Orzeczenie · 2024-08-01

III KO 82/24

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2024-08-01
SNKarnewznowienie postępowaniaWysokanajwyższy
wznowienie postępowaniakasacjasąd najwyższynienależyta obsada sądunominacje sędziowskiekpkart 439art 9art 542

Sąd Najwyższy rozpoznał inicjatywę obrońcy skazanego D. K. podjętą na podstawie art. 9 § 2 k.p.k. w przedmiocie wznowienia z urzędu postępowania kasacyjnego zakończonego postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 14 kwietnia 2021 r., III KK 80/21. Obrońca zarzucił naruszenie art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. w postępowaniu przed Sądem I instancji, wskazując na nienależytą obsadę sądu przez sędziego W.M., który miał utracić przymiot sędziego niezależnego i niezawisłego w związku z procedurą nominacyjną. Sąd Najwyższy, powołując się na swoje orzecznictwo, stwierdził, że pismo obrońcy należy traktować jako sygnalizację potrzebę podjęcia czynności z urzędu. Jednakże, analizując podniesione zarzuty, sąd uznał, że informacje dotyczące sędziego W.M. nie są wystarczające do stwierdzenia, iż nie spełnia on minimalnego standardu bezstronności, zwłaszcza w kontekście uchwał połączonych izb SN, które jednoznacznie stwierdziły, że nie każdy sędzia nominowany po 17 stycznia 2018 r. nie spełnia standardu bezstronności. Ponadto, sąd wskazał, że nawet gdyby podzielić stanowisko obrońcy co do wadliwego składu sądu I instancji, to orzeczenie o oddaleniu kasacji nie jest prawomocnym orzeczeniem kończącym postępowanie sądowe w rozumieniu art. 540 § 1 k.p.k., co uniemożliwia wznowienie postępowania kasacyjnego w trybie art. 542 § 3 k.p.k. w związku z uchybieniami z postępowania przed sądem niższej instancji. W konsekwencji, Sąd Najwyższy postanowił stwierdzić brak podstaw do wznowienia z urzędu postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie braku podstaw do wznowienia postępowania kasacyjnego z powodu wadliwości postępowania przed sądem niższej instancji oraz kwestii nienależytej obsady sądu.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji wznowienia postępowania kasacyjnego i interpretacji przepisów k.p.k. dotyczących obsady sądu.

Zagadnienia prawne (2)

Czy istnieją podstawy do wznowienia z urzędu postępowania kasacyjnego zakończonego postanowieniem o oddaleniu kasacji, w sytuacji gdy obrońca sygnalizuje naruszenie art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji z powodu nienależytej obsady sądu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, nie istnieją podstawy do wznowienia z urzędu postępowania kasacyjnego w opisanej sytuacji.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że informacje dotyczące sędziego są niewystarczające do stwierdzenia naruszenia standardu bezstronności. Ponadto, nawet gdyby uchybienie miało miejsce w sądzie niższej instancji, postanowienie o oddaleniu kasacji nie jest orzeczeniem kończącym postępowanie w rozumieniu art. 540 § 1 k.p.k., co uniemożliwia wznowienie postępowania kasacyjnego z powodu wadliwości postępowania przed sądem niższej instancji.

Czy sędzia, który uzyskał nominację w następstwie brania udziału w konkursie przed Krajową Radą Sądownictwa po 17 stycznia 2018 r., automatycznie nie spełnia minimalnego standardu bezstronności i powoduje nienależytą obsadę sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, samo uzyskanie nominacji w takich warunkach nie przesądza o niespełnieniu minimalnego standardu bezstronności, chyba że dotyczy to sędziów Sądu Najwyższego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na uchwały połączonych izb SN, które stwierdziły, że brak jest podstaw do przyjęcia a priori, że każdy sędzia sądu powszechnego nominowany po 17 stycznia 2018 r. nie spełnia standardu bezstronności. Taka sytuacja zachodzi jedynie w stosunku do sędziów Sądu Najwyższego nominowanych w takich warunkach.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Stwierdzić brak podstaw do wznowienia z urzędu postępowania

Strony

NazwaTypRola
D. K.osoba_fizycznaskazany
obrońca skazanegoinnewnioskodawca

Przepisy (9)

Główne

k.p.k. art. 9 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Instytucja ta może być stosowana jako impuls do wznowienia postępowania z urzędu, gdy strona sygnalizuje potrzebę podjęcia czynności z urzędu.

k.p.k. art. 542 § § 3

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy wznowienia postępowania z urzędu w przypadkach określonych w art. 439 § 1 k.p.k. Sąd Najwyższy uznał, że nie ma zastosowania do postanowienia o oddaleniu kasacji.

Pomocnicze

k.k. art. 177 § § 2

Kodeks karny

k.k. art. 178

Kodeks karny

k.k. art. 178a § § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 439 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 439 § § 1

Kodeks postępowania karnego

pkt 2 - nienależyta obsada sądu

k.p.k. art. 536

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy uwzględniania z urzędu uchybień wskazanych w art. 439 § 1 k.p.k. w postępowaniu kasacyjnym.

k.p.k. art. 540 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Definiuje prawomocne orzeczenie kończące postępowanie sądowe, które może być przedmiotem wznowienia.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Nienależyta obsada sądu pierwszej instancji z powodu nominacji sędziego W.M. po 17 stycznia 2018 r.

Godne uwagi sformułowania

inicjatywa podjęta na podstawie art. 9 § 2 k.p.k. • sygnalizację potrzebę podjęcia czynności z urzędu • nie spełnia minimalnego standardu bezstronności • Orzeczenie o oddaleniu kasacji nie jest prawomocnym orzeczeniem kończącym postępowanie sądowe w rozumieniu art. 540 § 1 k.p.k.

Skład orzekający

Małgorzata Gierszon

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie braku podstaw do wznowienia postępowania kasacyjnego z powodu wadliwości postępowania przed sądem niższej instancji oraz kwestii nienależytej obsady sądu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wznowienia postępowania kasacyjnego i interpretacji przepisów k.p.k. dotyczących obsady sądu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych związanych z prawem do rzetelnego procesu i niezależnością sądownictwa, a także interpretacji przepisów dotyczących wznowienia postępowania.

Czy wadliwa nominacja sędziego może unieważnić wyrok? Sąd Najwyższy wyjaśnia zasady wznowienia postępowania kasacyjnego.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst