III KO 95/18

Sąd Najwyższy2018-10-03
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
przekazanie sprawysąd najwyższysąd rejonowydobro wymiaru sprawiedliwościbezstronnośćobiektywizmzażalenieodmowa wszczęcia śledztwa

Sąd Najwyższy przekazał sprawę dotyczącą zażalenia na odmowę wszczęcia śledztwa w sprawie rzekomego ukrywania prawdy przez sędziów i prokuratorów do rozpoznania innemu sądowi rejonowemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości i potencjalne wątpliwości co do bezstronności.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek Sądu Rejonowego w R. o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Sprawa dotyczyła zażalenia na postanowienie prokuratora o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie ukrywania prawdy przez sędziów i prokuratorów. Sąd Najwyższy uznał wniosek za zasadny, wskazując, że rozpoznanie sprawy przez sąd właściwy miejscowo mogłoby budzić wątpliwości co do obiektywizmu i bezstronności, co negatywnie wpływa na odbiór społeczny wymiaru sprawiedliwości. W związku z tym sprawę przekazano do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w K.

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał wniosek Sądu Rejonowego w R. o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. Wniosek dotyczył sprawy rozpoznania zażalenia Z. I. i M. M. na postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej w R. z dnia 30 października 2017 r. o odmowie wszczęcia śledztwa. Postępowanie dotyczyło zarzutów ukrywania i zatajania prawdy przez sędziów i prokuratorów w toczących się postępowaniach karnych, w tym przekroczenia uprawnień i poświadczenia nieprawdy. Sąd Najwyższy uznał wniosek o przekazanie sprawy za zasadny. Podkreślono, że przekazanie sprawy innemu sądowi jest możliwe tylko w wyjątkowych przypadkach, gdy przemawiają za tym silne względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości. W niniejszej sprawie, ze względu na fakt, że zawiadomienie dotyczyło różnych sędziów orzekających w Sądzie Rejonowym w R., rozpoznanie sprawy przez ten sąd mogłoby budzić przekonanie o braku obiektywizmu i bezstronności, zarówno u skarżących, jak i w odbiorze społecznym. Sąd Najwyższy przywołał swoje wcześniejsze orzecznictwo, wskazując, że dobro wymiaru sprawiedliwości, postrzegane również przez pryzmat społecznego odbioru, sprzeciwia się sytuacji, gdy o odpowiedzialności karnej rozstrzygają sędziowie pozostający w bliskich kontaktach zawodowych i towarzyskich z osobami wskazanymi jako sprawcy. W celu budowania autorytetu wymiaru sprawiedliwości, postanowiono przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w K.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, w takiej sytuacji istnieje podstawa do przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu.

Uzasadnienie

Rozpoznanie sprawy przez sąd, którego sędziowie są przedmiotem zarzutów, może budzić wątpliwości co do obiektywizmu i bezstronności, co negatywnie wpływa na odbiór społeczny wymiaru sprawiedliwości. Dobro wymiaru sprawiedliwości, w tym jego społeczny odbiór, przemawia za przekazaniem sprawy innemu sądowi.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu

Strony

NazwaTypRola
Z. I.osoba_fizycznaskarżący
M. M.osoba_fizycznaskarżący
Prokuratura Rejonowa w R.organ_państwowyorgan prowadzący postępowanie przygotowawcze
Sąd Rejonowy w R.organ_państwowysąd wnioskujący o przekazanie sprawy

Przepisy (1)

Główne

k.p.k. art. 37

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu w wyjątkowych przypadkach, gdy przemawiają za tym silne względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rozpoznanie sprawy przez sąd właściwy miejscowo, którego sędziowie są przedmiotem zarzutów, może budzić wątpliwości co do obiektywizmu i bezstronności. Dobro wymiaru sprawiedliwości, postrzegane także na płaszczyźnie społecznego odbioru jego funkcjonowania, sprzeciwia się sytuacji, aby o odpowiedzialności karnej rozstrzygali sędziowie pozostający w kontaktach zawodowych i towarzyskich z osobą wskazaną jako sprawca przestępstwa. W interesie wymiaru sprawiedliwości leży, aby sprawę tę rozpoznawał inny równorzędny sąd.

Godne uwagi sformułowania

dobro wymiaru sprawiedliwości przekonanie, że sprawa nie będzie rozpoznawana w sposób obiektywny i bezstronny budowaniu autorytetu wymiaru sprawiedliwości

Skład orzekający

Małgorzata Gierszon

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości i potencjalne wątpliwości co do bezstronności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy zarzuty dotyczą sędziów orzekających w sądzie właściwym miejscowo.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy potencjalnych nieprawidłowości w wymiarze sprawiedliwości i budzi pytania o zaufanie do sądów, co jest interesujące z perspektywy prawników i opinii publicznej.

Czy sędziowie mogą sądzić samych siebie? Sąd Najwyższy odpowiada.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III KO 95/18
POSTANOWIENIE
Dnia 3 października 2018 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Małgorzata Gierszon
w sprawie rozpoznania zażalenia
Z. I.
i
M. M.
na postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej w R.
z dnia 30 października 2017 r., PR 1 Ds.
[…]
o odmowie wszczęcia śledztwa
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 3 października 2018 r.
wniosku Sądu Rejonowego w R. zawartego w postanowieniu
z dnia 28 maja 2018 r., sygn. akt VIII Kp
[…]
o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu
na podstawie art. 37 k.p.k.
p o s t a n o w i ł
sprawę przekazać do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w K.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z
dnia 28 maja 2018 r., sygn. VIII Kp
[…]
, Sąd Rejonowy w R.,
zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy
z zażalenia Z. I. i M. M. na wskazane powyżej postanowienie prokuratora o odmowie wszczęcia śledztwa
w sprawie m.in. ukrywania i zatajania prawdy przez sędziów i prokuratorów w toczących się postępowaniach karnych, to jest przekroczenia uprawnień i poświadczenia nieprawdy przez prokuratorów oraz sędziów Sądu Rejonowego w R. w toku postępowań sądowych toczących się z ich inicjatywy w okresie od 2008 do 2017 r.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Wniosek Sądu Rejonowego
w R.
jest zasadny i zasługuje na uwzględnienie.
Niejednokrotnie podnoszono w orzecznictwie Sądu Najwyższego, że przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, w trybie art. 37 k.p.k., jako odstępstwo od fundamentalnego prawa do rozpoznania sprawy przez sąd właściwy miejscowo, jest możliwe tylko w zupełnie wyjątkowych przypadkach, kiedy silne względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości za takim właśnie przekazaniem przemawiają.
Tak właśnie jest w niniejszej sprawie.
Złożone przez skarżących zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa dotyczy różnych sędziów orzekających w Sądzie Rejonowym w R. Dlatego rozpoznanie przez ten Sąd – jako właściwy według obowiązującego prawa - zażalenia Z. I. i M. M. na postanowienie o odmowie prowadzenia śledztwa może powodować przekonanie, tak u skarżących, jak i w odbiorze społecznym, że sprawa nie będzie rozpoznawana w sposób obiektywny i bezstronny. Jak trafnie podniósł we wniosku Sąd Rejonowy w R. dobro wymiaru sprawiedliwości postrzegane także na płaszczyźnie społecznego odbioru jego funkcjonowania sprzeciwia się sytuacji, aby o odpowiedzialności karnej rozstrzygali sędziowie pozostający w kontaktach zawodowych i towarzyskich z osobą wskazaną jako sprawca przestępstwa. W takiej sytuacji pojawić się mogą realne wątpliwości co do tego, czy rozpoznanie sprawy wolne było od jakichkolwiek wpływów. Nie sprzyja to budowaniu autorytetu wymiaru sprawiedliwości (tak Sąd Najwyższy m.in. w postanowieniu z dnia 16 maja 2018 r., V KO 31/18, Lex nr 2490340).
Dlatego w interesie wymiaru sprawiedliwości leży, aby sprawę tą rozpoznawał inny równorzędny sąd, czyli Sąd Rejonowy w K..
Kierując się tymi względami postanowiono jak wyżej.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI