procedury karnej dotyczące kompetencji sądu odwoławczego i ograniczeń w wydawaniu wyroków kasatoryjnych, co jest kluczowe dla praktyków prawa.
“Sąd Najwyższy: Kiedy sąd odwoławczy może uchylić wyrok? Kluczowe zasady postępowania karnego.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.