III KRS 18/11

Sąd Najwyższy2011-10-06
SNinnenominacje sędziowskieWysokanajwyższy
KRSnominacje sędziowskieasesor sądowyreferendarz sądowykwalifikacje sędziowskiekontrola sądowa

Sąd Najwyższy oddalił odwołanie kandydatki na sędziego od uchwały Krajowej Rady Sądownictwa, która nie przedstawiła jej kandydatury Prezydentowi RP, uznając, że Rada prawidłowo oceniła jej kwalifikacje i porównała z lepszym kandydatem.

M. K. odwołała się od uchwały Krajowej Rady Sądownictwa (KRS) nr [...] z dnia 9 marca 2011 r., która nie przedstawiła jej kandydatury na stanowisko sędziego Sądu Rejonowego w [...] Prezydentowi RP. Kandydatka zarzuciła naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym brak uzasadnienia uchwały i nierzetelną ocenę jej pracy. Sąd Najwyższy oddalił odwołanie, stwierdzając, że KRS prawidłowo oceniła kandydatkę, biorąc pod uwagę negatywne opinie wizytatorów i organów opiniujących, a także lepszą kandydaturę innego aplikanta.

Sąd Najwyższy rozpoznał odwołanie M. K. od uchwały Krajowej Rady Sądownictwa (KRS) z dnia 9 marca 2011 r., która nie przedstawiła jej kandydatury na wolne stanowisko sędziowskie w Sądzie Rejonowym w [...]. Kandydatka, która ukończyła studia prawnicze i aplikację sędziowską, pracowała jako asesor sądowy, ale jej stosunek pracy został rozwiązany. KRS nie przedstawiła jej kandydatury, wskazując na negatywne opinie sędziów wizytatorów, brak oceny pracy na stanowisku referendarza z powodu nieobecności, negatywne opinie Kolegium Sądu Okręgowego i Zgromadzenia Ogólnego Sędziów, a także na lepszą kandydaturę innego kandydata, M. O. M. K. zarzuciła naruszenie przepisów k.p.c. i ustawy o KRS, w tym brak uzasadnienia uchwały i nierzetelną ocenę jej pracy. Sąd Najwyższy oddalił odwołanie, stwierdzając, że przepisy k.p.c. nie miały zastosowania w postępowaniu przed KRS. Podkreślił, że kontrola Sądu Najwyższego ogranicza się do oceny legalności procedury, a nie merytorycznej oceny kwalifikacji kandydata. Stwierdził, że KRS prawidłowo oceniła kandydatkę, biorąc pod uwagę wszystkie istotne okoliczności i porównując ją z lepszym kandydatem, co nie naruszało zasady równego dostępu do służby publicznej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, kognicja Sądu Najwyższego ogranicza się do badania, czy uchwała KRS nie pozostaje w sprzeczności z prawem, w tym z procedurą oceny kandydata, a nie do merytorycznego rozpatrywania jego kwalifikacji.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że jego rola polega na kontroli legalności procedury zastosowanej przez KRS, a nie na zastępowaniu organu w ocenie kwalifikacji kandydatów. Kontrola sądowa nie stwarza podstaw do wkraczania w zakres kompetencji KRS.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddala odwołanie

Strona wygrywająca

Krajowa Rada Sądownictwa

Strony

NazwaTypRola
M. K.osoba_fizycznaskarżąca
Krajowa Rada Sądownictwainstytucjaorgan

Przepisy (13)

Główne

u.KRS art. 13 § 2

Ustawa o Krajowej Radzie Sądownictwa

Kognicja Sądu Najwyższego do oceny uchwał KRS obejmuje wyłącznie badanie, czy uchwała nie pozostaje w sprzeczności z prawem.

Konstytucja RP art. 60

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Gwarantuje prawo ubiegania się o przyjęcie do służby publicznej, co wymaga zapewnienia równych szans i stosowania jasnych kryteriów oceny kandydatów.

Konstytucja RP art. 32

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zakazuje stosowania dyskryminujących kryteriów oceny.

Pomocnicze

u.KRS art. 13 § 6

Ustawa o Krajowej Radzie Sądownictwa

W postępowaniu przed Sądem Najwyższym stosuje się przepisy Kodeksu postępowania cywilnego o skardze kasacyjnej w zakresie, w jakim nie zostało ono uregulowane w ustawie o KRS.

k.p.c. art. 1

Kodeks postępowania cywilnego

Kodeks ten normuje postępowanie sądowe w sprawach w nim wymienionych, co wyklucza jego zastosowanie do postępowania przed KRS.

u.KRS art. 12 § 6

Ustawa o Krajowej Radzie Sądownictwa

Określał podstawę ustawową dla rozporządzenia Prezydenta RP w sprawie trybu postępowania przed Radą, które utraciło moc.

u.KRS art. 2 § 1

Ustawa o Krajowej Radzie Sądownictwa

Dotyczy zasad działania Rady.

u.KRS art. 12 § 1

Ustawa o Krajowej Radzie Sądownictwa

Dotyczy podejmowania uchwał przez Radę.

u.KRS art. 12 § 4

Ustawa o Krajowej Radzie Sądownictwa

Dotyczy podejmowania uchwał przez Radę.

u.KRS art. 13 § 1

Ustawa o Krajowej Radzie Sądownictwa

Uchwały Rady wymagają uzasadnienia i doręczenia w sprawach indywidualnych, w których przysługuje odwołanie.

u.KRS art. 2 § 1

Ustawa o Krajowej Radzie Sądownictwa

Dotyczy zasad etyki zawodowej.

u.KSSiP art. 65 § 2

Ustawa o Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury

Dotyczy rozpatrywania kandydatur.

u.KSSiP art. 68 § 3

Ustawa o Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury

Dotyczy powierzenia obowiązków referendarza sądowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

KRS prawidłowo oceniła kandydatkę, biorąc pod uwagę negatywne opinie i lepszą kandydaturę innego aplikanta. Sąd Najwyższy nie ma kompetencji do merytorycznej oceny kwalifikacji kandydata. Przepisy k.p.c. nie mają zastosowania do postępowania przed KRS.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów k.p.c. poprzez niewskazanie podstawy prawnej, pozbawienie możności obrony, pominięcie faktów, przyjęcie nieprawdziwych dowodów, jednostronne rozważenie materiału. Naruszenie ustawy o KRS poprzez niepodjęcie odrębnej uchwały i brak reakcji na nieprzestrzeganie zasad etyki. Naruszenie ustawy o KRS i Konstytucji poprzez niewłaściwe rozpatrywanie kandydatury i preferowanie referendarzy.

Godne uwagi sformułowania

kognicja Sądu Najwyższego do oceny uchwał Krajowej Rady Sądownictwa obejmuje wyłącznie badanie, czy uchwała nie pozostaje w sprzeczności z prawem. Sąd Najwyższy nie ma kompetencji do merytorycznego rozpatrywania kwalifikacji kandydata na sędziego. kontrola sądowa nie stwarza więc podstaw do wkraczania w zakres kompetencji Krajowej Rady Sądownictwa, ponieważ mogłoby to oznaczać naruszenie konstytucyjnych uprawnień i kompetencji Rady wynikających z art. 179 Konstytucji. przedmiotem ochrony (wynikającej z art. 60 Konstytucji RP) jest przede wszystkim formalny aspekt dostępu do służby, a więc związany z przestrzeganiem jednolitych kryteriów i procedur postępowania, a nie sama ocena kwalifikacji czy też wiarygodności danej osoby.

Skład orzekający

Kazimierz Jaśkowski

przewodniczący

Jerzy Kwaśniewski

członek

Maciej Pacuda

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie zakresu kontroli sądowej nad uchwałami Krajowej Rady Sądownictwa w sprawach nominacji sędziowskich oraz zasad postępowania przed KRS w sytuacji luki prawnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z uchyleniem rozporządzenia regulującego tryb postępowania przed KRS.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy procesu nominacji sędziowskich, który jest kluczowy dla funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości. Pokazuje, jak sądy kontrolują działania organów powołanych do selekcji kandydatów i jakie są granice tej kontroli.

Czy Sąd Najwyższy może ocenić, czy kandydat na sędziego jest wystarczająco dobry? Sprawdzamy granice kontroli nad nominacjami.

Sektor

prawo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III KRS 18/11 
 
 
 
WYROK 
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ 
 
Dnia 6 października 2011 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Kazimierz Jaśkowski (przewodniczący) 
SSN Jerzy Kwaśniewski 
SSN Maciej Pacuda (sprawozdawca) 
 
Protokolant Edyta Jastrzębska 
 
w sprawie z odwołania M.  K.  
od uchwały Krajowej Rady Sądownictwa Nr [...]  z dnia 9 marca 2011 roku w 
sprawie nieprzedstawienia wniosku o powołanie do pełnienia urzędu sędziego, 
po rozpoznaniu na rozprawie w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw 
Publicznych w dniu 6 października 2011 r., 
 
 
oddala odwołanie. 
 
 
 
 
 
 
            UZASADNIENIE 
 
 
M. K. zgłosiła swoją kandydaturę na wolne stanowisko sędziowskie w Sądzie 
Rejonowym w […], obwieszczone w Monitorze Polskim […]. Na jedno wolne 
stanowisko sędziowskie w tym sądzie zgłosiło się w sumie dwunastu kandydatów.  

 
 
2 
 
Kandydatka urodziła się w dniu […] 1978 r. W 2002 r. ukończyła wyższe 
studia prawnicze na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu […], uzyskując 
tytuł magistra prawa z oceną bardzo dobrą, a po odbyciu aplikacji sądowej we 
wrześniu 2006 r. złożyła egzamin sędziowski, uzyskując ocenę dobrą plus. Ponadto 
w 2007 r. ukończyła z wynikiem dobrym plus studia na Wydziale […], uzyskując 
tytuł magistra […]. Decyzją Ministra Sprawiedliwości kandydatka została 
mianowana asesorem sądowym z powierzeniem pełnienia czynności sędziowskich 
w Sądzie Rejonowym w […], na okres czterech lat od dnia 13 marca 2007 r.. Swoje 
obowiązki wykonywała w okresie od 13 marca 2007 r. do 30 kwietnia 2007 r. w 
wymiarze 1/2 etatu w Wydziale Cywilnym Sądu Rejonowego w […] i jednocześnie 
w wymiarze 1/2 etatu w Zamiejscowym Wydziale […]. Od dnia 1 maja 2007 r. do 31 
maja 2008 r. pracowała w wymiarze 5 sesji w miesiącu w Wydziale Rodzinnym i 
Nieletnich Sądu Rejonowego w […] i w wymiarze 5 sesji w miesiącu w Wydziale 
[…]. Orzekała w sprawach karnych i wykroczeniowych, w sprawach cywilnych oraz 
w sprawach rozpoznawanych w trybie przyspieszonym. Od dnia 1 kwietnia 2008 r. 
do dnia 30 czerwca 2008 r. pracowała w wymiarze 6 sesji miesięcznie w Wydziale 
Cywilnym 
Sądu 
Rejonowego 
w 
[…], 
jednocześnie 
nadal 
orzekając 
w 
Zamiejscowym Wydziale […]. Od dnia 1 lipca 2008 r. orzekała natomiast w 
wymiarze 12 sesji miesięcznie w Wydziale […], przy czym została zobowiązana do 
zakończenia spraw pozostających w jej referacie w Zamiejscowym Wydziale […]. Z 
dniem 5 maja 2009 r. ustało z mocy prawa powierzenie kandydatce pełnienia 
czynności sędziowskich i od tego dnia miała pełnić obowiązki referendarza 
sądowego w Sądzie Rejonowym w […]. Faktycznie nie wykonywała jednak tych 
obowiązków 
z 
powodu 
nieobecności 
w 
pracy 
wskutek 
choroby 
bądź 
wykorzystywania urlopu wypoczynkowego. Decyzją Ministra Sprawiedliwości z dnia 
22 lipca 2010 r. stosunek pracy M. K. na stanowisku asesora sądowego został 
rozwiązany za wypowiedzeniem z dniem 30 listopada 2010 r.    
 
Kandydatka uprzednio dwukrotnie zgłaszała swoją kandydaturę na wolne 
stanowiska sędziowskie w Sądzie Rejonowym w […] i w Sądzie Rejonowym w […]. 
Uchwałami Krajowej Rady Sądownictwa z dnia 8 października 2009 r. i z dnia 5 
listopada 2010 r. kandydatura ta nie została jednakże przedstawiona Prezydentowi 
RP z wnioskiem o powołanie na żadne z wymienionych stanowisk. Od pierwszej z 

 
 
3 
wymienionych decyzji kandydatka wniosła odwołanie, jednakże Sąd Najwyższy 
oddalił je wyrokiem z dnia 8 kwietnia 2010 r., wydanym w sprawie III KRS 1/10.  
 
Z dokumentacji dołączonej do karty zgłoszenia kandydatki wynikało, że w jej 
aktach osobowych znajdują się trzy sprawozdania z oceny pracy na stanowisku 
asesora sądowego sporządzone przez sędziów wizytatorów Sądu Okręgowego w 
[…]. Oceny te nie zawierają pozytywnej opinii o kandydacie na stanowisko 
sędziego sądu rejonowego. Z kolei Minister Sprawiedliwości, powołując się na 
informacje zawarte w tych sprawozdaniach, wyraził negatywną opinię o 
kandydatce. Zauważył przy tym, że nie było możliwości dokonania oceny jej pracy 
za okres od maja 2009 r. ponieważ praktycznie nie świadczyła ona pracy w tym 
okresie, przebywając na zwolnieniach lekarskich i urlopach. Kolegium Sądu 
Okręgowego w […] na posiedzeniu w dniu 16 grudnia 2010 r. zaopiniowało 
kandydatkę jednogłośnie negatywnie. Na posiedzeniu Zgromadzenia Ogólnego 
Sędziów okręgu Sądu Okręgowego w […] w dniu 17 grudnia 2010 r. kandydatka 
uzyskała z kolei następująca liczbę głosów: 4 „za”, 20 „przeciw”, 10 
„wstrzymujących się” i 1 głos „nieważny”.  
 
Krajowa Rada Sądownictwa postanowiła nie przedstawiać kandydatury M. K. 
Prezydentowi Rzeczypospolitej Polskiej z wnioskiem o powołanie do pełnienia 
urzędu na stanowisku sędziego Sądu Rejonowego […]. Choć bowiem spełnia ona 
wymagania formalne powołania na urząd sędziego, to jednak otrzymała negatywne 
opinie sędziów wizytatorów, natomiast nie oceniono jej pracy na stanowisku 
referendarza sądowego, z uwagi na zwolnienia lekarskie i wykorzystywanie urlopów 
wypoczynkowych. Ponadto nie uzyskała poparcia Kolegium Sądu Okręgowego w 
[…] oraz Zgromadzenia Ogólnego Sędziów okręgu tego sądu. Rada uznała, że w 
obecnej procedurze nominacyjnej jest lepszy kandydat, tj. M. O., który został 
oceniony najwyżej spośród wszystkich 12 kandydatów. Ukończył on wyższe studia 
prawnicze z oceną dobrą. Również ocenę dobrą uzyskał z egzaminu 
sędziowskiego, który złożył we wrześniu 2006 r. Od dnia 16 czerwca 2008 r. pełni 
on obowiązki na stanowisku referendarza sądowego w Sądzie Rejonowym […] w 
Wydziale Ksiąg Wieczystych. Oceniający jego pracę sędzia wizytator uznał, że 
należyty poziom orzecznictwa w sprawach cywilnych i wieczystoksięgowych, dobre 
wyniki ilościowe, a także osobiste cechy kandydata pozwalają na przyjęcie, iż 

 
 
4 
spełnia on kryteria niezbędne dla sprawowania urzędu sędziego sądu rejonowego. 
Kandydat ten otrzymał też wyższe poparcie środowiska sędziowskiego, ponieważ 
Kolegium Sądu Okręgowego 2 głosami „za”, 1 głosem „przeciw” i 3 glosami 
„wstrzymującymi się” przedstawiło jego kandydaturę z opinią pozytywną, a podczas 
glosowania w Zgromadzeniu Ogólnym oddano na niego: 26 głosów „za”, 4 głosy 
„przeciw” i 4 głosy wstrzymujące się”. M. O. został również pozytywnie 
zaopiniowany przez Ministra Sprawiedliwości. To wszystko sprawiło, że w trakcie 
posiedzenia Krajowej Rady Sądownictwa w dniu 9 marca 2011 r. na tego 
kandydata oddano 13 głosów „za”, udzielając mu tym samym jednogłośnego 
poparcia. Z kolei na kandydaturę M. K. w czasie tego samego posiedzenia oddano 
13 głosów „przeciw”. Jej kandydatura nie uzyskała zatem wymaganej bezwzględnej 
większości głosów.  
Powyższą Uchwałę Krajowej Rady Sądownictwa zaskarżyła odwołaniem do 
Sądu Najwyższego M. K., zarzucając jej: 
I. naruszenie prawa procesowego: 
1) art. 328 § 2 k.p.c. poprzez niewskazanie podstawy prawnej zaskarżonej 
uchwały i w zakresie podstawy faktycznej niewskazanie przyczyn, dla 
których Krajowa Rada Sądownictwa odmówiła wiarygodności i mocy 
dowodowej dowodom istotnym oraz korzystnym dla kandydatki, tj. opiniom 
sędziów 
z 
okresu 
aplikacji 
sądowej, 
oświadczeniom 
innych 
osób 
współpracujących z kandydatką w sądzie (pracowników sekretariatu, 
adwokatów, prokuratorów i ławnika), dokumentom sądowym ze wszystkich 
wydziałów, w których kandydatka pracowała w okresie asesury sądowej, 
2) art. 379 pkt 5 k.p.c. poprzez pozbawienie kandydatki możności obrony 
swych praw w drodze autoprezentacji, gdyż zawiadomienie o terminie 
posiedzenia Zgromadzenia Ogólnego Sędziów otrzymała po terminie 
posiedzenia tego zgromadzenia, 
3) art. 227 k.p.c. poprzez pominięcie faktów mających istotne znaczenie dla 
rozstrzygnięcia sprawy, a wynikających z uwag kandydatki do opinii sędziów 
wizytatorów w okręgu sieradzkiego i z prawomocnych rozstrzygnięć w 
zakresie sprawności postępowania, co miało istotny wpływ w zakresie oceny 
kandydatki jako kandydata na sędziego i na wynik sprawy, 

 
 
5 
4) art. 252 k.p.c. w powiązaniu z art. 244 § 1 k.p.c. poprzez przyjęcie za w pełni 
wiarygodne opinii sędziów wizytatorów z okręgu sieradzkiego, pomimo 
udowodnienia przez kandydatkę ich nieprawdziwości,  
5) art. 233 § 1 k.p.c. poprzez jednostronne rozważenie zebranego materiału w 
oparciu o kwestionowane opinie sędziów wizytatorów i oparte na tych 
opiniach stanowiska Kolegium i Zgromadzenia Ogólnego Sędziów Sądu 
Okręgowego 
w 
[…] 
oraz 
Ministra 
Sprawiedliwości 
w 
miejsce 
wszechstronnego rozważenia zebranego materiału poprzez ustosunkowanie 
się do uwag kandydatki i prawomocnych orzeczeń uchylających uwagi w 
zakresie niesprawności postępowania, co miało istotny wpływ na procedurę 
oceny przydatności kandydatki w zawodzie sędziego w porównaniu z innymi 
kandydatami, a w konsekwencji na wynik sprawy, 
6) art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa w związku z art. 12 
ust. 1 – 4 tej ustawy poprzez niepodjęcie odrębnej uchwały w przedmiocie 
rozpatrzenia i oceny kandydatury M. K., co miało istotny wpływ na wynik 
sprawy, 
gdyż 
powodowało 
nieważność 
przedmiotowej 
uchwały 
w 
przedmiocie nieprzedstawienia wniosku o powołanie do pełnienia urzędu 
sędziego Prezydentowi Rzeczypospolitej Polskiej, 
7) art. 2 ust. 2 pkt 8 ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa poprzez brak 
jakiejkolwiek reakcji Rady dotyczącej nieprzestrzegania zasad etyki 
zawodowej przez sędziów wizytatorów ds. karnych, cywilnych i rodzinnych 
sporządzających nierzetelne opinie o kandydacie oraz wobec Prezesa Sądu 
Rejonowego w […], który w toku asesury sądowej M. K. wystosował wobec 
niej dwie niezasadne uwagi w zakresie niesprawności postępowania oraz 
zainicjowała niezasadne i pozbawione podstaw prawnych postępowanie 
służbowe po złożeniu przez kandydatkę wniosku o nominację sędziowską, 
co miało istotny wpływ na wynik sprawy w zakresie przygotowania 
zawodowego i cech osobistych kandydatki. 
II. naruszenie prawa materialnego: 
1) art. 65 ust. 2 ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. o Krajowej Radzie 
Sądownictwa i Prokuratury poprzez niewłaściwe rozpatrywanie 
kandydatury M. K. jako referendarza sądowego, pomimo że w takim 

 
 
6 
charakterze nigdy nie była zatrudniona, a o stanowisko sędziego 
ubiega się w oparciu o ponad 2-letnią niezawisłą pracę orzeczniczą 
asesora sądowego, któremu powierzono czynności sędziowskie, 
podczas gdy referendarzom sądowym nie powierzono czynności 
sędziowskich i nie zapewniono niezawisłego orzekania, 
2) art. 60 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez błędną 
wykładnię i preferowanie w dostępie do służby sędziowskiej 
referendarzy sądowych o ograniczonym zakresie orzecznictwa w 
stosunku do kandydatki, która będąc ponad 2 lata asesorem 
sądowym orzekała we wszystkich podstawowych dziedzinach prawa, 
tj. w sprawach karnych, cywilnych oraz rodzinnych i nieletnich, pełniąc 
niezawiśle czynności sędziowskie.  
Wskazując na powyższe zarzuty, skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej 
uchwały Krajowej Rady Sądownictwa i przekazanie sprawy Radzie do ponownego 
rozpoznania.  
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje. 
 
Ma rację skarżąca, podnosząc że w dacie podjęcia przez Krajową Radę 
Sądownictwa nie obowiązywała przynajmniej część przepisów rozporządzenia 
Prezydenta RP z dnia 13 listopada 2007 r. w sprawie szczegółowego trybu 
działania 
Krajowej 
Rady 
Sądownictwa 
oraz 
postępowania 
przed 
Radą. 
Rozporządzenie to, w zakresie dotyczącym trybu postępowania, utraciło bowiem 
moc obowiązującą z dniem 2 grudnia 2010 r. na podstawie wyroku Trybunału 
Konstytucyjnego z dnia 19 listopada 2009 r., K 62/07 (Dz.U. Nr 202, poz. 1567), 
skoro wyrok ten – z odroczeniem o 12 miesięcy – w części pozbawił wymienione 
rozporządzenie podstawy ustawowej, którą był art. 12 ust. 6 ustawy o Krajowej 
Radzie Sądownictwa w zakresie uprawniającym Prezydenta RP do określenia, w 
drodze rozporządzenia, trybu postępowania przed Radą. Zdaniem Trybunału 
Konstytucyjnego tryb postępowania przed Radą nie mógł być uregulowany w 
rozporządzeniu, gdyż sprawa ta należy do materii ustawowej. Ustawa nie została 
jednakże uchwalona w okresie 12 miesięcy od ogłoszenia wyroku Trybunału w 

 
 
7 
Dzienniku Ustaw, wskutek czego powstała luka prawna. Brak przepisów rangi 
ustawowej regulujących szczegółowo tryb postępowania przed Radą nie zwalniał 
wszakże tego organu z obowiązku wykonywania konstytucyjnych i ustawowych 
zadań. Wbrew odmiennemu poglądowi skarżącej przepisów wspomnianego 
rozporządzenia 
Prezydenta 
RP 
nie 
zastąpiły 
jednak 
przepisy 
Kodeksu 
postępowania cywilnego. Zgodnie z treścią art. 1 k.p.c. Kodeks ten normuje 
postępowanie sądowe w sprawach w tym przepisie wymienionych. Dlatego też brak 
jest podstaw do uznania, iż utrata mocy przepisów rozporządzenia Prezydenta RP 
z dnia 13 listopada 2007 r. w sprawie szczegółowego trybu działania Krajowej Rady 
Sądownictwa oraz postępowania przed Radą w części dotyczącej trybu 
postępowania powodowało, że w postępowaniu przed Radą winny znaleźć 
zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania cywilnego. Takiej podstawy nie 
mógł stanowić także powołany w odwołaniu art. 12 ust. 5 ustawy o Krajowej Radzie 
Sądownictwa, zgodnie z którym w postępowaniu przed Radą nie stosuje się 
Kodeksu 
postępowania 
administracyjnego. 
Brak 
możliwości 
zastosowania 
przepisów k.p.a. nie stanowi bowiem o możliwości stosowania przepisów k.p.c., 
skoro regulują one postępowanie sądowe, a nie postępowanie przed innym 
organem państwowym, które do tego ma charakter publiczny. Pośrednio wskazuje 
na to również art. 13 ust. 6 omawianej ustawy, który przewiduje wprawdzie 
stosowanie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego, ale jedynie o skardze 
kasacyjnej i w postępowaniu przed Sądem Najwyższym w zakresie, w jakim nie 
zostało ono uregulowane w ustawie o Krajowej Radzie Sądownictwa. Nie oznacza 
to oczywiście, że brak stosownych regulacji uniemożliwiał Radzie wykonywanie 
konstytucyjnych i ustawowych powinności, do których między innymi należy 
przeprowadzenie procedury oceny wniosków o powołanie do pełnienia urzędu na 
stanowisku sędziego. Sąd Najwyższy podziela w tym przedmiocie stanowisko 
wyrażone w uzasadnieniu wyroku Sądu Najwyższego z dnia 11 maja 2011 r., III 
KRS 5/11 (dotychczas niepublikowanego), zgodnie z którym (w takim przypadku) 
Rada, wobec braku przepisów szczegółowych, była obowiązana do działania na 
podstawie i w granicach prawa (art. 7 Konstytucji RP). Rada powinna więc kierować 
się zasadami ogólnie przyjętymi w działaniu organów państwa w demokratycznym 
państwie prawnym (art. 2 Konstytucji). Sąd Najwyższy jest też zdania, że 

 
 
8 
przedstawiona 
sytuacja 
prawna 
będąca 
skutkiem 
wyroku 
Trybunału 
Konstytucyjnego z dnia 19 listopada 2009 r., K 62/07 obligowała Krajową Radę 
Sądownictwa do wszechstronnego rozważenia wszystkich okoliczności istotnych 
dla rozstrzygnięcia sprawy, przy wzięciu pod uwagę między innymi tego, że 
zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Trybunału Konstytucyjnego art. 60 
Konstytucji RP gwarantujący każdemu obywatelowi prawo ubiegania się o przyjęcie 
do służby publicznej nie gwarantuje wprawdzie przyjęcia do tej służby, ale jego 
stosowanie wymaga zapewnienia równych szans w dostępie do służby i stosowania 
jasnych kryteriów oceny kandydatów. Wypada dodać, że podstawę działania Rady 
winien stanowić również art. 32 Konstytucji RP zakazujący stosowania 
dyskryminujących kryteriów oceny. W przedstawionej sytuacji sformułowane w 
odwołaniu zarzuty naruszenia konkretnych przepisów Kodeksu postępowania 
cywilnego nie mogły zostać uznane za usprawiedliwione, skoro przepisy te w ogóle 
nie znajdowały zastosowania w postępowaniu przed Radą mającego na celu 
rozpatrzenie i ocenę kandydatów do pełnienia urzędu sędziowskiego.. 
Odnosząc się natomiast do opisanych w treści tych zarzutów uchybień 
przypisywanych 
Radzie, 
Sąd 
Najwyższy 
wstępnie 
uznaje 
za 
konieczne 
przypomnieć, że nie może budzić jakikolwiek wątpliwości fakt, iż kognicja Sądu 
Najwyższego do oceny uchwał Krajowej Rady Sądownictwa obejmuje – zgodnie z 
treścią art. 13 ust. 2 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o Krajowej Radzie Sądownictwa 
(j.t Dz.U. z 2010 r., Nr 11, poz. 67 ze zm.) – wyłącznie badanie, czy uchwała nie 
pozostaje w sprzeczności z prawem. Oznacza to, że Sąd Najwyższy nie ma 
kompetencji do merytorycznego rozpatrywania kwalifikacji kandydata na sędziego 
(por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 października 2009 r., III KRS 13/09, ZNSA 
2011 nr 1, poz. 93). Co już wcześniej zostało zaś podniesione, Trybunał 
Konstytucyjny wyjaśnił z kolei w pkt 5 uzasadnienia wyroku z dnia 27 maja 2008 r., 
SK 5706 (OTK – A 2008, Nr 4, poz. 63), iż przy ocenie zgodności uchwały Rady z 
prawem 
merytoryczna 
ingerencja 
Sądu 
w 
rozstrzygnięcie 
Rady 
jest 
niedopuszczalna; kontrola Sądu ograniczona jest (bowiem) do oceny zgodności z 
prawem zastosowanej procedury oceny kandydata. Inaczej rzecz ujmując, Sąd 
Najwyższy w sprawie z odwołania od uchwały Krajowej Rady Sądownictwa w 
zakresie przypisanych mu kompetencji nie przejmuje kompetencji Rady jako organu 

 
 
9 
umocowanego przez Konstytucję RP do rozpatrywania i oceny kandydatów do 
pełnienia urzędu sędziego, ale ją uwzględnia, przy czym zastosowanie, z mocy 
cytowanego już art. 13 ust. 6 o Krajowej Radzie Sądownictwa, przepisów Kodeksu 
postępowania cywilnego o skardze kasacyjnej rodzi ten skutek, że poza gestią 
Sądu Najwyższego pozostają ustalenia faktyczne i ocena dowodów (art. 3983 § 2 
k.p.c.). Dlatego też kwestie te są domeną Rady, podobnie jak ocena doboru 
kryteriów, a także znaczenie przywiązywane do poszczególnych kryteriów przy 
ocenie poszczególnych kandydatów, pozostając zasadniczo poza zakresem 
kompetencji Sądu Najwyższego dokonującego kontroli legalności uchwał Rady, 
chyba że naruszają one podstawowe zasady prawne, w tym zwłaszcza zasadę 
jednakowego dostępu do stanowisk i zasadę niedyskryminacji (art. 60 i art. 32 
Konstytucji RP). Należy przy tym przypomnieć za stanowiskiem Trybunału 
Konstytucyjnego zawartym w uzasadnieniu wyroku z dnia 27 maja 2008 r., SK 
57/06 (OTK-A 2009, nr 3 poz. 28), iż nie można tracić z pola widzenia, że 
przedmiotem ochrony (wynikającej z art. 60 Konstytucji RP) jest przede wszystkim 
formalny aspekt dostępu do służby, a więc związany z przestrzeganiem jednolitych 
kryteriów i procedur postępowania, a nie sama ocena kwalifikacji czy też 
wiarygodności danej osoby z punktu widzenia kryteriów stosowanych w ramach 
tego postępowania. (…) Kontrola sądowa nie stwarza więc podstaw do wkraczania 
w zakres kompetencji Krajowej Rady Sądownictwa, ponieważ mogłoby to oznaczać 
naruszenie konstytucyjnych uprawnień i kompetencji Rady wynikających z art. 179 
Konstytucji. Ochrona sądowa, udzielana kandydatowi na określone stanowisko 
sędziowskie, obejmowałaby zatem kontrolę tego postępowania pod względem jego 
zgodności z prawem (…), a więc byłaby (ona) ograniczona do oceny zgodności z 
prawem zastosowanej in casu procedury oceny kandydatury i w efekcie 
przedstawienia Prezydentowi RP wniosku o powołanie lub odmowy objęcia danego 
kandydata takim wnioskiem. Poddanie kontroli sądowej wyników postępowania 
przed KRS w takiej indywidualnej sprawie nie może natomiast znaczyć, że sąd 
uczestniczyłby w decydowaniu o obsadzie określonego stanowiska sędziowskiego.  
Zestawienie powyższych rozważań z treścią uzasadnienia zaskarżonej 
uchwały musi prowadzić do wniosku, że w rozpoznawanej sprawie Rada wykonała 
to zadanie w sposób zadawalający. Rada dokonała bowiem oceny wniosku 

 
 
10
skarżącej z zastosowaniem właściwych kryteriów, co w sposób nie budzący wynika 
z uzasadnienia zaskarżonej uchwały, w którym bardzo szczegółowo zostały 
przedstawione wszystkie dane charakteryzujące kandydaturę skarżącej oraz 
konkurującego z nią kontrkandydata, którego Krajowa Rada Sądownictwa 
ostatecznie postanowiła przedstawić Prezydentowi RP z wnioskiem o powołanie go 
do pełnienia urzędu na jednym tylko wolnym stanowisku sędziego Sądu 
Rejonowego w […]. Rada wskazała też na przyczyny, które spowodowały uznanie, 
że kontrkandydat skarżącej okazał się lepszym kandydatem do przedstawienia z 
wnioskiem o powołanie. Tymi przyczynami były zaś po stronie skarżącej: brak 
pozytywnych opinii wizytatorów o jej pracy na stanowisku asesora, brak możliwości 
dokonania oceny jej pracy w okresie powierzenia obowiązków referendarza 
sądowego, a także negatywne opinie Kolegium i Zgromadzenia Ogólnego Sędziów 
Sądu Okręgowego w […] oraz Ministra Sprawiedliwości, natomiast po stronie 
kandydata wybranego: pozytywna opinia sędziego wizytatora, jak również 
pozytywne opinie Kolegium i Zgromadzenia Ogólnego Sędziów Sądu Okręgowego 
w […] oraz Ministra Sprawiedliwości. Rada uwzględniła ponadto fakt, iż skarżąca 
zgłaszała uwagi do opinii sędziów wizytatorów, szczegółowo uzasadniając swoje 
stanowisko w tym względzie, a zatem stanowisko Rady o nieprzedstawieniu 
kandydatury skarżącej z wnioskiem o powołanie do pełnienia urzędu na stanowisku 
sędziego nie było sprzeczne ze zgromadzonym w sprawie materiałem, lecz było na 
nim oparte. W przedstawionej sytuacji sformułowane w odwołaniu zarzuty braku 
wszechstronnego rozważenia przez Radę zebranego w postępowaniu materiału 
dowodowego nie mogą być uznane za zasadne. Z tych samych przyczyn nie może 
być również uzasadniony zarzut naruszenia art. 60 Konstytucji RP, zwłaszcza że – 
co już wcześniej zostało podkreślone – przedmiotem ochrony wynikającej z tego 
przepisu jest przede wszystkim formalny aspekt dostępu do służby, a więc 
związany z przestrzeganiem jednolitych kryteriów i procedur postępowania, a nie 
sama ocena kwalifikacji czy też wiarygodności danej osoby z punktu widzenia 
kryteriów stosowanych w ramach tego postępowania. Dokonywana przez Sąd 
Najwyższy kontrola sądowa nie stwarza więc podstaw do wkraczania w zakres 
kompetencji Krajowej Rady Sądownictwa w tych kwestiach, ponieważ mogłoby to 
oznaczać naruszenie konstytucyjnych uprawnień i kompetencji Rady wynikających 

 
 
11
z art. 179 Konstytucji. Dodać wypada, iż przedstawiony wyżej sposób rozpatrzenia i 
oceny przez Radę kandydatów do pełnienia urzędu sędziowskiego w żadnym razie 
nie wskazuje na „preferowanie w dostępie do służby sędziowskiej referendarzy 
sądowych”, lecz przeciwnie wskazuje na stosowanie takich samych kryteriów i 
procedur postępowania w odniesieniu do wszystkich kandydatów spełniających 
wymogi formalne ubiegania się o urząd sędziego, a więc posiadających jednakowe 
cechy relewantne w zakresie dostępu do służby publicznej na tym stanowisku.  
Nie jest zasadny także zarzut niewskazania podstawy prawnej zaskarżonej 
uchwały Krajowej Rady Sądownictwa. Jak wynika bowiem z treści powołanego 
wcześniej art. 12 ust. 6 ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa w postępowaniu 
przed Radą nie stosuje się Kodeksu postępowania administracyjnego. Z kolei art. 
13 ust. 1 wymienionej ustawy stwierdza jedynie, że w sprawach indywidualnych, w 
których przysługuje odwołanie, uchwały Rady wymagają uzasadnienia i doręczenia. 
A contrario podstawa prawna uchwały nie musi być w uchwale wskazana. 
Nie może być uznany za uzasadniony zarzut naruszenia art. 2 ust. 1 pkt 2 w 
związku z art. 12 ust. 1 – 4 ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa poprzez 
niepodjęcie odrębnej uchwały w przedmiocie rozpatrzenia  i oceny kandydatury 
skarżącej. Skarżąca z treści wymienionych przepisów wyprowadza bowiem 
nieuprawniony wniosek o tym, iż jeśli w tych przepisach mowa jest o rozpoznaniu i 
ocenie kandydatów do pełnienia urzędu sędziowskiego, a także o podjęciu uchwały 
bezwzględną większością głosów, to w przypadku wielości kandydatów w pierwszej 
kolejności winna zostać podjęta uchwała w przedmiocie oceny i rozpatrzenia 
kandydatury, 
a 
następnie 
kolejna 
uchwała 
co 
do 
przedstawienia 
bądź 
nieprzedstawienia wniosku o powołanie do pełnienia urzędu sędziego. Zajmując 
takie stanowisko, skarżąca nie zauważa jednak, że zaskarżona przez nią uchwała 
Rady została podjęta po rozpoznaniu i ocenie kandydata M. K. Owe rozpoznanie i 
ocena stanowiło zatem etap postępowania przed Radą oraz było przesłanką 
uchwały podjętej na podstawie art. 12 ust. 4 w związku z art. 13 ust. 1 ustawy o 
Krajowej Radzie Sądownictwa, rozstrzygającej o danej „sprawie” indywidualnej”, 
czyli o przedmiocie tej sprawy. 
Poza zakres kognicji Sądu Najwyższego w sprawie, w której przedmiotem 
jest odwołanie wniesione od uchwały o nieprzedstawieniu wniosku o powołanie do 

 
 
12
pełnienia urzędu sędziowskiego, wykracza natomiast zarzut naruszenia art. 2 ust. 1 
pkt 8 ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa, jako że nie dotyczy on oceny 
legalności tej uchwały w zakresie, którego owa uchwała dotyczy, lecz zupełnie 
innego przedmiotu, który z przedmiotową uchwałą nie pozostaje w jakimkolwiek 
związku.  
Zupełnie niezrozumiały dla Sądu Najwyższego jest z kolei zarzut naruszenia 
art. 65 ust. 2 ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. o Krajowej Szkole Sądownictwa i 
Prokuratury poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i rozpatrywanie kandydatury 
M. K. jako referendarza sądowego. Rozpatrując i oceniając kandydaturę skarżącej 
do pełnienia urzędu sędziowskiego, Rada – co jednoznacznie wynika z 
uzasadnienia zaskarżonej uchwały – brała bowiem pod uwagę fakt jej zatrudnienia 
wyłącznie na stanowisku asesora sądowego. Wskazując, że po wygaśnięciu z 
mocy prawa powierzenia skarżącej pełnienia czynności sędziowskich zostały jej 
powierzone od dnia 5 maja 2009 r. obowiązki referendarza sądowego (na 
podstawie art. 68 ust. 3 ustawy o Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury), 
Rada podkreśliła natomiast, że skarżąca obowiązków tych praktycznie nie 
wykonywała, z uwagi na nieobecności w pracy spowodowane niezdolnością do 
pracy oraz urlopami wypoczynkowymi. Ten okres zatrudnienia skarżącej (od dnia 5 
maja 2009 r. do dnia 30 listopada 2010 r.) nie mógł być więc poddany ocenie w 
ramach postępowania zakończonego zaskarżoną uchwałą z dnia 9 marca 2011 r.  
  Kierując się przedstawionymi motywami i opierając się na treści art. 13 ust. 5 
ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa, Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI