III KO 83/16

Sąd Najwyższy2016-11-08
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
przekazanie sprawydobro wymiaru sprawiedliwościbezstronność sąduumorzenie śledztwasędziowieprokuratorzyadwokatSąd NajwyższySąd Rejonowy

Sąd Najwyższy przekazał sprawę rozpoznania zażalenia na umorzenie śledztwa innemu sądowi rejonowemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości i potrzebę zapewnienia obiektywizmu.

Sąd Rejonowy w L. wystąpił z inicjatywą przekazania sprawy dotyczącej zażalenia na umorzenie śledztwa innemu sądowi równorzędnemu, powołując się na dobro wymiaru sprawiedliwości. Sprawa dotyczyła zarzutów wobec sędziów, prokuratorów i adwokata, a sąd uznał, że rozpoznanie jej przez sąd, z którym strony są związane, mogłoby budzić wątpliwości co do bezstronności. Sąd Najwyższy przychylił się do wniosku, przekazując sprawę do Sądu Rejonowego w N.

Sąd Najwyższy, rozpoznając inicjatywę przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, postanowił przekazać sprawę dotyczącą zażalenia J. P. na postanowienie Prokuratora Prokuratury w L. o umorzeniu śledztwa Sądowi Rejonowemu w N. Sąd Rejonowy w L. uzasadnił swoją inicjatywę dobrem wymiaru sprawiedliwości, wskazując na potrzebę kształtowania społecznego przekonania o bezstronności sądów. Sprawa dotyczyła zarzutów popełnienia przestępstw z art. 231 § 1 k.k. i innych, które mieli popełnić przewodniczący wydziałów Sądu Rejonowego w L., prezes tego Sądu, sekretarz sądowy, a także prokuratorzy i adwokat. Sąd Rejonowy uznał, że rozpoznanie zażalenia na umorzenie postępowania w sprawie zarzutów kierowanych wobec sędziów nadal orzekających w tym sądzie lub w sądzie wyższej instancji, mogłoby rodzić przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy. Sąd Najwyższy podzielił to stanowisko, podkreślając, że potrzeba kształtowania w opinii społecznej przekonania o obiektywizmie sądów mieści się w kategoriach dobra wymiaru sprawiedliwości, stanowiącego podstawę do przekazania sprawy w trybie art. 37 k.p.k. W realiach tej sprawy, gdzie zarzuty dotyczyły między innymi sędziów związanych z sądem miejscowo właściwym, wystąpiły podstawy do zastosowania tej regulacji, aby zapewnić optymalne warunki orzekania i wykluczyć potencjalne spekulacje o pozamerytorycznym wpływie na treść rozstrzygnięcia. W konsekwencji sprawę przekazano do Sądu Rejonowego w N., położonego poza obszarem apelacji, ale niezbyt odległego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, istnieje podstawa do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że potrzeba kształtowania w opinii społecznej przekonania o obiektywizmie sądów i bezstronności w rozpoznaniu każdej sprawy mieści się w kategoriach dobra wymiaru sprawiedliwości. W przypadku, gdy zarzuty dotyczą sędziów związanych z sądem miejscowo właściwym, wystąpiły podstawy do zastosowania art. 37 k.p.k. w celu zapewnienia optymalnych warunków orzekania i wykluczenia potencjalnych spekulacji o pozamerytorycznym wpływie na treść rozstrzygnięcia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

przekazanie sprawy

Strony

NazwaTypRola
J. P.osoba_fizycznawnioskodawca

Przepisy (2)

Główne

k.p.k. art. 37

Kodeks postępowania karnego

Przepis ten stanowi podstawę do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości.

Pomocnicze

k.k. art. 231 § § 1

Kodeks karny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Potrzeba kształtowania w opinii społecznej przekonania o obiektywizmie sądów i bezstronności. Układ procesowy, w którym rozpoznawane jest zażalenie na umorzenie postępowania co do zarzutów kierowanych wobec sędziów nadal orzekających w tym sądzie, mógłby rodzić przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy.

Godne uwagi sformułowania

dobro wymiaru sprawiedliwości kształtowania społecznego przekonania o bezstronności sądów brak warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy wykluczenia potencjalnych spekulacji, że to pozamerytoryczne okoliczności mogłyby wywrzeć wpływ na treść rozstrzygnięcia

Skład orzekający

Roman Sądej

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie przekazania sprawy innemu sądowi ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości i potrzebę zapewnienia obiektywizmu, zwłaszcza w sprawach dotyczących sędziów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i okoliczności faktycznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy potencjalnych konfliktów interesów w sądownictwie i pokazuje, jak sądy dbają o wizerunek i zaufanie społeczne, nawet w skomplikowanych sytuacjach.

Czy sędziowie mogą być sądzeni przez swoich kolegów? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III KO 83/16
POSTANOWIENIE
Dnia 8 listopada 2016 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Roman Sądej
w sprawie zażalenia J. P.
na postanowienie Prokuratora Prokuratury w L. z dnia 29 maja 2016r. o umorzeniu śledztwa,
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
‎
w dniu 8 listopada 2016r.,
‎
inicjatywy przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu,
wyrażonej w postanowieniu Sądu Rejonowego w L.
‎
z dnia 5 października 2016r.,
na podstawie art. 37 k.p.k.
postanowił:
przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu
w N.
UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy w L. wystąpił z inicjatywą przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości.
Sprawa dotyczy rozpoznania zażalenia na postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej w L.z dnia 29 maja 2016r. o umorzeniu śledztwa o czyny z art. 231 § 1 i inne k.k., które mieli popełnić przewodniczący wydziałów Sądu Rejonowego w L., prezes tego Sądu, sekretarz sądowy, a także prokuratorzy i adwokat. Sąd występujący uzasadnił swoje stanowisko względami dotyczącymi kształtowania społecznego przekonania o bezstronności sądów, gdyż zaistniały układ procesowy – rozpoznanie zażalenia na umorzenie postępowania co do zarzutów kierowanych wobec sędziów nadal w tym sądzie orzekających, czy też orzekających już obecnie w sądzie wyższej instancji –  mógłby rodzić przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy. Te konkretne okoliczności sprawy, zdaniem Sądu Rejonowego, uzasadniają odstąpienie od ogólnych reguł kształtujących właściwość miejscową sądu.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Inicjatywa Sądu występującego zasługiwała na uwzględnienie.
Jak szeroko zostało zaprezentowane w pisemnych motywach postanowienia, z przywołaniem stosownego orzecznictwa Sądu Najwyższego, w kategoriach dobra wymiaru sprawiedliwości, jako warunku przekazania sprawy w trybie art. 37 k.p.k., mieści się również potrzeba kształtowania w opinii społecznej przekonania o obiektywizmie sądów i bezstronności w rozpoznaniu każdej sprawy. W realiach tej sprawy, w której zarzuty dotyczą między innymi sędziów związanych z Sądem miejscowo właściwym, niewątpliwie wystąpiły podstawy do zastosowania powyższej regulacji tak dla zapewnienia optymalnych warunków orzekania jak i dla wykluczenia potencjalnych spekulacji, że to pozamerytoryczne okoliczności mogłyby wywrzeć wpływ na treść rozstrzygnięcia o zasadności bądź niezasadności zażalenia J. P.
Implikacja tego stanowiska było przekazanie sprawy do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w N., położonemu poza obszarem apelacji […], a jednocześnie niezbyt odległemu od Sądu właściwego.
kc

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI