III Kp 10/12

Sąd Okręgowy we WrocławiuWrocław2012-02-14
SAOSKarnepostępowanie karneŚredniaokręgowy
śmierć pokrzywdzonegowygasnięcie pełnomocnictwazażalenieumorzenie dochodzeniaspadkobiercak.p.k.art. 52 k.p.k.

Sąd Okręgowy zwrócił akta sprawy Prokuraturze Rejonowej w celu doręczenia postanowienia o umorzeniu dochodzenia spadkobiercy zmarłego pokrzywdzonego, uznając zażalenie pełnomocnika zmarłego za niedopuszczalne.

Sąd Okręgowy rozpoznał zażalenie pełnomocnika zmarłego pokrzywdzonego na postanowienie o umorzeniu dochodzenia. Stwierdzono, że pokrzywdzony zmarł przed złożeniem zażalenia, a pełnomocnictwo wygasło wraz z jego śmiercią. Sąd uznał, że zażalenie złożone przez pełnomocnika było niedopuszczalne, a czynności przez niego podjęte były bezprawne. W związku z tym, akta zwrócono prokuraturze w celu doręczenia postanowienia spadkobiercy zmarłego pokrzywdzonego.

Sąd Okręgowy we Wrocławiu rozpoznał zażalenie pełnomocnika zmarłego pokrzywdzonego R. S. na postanowienie o umorzeniu dochodzenia w sprawie o czyn z art. 286 § 1 k.k. Pokrzywdzony zmarł przed złożeniem zażalenia, a jego pełnomocnik, adwokat M. W., złożył je po dacie śmierci klienta. Sąd, powołując się na art. 98 k.p.c. i orzecznictwo Sądu Najwyższego, stwierdził, że pełnomocnictwo wygasło z chwilą śmierci strony, a wszelkie czynności pełnomocnika po tym zdarzeniu, z wyjątkiem tych zmierzających do zawieszenia postępowania, są bezprawne. Ponieważ zażalenie nie było czynnością zmierzającą do zawieszenia postępowania, zostało uznane za niedopuszczalne. Sąd zwrócił akta sprawy Prokuraturze Rejonowej dla Wrocławia Stare Miasto celem wykonania zarządzenia z dnia 29 sierpnia 2011 r., które nakazywało doręczenie odpisu postanowienia o umorzeniu dochodzenia spadkobiercy pokrzywdzonego wraz z pouczeniem o jego uprawnieniach wynikających z art. 52 § 1 k.p.k. Uznano, że niedoręczenie postanowienia spadkobiercy było bezprawnym pozbawieniem go tych uprawnień.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, pełnomocnictwo wygasa z chwilą śmierci strony, a czynności podjęte przez pełnomocnika po tym zdarzeniu, z wyjątkiem tych zmierzających do zawieszenia postępowania, są bezprawne.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na art. 98 k.p.c. i orzecznictwie SN, zgodnie z którym pełnomocnictwo wygasa z chwilą śmierci strony, a pełnomocnik procesowy działa do czasu zawieszenia postępowania. Zażalenie nie jest czynnością zmierzającą do zawieszenia postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zwrot akt do prokuratury

Strony

NazwaTypRola
R. S.osoba_fizycznapokrzywdzony
M. W.innepełnomocnik pokrzywdzonego
Prokuratura Rejonowa dla Wrocławia Stare Miastoorgan_państwowyprokurator
Katarzyna Wysockaosoba_fizycznaprokurator
spadkobierca R. S.innespadkobierca

Przepisy (3)

Główne

k.p.k. art. 52 § § 1

Kodeks postępowania karnego

W razie śmierci pokrzywdzonego prawa, które by mu przysługiwały, mogą wykonywać osoby najbliższe, a w wypadku ich braku lub nieujawnienia - prokurator, działając z urzędu.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

W razie śmierci strony albo utraty przez nią zdolności sądowej pełnomocnictwo wygasa, jednakże pełnomocnik procesowy działa aż do czasu zawieszenia postępowania.

Pomocnicze

k.p.k. art. 52 § § 2

Kodeks postępowania karnego

W wypadku gdy organ prowadzący postępowanie dysponuje informacjami o osobach najbliższych dla pokrzywdzonego, powinien pouczyć o przysługujących uprawnieniach co najmniej jedną z nich.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wygasnięcie pełnomocnictwa z chwilą śmierci strony. Czynności pełnomocnika po śmierci strony są bezprawne, z wyjątkiem tych zmierzających do zawieszenia postępowania. Konieczność doręczenia postanowienia spadkobiercy z pouczeniem o jego uprawnieniach.

Godne uwagi sformułowania

pełnomocnictwo udzielone przez pokrzywdzonego R. S. adw. M. W. wygasło pełnomocnik procesowy działa aż do czasu zawieszenia postępowania wszelkie czynności podejmowane przez w/w pełnomocnika z wyjątkiem tych zmierzających do zawieszenia postępowania są bezprawne bezprawnym pozbawianiem tego podmiotu uprawnień wynikających z art. 52 § 1 k.p.k.

Skład orzekający

Marek Poteralski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "interpretacja art. 98 k.p.c. w kontekście śmierci strony w postępowaniu karnym oraz obowiązków organów w przypadku śmierci pokrzywdzonego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji śmierci pokrzywdzonego przed złożeniem zażalenia przez jego pełnomocnika.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważne konsekwencje śmierci strony dla postępowania i roli pełnomocnika, a także obowiązki organów wobec spadkobierców. Jest to istotne z punktu widzenia praktyki prawniczej.

Czy pełnomocnik zmarłego może nadal działać w sprawie? Sąd wyjaśnia kluczowe zasady.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III Kp 10/12 PROTOKÓŁ POSIEDZENIA Dnia 14 lutego 2012r Sąd Okręgowy we Wrocławiu III Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: SSO Marek Poteralski Protokolant: Ewa Wołoncewicz Prokurator Prokuratury Rejonowej – Katarzyna Wysocka w przedmiocie rozpoznania zażalenia pokrzywdzonego na postanowienie o odmowie wszczęcie śledztwa. Posiedzenie rozpoczęło się o godz 9:00 Na posiedzenie stawili się: Pokrzywdzony R. S. - nie stawił się, jak wynika z odpisu aktu zgonu zmarł. Nie stawił się jego dotychczasowy pełnomocnik adw, M. W. - zawiadomiony prawidłowo. Prz ewodniczący złożył sprawozdanie z akt sprawy i ujawnił zażalenie skarżącego. Strony nie składają innych wniosków dowodowych. Prokurator podnosi że zażalenie zostało złożone przez osobę nieuprawnioną. Sąd postanowił: zwrócić akta o sygn. 1 Ds. 5016/10 do Prokuraturze Rejonowej dla Wrocławia Stare Miasto we Wrocławiu celem wykonania zarządzenia z dnia 29 sierpnia 2011 r. tj. doręczenia odpisu postanowienia spadkobiercy pokrzywdzonego R. S. wraz z pouczeniem dla spadkobiercy o uprawnieniach wynikających z treści art. 52 § 1 k.p.k. . UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 28 czerwca 2011 r. zatwierdzonym przez Prokuratora Prokuratury Rejonowej dla Wrocławia Stare Miasto we Wrocławiu w dniu 29 czerwca 2011 r. umorzono dochodzenie w sprawie o sygn. akt 1 Ds. 5016/10 o czyn z art. 286 § 1 k.k. . Jak wynika z zarządzenia prokuratora z dnia 29 sierpnia 2011 r. odpis postanowienia o umorzeniu dochodzenia z uwagi na śmierć pokrzywdzonego winien zostać doręczony ujawnionemu w sprawie spadkobiercy. Jednocześnie co należy wywodzić z danych zawartych w aktach sprawy (vide k. 180) istnieją spadkobiercy zmarłego R. S. . Powyższe zarządzenie nie zostało wykonane albowiem w aktach sprawy brak jest zwrotnego poświadczenia odbioru w/w orzeczenia przez osobę uprawnioną. Zażalenie na postanowienie o umorzeniu dochodzenia złożył w dniu 2 sierpnia 2011 r., a więc po dacie śmierci pokrzywdzonego R. S. jego dotychczasowy pełnomocnik – adw. M. W. . Nie ulega wątpliwości, iż w dacie złożenia przedmiotowego zażalenia pełnomocnictwo udzielone przez pokrzywdzonego R. S. adw. M. W. wygasło, o czym stanowi art. 98 k.p.c. , zgodnie z którym w razie śmierci strony albo utraty przez nią zdolności sądowej pełnomocnictwo wygasa, jednakże pełnomocnik procesowy działa aż do czasu zawieszenia postępowania. Stanowisko to nie budzi wątpliwości interpretacyjnych, co znalazło odzwierciedlenie w orzeczeniu Sądu Najwyższego z dnia 19 stycznia 2005 r. wydanym w sprawie o sygn. akt ICK 641/2004. Z tych też względów wszelkie czynności podejmowane przez w/w pełnomocnika z wyjątkiem tych zmierzających do zawieszenia postępowania są bezprawne (vide: wyr. SN z 11 grudnia 2001 r., II UKN 657/00, LexPolonica nr 363826, OSNP 2003, nr 18, poz. 448). Bezsporne pozostaje to, iż zażalenie na postanowienie prokuratora o umorzeniu dochodzenia w sprawie o sygn. akt 1 Ds. 5016/10 nie jest czynnością zmierzającą do zawieszenia postępowania. Jednak nie doręczenie odpisu postanowienia o umorzeniu dochodzenia w sprawie o sygn. akt 1 Ds. 5016/10 (zgodnie z zarządzeniem oskarżyciela publicznego z dnia 29 sierpnia 2011 r.) spadkobiercy pokrzywdzonego, tj. osobie najbliższej było bezprawnym pozbawianiem tego podmiotu uprawnień wynikających z art. 52 § 1 k.p.k. Zważyć bowiem należy, iż w razie śmierci pokrzywdzonego prawa, które by mu przysługiwały, mogą wykonywać osoby najbliższe, a w wypadku ich braku lub nieujawnienia - prokurator, działając z urzędu ( § 1 ), zaś w wypadku gdy organ prowadzący postępowanie dysponuje informacjami o osobach najbliższych dla pokrzywdzonego, powinien pouczyć o przysługujących uprawnieniach co najmniej jedną z nich (§ 2). Mając powyższe na uwadze konieczne stało się wydanie zarządzenia w przedmiocie zwrotu akt postępowania prowadzonego pod sygn. 1 Ds. 5016/10 Prokuraturze Rejonowej dla Wrocławia Stare Miasto we Wrocławiu celem konwalidowania tych uchybień tj. doręczenia odpisu postanowienia o umorzenia dochodzenia w sprawie o sygn. akt 1 Ds. 5016/10 spadkobiercy lub spadkobiercom pokrzywdzonego R. S. z pouczeniem o przysługujących ich/im uprawnieniach wynikających z art. 52 § 1 k.p.k. Zakończono godz. 9:30 Przewodniczący Protokolant Zarządzenie 1. odnotować 2. akta sprawy wraz z postanowieniem zwrócić PR we Wrocławiu 3. zakreślić sprawę w Kp jako załatwioną w inny sposób

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI